THEE-KOFFIE ? R.H.DIJKSTPA! --- PER AUTO, BOOT EN TENT DOOR ZUID-AFRIKA door DR. W.G.N. VAN DER SLEEN DOOR DEN ORANJE VRIJSTAAT Fe„ Reisverhaal torUcb e « andere beschouwingen — Nadruk verboden) 4(*) ons gedwongen kamp in de cactus-planschoten wij niet veel meer op. Even ta?e .. cnidock moesten we al een kampplaats Vo°ken en vroegen vergunning bij een hofstede. Z ieenaar was er juist zelf, een kleinzoon van 1)6 . Kruger nog wel, en stelde dadelijk het heele Pa. at juist leeg stond, tot onze beschikking. k^baffer kreeg opdracht, een doringboom tot *"e_.es te hakken en zoo kookten wij weer &^ binnenshuis en legden onze luchtmatrasjes planken vloer. Niks gedaan hoor, zoon 0 . j£s je iets hebben moet, een pan of het bU_"of zoo, moet je eerst alle vier wanden van kamer afzoeken en dan staat het net in v_ midden. In je tent is dat veel gemakkelijker. _... vind je alles op den tast en altijd binnen 7bereik van de hand. Maar het houtvuurtje _i lekker, want dien nacht heeft het flink ge- va zijn namelijk ondertusschen in het zoo- Jjinde Hooge Veld, op de hoogvlakte ge- Triveerd. De wegen worden wat beter en reehor en wij kunnen weer eens een vaartje zetten. 60, 70, 80 km per uur. Met een aanhangwage 'over een eigenlijk niet verharden weg. Om drie uur bereiken we de Oranjerivier, die tientallen jaren lang de noordgrens der Kaapkolonie vormde en rijden het gebied van den Oranje Vrijstaat in. Er is wat meer plantengroei Il is het gras verdord en er treedt een iiieuwe factor op in het landschap, namelijk de ijzeren windmolen. Er schijnt hier in den bodem nogal wat goed bruikbaar water aanwezig te rijn en overal, waar het land geïrrigeerd kan worden, zien we dadelijk mooi-groene gewassen. En hier en daar staan tientallen en zelfs honderden van die molentjes bijeen, al vernemen we ook al spoedig, dat ze nog wel brak water leveren. Maar de boerderijen liggen nog steeds zeer ver uiteen. Vijf- en tien- en twintigduizend hectaren zijn geen zeldzaamheid voor een boerderij en dan steeds als hoofdproduct de schapenwol, wat toch altijd een bewijs is, dat er aan den grond wat ontbreekt. In dit geval het water. In het Westen van de provincie heeft het in geen drie jaar tijd behoorlijk geregend. Het is dan ook een merkwaardig landschap. Grootendeels is het volkomen vlak en heelemaal overdekt met dun ongeveer knie-hoog .geel, verdroogd gras. Telkens rijst daaruit echter een bruine heuvel op met steile wanden, die met rotsblokken bezaaid zijn en een meest volkomen vlakken top. Wat maken ze toch een drukte over dien eenen Tafelberg bij Kaapstad. Hier staan er honderden, kleine en breede en lange, echt elek wat wils. De Oranjerivier bevatte nog aardig wat water (•) 8 in het nummer van 22 Juni. en maakte in haar diep ingesneden, hier en daar met boomen begroeid dal, een onvergetelijken indruk. En juist daar beginnen die onafzienbare grasvelden, die de oude Voortrekkers zoo aanlokten. Toen wist nog niemand, welk een vreeselijke droogte deze streken teisteren kan. De Oranjerivier vormde tientallen jaren lang de noordgrens van het door blanken bewoonde gebied. Toch waren de doorwaadbare plaatsen, de driften, zooals men hier zegt, al lang bekend, ■en werden ze gebruikt op jachtpartijen en bij kleine schermutselingen met de kaffers. Het land aan de overzijde was vrijwel onbewoond, alleen toen de voortrekkers de Vaalrivier begonnen te naderen, verzamelden de Matavele's zich onder Moselekatse, om den indringers den weg te versperren. De gevechten bij Vegkop werden geleverd, waarbij voor het eerst bleek, dat duizenden Zoeloes het met hun primitieve wapenen moesten afleggen tegen eenige tientallen Boeren, hoewel die ook slechts met voorladers waren gewapend en vaak tijdens het gevecht door vrouwen de kogels uit lood moesten worden gegoten. Toen vormde de Oranjerivier de grens tusschen de beschaving en het groote avontuur. Thans verbindt een forsche stalen brug met cementen rijpad de beide oevers en waait aan beiden zijden het Oranje blanje bleu, met den kleinen inzet van de in de Unie verbonden naties. Uren rijden wij door de eindelooze grasvelden, hier en daar met boschjes doringboomen gesierd. Telkens rennen aardeekhoorns over den weg of vliegen kievitachtige vogels voor onzen wagen op. Een keer loopt een secretarisvogel met groote stappen door het kniehooge -gras. Merkwaardige beesten. Een roofvogel op ooievaarspooten met een aardige kuif van lange zwarte veeren achter in den'nek. Weer suizen we een heuvelrug op en meteen trap ik de rem in. Daar ligt een groote, witte stad voor ons, omgeven door een weelde van groen. Bloemfontein, de hoofdstad van den' Oranje Vrijstaat, thans standplaats van het Hooggerechtshof der Unie. Zoo hebben ze de zaak indertijd verdeeld. De regeering zetelt te Pretoria, het Parlement vergadert in Kaapstad en Bloemfontein kreeg de rechtspraak als zijn deel. Er is een bloeiend school- en universiteitsleven, mooie regeeringsgebouwen, flinke asfaltstraten en een kolossaal aantal auto's. Ge krijgt zoo den indruk, dat er meer auto's dan huizen in Bloemfontein zijn en dat kan ook best, want de gewoonte om het weekend ergens anders dan in eigen omgeving door te brengen, heeft het „home sweet home" hier blijkbaar wel een beetje doen vergeten. Visschen, jagen, picniccen, 's zomers zwemmen lokt de menschen de stad uit, maar brengt ze er voor bijzondere gelegenheden ook bij duizenden naar toe. En de Engelsche kroningsfilms liepen in Bloemfontein! Wij gaan weer voort. Kimberley ligt slechts een dag rijden van Bloemfontein. De weg is abominabel, het landschap ook, bijna geheel boomloos en de weg weer tientallen mijlen ver door ononderbroken hooge prikkeldraad-heiningen afgezet Hoe kunnen ze een stad in zoon omgeving Bloemfontein noemen? Omdat een koe van een der onde voortrekkers zoek geraakt was en gevonden .erd bij een bron daar waar nu de stad Ügt- Een bron heet in het Afrikaansch fontein en de koe heette Blommet je. Zoo kreeg de hoofdstad van den Oranje Vrijstaat haar naam. Dat wist ik, maar iets anders wist ik niet, althans U was niet tot mi] doorgedrongen, n.l. dat we in Bloemfontein water hadden moeten laden. Maar we kwamen nog door twee flinke plaateen heen en namen altijd water voor ons eten koken en theezetten en wasschen in, als we m den laten middag hier of daar onze benzinereservoirs lieten bijvullen. Zoo probeerden we hest ook hier. Geen water te krijgen aan de gara^, maar probeert u eens daar b. den winkel. Ook mets meer; by den dominee niets meer. Dan maar naar het volgende dorp Zelfde vrarhaal, alleen het hotel moest nog water hebben; en toen we daar informeerden.... o ja, ze hadden juist weer voorraad spuitwater aangekregen. Ja maar, dat was de bedoeling niet. Andters was er met. De gasten waschten zich al een week lang met sodawater' Ik heb er maar geen bad genomen. We hadden gelukkig nog een Weinen zak vol en een Daar veldflesschen, we praten bij een boerderij nog wat half brak water op voor de soep en reden weer verder, tusscbien de prikkeldraadhagen door. Wii vinden tegen zonsondergang toch weer een aardig hoekje, waar de tentjes verrijzen en we nog even kunnen genieten van het prachtige kleuren- en tintenspel, da* West en Oost om dezen tijd hier eiken dag 'weer te zien geven. Er werd weer geweldig gegteten en geslapen. En den volgenden morgen, •• •! De dauw aan den buitenkant en mijn onscSiuldig asempje aan den binnenkant van het tentdak waren stijf bevroren Als een plank! De waterzakken moesten met een houweel tosgehaakt worden van de treeplank en toen had ge met den kleinen zak een os kunnen doodgooien. Het is dus blijkbaar waar, dat het hier in Znid-Afrika in Juni winter is! Maar warme the(» en warme zon deden hun plicht en voort ging het weer, mijl na mijl, door de geweldige vtaikten, die nu een beetje teekening beginnen te .krijgen door wat doringboomen, die eerst veirspreid, dan wat dichter bijeen staan. Tegelijkertijd nemen de termietenheuvels, ronde kleiacl. tige hoopen van groote hardheid, in omvang toe, zoodat je er op kunt gaan staan om beter uit ',te zien over de eindelooze vlakte, waar nu een eind aan lijkt te komen, al staat er niets dergelijks op onze kaart. Toch schemert het blauw daar in de verte, maar als de kijker er bij gehaald wordt, blijken de bergen zulke regelmatige vormen te hebben, dat we ze meteen deflermineeren als afvalhoopen van mijnen. Kimbrttley ligt voor ons, de stad. waar Rhodes den grondslag legde voor zijn onmetelijk fortuin, dat z dat ik doen zal?" .-Haar een betrekking geven in je zaak." »En mij al gauw bankroet te laten maken?" ..Onzin. Ze heeft hersens in haar hoofd". „Die hebben we allemaal in meerdere of endere mate. Wat kan zij?" „Wat doen meisjes gewoonlijk in een zaak?" „Den geheelen middag thee zetten en de mannelijke bedienden in verschrikkelijke, verliefde domkoppen veranderen. Ik heb maar twee vrouwen in mijn zaak. Rob — allebei leelijk en ongenaakbaar". „Dan wordt het tijd, dat het hier wat vroolijker wordt. Maar alle gekheid op een stokje, dit meisje is ernstig van aard. Ik beloof je, dat je er geen spijt van zult hebben, als je haar aanneemt. Laat je vooroordeelen nu varen en doe dit voor mij". Mac Kinnon weerstreefde nog even, wat in zijn natuur lag, en stemde toen toe, Maxine op proef te nemen. Blij met zijn succes ging Kennedy naar huis om het goede nieuws mede te deelen. Hij vond Maxine in de zitkamer met haar hoed op en haar tasch bij zich, waaruit hij opmaakte, dat zij van plan was, heen te gaan. „Ik verlangde naar uw terugkomst", zei ze. „Ik wilde u vaarwel zeggen en u bedanken voor a11e5...." Hij stak de hand op en legde haar het zwijgen op. „Wat bent u van plan te doen? „Werk te zoeken. Het zal wel moeilijk z«n, want ik heb geen ervaring. Maar ik ben van plan, jacht te maken op alle advertenties". „Misschien is dat niet noodig". „Niet noodig?" „Ik ontmoette vanmorgen toevallig een ouden vriend. Hij heet Mac Kinnon en heeft een groot warenhuis in Victoria Street. Toevallig heeft hij een jonge vrouwelijke kracht noodig. Natuurlijk noemde ik uw naam. U neemt mij dat toch niet kwalijk?" „Kwalijk? Wel " Zij zweeg en keek hem recht in de oogen. „Het was niet heelemaal waar, wat u zei. U hebt dat voor mij in orde gemaakt. Is het niet zoo?" „Het is werkelijk waar, dat hij een goede kracht noodig heeft. Misschien heeft hij zich daar tevoren geen rekenschap van gegeven, maar nu doet hij dat wel. Feitelijk wil hij, dat u dadelijk met hem komt spreken". „Ik zal gaan", mompelde zij. ~U maakt het mij heel gemakkelijk. Als u wist wat het voor mij beteekent " „Neem dit kaartje mee. Het zal u een hoop tijd besparen". Met een licht trillende hand nam zij het visitekaartje aan en verliet een oogenblik later het huis. 's Middags was zij weer terug, met schitterende oogen en een opgewonden blosje op de wangen. Het was, alsof zij een gedaanteverwisseling had ondergaan. Nog slechts een spoor van haar vroegere droefheid was in haar sprekende oogen te zien en werd bijna geheel, verdrongen door haar glimlach. „Ik ben aangenomen", zei ze. „Ik moet morgenochtend om halftien beginnen in de parfumerie-afdeeling. Vijf en twintig gulden per week en procenten. Is dat niet prachtig?" „U had hem dertig gulden moeten vragen. Hij kan het best betalen". „Het is al veel meer, dan ik waard ben. Hij vroeg mij niets. Ik was bang, dat hij het wel doen zou. — Natuurlijk heb ik dit aan u te danken. U hebt mij een prachtige kans gegeven". „Onzin! Vertelt u me eens — kunt u rondkomen tot den betaaldag?" „Ik heb wat geld, genoeg om ergens een kleine kamer te huren en eten te koopen tot Zaterdag. Ik ga vanavond een kamer zoeken". „Is dat noodig? Kunt u hier niet nog eenige dagen blijven?" Zij schudde beslist het hoofd en keek hem met haar groote, glinsterende oogen aan. „Ik moet beginnen, zooals ik denk voort te gaan. Ik heb al een schuld aan u, die ik nooit kan afdoen. Toe, probeert u als het u blieft niet, het mij af te raden". Hij begreep, dat het vruchteloos zou zijn, verder aan te dringen, want het was duidelijk, dat zy haar eigen zin wilde volgen. Toen zij dien avond terug kwam, vernam hij, dat zij een kamer had gehuurd in een straat achter Victoria Station. Hij kende die plaats wel en haatte de gedachte, dat zij in zoon armoedige buurt zou wonen. „Het is goed genoeg voor een begin", zei ze. „O, ik ben zoo gelukkig! Ik zou kunnen huilen van blijdschap!" Twaalf uur later was zij van hem weggegaan. Met een brok in de keel had hij haar de hand gedrukt en haar vingers eigenaardig voelen trillen. Die trilling was hem door het geheele lichaam gegaan en hij had ze nog geruimen tijd gevoeld. Na haar vertrek voelde Kennedy zich als een verloren ziel. Op een'of andere wijze had Londen zijn aantrekkelijkheid voor hem verloren. Het theater verveelde hem, de club scheen vreeselijk saai. De eenige heldere plek lag in Victoria Street en hij vermeed opzettelijk, er heen te gaan, omdat hij, als hij haar weer zag, naar haar zou hunkeren. Ja, zoo ver was het met hem gekomen in die tien dagen tijds. Door welk vreemd proces in zijn onderbewustzijn dat had kunnen geschieden, kon hij zich niet begrijpen. Maar het was zoo. Hij wist zoo weinig van haar af, dat zij best een mooie bedriegster kon zijn, die ten slotte met Mac-Kinnons kas de vlucht zou nemen, en ,het aan hem, Kennedy, zou overlaten, den woedenden Schot tegemoet te treden. Neen, dat was ondenkbaar! Haar geheele persoonlijkheid weersprak zoon gedachte. Geen bedriegster kon zoon gezichtje hebben, met die droefgeestige oogen en zachte, roode lippen en die verrukkelijke kuiltjes ï£i de wangen Toch was zij nog een mysterie Voor hem. .Mac-Kinnon, die, als hij het niet te druk had, irt de club kwam, ontmoette hem op een avond in, de rookkamer. Hij groette joviaal en liet zijn hoekige gedaante in een stoel vallen bij het raam, vaai waaruit Kennedy de drukte in Pall Mali had zitten gadeslaan. ,;wel jongen, hoe staat het leven?" „l.iet kwaad. Pff, het is warm!" jWarm! En je komt nog wel uit de tropen!" ,JCk heb het de laatste dagen zoo warm. Er zit onweer in de lucht, denk ik. Maar Mac, hoe gaat het met miss Reeves?" „Schitterend! Zij slaat alle records. Gisteren was het In haar afdeeling zoo druk, als we het nooit geh;_d hebben. Maar " „Er lag iets onheilspeller.ds in dat „maar" Kenmxly keek zijn vriend doo--dringend aan. „Kan je haar intiem, Rob?'' „Ik ,ken haar ternauwernood. Zij is een kennis, dat is? alles. Maar waarom kijk je zoo geheimzinnig!' Je zei immers dat zij voldoet? „O, » _ voldoet uitstekend, vanuit een zakelijk standpunt. Maar er is toch iets vreemds aan haar." „Wat bedoel je?" „Er Hing de laatste dagen een vreemdsoortige ke__ in den winkel om. In het begin lette ik niet .op hem, maar toen hij gisteren weer terugkwam, sloeg ik hem gade. Hij bleef wel een half uur strak naar het meisje kijken." „Nu? Paar steekt toch niets in'" „Wacht even Hij ging naar de toonbank en keek haai recht in het gezicht. Ik zag haar hevig schrikken en toen ik naderbij kwam, hoorde ik hem iets zeggen dat klonk als: fenoot!" „Phenuit!" zei Kennedy ontsteld, den naam noemend dien het meisje met zoon groote vrees had uitgesproken. Met opgetrokken wenkbrauwen keek Mac- Kinnon hem aan, maar hij deed zijn best, zich onverschillig te toonen. „Wat zei je daar?" „Ik herhaalde alleen, wat ju zei. Ik kan er niets vreemds in vinden, dat een klant iets zegt tegen een knap meisje. Er zijn in eiken winkel tal van menschen die de gelegenheid tot zoo iets aangrepen." „Er steekt nog iets anders achter. Zij begreep wat hij bedoelde. Zij werd zoo wit als een aoek en haar handen beefden zoo, dat zij den volgenden klant bijna niet kon helpen. Ik vroeg haar later of de kerel haar had beleedigd, maar zij zei van niet. Kijk eens, Rob, dat meisje is toch eerlijk, nietwaar?" „Eerlijk! Je hebt niet de minste reden, daar™nx ._?yfelen! * sta «eheel voor haar in. Je verbeeldt je een hoop nonsens. Waarschijnlijk __!«_* e„n van die halve gekken, die allerlei beleedigende voorstellen doen aan " H^aai Zij _ei' dat hij het niet gedaan "had. Hij behoorde ook niet tot dat type man. Hij zag er ruw uit en had iets van een zeeman over zich. kri?_. _". nt' als het weer gebeurt> zal ik hem SfkomTdS..^611' V°°r d6n dfom- Ke_S__-eSPH" maaktG een diepen indruk op hehh_.y", HIJ ZOU er weinig ach* op geslagen __. »;_ ISuf _let dat eene Punt in ter sprake was gebracht, dat zoon onheilspellende betee- Kenis had Het zat hem in den naam Phenuit. «ij twijfelde er geen oogenblik aan, dat het de naam was, dien Mac-Kinnon had gehoord. Het meisje verkeerde in gevaar door een man, die Phenuit heette, en de vreemdeling was bij haar gekomen öf om haar te waarschuwen, öf om haar te dreigen. Hij besloot oogenblikkelijk naar haar toe te gaan om te zien, of er werkelijk reden was voor vrees. Een taxi bracht hem naar Davis Street, een armoedige, benauwde straat met twee rijen vervelooze huizen. Kinderen speelden in de goot en een aantal verwaarloosde kleinen voor de deuropeningen. Het was een vreemde buurt, zoo dicht in de nabijheid van een drukke hoofdstraat, en het .riekte er naar misdaad en dronkenschap. 1 (Wordt vervolgd). ---