Het Bezuinigingsontwerp. Vervolgens wordt voortgegaan met hot wetsontwerp tot verlaging der openbare uitgaven. De heer SNEEVLIET (r.s.) zegt. dat van do zijde der s.-d. fractie gisteren een zwak betoog is gehouden, dat er wel op wees, dat men verwacht, dat hier niets van belang zal gebeuren. En de heer Aalberse heeft gesproken als een sfinx en zou ons een woordenboek moeten verschaffen, waardoor wij den zin van zijn taal zouden kunnen begrijpen. Spreker betoogt voorts, dat de minister-president van standpunt is veranderd, sedert November 1934, toen hij nog tegen ingrijpen door de overheid in burgerrechtelijke overeenkomsten was. De regeering heeft zich beroemd op haar landbouwsteun, maar gedurende dezen steun heeft de Mussert-beweging vat gekregen op tal van boeren en tuinders. Te Assen is een reusachtige boerenbetooging gehouden, waaruit bleek, dat het niet de vraag is, hoeveel boeren lid der N. S. B. zijn, maar in welke mato Mussert-begrippon onder de boeren ingang hebben gevonden. Spreker heeft to Arnhem een katholieke boerenbetooging hijeowoond. waar twaalf sprekers het woord hebben gevoerd, onder wio een Brabantsche vrouw met lange linten aan do muts, en deze betoogers stonden stellig ondor nationaal-socialistischen invloed. Dit bereikt -do regeering met haar politiek! De heer SCHOUTEN (a.-r.) zegt. dat allen het er, althans formeel, over eens zijn, dat verlaging van de openbare uitgaven niet kan worden gemist tot herstel van het begrotingsevenwicht. --- Met dit wetsontwerp zijn wij er nog niet. De financieele toestand is van dien aard, dat wij er met de aanneming van dit wetsontwerp niet zijn. Wij zijn er ook niet met het ontwerp, zooals het aanvankelijk luidde, voordat de regelingen er uit waren gelicht, die nu over eenigo maanden in behandeling komen. Verdere maatregelen zullen met spoed noodig zijn, want het niet-sluiten van het budget brengt economische, financieele, sociale en andere govaren met zich. Spreker kan de kritiek op het financieele regeringsbeleid niet deelen. Het is niet eenzijdig en houdt rekening met de draagkracht der bevolking. De heer Albarda kan de koopkrachttheorie niet tegen de regeering uitspelen, want het is der regeering er juist om te doen, een kleiner deel van de koopkracht des volks voor do openbare uitaven op te eischen en dus een grooter deel der koopkracht te reserveeren voor het algemeene economische leven. Spreker breekt zijn rede af. waarna de vergadering om tien minuten over halfzes tot acht uur wordt geschorst. --- AVONDVERGADERING. Voortgezet wordt de behandeling van het wetsontwerp tot verlaging van de openbare uitgaven. De heer SCHOUTEN (a.-r.) vervolgt zijn rede. De handelspolitiek der regeering heeft ten doel, zooveel mogelijk onze volkshuishouding in stand te houden. Dat ze wel eens teleurstelt is een gevolg van wereldomstandigbeden. Ook voor de uitvoering van belangrijke openbare werken zal spreker gaarne medewerking verleenen. De regeering heeft zich echter het economisch nut van zuike werken voor oogen te stellen, en er moet ook rekening worden gehouden met de levenscapaciteit. In de toekomst moet ook gelet worden op rente en aflossing. Een andere vraag is. of er met verkorting van den arbeidsduur veel is te verwerven voor het tegengaan van werkloosheid. In het algemeen heeft de vermindering van arbeidstijd geen gelijken tred gehouden met verbetering van techniek en vermeerdering van productie. Daar werken ook andere factoren. Het geldt hier oen internationaal probleem. --- Uitbreiding der Industrie een levensbelang voor ons volk. Uitbreiding der industrie is een levensbelang voor ons volk en wellicht de eenige mogelijkheid thans voor ons gelukkig nog groeiend volk. Wat de regeering met in achtneming van juiste beginselen en op economische basis kan doen voor bevordering van industrialisatie, .moet zo doen. Welke voorstelling echter hebben velen, dio daarover spreken hiervan? Wat moet er niet geschieden om 10,000 arbeiders werk te verschaffen. Gemakkelijke leuzen dienaangaande, zijn in strijd met de werkelijkheid. Het vraagstuk der vaste lasten is een netelig vraagstuk. Een deel ervan is het gevolg van door de overheid genomen maatregelen of overheidslasten. Alleen door aanpassing is hier wat te bereiken. Wat deflatie te beteekenen heeft in verbinding met politiek, is spreker niot goed duidelijk. --- Deflatie of devaluatie? Regeering en volk hebben te accepteeren, wat helaas onafwendbaar is; er is geen keuze. Hetzelfde geldt voor z.g. consequente deflatiepolitiek. De tegenstelling tusschen consequente deflatie en devaluatie aanvaardt spreker niet. Gewoonlijk wil men het één èn het ander. Als spreker tijd had. zou hij hierop nader ingaan. Zijn allen, die_ het dilemma stellen van oordeel, dat dit serieus moet geschieden? Voor zichzelven vinden zij dat niet. De heer Aalberso had juister gedaan, door te zeggen, dat bij een deel zijner fractie het dilemma nog aanwezig is. en dat een ander deel devaluatie wenscht. Spreker zal niet medewerken tot uitstel betreffende dit wetsontwerp tot over andere wetsontwerpen zal zijn beslist, Spreker hoogt dat de heer De Geer devaluatie afwijst. Een redevoering als die van den heer Aalberse doet de verwarring toenemen. Temeer klemt dit omdat ons land zeer kwetsbaar is en we hier leven op een hooger niveau dan in de meeste landen. Regeering en vertegenwoordiging moeten ons volk sterken voor den strijd: nieuwe hoop en energie zijn noodig. --- Een communistisch gebaar. Do heer DE VISSER (comm.) wijst op do ellende der volksmassa, met of zonder devaluatie. In de Sovjet-Unie is geen crisis. Alloen het strijdende eenheidsfront van do arbeiders hoeren en kleino middenstanders kan uitkomst brengen. Deze regeering werkt do achteniitstelling van de arbeidersklasse in do hand. Valsdie voorstellingen als: Indië verloren, rampspoed geboren, ken wreker op 't eogenblik eierigens niet Ees._Ur.en. Maar Spre___ tóoèl <_e iö e *_{«__• den in Indonesië kennen; de regeering deed niets om die te verbeteren. Heeft zij iets gedaan voor handelsbetrekkingen met Rusland? De devaluatie is in haar soort even verderfelijk as deflatie. Spreker dient een motie in om do regooring te verzoeken, maatregelen te treffen voor een heffing in eens. De motio wordt niet voldoende ondersteund en komt dus niet in behandeling. --- Terug naar het mercantilisme. De heer lUEREMA (lib.) betoogt dat zeor terecht gewezen is op het internationaal karakter der crisis, terwijl juist Nederland in de eerste idaats is aangewezen op het internationaal verkeer. De pogingen om het handelsverkeer te_ regolen. leiden meer en meer tot hot meest simpele mercantilisme. De toestand van ons land ondervindt van dit alles de gevolgen en we zien dit weerspiegeld in de werkloosheidscijfers, de toeneming van het aantal faillissementen enz. De toestand hier te lande wordt voortdurend slechter. De pogingen om industrialisatie te bevorderen moeten worden toegejuicht. Spreker heeft echter bij de regeering nog geen nieuwe richting ten deze waargenomen, wat ook blijkt uit do resultaten van het Werkfonds. Men doet goed, zijn verwachtingen niet to hoog te spannen. De klove tusschen prijzen en productiekosten moet worden overbrugd; anders is er niets te bereiken. Ook kan de overheid niet voorspellen, of een opgerichte industrie toekomst zal hebben. --- De bezuiniging gaat niet ver genoeg. Verlaging der openbare uitgaven is noodig. Dit ontwerp is zeker niet te vroeg gekomen. En de bezuiniging gaat niet ver genoeg voor een sluitende begrooting. Ook dit jaar zal er een tekort zijn van 100 millioen gulden. En dan hebben we afschrijving op de spoorwegen enz. De regeering geeft eigenlijk een camouflage van het tekort. Men is niet pessimistisch als men de effectieve bezuiniging van dit ontwerp voor het volgend jaar schat op 20 k 25 millioen gulden. Spreker vreest voor de komende jaren een chronisch begrootingstekort vanlOO millioen guldon. _Wat do salarissen betreft, vraagt spreker of niet precies is aan te geven, hoeveel ambtenaren er zijn? Weet de regeering niet precies hoe groot de salarislast is? Bij de spoorwegen beschikt men wel over juiste gegevens. Met grooter kracht moet de aanpassing ter hand worden genomen. Dan zullen spreker en zijn geestverwanten dit wetsontwerp aanvaarden. Met het door den heer Aalberse bedoelde uitstel kunnen zij zich niet vereenigen. --- De heer Van Houten aan het woord. De heer VAN HOUTEN (chr.-dem.) zegt. dat de regeering op geen stukken na de beoogde sluitende begrooting heeft bereikt. Nu weer worden nieuwe maatregelen voorgesteld, zooals nieuwe salarisverlaging. Perspectief bezuinigingen maken bovendien de be.grooting op papier misschien sluitend in werkelijkheid op verre na niet. Het salaris van het overheidspersoneel moet berusten op rechtvaardigheid en billijkheid. Het mag niet gebaseerd zijn op loonen in het particulier bedrijf. Devaluatie zou die salarissen nog maar weer verder aantasten. Te incidenteel heeft de regeering het bedrijfsleven geholpen, niet volgens een vast plan. De hoop, kracht-theorie wordt niet juist gesteld; het nuttig effect van één gezin met 100,000 gulden inkomen is Kleiner dan dat van 100 met duizend gulden. We zijn in meer dan een opzicht overigens aan het potverteren. Door loonsverlaging en vermindering van lasten wil de overheid het bedrijfsleven te hulp komen; de regeering gelooft in zulke aanpassingspolitiek. Doch ook t.a.v. wat de regeering ten deze doet, maakt één zwaluw nog geen lente. Bedoelt de regeering met haar ontwerpen een rechtvaardige en nuttige aanvulling van haar eenzijdige aanpassingspolitiek? Of bedoelt ze met de aanneming, met name met verlaging der huren, weer nieuwe loon- en steunverlaging te kunnen bevorderen en toepassen? En daarmede gelijk te stellen maatregelen? Het verschil tusschen het internationaal prijspeil en het onze, moet overbrugd worden. De heer v. d. TEMPEL (s.-d.) bestrijdt de voorgestelde salarisverlaging. De regeering is zich bewust van de zware offers, de laatste jaren van het rijkspersoneel gevraagd. De stand der salarissen is de sluitpost van de regeeringspolitiek. Er is groeiende tegenzin bij de ambtenarenorganisaties tegen de politiek van de regeering. Er wordt gevolgd een methode niet van overleg, doch van dicteeren. Er wordt in feite over en zonder het personeel beslist. Het overleg moet echter gesubordineerd zijn aan de beslissingen der regeering en de goedkeuring der Staten-Generaal. Waarom treedt juist nu de regoering het personeel niet met vertrouwen tegemoet? --- Motie. Spreker dient een motie in. waarin de regoering verzocht wordt van haar voornemens tot verdere salarisverlaging voor het overheidspersoneel af te zien. Dit, gelet op de reeds aangebrachte verlagingen in de bezoldiging van rijkspersoneel en onderwijzers, en wegens de overige maatregelen, die de positie van het overheidspersoneel ongunstig hebben beïnfluoncoord. Do motie wordt bij de algemeene beschouwing behandeld. De heer THIJSSEN (s.-d.) bespreekt de voorstellen t.o.v. de onderwijzers. Wel zijn de kweekelingen met acte uit het ontwerp verdwenen, maar de salarishezuiiiiging van 8 k 9 millioen is gebleven en treft voornamelijk de jonge onderwijzers. Ook do toelagen voor hoofdacten vervallen. Met oen aanvangssalaris van ƒ5OO 'sjaars zullen de onderwijzers beneden de laagste aanvangssalarissen van ambtenaren blijven, als conciërges, beginnende verpleegsters, machineschrijvers en leerlingen in gestichten enz. Spreker geeft een reeks cijfers, dio in de handelingen zullen worden opgenomen. Do heer ARTS (r.-k. Volkspartij) zegt. dat aanneming van het wetsontwerp beteekent goedkeuring van hot beleid der regeering en in het bijzonder van den minister-president. Het is voor spreker een raadsel waarom minister en in dit kabinet is getreden. De door de ring na liet indienen van het ontwerp g3-dane Concessies dienen slechts om er later op te kunnen terugkomen. Spreker betoogt, dat ons land door de aanpassingspolitiek der regoering zich in een criMs-cirkel bevindt. MINISTER COLIJN deelt mede. dat evenals bij de Rijksbogrooting het woord zullen voeren de minister-president en do minister van Financiën en hij de afzonderlijke ontwerpen_ de desbetreffende ministers. Spreker breekt hiermede zijn rede af. Do vergadering wordt om 11.55 verdaagd tot vandaag tweo uur. --- BINNENLAND. KAN VLIEGEN VEILIGER WORDEN? Het Volk heeft een onderhoud gehad met ir. L. Stephan, den directeur van de Fokkerfabrieken, naar aanleiding van do vliegrampen van de laatste dagen. Juist nu, op het oogenhlik van de rampen, komt een Engelsche firma met een nieuwe crash-prooftank, zei hij. Ik ken dit instrument niet en ik weet dus ook niet of het een volkomen nieuw idee is, maar ik twijfel er aan of het iets anders is dan de tanks, die reeds lang bekend zijn. Men is reeds ongeveer twintig jaar bezig met zulk o tanks te fabriceeren, maar tot dusver voldoen zij slechts zeer matig aan hot doel, waarvoor men die dingen in de burgerluchtvaart zou willen gebruiken. Want oorspronkelijk zijn die crash-prooftanks nie' bedoeld als een voorzorgsmaatregel tegen tankbreuk bij een slechte landing. Oorspronkelijk is de bedoeling geweest, een tank te maken, die niet onmiddellijk lek werd en brand veroorzaakte als er een kogel doorheen kwam. De constructie van die tanks is zoo, dat om "e; gewone tank heen een laag kwam, die het lek, dat er in geschoten was, weer dicht moest maken. De samenstelling van dio laag is een patent, maar canvas en rubber spelen er een groote rol in. Zoon laag heeft de eigenschap om, als er een gaatje in geschoten wordt, zich weer te sluiten. En als in zoon tank een scheurtje komt. dan houdt dio laag het uitvloeien van de benzine ook wel een tijdje tegen. Maar als er werkelijk een ongeval gebeurt, dan helpt zoon tank ook niets. De fabrieken houden wel demonstraties, waarbij zij zoon tank van een hoogen toren afgooien, zonder dat hij kapot gaat, maar dat gebeurt nu juist onder omstandigheden, die bij een vliegtuigongeluk nooit optreden. Zoon vrij vallende tank vervorm^ zich op den grond, deukt aan den eenen kant in en zet aan den anderen kant evenveel uit. Dat gebeurt bij een vliegongeval niet. Daar zit zoon tank noodzakelijkerwijs opgesloten en wordt zoozeer gedeukt en zit zóó in het gedrang, dat hij niet ver genoeg kan uitzetten en openbarst. Men bedenke: benzine is geen lucht — men kan benzine niet samenpersen. Als ik nu lees. dat men die nieuwe Engelsche tank wil gaan toepassen in twaalf Hawker- Hartmachines, dan geloof ik, dat ook deze tank zoon kogelzekere tank is want deze machines zijn militaire vliegtuigen. — En hoe zit het nu met de Dieselmotoren in vliegmachines? Dat lijkt mij toch een heel goede methode om dergelijke rampen onmogelijk te maken? Inderdaad. Olie brandt veel minder snel dan benzine. Maar die motoren zijn nog niet klaar. Reeds zeer lang probeert men in enkele landen ruw-oliemotoren voor het gebruik in vliegtuigen geschikt te maken. Maar deze motoren hebben verschillende nadeelen. De constructie van een Dieselmotor moet veel zwaarder zijn dan van een benzinemotor, aangezien de spanningen, die in de cylinders optreden, belangrijk grooter zijn. Daardoor wordt de Dieselmotor zoo zwaar, dat hij economisch weinig geschikt is. Weliswaar heeft de Dieselmotor per paardekracht minder brandstof noodig, maar daartegenover staat niet alleen de zwaarte, maar ook het feit, dat het toerental niet zoo hoog kan worden opgevoerd als van een benzine-motor. En daardoor wordt het een rekensommetje: hoe lang moeten wij onafgebroken vliegen met een Dieselmotor, voordat door de vermindering van het brandstofgewicht als gevolg van het verbruik de grootere zwaarte van de motor teniet gerlaan is en wij voordeel krijgen? Drie jaar geleden was dat aantal uren tien. Onafgebroken vluchten van meer dan tien uur komen bijna niet voor. Tegenwoordig is dat aantal uren al minder geworden, omdat men constructies en materiaal voor Dieselmotoren gevonden heeft, waardoor hét gewicht belangrijk is verminderd. Tegenwoordig begint na een onafgebroken vlucht van 6,4 uur de Dieselmotor voordeel te bieden boven een benzinemotor. Eén ding moet men daarbij niet vergeten. Weliswaar heeft b.v. de Duitsche Junkersfabriek, van-ouds een fabriek van Dieselmotoren, groote ervarinsr op dit gebied en fabriceert zij ongetwijfeld de beste Dieselmotoren, maar de Dieselmotor is toch nog niet zoo constant bruikbaar, dat men er zich op verlaten kan als op een benzinemotor. Dat is een kwestie, die men onder het oog moet zien, als men zon willen zeggen, dat men die zwaarte, die in strijd is met het wezen van de aviatiek. op de koop toe zou moeten nemen, ten einde de veiligheid te vergrooten. --- WAT HET VERKEER IN 1934 EISCHTE. 398 dooden en 14,538 gewonden. In afwachting van de verschijning van het statistisch overzicht verkeersongelukken 1934, welke aan het eind dezer maand of in het begin van de volgende zal plaats hebben, worden door het Centraal Bureau voor de Statistiek alreeds de volgende uitkomsten bekend gemaakt: 1933 1934 Totaal aantal in de statistiek opnomen verkeersongelukken 41,816 44.70 Omtrent de gevolgen der verkeersongelukken worden de volgende cijfers gegeven: . 1933 1934 Aantal verkeersongevallen met doodelijken afloop voor één of meer personen 409 378 Uitsluitend lichamelijk letsel voor één of meer personen 5.562 5.932 Lichamelijk letsel en tevens materieele schade 5.832 7.122 Uitsluitend materieele schade 30,012 31,269 Onbekende gevolgen 1 6 Het aantal gedoode en gewonde personen bed.oeg voor het geheele land resp. 398 en 14,533 (in 1933: 427 en 12,601). --- DE PAPEGAAI VOORLOOPIG UIT DE VLUCHT. Kaar wij vernemen heeft do K. L. M., in verband met de catastrophe van de Kwikstaart gisteren de F 22 PIIAJP. do Papegaai, die dienst deed op de route naar Scandinavië, uit den dienst genomen. Het benzine-systeom van dit vliegtuig zal nader worden bestudeerd en zoodanig worden verbeterd, dat het niet goed functionneeren van den benzine-toevoer naar do motoren uitgesloten moet worden geacht. Een zelfde herziening van bet benzine. systeem zal geschieden op de F 22 PIIAJK. de Roerdomp, welk vliegtuig sinds korten tijd in den hangar is, nndat op het vliegveld Waalhaven oen band was gesprongen. Do dienst op Scandinavië wordt thans gevlogen mot een Douglas-vliogtuig. --- ITALIAANSCH DESERTEUR. Wilde niet naar Abessynlë. Een 24-jarige Italiaan had zich te Gonua aan boord bemeten yan liet Spaaascl-e s.s. JBiscaja". M Kern naar Enït. r'dam nar! srobradSt. teoo meldt het Handelsblad. Hij zou. daar hij als verstekeling aan boord was, gisteren met hetzelttte schip naar Genua terugkeeren. Ter hoogte van dr lior.lia.en to Hoek van Holland is hij echter van b Tongen en naar den wal gezwommen, waar hij in handen van do vreemdelingsmpolitie is gevallen. Do aanleiding^ tot_'s mans desertie is, dat hij niet als militair naar ..bessynii. wil vertrekken. Als deserteur valt hij niot in de termen om weer met een schip naar Italië to worden gezonden. --- SCHOOLNIEUWS. R.H.B.S. HEERENVEEN. Toelatings- en overgangsexamens. • i, _ Toegelaten tot de Ie klasse: H. J. Haasdijk, W. Koopman, P. W. van Baarsel, G. Busser, G. G. J. Ferwerde en J. Spanninga te Joure, A. Dijkstra, G. Mahne, M. W. Heslinga, H. Schipper, J. de Vries, 11. Wierda, C. A. v. d. Geer, A. G. Ferwerda, Sj. v. d. Knoop, R. K. Pc«t, KI. Duurema en W. v. d. Laan te Heerenveen, C. Broersma en W. Pasma te Ha6kerdijken, P. Feenstra en R. Hessing te Wolvega, W. v. d. Sluis te Terwispel, A. G. v. d. Sluis, li. Wagenaar en F. de Boer te Gorredijk, D. Kiewiet de Jonge te Oldeberkoop, E. C. Tjaden te Hoornsterzwaag, J. Jongsma te Luxwoude (v.w.), Th. Wiersma te Beesterzwaag, G. IJkema te Rottum, M. Douna te Oo6terzee, C. J. de Jong te Langerwaag, J. Tj. de Jong te Kortezwaag. Niet toegelaten _. Toegelaten tot de 2e klasse: *L. Keverling te Joure, IJ. Wiarda te Heerenveen, G. Ha i te Echtenerbrug. Toegelaten tot de 3e klaese: *R. E. van Dijk, M. Euwema en G. J. van der Horst te Ooeterwolde, K. Klarenberg en A. S. Wardman te Langweer, A. van Damme te Joure (v.w.), G. Dam te Heerenveen (v.w.). Bevorderd naar de 2e klasse: J. de Boer, 'T. Dijkstra, *W. Ebbinga, C. Grolleman (v.w.), •I. Hartman, C. Jentinck, A. Jongsma, N. Krop (v.w.), D. Leenheer, *K. Nieboer, H. Oenema, J. Ploegh, *L. Steensma, G. de Vries, *M. Bok, G. Bonke, J. Bouwer, R. Busquet, L. Heringa, M. Meinsma, I. Otter, J Oudendag, 'I. Slager, W. Smit, K. v. d. Wal, C. Wierda (v.w.), K. de Wit, B. v. d. Woude. Niet bevorderd 8. Bevorderd naar de 3e klasse: A. Bruinsma, A. Buvvalda, A. Dijkstra, G. Grolleman (v.w.), *J. Kornelis, F. Krikke (v.w.), B. Leenheer, F. Nauta, J Nauta, P. v. d. Werf, W. Comello, 'Sj. Damstra (v.w.), *A. van Dijk, *F. de Haan, *J. Hartman, A. Hoekstra, K. Hometra, I. Kuindersma, Tj. Plantinga (v.w.). H. Postma, H. Pijlman, J. Vrind (v.w.). Niet bevorderd 11. Bevorderd naar klasse 4: J. Alkema, J. Banda. A. Beek, *J. Blom, *G- Bouwer, H. Dijkstra, G. Heida, J. Jongsma, *W. de Jong, H. Kiewiet de Jonge, D. Knottnerus, H. de Lang, J. Loopstra. J. v. d. Meer, A. Oost, B. Roda, R. Spanjer, J. v. d. Tempel, C Terpstra, T. Veenstra, J. v. d. Velde, J. Venekamp, W. Vlasveld, S. v. d. Werf, F. Wierda, E. Wuito, 'E. Y_ ka (v.w.). Niet bevorderd 2. Bevorderd naar de 5e klasse: S. Akkerman, Sj. v. d. Burg, A. van Dam, J. Heller, J» Mussen, P. Versteeg, »W. Vlasveld, J. de Witte, •__. van Baarsel, M. Boonetra (v.w.). J. Haaedijk, J. Hielkcma KI. Ilornstra, *T. v. Julsingha, M. Minnesma, J. Russchen, *H. v. Sloten, J. Vegilin v. Claerbergen (v.w.), J. de Vries. Niet bevorderd 14. Afgewezen 12. * Zijn meisjes. --- U.L.O.-school te Heerenveen. Het einddiploma is uitgereikt aan: A. v. d. Bijl en A. de Jong te Benedenknijpe, Tj. Klaren, K. de Wilde en B. Krikke te Tjalleberd, A. Homstra te Oranjewoud, 11. Ilamstra te Oudeschoot, E. Schokker te Nijehorne, J. Oort, T. Riksma, A. Nauta, A. v. d. Horst en P. van Dijk te Heerenveen, H. de Boer te Lippenhuizen. --- R.H.B.S. te Drachten. Overgangs-examens. Bevorderd van de eerste naar de tweede klaseer G. M. Blceker te Beet6terzwaag, G. B. de Boer to Rottevalle, J. van Brussel te Beetsterzwaag (v.w.), *W. Bijma te Groninger-Opende, *T. Geertsma te Bakkeveen. *A. J. de Groot te Drachten, *G. de Haan te Bakkeveen. J. Kloosterman te Marum, G. A. Klunder en H. R. Osinga te Drachten, B. Overdijk te Drachtster-Compagnie, J. Po6tuma en "W. Smeding te Drachten, J. Swierenga te Marum, W. van der Veer te Wijnjeterp en B. P. van der Zee te drachten. Niet bevorderd 1 leerling. Van de tweede naar de derde klasse: *I. Alberda te Bakkeveen, A. Barenteen en L. G. Boelens te Drachten, *M. K. de Boer te Ureterp, A. Werumeus Buning te Tolbert, D. J. Miedema te Rottevalle, F. Th. Oostenbrug te Bergum, K. Oosterhuis te Marum, *IÏ. 11. Topping en K- H. Popping te Beetsterzwaag, *H. Santing te de Veenhoop, J. I. Tamminga, A. van der Wal en D. van der Wielen te Drachtenen J. J. Zantema te Beetsterzwaag (v.w.). Niet bevorderd 8 leerlingen. Van de derde naar de vierde klasse: *D. de Boer te Bergum, *R. de Boer en S. de Haan te Drachten, D. Hoogeveeh te Boornbergum, J. H. Hijlkema te Drachten, *J. de Jong te Bakkeveen, H. de Kleine te Marum, D. K. van der Meulen te Beetsterzwaag, J. Meijer (e. v.) en *L. H. F. Nauta te Drachten, G. Numan te Gorredijk, A. van Olst te Beetsterzwaag, G. de Jong Posthumus te Drachten, 'Z. Schepel to de Wilp, E. Sietzema, J. Tuinstra en W. C. van der Veen te Drachten en Tj. van der Vlugt te Gorredijk (v.w.). Niet bevorderd 3 leerlingen. Van de vierde naar de vijfde klasse: *J. Barentsen te Drachten (e. v.), J. Blauw te Beetsterzwaag, J. Bos (v.w.), *A. Folkertsma, M. van Manen, 'M. Osinga en *C. T. Osinga te Drachten, D. A. Scholma to Marum, D. van der Meulen en *C. Zuidema te Drachten. Niet bevorderd 6 leerlingen. • Zijn meisjes; e. v. zijn enkele vakken, --- Huishoudschool te Drachten. Het einddiploma werd uitgereikt aan de volgende leerlingen van den 3-jarigen cursus: M. Ploegstra, J Rinsma, G. de Roos, J. van der Schaaf, E. Sikma en F. Tiekstra, allen te Drachten, J. Buursma en C, van der Meulen. beiden te Boornbergum, W. Deelstra', E. Ilietkamp en G .Oosterhof, allen te Nijega, F. Dijk. tra te Terwispcl, 11. Dijkstra te Kortehemmen, A. Vellinga, B. Kröttje en P. Pietersma, allen te Bergum, E. E. Hemmes te Opeinde, Sj. Hoekstra te Suamcer, J. Hulsholf en J. Postma, beiden te Surhuieterveen, J. Jansma te Lippenhuizen, J. Terpsira te Bakkeveen, H. de Vries te Beetsterzwaag en C, Westerhof te Kortezwaag. En aan de volgende leerlingen van den 2-jarigen cursus: 11. Boelene, R. Brandsma, T. Bijker en H van Diepen, allen te Drachten, A. Aardema en T de Groot, beiden te Ureterp, E. Faber en J. de Waard' beiden te Opeinde, T. Franke en D Overwijk beiden te Bergum, T Huisman te Tijnje, A. van der Lijn en r. Weetra, belden Ie Surhuisfervecn, A Miechels to Siegerswoude, G. van der Wal te Borgume__._ en G. Welling te Oudega. Afgewezen geen A;!" ''" M*ddelbar« Land-Otiwechqol te Groningen werden aan het einde van bet schooljaar 191 van de tweede (ot de derde klasse bevorderd- DA woWrUl KOUUrn 6n H- M- -Rieldetedol. ---