de Nederlandsche film voor al uw opnamen _-__■"_■■__. Orthochrom _ vxN^^___^_^^_J^___^L, firir_fïi onho D \N l__lir_Ll___lT_MM!_y I l/il L^.'J Ortho-Pan h iïT " l^lr^ •■•■ »\ ..™) Fijnkorrelig, snel en brillant jIPÏ-' V 45 t/ Varlcrijgbaar uithuilend bij da bonafide fotohandelaren --- BRIEVEN UIT BERLIJN De „Partijdag van den Vrede" EN WAT ZICH DAARACHTER AFSPEELT (Van onzen correspondent) Berlijn 13 Augustus. KTog slechts drie weken en het Partijcongres « van Neurenberg is weer in vollen gang Het zal ditmaal volgens Hitler's reeds maanden geleden uitgesproken bevel „Congres van den Vrede" heeten. Een pikante naam als men daarbij bedenkt, dat zoo ongeveer de halve wereld rekent met de groote mogelijkheid van een spoedigen oorlog! Ja, de beroemde profeten als laatste termijn voor het uitbreken daarvan den.... 15 Augustus hadden vastgelegd' Het zal wel weer uitstel worden, en de heerenen dames-profeten zullen nieuwe data noemen in de stellige overtuiging, dat het lezend publiek de vorige al weer lang zal vergeten zijn. t Is wel zeker, dat Hitler zijn aanstaande party-congres in vollen vrede zal kunnen vieren, ondanks de spanningen, die ook ditmaal Neurenberg tot middelpunt zullen hebben, spanningen, waaraan wij in Europa nu langzamerhand gewoon zijn geraakt en die ons tot op vrij groote hoogte schijnen te hebben afgestompt. Wie als schrijver dezer regelen sedert 1930 alle congressen der Nationaal-Socialistische Duitsche Arbeiders Partij heeft bijgewoond en ook tot de kleine deputatie buitenlandsche journalisten heeft behoord, die op deze congressen sedert 1935 door Hitler „in particuliere audiëntie" wordt ontvangen, mag zich langzamerhand als specialist gaan beschouwen, die het recht heeft een oordeel uit te spreken. Wij vaste berichtgevers dezer congressen zien dit nationale feest, dit appèl der honderdduizenden niet met denzelfden geestdrift tegemoet als Hitler's fanatieke volgelingen, voor wie er inderdaad niets gevoeliger in hun leven denkbaar is dan eens per jaar naar Neurenberg op te trekken, zich vol te drinken met enthousiasme over wat daar voor een „ec.hte Nazi" te genieten valt, en met souverein gebaar alle vermoeienissen, die daaraan nu eenmaal onafscheidelijk zijn verbonden, van zich af schuiven.. De buitenlandsche journalisten (en wellicht ook vele Duitsche, maar die mogen dat natuurlijk niet openlijk bekennen) zien tegen „Neurenberg" als tegen een heuschen berg op en hebben slechts één verlangen: die nachtmerrie weer achter zich te hebben en in trein of vliegtuig huiswaarts te snellen. Geen enkel ander volk dan alleen het Duitsche kan zich van „Neurenberg" ook maar een flauwe voorstelling maken. Slechts die Nederlanders (het zijn wel in hoofdzaak NSB'ers?) die ook tot de bezoekers dezer „congressen" behooren, weten, dat het hier gaat om nationalistische demonstraties van een lengte en een omvang, die van de politieke acteurs en toeschouwers een geestelijke en lichamelijke prestatie eischen, welke de grenzen van het menschelijke uithoudingsvermogen zoo langzamerhand heeft bereikt. Het congres zal ditmaal van 2 tot en met 11 September duren, dat is nog één dag langer dan vorige jaren. Het programma heeft met de jaren een traditioneel karakter gekregen, Elke dag is voor een bepaald onderdeel der groote volksgroepen gereserveerd. Zoo is er de dag van den Arbeidsdienst, van de Hitlerjeugd (die tegenwoordig „verplichte staatsjeugd" is), van de Politieke Leiders (dat is de partij-administratie), van de SA, SS, NSFK (vliegers) en NSKK (automobilisten en motorfietsers), van het Arbeidsfront en van de Weermacht. Naast en tusschen de demonstraties dezer groepen, waaraan telkens tusschen de 80 en 120 duizend geüniformeerden deelnemen, spelen zich de „congreszittingen" af, vaak ook massaal van omvang, waarbij hetzij Hitler zelf, dan wel Hess, Ley, Göring, Göbbels en kleinere goden het woord voeren. Kortom, een geweldig programma, dat met het jaar aan omvang toeneemt en natuurlijk tientallen millioenen aan de Rijkskas (of partijkassen) onttrekt. Men meent hier echter, dat dit geld steeds goed besteed is, omdat deze jaarlijksche congressen onontbeerlijk zijn voor de stemming in den lande, dezen honderdduizenden gedelegeerden der boeren, arbeiders, soldaten en middenstanders telkens weer een overzichtelijk beeld geven van de macht en de enorme discipline der volksgroepen en van het volksgeheel, Hitler weer in het centrum stellen van de zichtbare volksgemeenschap en den toeschouwers moed en zelfvertrouwen voor een nieuw jaar van nog harderen arbeid mee naar huis geven. Het is echter begrijpelijk en onvermijdelijk, dat het telkens weer binnenkomen en na één of twee dagen weer vertrekken van deze representatieve volksgroepen, het aanwezig zijn, zij het ook maar enkele uren, van twee groepen tegelijkertijd binnen de muren der mooie, maar niet al te groote Zuid-Duitsche stad, tezamen met vele tienduizenden organisatoren, afzettings en orde-troepen, ~burger"-bezoekers en niet te vergeten de Neurenbergers zelf, die niet alleen verdienen maar ook „kijken" willen, tien dagen lang een opeenhooping van feestende, (met permissie:) zweetende, zwoegende, joelende, drinkende menschen met zich brengt, die voor den vasten bezoeker al bij voorbaat een nachtmerrie beteekent. Jaar-in, jaar-uit zijn het dezelfde massa's die men te zien, dezelfde liederen die men te hooren krijgt. Men kent het indrukwekkende beeld van eindelooze marschcolonne's, met duizenden vaandels, die alle gegroet moeten worden, met honderden muziekkapellen, met vijf en meer uren durende afzettingen, gedrang tot in het eindelooze, tot in de nachturen, meer dan uitverkochte eethuizen, zondvloeden van auto's uit alle Duitsche gouwen, uniformen in zoo groote verscheidenheid, dat letterlijk niemand ze meer uit elkaar vermag te houden, nachten, die precies zoo vol lawaai en gejoel zijn als de dagen, die voorafgingen en volgen. En in den heksenketel van het nationalisme speelt zich dan nog het gedoe der groote en kleine politiek af. Alle ministers, als partijleiders, alle ambtenaren van rang en invloed, alle ambassadeurs en gezanten van vreemde mogendheden wonen die week qpafgebroken in Neurenberg, smeden plannen, zitten in de dure hotels in clubfauteuils en combineeren, praten met journalisten en zenden geruchten de wereld in. interpreteeren de groot» redevoeringen van Hitler, Hess. Göring, Göbbels, iaeen nerveus van den eenen hoek van de stad naar den anHeren. en weten pllen nreei« w?t er nu staat te gebeuren en wat onmiddellijk na bet partijcongres te verwachten is Dit jaar zal de spanning vermoedelijk nog grooter zijn dan ooit te voren. Want dreigend op den achtergrond staat immers het geweldige woord: oorlog! Zal het oorlog worden, of niet? Men zal in Neurenberg over niets anders praten. Gouw leider Forster van Dantzig en staatsDresident Greiser van de Vrije Stad (ze schijnen als mensch geen boezemvrienden te zijn) zu^en middelDunten der belanrstellin" vormen. Hoe zal „the street" hen toejuichen? Zal Hitler bijzondere conferenties met hen hebben, gelijk een jaar geleden met Henlein. die toen ook middelpunt was. om kort daarna reeds de bevrijding van het Sudetenland te beleven? Dat is de beteekenis van het nieuwe begrip in de samenleving der volken, dat „Neurenberg" heet. De volksgroepen zullen zich weer opstellen met die prachtige discipline, die wellicht slechts in Duitsche larven en met Duitsche menschen denkbapr is. Men zal ons weer demonstraties toonen. die on haar gebied een wereldrecord zullen beteekenen. Maar achter dit fraaie snel der kleuren en bewegingen zal zich het veel grootere spel afspelen, dat beslist over leven en dood. --- FEUILLETON Een zoon van z'n Vader NAAR HET ENGELSCH VAN RIDGwELL CULLUM DOOR T. VAN DER MADE 13. HOOFDSTUK VIII Op Buffalo Point Gordon vond, dat miss Hazel veel te veel notitie nam van haar vader op de' veranda^ Ma Illnsbee had daar heelemaal niet behoeven te staan volgens hem en eerlijk gezegd vond h. het vervelend. Hij had Silas graag; mogen lüden toen hü hem voor 't eerst onder die ie wat eigen aardige omstandigheden had °"tm^- ""r ™ kon hü hem niet al te best "Uen en hij voelde niet de minste sympathie voor diens sterke, wel willende, maar vastberaden gezicht. Trouwens, het was niet goed e,Pr^en|da^ iemand, die de vader was van zoo « P J. J dochter als het meisje naast rondliep „ een oude broek met een riem en ry laarzen en h»t wa« hPnaald onfatsoenlijk, dat ny nie.s net was oepaaia ™ Arnea dan een katoenen anders op zijn bovenlijf droeg aan __ hemd, dat verre van schoon was gedachten vader wees. En hij was a.n. ... h t hij zich had ingehouden want '^r. ze bij^het huis waren *™**0™":d%*mUl t- gebruiken, om met hen mee he \£«£*™*doo^rondelijke ?h „ïïïiTio! -.TÏÏf.ih.- gebracht. De paarden werden™ -«^„S^n SdenzeBSun«f. vemonding bekeken en beh„n_:r Z DSaUarnea waren ze naar binnen gegaan aan tafel. eer en had een bo-Ko" »^ b£«t Silas Mallinsbee stond tegen den deurpost geleund en keek uit over de veranda, terwijl Hazel Hup-Lee hielp. Gordon dacht na over al die onverwachte gebeurtenissen na elkaar sedert zijn aankomst en praatte onderwijl met den man, die de op handen zijnde „boom" in Snake's Fall teweeg had gebracht. „Eerst dacht ik, dat ik in handen van de Philistijnen terecht was gekomen, toen ik aankwam ten minste", zei hij. „Toen is er een Samaritaan gekomen, die me plotseling in het Beloofde Land heeft gebracht, waar het overvloeiende is van melk en honing. Ik ga er op uit om de grauwe industriebergen te bekijken en in plaats daarvan kom ik in de vlakten van rust en vrede. Ik ben u zeer veel verplicht, mr. Mallinsbee". Onderwijl sloeg hij het gracieuse figuurtje van het meisje gade, zooals ze zich door de keurige kamer bewoog en zei: , Alle kantoren in het Westen zien er toch zeker niet uit, zooals dit?" Mallinsbee lachte en zei zonder zich om te keeren: Kantoor? Zoo noemt Hazel het alleen maar. Dat is maar een idee van haar sinds ze haar opvoeding in Boston heeft gehad. Ze bracht allerlei ideeën en anderen rommel mee terug, o.a. het costuum, dat ze aan heeft. Zie je, zij is mijn eerste pikeur en daarom moet ze van rokken en dergelijke niets hebben. Kantoor? 't Is maar een huisje. Je moet eens naar het huis van de boerderij komen kijken. Daar is het pas mooi", voegde hij er met eenvoudigen trots aan toe. Hazel kwam naar haar vader toe en dreigde hem met haar vinger Zeg, vadertje, moet je de menschen nu altyd over mijn ideeën vertellen? Zegt u nu eens, mr Van Henslaer", zei ze, zich tot Gordon wendend „worden er op kantoren nu niet groote transacties gedaan en fortuinen gemaakt?" Dat hopen de menschen tenminste, als ze het huren", zei Gordon. „Ik heb echter ook wel lui gekend, die er sliepen, en weer anderen die het gebruikten als rooksalon en voor sommige mannen dient het als toevluchtsoord van hun thuis. Ik heb ook een kantoor gehad." Silas Mallinsbee keerde zich om en zijn schrandere oogen bekeken Gordon met belangstelling. Hazel klapte ln haar handen en vroeg ondeugend: „En waarvoor gebruikte u het?" „Wacht, laat me eens bedenken. Meestal, als een adres vanwaar ik bericht liet sturen aan lui, die het niet behoefden te weten, als ik uit was. Op die manier heb ik.er veel gemak van gehad." Mallinsbee proestte, maar Hazel keek kwasi misprijzend en zei: „Dat dient niet aangemoedigd te worden", en vervolgens tot haar vader: „U bent al even erg. En nu is het eten klaar, dus kom aan tafel. We kunnen beter praten, als we bij elkaar zitten, dan als de een naar den horizon staat te staren en de ander loopt te ijsberen. En mr. Van Henslaer, dit kantoor is inderdaad om zaken te doen. En ik laat het niet kleineeren door mijn vader of iemand anders. Het moet dienst doen voor een groot doel, wat ons betreft tenminste." Daarna voegde ze er een beetje bedeesd aan toe: „Weet u, we zijn gewoonweg een en al opwinding om geld te gaan verdienen, louter om den sportieven kant ervan, hè vader?" Silas Mallinsbee, die zat te eten, alsof hij deze bezigheid een soort noodzakelijk kwaad vond, keek op van zijn bord en zei: „Mr. Van Henslaer. Ik ben mijn leven lang op de boerderij geweest en ik ben altijd met mijn paarden en het andere vee in de weer geweest en mijn eenige zorgen waren voor mijn beesten. Verder bemoeide ik me nergens mee, totdat ik op een goeden dag eens wou weten, wat er onder den grond was, in plaats me bij de dingen boven den grond te houden, die Ik kon snappen. Maar weet u, er waren twee dingen, die me dwars zaten", zei hij, zijn dochter met een zachten blik aanziend, „ten eerste, dat ik alle kachels op de boerderij altijd stookte met stukken kool, die haast overal zoo maar op mijn land te vinden waren boven den grond; en ten tweede kreeg ik een dochter, die dr hoofd vol wonderlijke „ideeën" heeft gekregen, daar in Boston. Sinds zy terug is, hamert er steenkool, steenkool en nog eons steenkool door myn arm hoofd en er blijft geen kans meer voor normale gedachten over. Enfin, om kort te gaan, ik heb enorm veel verdiend met die kolen, alleen om haar een plezier te doen. We hadden het heelemaal niet noodig, maar zij vond, dat ik dat doen moest. Maar daar was 't nog lang niet mee afgeloopen. Daar had dat kind geen vrede mee. Zij vond, dat, toen dat geld eenmaal verdiend was, die eerste ronde ook afgedaan had, en ze wou op een andere manier aan den gang. En zoo heeft ze al mijn land langs den spoorweg afgebakend voor het dorp. En de rest is heel eenvoudig. Ditmaal wil ze haar hersens en energie meten met de spoorwegen. Ze denkt, dat we hen met elke kaart kunnen overtroeven. En daarom is dat kantoor hier". Hazel lachte en hief een vermanenden vinger op tegen het vroolijke gezicht van haar vader. „Wat heb ik u gezegd, mr. Van Henslaer", riep ze. „Heb ik niet gezegd, dat hij een groote kwajongen is? Vadertje, vadertje, ik schaam me verschrikkelijk over je. Nou zal ik eens een boekje over jou open doen. Déar, mr. Van Henslaer, zit de man van de plannen en de ontwerpen. Kijk hem eens", zei ze, terwijl ze met haar vinger naar hem wees, „hy schaamt zich niet eens, hij lacht er nog om. Maar nou moet u eens luisteren! Hij is inderdaad veeboer in hart en nieren. Hij is met dat leven altijd tevreden geweest en om welvaart gaf hij niets. Toen vond hij op een keer steenkool, maar deed niets, we praatten er enkel zoo nu en dan eens over. Toen kwam er op een goeden dag een heel oude vriend en buurman op bezoek, dien vader vaak geholpen heeft. Hij wou een zeker stuk grasland koopen, om uit de moeilijkheden te komen zei hij. Hij was arm en mijn goedhartige vader verkocht het hem voor een appel en een ei om het hem gemakkelijk te maken. Drie maanden later werden daar kolen gedolven — anthraciet nogal liefst. En die kerel verdiende een schep geld. Hij had mijn vader de loef afgestoken; maar mijn vader laat zich de loef niet afsteken, door niemand. En toen heeft hij tegen me gezegd: „Kom kind, we zullen de menschen eens laten zien, wat wij kunnen. Als er geld met mijn land te verdienen valt, dan zullen wij dat zelf wel doen, voordat iemand anders ons te grazen neemt. Ik kan op tegen de geraffineerdste schurken, die er zijn en dat wil wat zeggen". Dat waren letterlijk zijn woorden. Daar zit de geldslager! Kijk hem eens, nou is hii sc'v_.ldbewust. Ik ben enkel zijn klerk of zijn gelukspop of zooiets, die hij noodig heeft voor zijn ondeugende plannen!" Mallinsbee had het grootste plezier om zyn dochters beschuldigingen en Gordon moest meelachen en ten slotte zei hij kwasi ernstig: „Het spijt me, mr. Mallinsbee, dat ik dit alles heb moeten aanhooren, maar u bent gewogen en te licht bevonden. En omdat u maar samen bent, is het aan mij om het oordeel te vellen", verklaarde hij. „Kunt u misschien bewijzen, dat u onschuldig bent? Neen? Best, dan veroordeel ik u, om zonder mankeeren binnen zekeren tijd een fortuin te maken, laten we zeggen, binnen zes maanden. Mocht u in gebreke blijven, dan is het te uwer verantwoording, dat u een onschuldig menschenleven geruïneerd hebt". Onder het luchtige gesprek had Gordon plotseling zijn besluit genomen. Hy was een en al opgetogenheid en bewondering voor het mooie, ovale gezichtje van .zyn gastvrouw en haar onconventioneele kameraadschap sprak onmiddellijk tot zijn gezonde natuur. Zyn opmerking over Silas Mallinsbee was den anderen twee niet ontgaan en had zoowel vaders als dochters nieuwsgierigheid gaande gemaakt. „Waarom juist zes maanden?" lachte Hazel. „Ik vind het ten minste vry kort", gromde Mallinsbee. Gordon keek, alsof hy de onverbiddehjke rechtvaardigheid zelf was en zei: „Is het gewoonte, dat de rechter verantwoording verschuldigd is voor zyn oordeel? En er staat straf op het betoonen van onvoldoenden eerbied voor den rechter", zei hy waarschuwend Maar zijn waarschuwing miste alle uitwerking' „En dat geruïneerde, onschuldige menschenleven?" vroeg Hazel. Het antwoord kwam zonder aarzelen „Het mijne", zei Gordon. Vader en dochter luisterden nu ernstig naar wat hij te vertellen had. Hip-Lee bracht den pudding binnen en Verdween weer geluidloos. Toen sloeg Gordon ziin oogen van zyn bord op en keek zyn gastheer aan en daarmee naar het sterke, jonge gezicht van en zSe6: hÜ °°Se™ 7™ (Wordt vervolgd). --- AMERIKAANSIGHEDEN (Van onzen correspondent te New Vork) Een paar jaar geleden kwam een kleine jongen opgewonden bij den opzichter van een openbare kinderspeelplaats in Los Angelos Hij zei dat hij voor het eerst in zn leven naar het strand ging en of meneer hem een bal wilde leenen. De opzichter moest het jongetje teleurstellen: dat was tegen de reglementen en de jongen vertrok diep teleurgesteld en in tranen. De opzichter vertelde het voorvalletje aan den directeur der gemeentelijke kinderspeelplaatsen en die dacht er eens diep over na. Het resultaat van dit diepe nadenken was een inzameling van kapot speelgoed. De radio en de onderwijzers werkten mee, bioscopen en theaters hielden collectes van gebroken poppen, soldaatjes en spoortreintjes. Werkloozen gingen aan het repareeren. Binnen de twee maanden had de directeur een verzameling van 20.000 stuks (gerepareerd) speelgoed. En er werd een speciale speelgoed-uitleenvereeniging gesticht. Wanneer een meisje gehecht raakt aan een geleende pop en die graag zou willen houden, dan mag dat, wanneer ze bewijst een „goede moeder" te zijn: ze moet gedurende twaalf weken de pop ter inspectie komen laten zien. Wanneer een kind een stuk speelgoed kapot terugbrengt, krijgt het een minder mooi stuk mee, net zoo lang tot het bewezen is dat het de verantwoordelijkheid weet te dragen. Alle speelgoed wordt voor en na het uitleenen ontsmet. In New Vork kunt U gelaatstrekken koopen. Het „Grafting Donors Bureau" onder leiding van dr. James Stotter, een van de bekendste New Yorksche artsen, handelt in menschenvleesch. Er zijn hier Vele artsen die menschen mooier moeten maken. Ze doen voor een zeer groot deel neus-verandering-operaties. Zoon dokter heeft voornamelijk kraakbeen noodig. Hij belt het bureau op en zegt: „Ik zou graag een stukje kraakbeen hebben van een centimeter, bloedsoort 4". Het bureau belt dan een van zijn „leveranciers" op, die dat soort kraakbeen heeft en zendt dezen naar den dokter. Zulke leveranciers krygen van 100 tot 500 dollar voor een stukje kraakbeen. Een paar universitaire Amerikaansigheden: aan de universiteit van New Hampshire is een leergang in weervoorspelling; in Illinois en New Vork hebben de litteraire faculteiten de filmkunst als leervak, naast letterkunde en tooneel; Butler university (Indianapolis) heeft een cursus: „hoe besteed ik mijn vrijen tijd". U kunt er leeren spreken in het openbaar, musiceeren, cultiveeren van boomen en bloemen; Michigan university heeft een radio-faculteit; New Vork university geeft haar studenten onder anderen gelegenheid studie te maken van zichzelf. Zij bestudeeren filmopnemingen van zich zelf en gramofoonplaten met hun eigen stem onder leiding van een psychiater; leeren zoo hun zwakheden en fouten kennen om die te veranderen en te verbeteren. De universiteiten van lowa, Vassar en Syracuse geven colleges in kennis van het huwelijk en het huwelijksleven. En aan de universiteit van Oklahoma kunt ge een leergang volgen in het verrichten van kleine huishoudelijke reparaties. Vlak bij Broadway midden in het New- Yorksche uitgaansleven staat een Methodistenkerkje. De dominé, een groote athletische figuur, heet C. Everett Wagner. Die kerk is voornamelijk voor tooneelspelers bestemd. Er is een groote recreatiezaal aan verbonden en een cafetaria waar koffie, brood en boter gratis verstrekt worden en andere spijzen en dranken voor ongeveer een derde van den gangbaren prijs. Een maaltijd kost er 35 cent en men mag twee maal van alles nemen. Er zijn in New Vork ongeveer 10,000 acteurs, waarvan er tegelijkertijd ongeveer 3000 werk hebben. Vaste gezelschappen, zooals u die kent, bestaan hier niet. Men wordt geëngageerd voor een bepaalde rol in een bepaald stuk. De 7000 werklooze acteurs lijden dikwijls armoede. Die vinden een toeverlaat — zoowel in lichamelijken als geestelijken zin — in domme Wagner's kerkje. • é * Rockefeller Jr., die nu al in de vijftig is en die het geweldige vermogen dat zijn vader hem heeft nagelaten, zeer zorgvuldig beheert, is — als rijkste man van Amerika — natuurlijk ook het middelpunt van allerlei anecdotes. Deze stond onlangs in de bladen: Rockefeller leende een dubbeltje van zijn secretaris om met de bus naar huis te gaan. Hij zei: „wees zoo goed me aan deze transactie te herinneren". De secretaris antwoordde: „O, dat heeft niets te beteekenen, mr. Rockefeller". „Niets te beteekenen?" vroeg Rockefeller verwonderd en geërgerd, „niets te beteekenen — zegt u; maar meneer, dat is drie volle jaren interest van een dollar". • _ • Dr. W. H. Lawrence, een chirurg uit Summit, een stadje in den staat New Jersey, was zoo geïmponeerd door allerlei moderne industrieele onderzoekingsmethoden, dat hij een vertraagde film liet maken van een van zijn blindedarm-operaties. Deze film liet duidelijk zien dat ongeveer 30 procent van den tijd, dien hij tot nu toe voor zoon operatie noodig had, verknoeid werd door onnoodige bewegingen en handelingen van hem en zijn assistenten. Hij heeft verschillende maanden er op gestudeerd om deze onnoodige bewegingen te voorkomen. Hij heeft daarvoor nieuwe instrumenten en operatietafels moeten laten maken. Verschillende hospitalen hebben die nu aangeschaft. • • * De Riverside Church is een van de grootste kerken van New-York en de grootste protestantsche kerk. Behalve het kerkgebouw zelf zijn er tachtig kamers en zalen, waaronder: leslokalen, ateliers, kegelbanen, handbal- e.n basketball-zalen, badkamers, douche-kamers, een gymnastiekzaal en een theater. Er is daarvoor een personeel van 200 menschen noodig. De gezaghebbende New-York Times vertelt dat drie milliard dollar aan legaten in de Ver. Staten „bevroren" liggen; er is geen emplooi voor. Er ligt een groote som, die door rente op rente maar gestegen is, als legaat voor „Amerikaansche zeelieden, die door zeeroovers in Noord-Af rika gevangen worden gehouden"; aan een van de Universiteiten ligt een legaat — aangegroeid tot ruim een millioen dollar — „voor de bestudeering van het gebruik van koolgas als geneesmiddel voor malaria". En dan heeft een kerk 288.000 dollar liggen „voor de ondersteuning van 7 oude protestanten in een bepaald dorpje in lerland." Het legaat is in 1683 gemaakt, maar de laatste zestig jaar woont er geen enkele protestant meer in dat plaatsje in lerland. ••• Een eenigszins eigenaardig uitziend heer stapte in New Vork in den trein. De coupé was vol. De reizigers keken verbaasd toen de meneer een bord voor den dag haalde, dat hij om zijn hals hing, om vervolgens behagelijk achterover te leunen en de oogen te sluiten. Op het bord stond: „Ik geloof dat Hitler en Mussolini ongelijk hebben; dat het Witte Huis vol communisten zit, dat de zaken in het voorjaar beter zullen gaan; dat de Vereenigde Staten zich niet met Europa moeten bemoeien en ik geloof dat Roosevelt geen derde presidentstermijn begeert. Wek mij in Chicago s. v. p.". Uw correspondent heeft aan al deze dingetjes, die „typisch-Amerikaansch" zijn, maar enkele eigen woorden toe te voegen. U gelieve dit niet alleen te lezen met een glimlach en met „die rare Amerikanen" op de lippen. Er zijn enkele dingen hierbij die heelemaal niet zoo raar zijn. Bestaat er in Nederland al zoon speelgoed-uitleen-inrichting? En kunnen onze universiteiten niet iets leeren van die Amerikaansche? Die Amerikaansche zijn misschien te voortvarend. Maar de Europeesche zijn misschien te conservatief. En zegt u nu eens, wat van die twee het verkieselijkst is, professor Mr. E. ELIAS. --- BRIEVEN UIT AMERIKA Het land der onbeperkte mogelijkheden Van een teleurgesteld kind tot een speelgoed-uitleen-vereeniging Gelaatstrekken op bestelling - Colleges in weervoorspelling en zelfkennis - Over weldoeners en excentrieken ■ Hebben wij niets van Amerika te leeren? --- Buitenlandsche Berichten De internationale toestand HET VOORSTEL VAN HAMILTON FISH Voor een „politieken wapenstilstand" Ter conferentie van de Interparlementaire Unie heeft de Amerikaansche gedelegeerde Hamilton Fish officieel aangekondigd, dat ny heden de conferentie een ontwerp zou vooileggen van een resolutie, waarin de Europeaansche mogendheden uitgenoodigd worden, een politieken wapenstilstand te sluiten van 30 dagen, ten einde de geschilpunten op ie lossen door arbitrage of verzoening. --- ENGELSCHE VOORZORGEN Het nationale register Te Londen is officieel in een persconferentie medegedeeld, dat thans voorbereidingen zijn getroffen voor het nationale register van Engeland, dat in geval van oorlog in werking zal treden. Deze toebereidselen zijn ten uitvoer gelegd volgens het besluit, dat door den lordgrootzegelbewaarder in het Lagerhuis werd aangekondigd. De voorbereidingen vallen uiteen in twee hoofdstukken: 1. aanvankelijke opstelling van een nationaal register, 2. instandhouding daarvan en vervolgens de inwerkingtreding. --- FRANKRIJK EN DUITSCHLAND Een grensincident Gistermiddag heeft zich aan de Fransch- Duitsche grens bij de gemeente Heining een incident voorgedaan, waarbij een Fransche douane-beambte op Fransch gebied door Duitschers werd mishandeld. Naar Havas meldt bevond de douanier Richard van den douanepost Schreckling zich op den weg van Heining naar Leiding. Hij zag een Duitsche auto aankomen, die bij hem stopte. De douanier maakte den automobilist er op attent, dat hij zich op Fransch grondgebied bevond. Hierna wierpen de drie inzittenden van de auto — de automobilist was in gezelschap van twee militairen — zich op den douanier en lieten dezen versuft op den grond liggen, na hem zijn revolver, jas en kepi te hebben afgenomen. Toen de beambte weer tot zichzelf kwam, was de auto verdwenen. Het parket van Metz heeft een onderzoek ingesteld, in samenwerking met de Duitsche gendarmerie, die tracht de automobiel en de inzittenden op te sporen. Minister Bonnet heeft bij de Duitsche regeering een protest ingediend. --- Propaganda-literatuur verboden Op last van den Franschen minister van Binnenlandsche Zaken is het Duitsche propagandaorgaan „Cahiers Franco-Allemands" in Frankrijk verboden. Het tijdschrift werd uitgegeven voor het Fransch-Duitsche genootschap te Berlijn en is in het Duitsch en Fransch geredigeerd. In de laatste nummers waren enkele zeer tendentieuze artikelen opgenomen. --- RUSSISCHE LUCHTMANOEUVRES Vluchten tot Japan? De Russische luchtvloot van den Stillen Oceaan houdt manoeuvres in de nabijheid van Wladiwostok. Naar men zegt, maken de toestellen langdurige vluchten van het vasteland over zee naar Japan, terwijl bombardementsen doeloefeningen worden gehouden. Soortgelijke manoeuvres vinden ook bij Leningrad en Moskou plaats. --- DEMOCRATIE EN HAAR IDEALEN Een rede van Baldwin Tijdens een diner van het te New-York belegde Congres in zake opvoeding tot democratie heeft de Britsche ex-premier Baldwin een rede gehouden, waarin hij o. a. zeide, dat indien een oorlog zou komen, deze het Britsche volk meer eensgezind dan ooit zou vinden. Het volk is overtuigd, dat van den uitslag de vrijheid van de menschheid zou afhangen. In een dergelijk conflict moet Engeland zijn rol tot het einde spelen. Baldwin, uit ervaring sprekende, zeide, dat de democratie de meest moeilijke regeeringsvorm is, welke bestaat. In een totalitairen Staat heeft de burger slechts te doen wat hem wordt bevolen; hij behoeft niet te denken of een keus te maken of verantwoordelijkheid te dragen. Het succes van de democratie moet er op berusten, dat iedereen zijn verantwoordelijkheid begrijpt. De democraat moet werken en moet bereid zijn voor zijn democratische idealen te sterven, evenals de nationaal-socialisten en communisten bereid zijn voor hun idealen te sterven. De democratische idealen zijn moeilijk te verwezenlijken, omdat zij van hooger orde zijn: zij sluiten in de samenwerking der menschen uit eigen vrijen wil om te pogen met God mee te werken aan de verheffing van de menschheid. ---