TEGEMOETKOMING VOOR AAN MILTVUUR GESTORVEN VEE Het Rijksbureau voor de voedselvoorziening In oorlogstijd maakt het volgende bekend: < Binnenkort zal worden overgegaan tot uitpetaling van de bedragen, welke den betreffenden veehouders worden toegekend als tegemoetkoming voor van 1 December 1939 tot 1 April 1940 aan miltvuur gestorven vee. : Voor zoover het verloren gegane vee verzekerd was, kunnen de betrokken verzekeringsmaatschappijen voor uitbetaling van de bedoelde tegemoetkoming in aanmerking komen, mits zij vóór 15 Juli a.s. aan het Rijksbureau voor de voedselvoorziening. Lange Voorhout 10 te 's Gravenhage opgave hebben verstrekt van de uitgekeerde bedragen, tijdstip van uitbetaling, naam en woonplaats van de verzekerden, alsmede aantal en soort van het verzekerde vee. --- DE TOEKOMST VAN DEN NEDERLANDSCHEN LANDBOUW In een persconferentie heeft graaf Grothe, landbouwdeskundige van den staf van den Rijkscommissaris, eenige beschouwingen gehouden over de toekomst van den Nederlandschen landbouw. Graaf Grothe zeide o. m. het volgende: Bij het overnemen der ambtsaangelcgenheden door den Rijkscommissaris werd een landbouw aangetroffen, welke een harden strijd voerde voor den afzet van zijn veredelings en tuinbouwproducten. Belangrijke steunmaatregelen waren in de voorafgaande jaren noodig om bijvoorbeeld den tuinbouw, die een groot deel van zijn producten uit gebrek aan afzet moest vernietigen, in het leven te houden. De steun van het Groot-Duitsche gebied zal den Nederlandschen landbouw in de toekomst van deze afzetmoeilijkheden verlossen. Het Groot-Duitsche rijk zal in staat zijn, de overschotten van den Nederlandschen boer en de Nederlandsche tuinders op te nemen. Ondanks de groote transportmoeilijkheden heeft de Duitsche markt, behalve de tot nu toe betrokken hoeveelheden, het vroeger naar Engeland geëxporteerde deel der groenteproductie opgenomen en daarenboven zelfs de anders aan de vernietiging prijsgegeven onverkoopbare hoeveelheden. Daarbij zijn van Duitsche zijde zelfs prijzen betaald, welke hooger waren dan voorgaande jaren. Ook in de toekomst behoeft het Nederlandsche landbouwbedrijf en de Nederlandsche fruit- en groententeelt geen afzetzorgen te hebben, aangezien de capaciteit van de Duitsche markt tot het opnemen dezer producten nagenoeg onbegrensd is en door de marktverordening in het Duitsche rijk een zekere afneming voor rechtvaardige prijzen gewaarborgd is. Het Nederlandsche veebedrijf, dat in verhouding tot de voederbasis van den Nederlandschen landbouw een te sterk bezet bedrijf was, van den invoer van buitenlandsehe voedingsmiddelen afhankelijk en evenzeer onder groote zorgen voor den afzet gebukt ging, zal zich in de toekomst ook in sterkere mate op het Groot-Duitsche gebied moeten instellen. Het door de Engelsche blokkade veroorzaakte wegvallen van den invoer maakt het noodzakelijk, het veebestand op het peil terug te brengen, dat op grond van de voedselvoorraden en de uit de eigen productie voortkomende hoeveelheden voedsel mogelijk is. Deze maatregel zal persoonlijke offers met zich meebrengen. Voor een hoog ontwikkelden en voortschrijdenden landbouw zal deze veranderde instelling geen onoverwinnelijke moeilijkheden veroorzaken. De scherpste beperking der voedseltoewijzing is noodzakelijk, aangezien in de eerste plaats de brood-graanverzorging veilig gesteld moest worden. Het op mijn initiatief opgestelde plan voor de bestemming der Nederlandsche voorraden aan voedergranen en andere voedingsmiddelen waarborgt de voeding van 't Nederlandsche volk tot den oogst van 1941. Stellig is het noodzakelijk de belangrijkste voedingsmiddelen te rantsoeneeren en de rechtvaardige verdeeling door kaarten te waarborgen. De rijkscommissaris heeft verklaard, dat het Nederlandsche volk dezelfde rechten en plichten zal hebben als het Duitsche volk. Het Nederlandsche volk moet daarvoor ook begrip toonen, als het zich, zooals het Duitsche volk, moet beperken en zijn voedingsmethode in menig opzicht moet wijzigen in verband met de gegeven omstandigheden. Men heeft maatregelen getroffen dat van producten, die schaarsch zijn, als b.v. graan en voedingsmiddelen, niets wordt uitgevoerd. Daarenboven zullen, voor zoover dit technisch mogelijk is, voorraden worden gevormd van die producten, welke vrijkomen in verband met de vermindering van den veestapel, om bovengenoemde moeilijkheden te overwinnen. Ook zijn maatregelen getroffen, dat de prijs door het noodig geworden afslachten niet wordt gedrukt. Het Duitsche rijk heeft de verzekering gegeven, om alle gevolgen van noodzakelijke wijzigingen in den veestapel zooveel mogelijk te verzachten. Men zal daartoe de extrahoeveelheden, die thans vrijkomen, opnemen tot vaste prijzen, die in den Ïaatsten tijd nog verhoogd zijn ten opzichte van de vroeger geldende. Elke prijsdruk tengevolge van te groot aanbod zal worden opgevangen, opdat de boer geen kapitaalverlies zal lijden. Tengevolge van de in samenwerking met de bevoegde Duitsche instanties doorgevoerde ver vooruit ziende projecten zal het ingrijpen niet zoover gaan als in de jaren 1917—1918. Bovendien zullen voor de bedrijven mogelijkheden worden geschapen, om door omzetting een vervanging te vinden voor de verminderde productie aan veredelingsproducten. Ook wordt een verbetering der prijsverhoudingen en op vele gebieden een verhooging van de prijzen der producten voorzien, welke den boer de aanpassing van zijn bedrijf aan de veranderde verhoudingen mogelijk maakt en hem een voldoende inkomen zal verzekeren. Deze maatregelen eischen echter diepgaande onderzoeken en kunnen slechts zeer geleidelijk worden genomen, daar de noodzakelijke aanpassing organisch moet groeien en de thans mogelijk geworden verbouw van verschillende producten tevoren aan een nauwgezet onderzoek moet worden onderworpen. De Nederlandsche boeren, behoorende tot de vooruitstrevendsten, bekwaamsten en besten in Europa, kunnen er van verzekerd zijn in het Groot-Duitsche rijk altijd begrepen te zullen worden en hulp te kunnen vinden, terwijl de door de nieuwe verhoudingen veroorzaakte nauwere samenhang van de Nederlandsche economie met het Groot-Duitsche economische gebied niet tot hun nadeel zal uitvallen. In aansluiting op de woorden van graaf Grothe zeide de commissaris-generaal voor financieele aangelegenheden, dr. Fischböck nog, dat eenige structureele wijzigingen in de agrarische productie in de toekomst onvermijdelijk zullen zijn. Weliswaar is dank zij de binnenlandsche productie en dank zij ook de voorraadvorming hier te lande het probleem van de grondstoffenvoorziening niet zoo nijpend, toch is met name wat het veevoeder betreft de situatie van dien aard, dat aan een koerswijziging in de productie niet is te ontkomen. Men zal moeten onderscheiden in een periode waarin deze oorlog voortduurt en in een na-oorlogsche periode. Ook in de laatste zal men hebben te rekenen met een tekort aan veevoeder voor het Europeesche continent, Rusland niet inbegrepen. Op dien grond zal de nieuwe koers ook na den oorlog rekening moeten houden met dezen factor. De veevoederdistributie geschiedt hier op gelijken voet als in het Duitsche rijk. De Engelsche blokkade moet hier uiteraard dezelfde gevolgen hebben als daar. De veeyoedersituatie zal tijdens den oorlog tot ingrijpende veranderingen dwingen, zooals uit de aangekondigde maatregelen is gebleken. --- ROTTERDAMSCHE KINDEREN IN DRENTE AANGEKOMEN De Commissaris der Koningin in de provincie Drente deelt mede, dat de Rotterdamsche kinderen, die gisterochtend onder de zorgen van het K.V.V. uit Amsterdam naar Drente zijn vertrokken, daar in goeden welstand zijn aangekomen. Zij zijn reeds in de pleeggezinnen ondergebracht --- Op U wordt een beroep gedaan: Üw steun is noodig, onontbeerlijk! Ontelbare oorlogsslacht- I offers rekenen op Ü: jËH 6 JULI I BH NATIONALE I COLLECTE 1 --- EEN 102-JARIGE De weduwe Nieuwpoort—Steyer te Bobeldjjk bij Hoorn is gisteren 102 jaar geworden. --- HET BOMBARDEMENT OP DEN HELDER Het Hdbl. meldt nog over het laatste bombardement op den Helder: Eenige bommen zijn gevallen aan den rand van de gemeente. De uitwerking was ontzettend. Niet slechts werden eenige huizen zwaar beschadigd, en werden van tientallen woningen de ruiten verbrijzeld, doch vier burgers lieten als gemeld bij dezen aanval het leven. Gedood werden de heer Van Hartingsveldt, vader van tien kinderen; het echtpaar Don, dat den nacht in de woning van den heer Van Hartingsveldt doorbracht, werd eveneens gedood. Het laat een achttal kinderen na. Verder is omgekomen de heer P. Langeveld; een meisje is gewond. Het is nu voor de vijfde maal. dat de burgerbevolking van den Helder wordt getroffen door bomaanvallen. --- BOMMEN BIJ SCHEVENINGSCHE SCHOKKERS Gisteravond zijn eenige schokkers, thuisbehoorende te Scheveningen, op zee aan groote gevaren ontsnapt en het is een wonder, dat geen persoonlijke ongelukken hebben plaats gehad. Van de kustvisscherij waren deze schepen op weg naar de Scheveningsche haven en om 7 uur bevonden zij zich 2V2 mijl uit de kust. Plotseling kwamen uit de wolken drie vliegtuigen te voorschijn en een aantal bommen — naar de visschers meenden wel tien — viel in de onmiddellijke nabijheid der scheepjes. E«b bom kwam op enkele meters afstand van de Sch. 49 terecht. De ontploffing veroorzaakte een groote waterzuil en de ruiten der stuurhut van het schip werden versplinterd, terwijl granaatscherven op het dek sloegen. Ook floten de bemanning de kogels om de ooren. Het was de bemanning niet duidelijk, of men hier met een luchtgevecht te doen had. waarbij een achtervolgd vliegtuig zich ontdeed, yan zijn bommenlast, of dat het een' aanval óp de schepen betrof. De vliegtuigen verdwenen weer snel. De visschersschepen voeren hierna naar de haven, waar een en ander groote opschudding verwekte onder de visschersbevolklng. De andere schepen hebben geen schade bekomen. Ondanks dit wedervaren zijn vanochtend weder acht schokkers naar zee vertrokken. --- LUCHTGEVECHT BOVEN ROZENBURG Gisterochtend zijn tijdens een luchtgevecht tusschen Duitsche en Engelsche vliegtuigen boven het eiland Rozenburg drie koeien gedood, Een 19-jarig meisje, dat zich op het veld bevond, werd ernstig gewond. Zij is in een ziekenhuis opgenomen. --- GRANAATSCHERVEN MAKEN TE AMSTERDAM SLACHTOFFERS Nog steeds zijn er, ondanks de in den loop der tijden herhaalde malen met den meesten nadruk gedane waarschuwingen, menschen, die, wanneer het luchtafweergeschut in werking komt, het noodig oordcelen op straat te blijven. Het gevaar, dat de wegspringende granaatscherven opleveren, wordt niet geteld. Men bevredigt liever zijn nieuwsgierigheid. Dat men daardoor zichzelf en anderen in ernstig gevaar brengt bleek gistermiddag toen Engelsche vliegtuigen boven Amsterdam verschenen en het Duitsche afweergeschut in werking kwam. Een 17-jarige jongeman, die het schouwspel op den Zuidelijken wandelweg stond te bekijken werd aan been, oor en arm getroffen door granaatscherven. Gelukkig waren de verwondingen niet van ernstigen aard. Een arts, die het eveneens niet noodig geoordeeld had een schuilplaats op te zoeken, verleende de eerste hulp en werd eenige oogenblikken later eveneens door kleine scherven van granaten in het been gewond. Beiden zijn naar een ziekenhuis gebracht. De granaten maakten geen verdere slachtoffers onder de nieuwsgierigen, die zich overal in de stad op hooge punten hadden verzameld. --- BESMETTELIJKE VEEZIEKTEN Gedurende de maand Juni j.l. zijn in de provincie Friesland de volgende gevallen van besmettelijke veeziekten geconstateerd: Mond- en klauwzeer bij 6 veebeslagen en wel in de gemeenten Idaarderadeel 3 en Ooststellingwerf 3. Schurft 11 (2) en wel in de gemeenten Opsterland 1 en Sneek 10 (1). Rotkreupel 94 (3) in de gemeenten Wonseradeel 56 (1) en Wijmbritseradeel 38 (2). Varkenspest 67 (6) in de gemeenten Franekeradeel 9 (1), Idaarderadeel 10 (1), Ooststellingwerf 10 (1), Wonseradeel 9 (2) en Wijmbritseradeel 29 (1). Miltvuur 1 geval in Weststellingwerf. --- OFFICIEELE VALUTAKOERSEN DER NEDERLANDSCHE BANK Amsterdam, 5 Juli Valuta's (schriftelijk en t.t.) Berlijn 75.28 —75.43 Brussel 30.11 —30.17 Helsinki 3.81 — 3.82 New Vork I.BBA— I.BBA Stockholm 44.81 —44.90 Zurich 42.57 -—42.66 Bankpapier: New Vork I.B6Ms— 1.90y4 Brussel 30.08 —30.20 Stockholm 44.76 —44.94 Zurich 42.52 —42.70 (t.t *= telegrafische transacties). --- STATISTIEK DER VERKEERSONGEVALLEN IN 1938 In Friesland eischte het verkeer 40 dooden en 430 gewonden Aan de Statistiek van de verkeersongevallen tn 1938, uitgegeven door het Centraal Bureau Voor de Statistiek te 's Gravenhage, ontleenen We, dat in 1938 in Nederland 46.664 verkeersongevallen zijn voorgekomen; hierbij werden 780 personen gedood en 15,420 gewond. In 1937 Was het aantal ongevallen 45,027, waarbij 735 dooden vielen en 14,788 personen zijn gewond. ' Aan een gemeenten-tabel ontleenen we de volgende cijfers, betrekking hebbende op de Friesche gemeenten. Achtkarspelen: 36 ongevallen, waarbij 3 personen zijn gedood en 15 gewond. Baarderadeel: 8 ongevallen; 2 gewonden. Barradeel: 6 ongevallen; 1 doode, 3 gewonden. Het Bildt: 5 ongevallen; 2 gewonden. > Bolsward: 4 ongevallen; geen slachtoffers. Dantumadeel: 11 ongevallen; 3 dooden, 5 gewonden. Dokkum: 12 ongevallen; 9 gewonden. Doniawerstal: 18 ongevallen; 15 gewonden. Ferwerderadeel: 8 ongevallen; 1 doode, 3 gewonden. Franeker: 2 ongevallen; 1 gewonde. (Een vorig jaar gebeurden hier 15 ongevallen; de verbetering is een gevolg van het ingevoerde één-richtingverkeer). Franekeradeel: 18 ongevallen; 1 doode, 3 gewonden. Gaasterland: 13 ongevallen; 1 doode, 8 gewonden. Harlingen: 22 ongevallen; 8 gewonden. (De vele bochten, welke 't doorgaand verkeer heeft te maken (1938), verplichten tot kalm rijden, hetgeen als mogelijke oorzaak van de vermindering van het aantal ongevallen (38 in 1937 en 22 in 1938) -kan gelden). Haskerland: 28 ongevallen; 11 gewonden. Heerenven: 63 ongevallen; 3 dooden, 28 gewonden. Hemelumer Oldephaert en Noordwolde: 6 ongevallen; 1 doode, 3 gewonden. Hennaarderadeel: 14 ongevallen; 4 gewonden. Idaarderadeel: 12 ongevallen; 1 doode, 5 gewonden. IJlst: 2 ongevallen; 1 gewonde. Kollumerland: 18 ongevallen; 2 dooden, 6 gewonden. Leeuwarden: 425 ongevallen; 1 doode, 112 gewonden. Leeuwarderadeel: 50 ongevallen: 4 dooden, 15 gewonden. Lemsterland: 7 ongevallen; 4 gewonden. Menaldumadeel: 42 ongevallen; 3 dooden, 15 gewonden. Oostdongeradeel: 7 ongevallen; 9 gewonden. Ooststellingwerf: 20 ongevallen; 4 dooden, 7 gewonden. Opsterland: 41 ongevallen; 1 doode, 20 gewonden. Rauwerderhem: 26 ongevallen; 1 doode, 7 gewonden. Sloten: 2 ongevallen; 1 gewonde. Smallingerland: 19 ongevallen; 12 gewonden. Sneek: 133 ongevallen; 2 dooden, 25 gewonden. Tietjerksteradeel: 58 ongevallen; 3 dooden, 29 gewonden. Utingeradeel: 20 ongevallen; 8 gewonden. Westdongeradeel: 11 ongevallen; 2 dooden, 2 gewonden. Weststellingwerf: 31 ongevallen: 13 gewonden. Wijmbritseradeel: 30 ongevallen; 1 doode, 10 gewonden. Wonseradeel: 26 ongevallen; 1 doode, 8 gewonden. Workum: 5 ongevallen; 1 gewonde. --- NEDERLANDSCHE ARBEIDERS NAAR DUITSCHLAND Deze week vertrekken er weer ruim 2500 Zooals gemeld, zijn de vorige week ongeveer 2000 Nederlandsche arbeiders naar Duitschland vertrokken om daar te gaan werken. In Duitschland bestaat namelijk ruimschoots gelegenheid in nagenoeg alle beroepen, terwijl er in ons land in verreweg de meeste vakken nog een groote werkloosheid heerscht. Deze week vertrekken door bemiddeling van de arbeidsbeurzen en den Rijksdienst der werkloosheidsverzekering en arbeidsbemiddeling weer 2500 a 3000 arbeiders naar Duitschland. De reisgelegenheid per trein is voor hen gereserveerd. Het is de bedoeling, dat het naar Duitschland uit te zenden arbeiderscontingent regelmatig iedere week toeneemt. Zoo zullen er de volgende week ruim 3000 weggaan. In deze cijfers zijn niet begrepen de arbeiders, die in het grensgebied werken. Hun aantal beloopt ook reeds een paar duizend. --- DE TOEPASSING VAN DE DEVIEZENVERORDENING Sieraden, horloges, gebruiksvoorwerpen, enz., van edel metaal behoeven niet te worden opgegeven Bij vele juweliers in het geheele land komen dagelijks telefonische en mondelinge aanvragen binnen waaruit blijkt, dat de deviezenverordening niet of niet voldoende begrepen wordt. Het komt gewenscht voor de bepalingen hier nog eens duidelijk te herhalen: ledereen, hetzij particulier, handelaar of bestuur van een vennootschap is verplicht zijn voorraad goud, zilver en platina of metalen, die tot de platina-groep behooren, aan de Nederlandsche Bank aan te bieden op een formulier, dat bij de bank verkrijgbaar is. Het metaal zelf wordt dus niet opgezonden, alleen de omschrijving. De bedoeling is, een overzicht te verkrijgen van de aanwezige grondstoffen, waaronder ook munten gerangschikt worden; voor zoover het fabrikaten betreft, vallen ook de z.g. half-fabrikaten hieronder. Dit is echter een vorm, die de particulieren niet kennen. Het opgeven van sieraden, tafelzilver, gebruiksvoorwerpen van edel-metaal of horloges is dus niet de bedoeling; evenmin de munten, die tot sieraden verwerkt zijn. Het spreekt dus vanzelf, dat de aanschaffing van deze voorwerpen aan geen enkelo beperking gebonden is; ook de stamkaart is er niet voor noodig. De sieraden, die met diamant of andere steenen bezet zijn, vallen eveneens geheel buiten de verordening en kunnen dus vrij verhandeld worden. --- VERGADERING VAN NATIONAAL FRONT Rede van Arnold Meyer In een door een duizendtal toehoorders bezochte vergadering te Nijmegen van Nationaal Front heeft de heer Arnold Meyer, onder het motto: „Wat ons te doen staat", een rede gehouden. Hij begon met er op te wijzen, dat men twee maanden geleden nog niet had kunnen bevroeden, in welke omstandigheden men thans zou verkeeren. Spreker heeft evenwel steeds voorgehouden, dat de ontwikkeling van de politieke verhoudingen in Europa vol gevaar was en ook heeft hij gewezen op de noodzakelijkheid op eigen kracht te steunen en niet op beloften van buitenlandsehe hulp. Men heeft thans kunnen zien wat deze beloften voor waarde hadden. De hulp van de Engelschen bestond uit vernietiging van Nederlandsche goederen. Vervolgens hekelde spreker het oude partijwezen, waaraan hij ook de onvoldoende kracht van ons léger weet. Spreker stelde de vraag of de door de politieke partijen op onvoldoende sterkte en bewapening gehouden troepen dan niet hadden moeten vechten, omdat zij zoo weinig waren, zoo onvoldoende geoefend en zoo karig uitgerust? „Neen, kameraden en volksgenooten, duizendmaal neen! Zij waren het, die de eer van ons volk hebben gered; zij zijn het, die eerbied hebben gewekt tot in de harten van onze tegenstanders; zij bewezen, dat er één Nederlandsch volk was en is. Zij lieten zien, dat ze nog uit hetzelfde hout gesneden waren als de jongens van Tromp en De Wit. Een volk, dat zich niet verdedigt, is geen volk. Al waren zij met stokken gewapend geweest, zij hadden zich toch moeten verdedigen om te doen blijken, dat er een „gemeene" zaak was, die, onverschillig den uitslag, verdedigd moest worden. Ook tegen een overmacht moet zulks blijken, opdat de overmacht wete, dat zij een volk heeft bedwongen, een volk met zijn eigen trots en zijn eigen aard en geen horde van buiten ieder samenleven staande enkelingen. Hij betoogde, dat die volksgemeenschappelijke gezindheid niet alleen in den strijd gewekt had kunnen worden, maar door de politieke partijen en haar pers was onderdrukt. Zou die kameraadschap er reeds niet tevoren geweest zijn, indien de mannen geleerd hadden, dat dit onze Nederlandsche lotsgemeenschap is: saam te leven, saam te strijden, saam te verliezen en weer op te staan, tezamen ieder lot, goed of slecht, te ondergaan? Gij moogt het mij dan ook zeker niet euvel duiden, dat ik hier openlijk saluut breng aan onze helfdhaftige soldaten en dat ik met eerbied en ontroering allen gedenk, die voor onze volksgemeenschap zijn gevallen. Hun offer mag niet en zal niet vergeefsch geweest zijn." Spreker vervolgde dat wij reeds lang de innigste volkseenheid hadden samen te smeden en dat zeker hebben te doen in deze omstandigheden. „In deze omstandigheden? Nu we bezet zijn en dus een deel van onze wilsvrijheid kwijt zijn? Ik zeg u: juist nu en juist wijl wij, ontwapend als wij zijn, een deel van onze wilsvrijheid verloren hebben. Waarmee zouden wij ons tegenover de Duitschers kunnen laten gelden? Waarmee anders dan met onze volkseenheid, met onze eenheid van wil en verlangen? Ook geestelijke waarden tellen mee en de geestelijke waarde van een eensgezind volksverlangen weegt zwaar en zal dit ook doen bij den Duitschen bezetter. De Duitsche rijkscommissaris dr. Seyss- Inquart zei: „Wij komen niet, om een volkskarakter in het nauw te brengen en te vernielen en om aan een land de vrijheid te ontnemen." Spreker betoogde dat met het begrip arbeid tot dusver een groote verdeeldheid op alle mogelijk gebied in ons land werd gedekt. Toen kon dat nog, zij het ook tot schade van ons volk, maar nu zou zulks tot resultaat hebben dat de vreemde bezetter in al die bestaande verdeeldheid zou hebben te beslissen. Willen wij ons volk handhaven, ja, willen wij de vrijheid, welke ons gelaten wordt, ten volle behouden en genieten, dan kunnen wij deze slechts behouden, genieten en doen handhaven, door ons op onze beurt als een georganiseerde, maar nu Nederlandsche, autoritaire volkseenheid te demonstreeren. ledere verbrokkeling en iedere verscheurdheid dwingt den Duitschen hezetter er toe, zich meer macht over ons toe te eigenen. Als wij zelf den Duitschen Rijkscommissaris om beslissingen tegen den ander gaan verzoeken, dan vragen wy een ingrijpen, dat hij blijkbaar niet van plan was en dat, indien we één zijn en blijven, volkomen overbodig zou zijn. Neen, de partijtegenstellingen mogen niet voortbestaan. Nederland moet één zijn, Nederland moet één worden. Het moet reeds één zijn om het Nederlandsche wezen te kunnen verdedigen. Het moet nog meer één zijn, omdat in dezen strijd de mogelijkheid zich voordoet, de heel-Nederlandsche eenheid te verwerkelijken. Ik bedoel: Groot- Nederland." Spreker betoogde, dat België op het slagveld uiteen is gevallen en schetste den Vlaamschen strijd om de verwerving van rechten. Wij hebben u jarenlang voorgehouden, dat wij, Nederlanders, een onvervreemdbaar recht hebben op Vlaanderen en de Vlamingen op ons. Wij zeggen dat ook nu. Dat recht verandert niet met de omstandigheden. Dat recht is onvervreemdbaar! Maar even onvervreemdbaar als dat recht, is onze plicht, ervan te getuigen. Wil men orde scheppen in Europa, dan heeft men Vlaanderen en Nederland te hereenigen. Maar wil men, dat eindelijk alle Nederlanders in een rijk hereenigd zullen worden, dan hebben de Noord- en de Zuid-Nederlanders eensgezind en met alle kracht van dit verlangen te getuigen. Ook daaom moet Nederland één zijn. Ons bestaan als volk en onze cultuur staan op het spel. We hebben, zoo betoogde spreker verder o. m., de keus, niets te doen en den bezetter de omschakeling naar het door hem voorgestane regime maar te laten dirigeeren of met eigen kracht de organen te scheppen welke deze omschakeling, die notabene in ons eigen belang is, kunnen leiden. De corporaties, de bedrijfsschappen, waarover ik u zoo dikwijls gesproken heb, zijn daarvoor noodig. Zij zijn trouwens noodig uitsluitend in ons eigen belang. Ziet, voor zoover die omschakeling noodig is in het belang van den bezetter, zal hij deze zeker van bovenaf dicteeren. Maar voor het overige? Voor het overige zijn wij op ons zelf aangewezen. Ik herhaal, binnen de grenzen der vrijheid, die ons gelaten wordt, hebben wij zelf te handelen in ons eigen belang. En er komt thans nog een zeer klemmende rede bij. Doordat we afgesneden zijn van overzee, missen wij de inkomsten uit buitenlandsehe en Indische beleggingen, uit onze scheepvaart enz. We kunnen den directen en indirecten achteruitgang van ons volksinkomen wel becijferen op een derde van ons belastbaar inkomen. Dat drukt op dengene, die het toevallig treft. Dat brengt de grootste onrechtvaardigheden teweeg. De een is geruineerd of volkomen werkloos, de ander merkt daar niets van. Het onrecht sluipt de Nederlandsche maatschappij binnen, wanneer wij den last der tijden niet gelijkmatig op alle schouders naar draagkracht verdeelen. Dat onrecht is slechts te voorkomen, wanneer ons vakvereeniglngswezen alle werkers vertegenwoordigt en allen de zekerheid zullen genieten van het rechtvaardige loon. Scheppen wij niet een eigen corporatief, sociaal-economisch stelsel, dan zal de bezetter terecht denken, dat wij blijkbaar tot geen enkele prestatie in staat zijn en dat hij dus zijn instellingen, die de onze niet zijn, moet opleggen." Met welk recht eischt ge van ons, dat we als goede Nederlanders niet langs den kant mogen blijven staan, maar plaats moeten nemen in het nationaal front? Met welk recht zegt gij wat de vakvereenigingen hebben te doen? Ook daarop zult ge antwoord krijgen. Allereerst bevestig ik u. dat ik het misdadig vind, nu nog langs den kant te gaan staan, bevestig ik u, dat de leden van de nu toch machteloos geworden partijen zich in het nationaal front hebben op te lossen, bevestig ik u, dat de vakvereenigingen deze richtlijnen hebben te volgen en een eigen sociaal-economische orde hebben te scheppen, omdat zij anders zullen zijn uitgeschakeld. De heer Arnold Meyer betoogde verder, het recht te hebben deze dingen te zeggen, want wie zou het u anders zeggen? De regeering is gevlucht; de secretarissen-generaal, die zijn achtergebleven, vertegenwoordigen slechts de bureaucratie, zijn geen bestuurders van den staat, nog minder leidsmannen van het volk. Evenmin kan aan de partijleiders verantwoordelijkheid worden gelaten. Het spreekt vanzelf, vervolgde spr., dat wij, bij onze nationalistische actie het feit van onze ontwapening hebben te aanvaarden, evenals de consequenties, die voortvloeien uit de bezetting van dit deel van den Nederlandschen staat. Deze toestand kan geruimen tijd duren. Wat moeten wij nu doen? Moeten wij afstand doen van iedere activiteit, zoolang de bezetting duurt en ons volk dus maar geheel aan het Duitsche gezag overlaten? Met alle gevolgen van dien? Want zelfs bij het beste beleid van den bezetter blijft het volk op deze wijze zonder leiding en zonder aansporing, zijn eigen aard ten volle te handhaven. Ik zeg u: Neen, dat mogen en dat moeten wij niet doen. Zoolang wy met vrucht voor ons eigen volk kunnen werken, moeten wij werken. „Er is slechts één grens aan die werkzaamheid. Wij zouden beter niet werken, indien de grenzen van onze vrijheid zoo nauw getrokken zouden zijn, dat wij binnen die grenzen slechts zonder vrucht, of erger, met schade voor ons volk werkzaam zouden kunnen zijn. In dit geval zouden wij inderdaad liever ons volk zonder leiding laten. Maar dat geval doet zich niet voor. En daarom spreek ik tot u. Daarom wek ik u op: werkt mee om een fier volk te behouden, dat zijn karakter bewaart, dat zich een sociale rechts-orde, zoo noodig in de dagen van versobering, die ons wachten, schept en dat zich bewust is van de noodzaak van de hereen iging van alle Nederlanders in één staat. Het offer van onze soldaten, het offer van de burgerbevolking mag niet tevergeefsch zijn. Zij, die vielen, hebben ons een taak nagelaten. Op ons, die achterbleven, rust thans de plicht om een nieuwen staat te bouwen, om eens en voor altijd te breken met een oud vergaan stelsel. Het gaat er niet om, het leven voor den duur van den oorlog zoo gemakkelijk mogelijk te maken, om daarna weer terug te keeren tot dezelfde toestanden, die tot een catastrophe hebben geleid. Het gaat er om, een waarlijk nieuwen staat te stichten, op grondslagen, die niets gemeen hebben met de ondeugdelijk gebleken grondslagen van het oude stelsel. De tijd is voorbij, dat men zich zelfgenoegzaam afzijdig kan houden van de veranderingen op politiek en maatschappelijk gebied. Wij staan voor een omwenteling in het geestesen gedachtcnleven van ons volk, zooals wij sedert een eeuw niet hebben gekend, en deze omwenteling zal alle gebieden van staat en maatschappij beroeren. Nationaal Front staat gereed om allen te verzamelen, die zich geroepen gevoelen tot den nieuwbouw van een waarlijk Nederlandschen organischen staat, waarin niet langer het goud, maar de arbeid de drijfkracht zal zijn. Nationaal Front wil handhaven een rechtmatig, in God wortelend gezag, dat de souvereiniteit in eigen kring, beperkt door de eischen van het algemeen welzijn, erkent. Nationaal Front wil handhaving van gewetensvrijheid en eerbiediging van het christelijk karakter van ons volksleven. Nationaal Front wil een voortbrenging, welke in de eerste plaats geschapen wordt tusschen productie en verbruik. De voortbrenging der gemeenschap zal moeten dienen, om de welvaart van allen te verzekeren en uitbuiting te voorkomen. Nationaal Front wil bescherming van het gezin, dat de oercel is van den staat. Dit houdt in, dat de rechten van het gezin ook in het school-onderwijs zullen worden gewaarborgd. Nationaal Front wil, samenvattende, stichten een krachtige, gezonde, arbeidende gemeenschap, waarin alle Nederlanders hun recht op arbeid kunnen doen gelden en waarin alleen Nederlandsche belangen den doorslag zullen geven. Nederlanders, weet, dat het gaat om het zijn of niet-zijn van ons voortbestaan in de rij der volkeren. Wordt één in het Nationale Front. Het goud is verdwenen, maar het deert ons niet. Onze economie kome op een natuurlijke basis. De adel van den arbeid heersche en niet die van den geldzak. Laten wij de verdeeldheid opheffen en slechts zien naar de toekomst van een herboren Nederland. Wij willen dit alles bereiken volgens Nederlandschen aard en op Nederlandsche wijze. Geen na-aping, geen hielen-likkerij. Daar kan de Duitsche nationalist geen eerbied voor hebben. Wij zijn een zelfstandig volk, wij waren eens een groot volk in het verleden. Wij willen het ook in de toekomst zijn en onze taak bij de herordening van Europa vervullen. Er wordt telkenmale gevraagd: hoe is en hoe zal onze verhouding ten aanzien van Duitschland zijn? Ziehier, in dezen, mijn politieke geloofsbelijdenis. Wij hadden gehoopt uit eigen kracht de nieuwe idee in Nederland te doen winnen. Het Duitsche leger heeft Nederland bezet. Dat is een feit, waar, zoolang de oorlog nog duurt, niet aan te tornen valt. Wat wij nu van het groote, bloedverwante Duitsche volk verwachten is. dat het niet de hoogste goederen, die wij bezitten, onze Nederlandsche trotsch, onze Nederlandsche taal, onze Nederlandsche cultuur, vernietigt. Wij kunnen ons dit door niemand laten ontnemen. Door niets en door niemand. En wanneer de oorlogsnoodzaak voorbij is, dan staan we op ons recht van onafhankelijkheid voor wat onze binnen-landsche aangelegenheden betreft. Dat vragen we niet. Dat is een recht, onafhankelijk van wie ook. Dus ook van Duitschland. Beteekent dit, dat we geen nauwen band met Duitschland zouden willen? Neen. Wii willen dien wel, maar voorop staat, dat ons volk zichzelve kan zijn. En wanneer Duitschland de voorwaarden schept, waardoor wij ons zelve kunnen zijn, wanneer Nederland bevrijd wordt van die stelsels en ideeën, welke de gezondheid van ons volk tientallen jaren ondermijnden en de grootheid van Nederland fnuikten, wanneer ons ideaal en ons recht: „één volk, één staat", kortom: Groot-Nederland verwerkelijkt wordt, ja dan, we zeggen het eerlijk en rond, dan, maar dan ook alleen, willen we vrijwillig en met erkentelijkheid niet meer terug zien op het verleden, doch vanaf den dag der vervulling van het ideaal groot-Nederland, een lotsgemeenschap met Duitschland aangaan.'' Spreker betoogde ten slotte, dat op deze basis van zijn politieke geloofsbeleidenis het geheele Nederlandsche volk gewonnen zal worden, en dat dit snel zal moeten geschieden. Hij wekte een ieder op, daaraan mee te werken. ---