BURGEMEESTER en WETHOUDERS van Leeuwarden brengen Ingevolge het bepaalde bü art. 8 al. 2 der Hinderwet ter algemeene kennis, dat aangezien het onderzoek omtrent het door J. v. d. SCHEL alhier gedaan verzoek om vergunning tot oprichting van een slagerij, rookerii en vetkokerij, waarin geplaatst zullen worden 2 electromotoren resp. van H en '/. P-k. in het perceel Nieuweburen no. 109, ten kadaster bekend in sectie A no. 1364 nog niet is afgeloopen, de beslissing op dat verzoek wordt VERDAAGD. Leeuwarden, 18 October 1939. Burgemeester en wethouders voornoemd, J. M. VAN BEIJMA, burgemeester. E. SCHOTMAN, secretaris. --- KUNST Het Winterconcertseizoen in Friesland STEUNT EIGEN INITIATIEF De laatste jaren zijn de tijdsomstandigheden het muziekleven allerminst gunstig geweest. Elk Winterconcertseizoen gingen wij telkens met steeds meer zorgen tegemoet. Dit jaar teekenen deze zorgen zich wel héél scherp af. De voorteekenen zijn ongunstiger dan ooit. De wereld is totaal uit haar voegen geslagen. De spanningen zijn haast ondragelijk geworden en van eenige rust en bezinking is nergens ook maar iets meer te bespeuren. Of onder deze onrust en deze spanningen de kunst in onze samenleving die plaats kan innemen, waarop zij recht heeft en of zij die taak kan blijven vervullen, welke zoo noodig is om het leven-van-elken-dag een hoogere en een diepere beteekenis te geven, zal ten slotte, in hoofdzaak, van onze eigen houding afhangen. Gaan wij bij de pakken neerzitten, onthouden wij onzen steun aan dat weinige, wat geboden wordt en behouden is, zetten wij met elkaar onze schouders er niet onder, spannen wij niet èlle krachten in om te behouden, wat dikwijls met veel inspanning verkregen is, dan is de kans groot, dat ook dat weinige onherroepelijk verloren gaat. Het vorige jaar schreven wij in ons artikel over het komende Winterconcertseizoen o. m.: „Op het oogenblik staan wij dan weer in den voorhof van het op til zijnde Winterconcertseizoen. Hoe zal het gaan in de komende maanden? Zal het trekken door het Winterconcertseizoen een avontuurlijke reis worden? Zullen tal van moeilijkheden te overwinnenzljn? Zullen wij tal van teleurstellingen en risico's op den koop toe moeten nemen? Of zullen de onder veel zorgen en onder veel spanningen gebukt gaande menschen meer en meer gaan beseffen, dat, juist in dezen onzekeren en bewogen tijd, het in contact komen met het schoone een bron van troost en opbeuring kan zijn en veel er toe kan bijdragen, in geestelijk opzicht, het evenwicht te bewaren 0f.... te herstellen?" Wij zouden thans hetzelfde kunnen schrijven. Ook nu gaan wij het Winterconcertseizoen aarzelend en met zorgen ln. Wij weten volstrekt niet wat het brengen zal en hoe het verloop zal zijn. Alles is onzeker. Alles dient met het noodige voorbehoud aanvaard en gelezen te worden. Eén ding weten wij volkomen zeker en dat is het in dezen tijd uiterst moeilijke bestaan van de musici, van den kunstenaar in het algemeen. „Het lot van een kunstenaar" aldus de een dezer dagen ontslapen musicus, schilder, paedagoog en schrijver A. W. C. van de Rovaart in zn Rembrandtstudie, „is weinig benijdenswaard; het is worstelen om te slagen, het is worstelen, om de erkenning te behouden; wie niet zichzelf is, gaat onder; wie zichzelf durft blijven ziet zich door een nieuwe generatie versmaad en verguisd". „Het is mogelijk, dat kunstenaars somtijds tot eer en roem geraken en schitterende triomfen genieten; daarnaast wachten hun steeds grievende teleurstellingen, bittere ontgoochelingen, smartelijke uren van vertwijfeling en wanhoop. Ook in onze dagen vraagt zoo menig talent naar een weinig aanmoediging en erkenning; het streven van kunstenaars te leeren begrijpen, hen te sterken en te stalen is een grootsche en verheven taak, waaraan niemand zich kan en mag onttrekken". Moge het inderdaad zoo zijn! Moge vooral in den komenden tijd onze muziek- en kunstliefhebbers schouder-aan-schouder staan. Helaas ging reeds veel verloren. Laten wij èl onze krachten inspannen om verdere afbraak te voorkomen. Hiervoor is elke steun en elke medewerking, hoe bescheiden dan ook op zichzelf, een stap in de goede richting. Het „Collegium Musicorum" zal dit jaar het Winterconcertseizoen openen met een concert op Maandag 23 October in de hernieuwde zalen „Schaaf". Bij dit concert verleent de zangeres J. Stoop—Post solistische medewerking. Het met smaak samengestelde programma doet veel goeds verwachten. Overeenkomstig het gelijkluidende advies van de daarvoor ingestelde commissie, zag „Kunst aan Allen" van haar voornemen dit jaar vier Abonnements-Concerten te organiseeren, af. Het risico hieraan verbonden werd te groot geacht, vooral, omdat bij niet-slagen „Kunst aan Allen", de eerste jaren althans, haar muzikale activiteit geheel zou staken. Overtuigd van de noodzakelijkheid tenminste iets te doen in het belang van het kwijnende muziekleven te dezer stede, deed ten slotte „Kunst aan Allen" een laatste beroep op het Leeuwarder publiek om alsnog twee op peil staande concerten te doen slagen. Een comité van aanbeveling toog aan den arbeid En, hoewel het aantal abonné's iets onder de raming bleef, kan het resultaat toch bemoedigend genoemd worden. Deze twee Abonnements-Concerten kunnen althans doorgaan. Zij vinden in de zalen Schaaf plaats. Het eerste concert is bepaald op Donderdag 16 November en wordt gegeven door het „Hartvelt- Strijkkwartet". Het tweede concert valt omstreeks medio December en wordt verzorgd door de, uit leden van het Concertgebouw-Orkest bestaande „Hollandsche Kamermuziekvereeniging". Het „Leeuwarder Pianokwartet" zal in Januari, in de zalen Schaaf, een concert geven, waarbij o. m. Piano-kwartetten van Robert Schumann en Felix Mendelssohn Bartholdy uitgevoerd worden. De violist Mar. Naberman en de pianist Willem Zonderland zijn voornemens een sonaten-avond te geven. Op het programma staan Sonaten van Gabriel Fauré, César Franck en Darius Milhaud. Verder is in voorbereiding een Liederavond van Laurents Bogtman met George Stam aan den vleugel. Van deze concerten zijn de data nog niet vastgesteld. By voldoende medewerking bestaat de kans, dat wij den vermaarden Néderlandschen violist Wi Ilem Noske, na zijn tournee door Amerika, Canada en Cuba, eindelijk hier eens kunnen hooren. Willem Zonderland is uitgenoodigd Willem Noske hierbij aan den vleugel te begeleiden. Aan Orgelbespelingen is dit seizoen wederom geen gebrek. George Stam zal men tot en met Zondag 17 December eiken Zondagmiddag van 3 uur tot 3.30 in de Groote Kerk kunnen hooren, terwijl R. Beintema den Tweeden Kerstdag wederom een Orgelconcert in de Koepelkerk geeft. Aan dit laatste concert werkt de zanger Kees Deenik mee. De Arb. Zangvereeniging „De Dageraad" brengt Maandag 20 November nog eens het oratorium „Die Jahreszeiten", van Jos. Haydn, ten gehoore. Solisten zijn Eline Hemrica, sopraan. Gerard van den Berk, tenor en Otto Couperus, bas. De begeleiding is in handen van de „Groninger Orkestvereeniging". Het Toonkunstkoor ~Concordia" zal op Woensdag 22 en Donderdag 23 November in de „Harmonie" uitvoeren het oratorium „Jephta", van G. F. Handel. Als solisten treden op To van der Sluys, sopraan, Truus Schermer—Ter Steeg, alt, Janna Paardekoper, alt, Louis van Tulder, tenor en Laurents Bogtman, bas. De begeleiding is opgedragen aan het Nederl. Kamerorkest uit den Haag. De Cembalo- en de Orgelpartijen zijn in handen van L. Muller— Vorenkamp en dr. K. Dijkstra. De firma Bakker & Timmenga zal voor deze gelegenheid een kerkorgel in de Harmonie opbouwen. Verder werkt mee het Jongenskoor der St. Bonlfacius kerk. dat in dit werk een belangrijk aandeel heeft. Een week te voren zal George Stam over Handels „Jephta" een lezing houden. Het Toonkunstkoor „Concordia" zal op Dinsdag 11 en Woensdag 12 Maart in de Groote Kerk wederom Bach's Matthaus-Passion uitvoeren. Hieraan werken mee Ankie van Wickevoort Crommelin, sopraan, Annie Hermes, alt, prof. Georg Walther, tenor, Laurents Bogtman, bas, Otto Couperus, bas, L. Muller-Vorenkamp, cembalo, Valentijn Schoonderbeek, orgel, het Jongenskoor der St. Bonifaciuskerk en het Nederl. Kamerorkest. De Chr. Oratorium-Vereeniging hoopt begin April uit te voeren het oratorium „Die Jahreszeiten" van Jos. Haydn. Als solisten zijn uitgenoodigd Ankie van Wickevoort Crommelin, sopraan, Louis van Tulder, tenor en Thomas Bailé, bas. De begeleiding wordt de Groninger Orkest-Vereeniging opgedragen. Het a cappella-koor „T.A.V.E.N.U." geeft op Maandagmiddag 25 December (lsten Kerstdag) een uitvoering in de Groote Kerk. Bij deze uitvoering zal T.A.V.E.N.U. zijn 35-jarig bestaan herdenken. Als hoofdwerk zal o. m. worden uitgevoerd één van Bach's gaafste werken, _____ het Motet „Jesu meine Freude". Dit Motet wordt begeleid door het „Collegium Musicorum", dat afzonderlijk een nader te kiezen werk zal uitvoeren. Ter afwisseling brengt George Stam een Orgelwerk ten gehoore. Ter gelegenheid van zijn 40-jarig bestaan is „Het Onthouderskoor" voornemens, op Zondag 17 December, ten tooneele te voeren de operette „Flevoland" van A. W. Sevenhuisen-J. Haarsma. Ten Date van het „Elisabeth Dirksfonds" geven de Strijkorkestklassen der v.m. Stedelijke Muziekschool begin Maart een concert in de Doopsgezinde Kerk. „Jong Excelsior" geeft eind Februari of begin Maart een uitvoering in de „Harmonie". O. m. wordt uitgevoerd de Kinder-Cantate „Baron van Münchhausen" van Frieso Moolenaar. Het „Leeuwarder Mannenkoor" overweegt een concert in de Groote Kerk. Van verschillende omstandigheden zal het afhangen of dit concert door zal kunnen gaan. Eveneens zal het van omstandigheden afhangen of het komende seizoen de concertplannen van het „Leeuwarder Chr. Mannenkoor" en het A.N.V.-Koor „De Straatzangers" voortgang zullen vinden. De tijdsomstandigheden hebben ook de eerder aangekondigde plannen der „Leeuwarder Opera- Vereeniging", n.l. het ten tooneele voeren van P. Folkertsma's operette „De Schatten van de Lutine", min of meer „zwevend" gemaakt. Jammer genoeg kan de afdeeling Leeuwarden der „Vereeniging voor Muzikale Ontwikkeling der Schooljeugd", door gebrek aan belangstelling, niet veel activiteit ontwikkelen. Een lichtpunt is, dat te Huizum aan de Ferdinand Bolschool begin Februari, onder het motto: „Dóór de Jeugd, vóór de Jeugd!", een schoolconcert zal plaats vinden. Hieraan zullen de Strijkorkest- en Blokfluitklassen der voormalige Stedelijke Muziekschool meewerken. Van de plannen der Christelijke Oi'atorium- Vereenigingen te Sneek en Harlingen kan momenteel niet veel gezegd worden. Deze koren zijn genoodzaakt voorloopig een afwachtende houding aan te nemen. In hetzelfde geval verkeeren het Christelijk Gemengd Koor te Dokkum en „Frisia Cantat" te Drachten. Toevalligerwijs hadden beide Koren zich tot taak gesteld het Oratorium „Die Jahreszeiten" van Jos. Haydn uit te voeren. Behoudens buitengewone omstandigheden zal het „Gemengd Toonkunstkoor" te Heerenveen op Vrijdag 19 April aldaar het Oratorium „Elias" van F. Mendelssohn Bartholdy ten gehoore brengen. De besturen van het departement Drachten der „Maatschappij tot Nut van 't Algemeen" en de Vereeniging „Volksontwikkeling" te Drachten hebben een gemeenschappelijk programma samengesteld, dat klinkt als een klok en anderen Nu tsdepart cm e n t e n ter navolging gesteld kan worden. Uiteraard nemen wij hieruit alleen het muzikale deel over. En dan vinden wij voor Vrijdagmiddag 27 October allereerst een Jeugdconcert door het „Gooisch Symphonie- Orkest". Het programma, dat toegelicht wordt door den dirigent Kees Hartvelt, bevat een reeks bevattelijke werken van W. A. Mozart, G. Ph. Telemann, Fr. Schubert en G. Rossini. Vrijdagavond 27 October geeft het „Gooisch Symphonie-Orkest" — beide concerten vinden plaats in het Feestgebouw der V. V. V. — een- concert voor de „groote" menschen. Solistische medewerking verleent hieraan Nora Blok, sopraan en Charles Havelaar, fluit. Voor de bovengenoemde corporaties zal de „Friesche Kamer-Opera-Vereeniging" op Maandag 11 December in de zaal de „Phoenix" optreden. Ter opvoering zijn gekozen de Zangspelen „De Dokter", van Franz Schubert en 't „Prinsesje", van J. Fr. Reichardt. De rollen zijn in handen van Gretha Sijses, Annie Pot, Gerrit Kijk in de Vegte en Arjen Zondervan. De plannen van den „Bond van Zangkoren in Friesland" om deze komende wintermaanden, in verschillende plaatsen, met enkele aangesloten Koren Kerkconcerten te organiseeren, hebben nog geen vasten vorm aangenomen. Het door dezen Bond genomen initiatief, om de in Friesland gemobiliseerde militairen op Koorzang-avonden te vergasten, verkeert nog in een stadium van voorbereiding. Wij mogen ten slotte niet verzuimen te vermelden, dat ook dit Jaar te Sneek twee Jeugd-concerten in de .Harmonie" zullen plaats vinden. Het eerste is bepaald op Maandag 18 December, het tweede in de week vóór Paschen. Als inleider fungeert wederom H. B. te Strake. Nog vernemen wij, dat het Koor van den Harlinger Dilettanten Kunstkring zich voorstelt met steun van B. en W., aldaar tegen de Kerstdagen een Jeugdconcert te geven. Dit Jeugdconcert vindt in de Doopsgezinde kerk plaats. Het programma vermeldt o. m. Oud-llollandsche Kerstliederen voor koor en enkele orgelsoli van Gezinus Schrik. Alles bij elkaar ziet men, dat er nog al iets te gebeuren staat. Van een werkelijk druk Winterconcertseizoen kan echter geen sprake zijn. Daarvoor is de wereld te veel gehuld in eenstikdonkeren nacht. Toch mogen wij zeggen, dat het geheel onze verwachtingen, die niet hoog gespannen waren, overtreft. Velen spannen zich terdege in om „das Jammertal dieser Erde" te maken tot een oord, waarin het nog mogelijk is ons te laven en te verkwikken aan bronnen van intense schoonheid. Dit streven, dat in deze donkere tijden dubbel zoo zwaar is als anders, verdient ten volle de sympathie en de medewerking van alle weldenkenden. --- CINEMA PALACE Oproer in Damascus De Ufa brengt met „Oproer in Damascus" de lotgevallen van een compagnie Duitsche soldaten in Palestina tijdens den wereldoorlog. Men weet, hoe Duitsche troepen de Turken steunden bij hun strijd tegen de Engelschen. De positie van deze Duitschers werd hoe langer hoe moeilijker, vooral toen het Bulgaarsche front der centrale mogendheden ineen was gestort en de Duitsche troepen dus geheel en al van hun moederland waren afgesneden. Het ontbrak hun daarbij aan ammunitie, voedsel, kortom aan alles, wat noodig was om stand te houden. Aan het front bedreigd door de Engelschen en achter hun linies door de Arabische bevolking van Palestina, die door toedoen van T. E. Lawrence het Turksche juk afwierp, werd hun toestand hopeloos en opgejaagd en uiteengeslagen, trokken de resten van deze troepen terug naar Klein-Azië. „Oproer in Damaskus" geeft een beeld van de ellende dezer mannen. We zien de compagnie, wier geschiedenis behandeld wordt, in hun woestijnfort fel bestookt door Arabische cavalerie. De opmarsch der Engelschen maakt het noodzakelijk het fort te ontruimen. De compagnie trekt door de woestijn, gekweld door ondragelijken dorst en voortdurend bestookt door Engelsche vliegtuigen. Maar ook in Damascus vinden de troepen geen rust, het volk komt in opstand bij het naderen der Engelschen; het handjevol soldaten, dat nog over is, trekt opnieuw de woestijn in naar het Noorden. Een liefdesgeschiedenis, die blijkbaar toch niet gemist kon worden is — hiewel knap gespeeld door Brigitte Horney en Joachim Gottschalk, — wat gedwongen met de lotgevallen van de compagnie vermengd. Dit neemt men evenwel bij de vele goede kwaliteiten, die dit filmwerk ontegenzeggelijk heeft, gaarne op den koop toe. Knap werk heeft ongetwijfeld de regisseur Gustav Ucicky ook geleverd bij de scènes in het woestijnfort als slaagde hij o. i. onvoldoende, de moordende hitte op de kale zandvlakten te doen aanvoelen. Prettig doet aan, dat in deze Duitsche film nergens sprake is van verbittering tegen de vijanden of het verheffen van de Duitschers boven de Engelschen. Zelfs legt men den Engelschen bevelhebber, als de Duitschers hun gewonden bij den terugtocht uit Damaskus moeten achterlaten, de edelmoedige woorden in den mond: „Wij zullen voor hen zorgen alsof het onze eigen menschen waren". Het voorprogramma brengt o. a. een natuur- en folklore-filmpje, Porky, de big, in de rol van mr. Moto, een kluchtig eenactertje „De Waakhond" en wereldnieuws, dat ditmaal meest oorlogsbeelden geeft. --- DE C.B.T.B., GEWEST FRIESLAND ALGEMEENE LEDENVERGADERING Vrijdagmiddag werd in Irene te Leeuwarden een algemeene ledenvergadering gehouden van den Frieschen C.8.T.8., onder leiding van den heer M. A. MARRA te Lioessens. Meegedeeld werd dat voor 1940 weer tien landbouwscholen zijn toegezegd. De Fr. C.8.T8. zal trachten een dezer scholen in Friesland te krijgen. Betreffende het landbouwhuishoudonderwijs werd medegedeeld, dat de minister van Onderwijs geen gelden meer beschikbaar kan stellen voor uitbreiding. De organisatie zal nu echter blijven aandringen op een billijke verdeel'ng van de toegestane subsidies onder de organisaties die zich bewegen op dit terrein. Gewezen werd op de mogelijkheden om dit onderwijs op meer bescheiden voet te gaan bekostigen. Verder werd medegedeeld dat het Friesche Pachtbureau is opgericht, maar dat het gerrobiliseerd zijn van den secretaris eenige stagnatie in de inwerkingtreding heeft teweeg gebracht. Hierna gaf de voorzitter een overzicht van de werkzaamheden der organisatie ten opzichte van de regeeringsbemoeiingen, o. a. op het gebed van den melkprijs, de vleeschmarkt, handhaving der rundveeteeltregeling, enz. De afdeeling Drachten wees op de mogelijkheid om het derde klas vee (vee met nadeelige gevolgen van mond- en klauwzeer) uit de markt te nemen. De afdeeling wilde het zwaartepunt verplaatsen van de teeltregeling naar de voedarnormen. Enkele andere afdeelingen sloten zich hierbij aan. Met waardeering werd gesproken over de regelingen betreffende rogge, aardappelen, enz. en over het werk van de potercommissie. De heer J. DE BOER van Haulerwijk, drong aan op verhooging van den denaturalisatie-toeslag van 50 et. tot 70 et. Vervolgens gaf de VOORZITTER enkele mededeelingen ever den vlasverbouw en de vlasindustrie. De heer D. R. Elzinga. van Roodkerk, is aangewezen als adviseur bij den te benoemen voedselcommissaris Aan de orde kwam dan de hooivordering Er is een provinciale hooi-commissie benoemd en voor den Fr. C.8.T.8. is hierin benoemd de heer R. M Gerbrandy, van Nijland. Vermoedelijk zullen bedrijven beneden 5 ha grasland er buiten vallen, evenals de topgrasverkoopingen De levering zal dan 40 kg per ha bedragen. Er ls bij de regeering aangedrongen om compensatie te geven door ruimer krachtvoer ter beschikking te stellen aan hen die hooi ten behoeve van het leger moeten leveren. Naast een militair zal een taxateur worden benoemd aangewezen door den burgemeester en een aangewezen door den Commissaris der Koningin. De prijs van het hooi zal vermoedelijk liggen tusschen f 42 en f5O per 1000 kg. De heer WIND, van Drachten, vond den prijs te laag en was er tegen, dat de grasverkooplngen er buiten bleven. Ten slotte deelde de VOORZITTER lets mede over de verlofregling voor boeren. Hij drong er verder bij de afdeellngspenningmeesters op aan om de contributie vroeger op te zenden en om verder de onderhandelingen over de arbeidsvoorwaarden te steunen. , . Hierna sprak ir. H. J. WITTEVEEN, rijkslandbouwconsulent te Drachten over: „Be gewijzigde omstandigheden op landbouwgebied." Spreker begon met op te merken dat twee feiten te constateeren zijn en wel dat de oorlog tusschen onze buurstaten is uitgebroken en dat die strijd zeer waarschijnlijk lang en hevig zal zijn De toekomst is daarom niet rooskleurig, voor ons land dreigen groote gevaren en de moeilijkheden zullen vele en zwaar zijn. Uit- en invoer zullen onder scherpe controle komen en het gevolg wordt distributie, ook van veevoeder en kunstmeststoffen. Voor den boer is een groote taak weggelegd, eenerzij ds om eigen productiemiddelen op te voeren en anderzijds om voedermlddelen en kunstmest zoo goed mogelijk aan te wenden. Er mag dan ook niets verloren gaan. Kunstmest moet dan ook op tijd en niet zorgeloos worden gestrooid en de voederrantsoenen zoo juist mogelijk worden samengesteld. Na den oorlog voorziet spreker een verarmd Europa, niet in staat om boter, fruit en groenten te koopen. Op dien toestand moeten we ons nu reeds instellen. Daarom moet een felle strijd worden aangebonden tegen verlies en bederf, voor een goed beheeren en een rationeel aanwnden van wat we nu nog hebben, en dat we moeten met de gedachte vertrouwd worden, dat we onze bedrijven moeten aanpassen bij andere omstandigheden. Spreker wees dan op het uitspoelen van meststoffen en hoe men dit kan voorkomen. Elk verlies is nadeelig voor de gemeenschap en ls in dezen tijd niet meer geoorloofd. Vat betreft den natuurmest is elke boer verplicht dien zoodanig te bewaren en te bereiden, dat er weinig verlies plaats heeft. Flinke gierkelders en mengaarde zijn bijna noodzakelijk geworden .In den gierkelder toch bewaart men 50 tot 70 pet. van de aanwezige stikstof. Ni is het gelukkig, dat men stikstof, dat ln eigen land gemaakt wordt, tegen geld kan koopen, maar kalt en fosfor is met geen goud te verkrijgen, omdat het uit Duitschland en Frankrijk komen moet. Wat betreft het bederf wees spreker op het verlies bij de te velde staande gewassen, o. a. ook door ziekten. Tegen de aardappelziekte kan nog veel meer gedaan worden. BIJ het gras komen in aanmerking het drogen, kuilen en hooien. Spreker hoopt, dat het drogen zich veel meer zal uitbreiden, hier heeft men het minste verlies. Vervolgens hield spreker een pleidooi voor de Finsche kuilmethode. Van 20.000 kg gras bliift bij de Friesche methode 13.500 kg over met 190 kg verteerbaar eiwit. Bij de Finsche meti. o 18,000 kg met 380 kg verteerbaar eiwit o