muziek ■ M film \\m beeldende kunst ■■ theater \\\\\\\^L literatuur I --- (ADVERTENTIE) «Br --- kunst Ter afsluiting van seizoen Carmina Burana in Openluchttheater VALKENBURG - Het Valkenburgs Philharmonisch Koor zal zondag 28 augustus de laatste voorstelling van dit seizoen verzorgen in het Openluchttheater Valkenburg. Het betreft een concertuitvoering van deze 'scenische cantate', waaraan diverse solisten en koren medewerking verlenen. De uitvoering begint om 15.00 uur. Solisten in Valkenburg zijn de sopraan Barbara Carré, bariton Har Poels en tenor Harry Ruyl. Naast het Valkenburgs Philharmonisch Koor wordt de koorpartij ingevuld door het Stedelijk Koor Alsdorf, het Balbinakoor Würselen en het Kinderkoor St. Jannekes. Voor de begeleiding zorgen de pianisten Barbara Krings en Petra Klemens en een uitgebreide slagwerkgroep. Het geheel staat onder leiding van Raymond Janssen. --- Maastrichtse kunstenaar na 20 jaar weer in openbaarheid Frans Hamer (81) exposeert religieuze kunst in Leiden MAASTRICHT - Bij gelegenheid van zijn 80-ste verjaardag geeft de Maastrichtse schilder glazenier mozaïst Frans Hamer een overzichtstentoonstelling in het gebouw Ars Aemula Naturae aan de Pieterskerkgracht 9 in Leiden en wel van 20 augustus tot 10 september. In feite is Hamer inmiddels bijna 82 en was het kunstkenner Sipke van der Land uit Wassenaar, bekend van godsdienstige uitzendingen van de EO, die de bejaarde kunstenaar wist te bewegen alsnog een expositie te houden. En dat gaat nu gebeuren in Ars, zoals Van der Land zegt, 'in een eerbiedwaardig gebouw van een eerbiedwaardige academie, reeds in 1794 opgericht, een schilder als Frans Hamer waardig. Het is alweer zon 20 jaar geleden dat Hamer voor het laatst exposeerde. De rompslomp rond de organisatie en de bedenkingen her en der, ook in zijn woonplaats, tegen zijn doorgaans religieuze kunstwerken, deden hem afzien van verdere exposities. In stilte werkte hij echter door en produceerde tal van olieverven, tekeningen, etsen, mozaïeken en glas-in-lood. Vrijwel geen modern kunstenaar beheerst al die oude technieken nog zoals Hamer. Hij volgde dan ook een brede ambachtelijke opleiding; eerst aan het KTA (Kunst, Techniek, Arbeid) in Den Bosch bij Prof. Pieter Slager en daarna aan de befaamde kunstacademie van Antwerpen, het Hooger Instituut voor Schoone Kunsten, waar hij van 1926 tot 1929 studeerde onder leiding van de legendarisch geworden schilder Prof. Isidoor Opsomer. Sinds enkele jaren is er een Frans Hamer-prijs die aan een begaafde student van de Antwerpse academie wordt toegekend. Met zijn thans eveneens hoogbejaarde studievriend Wim van Woerkom maakte hij in zijn jonge jaren reizen door Frankrijk, Italië en Corsica. Steeds meer werd zijn kunst geïnspireerd door de religie. Bij enkele gelegenheden hebben met name zijn serie Heilige Maagden, rijk gestoffeerd het witte en schitterende gouden steentjes, grote bewondering geoogst. In tal van plaatsen sieren zijn mozaïeken kerken en kapellen. In zijn persoonlijk leven heeft Frans Hamer veel meegemaakt. In de oorlogsjaren zat hij gevangen en daarna moest hij in de fabriek zware arbeid verrichten. Tweemaal is hij getrouwd geweest. De eerste keer 25 jaar met Sienna Masthoff, een zangeres en pianiste. Haar oma was de enige zuster van Jan Toorop. Zij stierf in 1959. Later trouwde Frans Hamer met Judith Huygen die in 1985 overleed ten gevolge van een ongeneeslijke ziekte. In Maastricht is Frans Hamer een markante opvallende figuur. Gekleed als een Middeleeuwse meester en met het uiterlijk van een apostel trekt hij de aandacht van het publiek in de straat. Het deert hem allerminst en hij lacht begrijpend als jongeren hem wat verbaasd staan aan te kijken. Aan alle bezoekers van zijn tentoonstelling in Leiden biedt de Maastrichtse kunstenaar gratis een reproductie aan op groot formaat van een werk naar keuze. Sipke van der Land zal de expositie zaterdag aanstaande om 15.00 uur openen, tervJijl Paula Quint-met (uitspel voor de muzikale omlijsting zal zorgen. 'Ars' in Leiden is elke dag geopend van 10.00 tot 17.00 uur. Pierre Rousseau Frans Hamer. (FOTO OPREY Margraten) --- Eugène Quanjel bijna driekwart eeuw als kunstenaar actief 'Mensen moeten zichzelf kunnen herkennen in kunst HEERLEN - Hij is 90 jaar oud, maar dat zou je hem beslist niet geven. Geboren in 1897 en sinds 1914 als kunstenaar actief: Eugène Quanjel. Zijn huis in Heerlen - dat hij als architect in 1927 zelf ontwierp - is een waar museum en staat vol met werken uit zijn even veelzijdige als langdurige loopbaan. Na zijn opleiding op Rolduc kwam hij in 1925 in dienst van de Staatsmijnen in Limburg, als aankomend tekenaar bij de bouwafdeling. Na het behalen van de nodige diploma's begon Quanjel als tekenaar bij de Oranje Nassau 1. Na korte tijd werd bij de Staatsmijnen een bouwkundig tekenaar gevraagd en, nu mèt de juiste diploma's, besloot Quanjel wederom te solliciteren en werd voor de tweede keer in dienst genomen door de Staatsmijnen. In de eerste plaats hield hij zich bezig met het ontwerpen van beambtewoningen en plantsoenen, maar daarnaast kreeg hij al gauw opdracht tot het uitvoeren van alle voorkomende artistieke werkzaamheden. Vaak ging het hierbij om opdrachten van buitenaf die via de Staatsmijnen uitgevoerd werden. Quanjel, geboren en getogen in Heerlen, is een uitzonderlijk veelzijdig kunstenaar: hij is schilder, beeldhouwer, glazenier; hij heeft bloemstukken ontworpen, herdenkingsborden, oorkonden (o.a. bij de geboorte van de prinsessen Beatrix en Irene), tentoonstellings-stands en affiches. Er waren de talloze Oranjefeesten waaraan hij zijn medewerking verleende; en er was de kerstkribbe die jaarlijks in Treebeek in de buitenlucht te zien was. Voor de V.V.V. van Heerlen maakte Quanjel de eerste reclame-affiche en hij ontwierp talloze oorkonden voor Limburgse muziekkorpsen en zangverenigingen. Wie in het atelier van Eugène Quanjel, boven zijn woning, rondkijkt vindt overal herinneringen aan deze tijd. Schetsen van veertig, vijftig jaar geleden van ontwerpen waarvan misschien op dit moment het origineel niet eens meer bestaat. Een schat aan oude schilderijen ook, waarin duidelijk de diverse 'kleurperiodes' in de schildercarrière van Quanjel te zien zijn. # Eugène Quanjel in zijn atelier. --- Invloed Overal in Limburg zijn, binnen en buiten, werken van Quanjel te zien. Het standbeeld in de haven van Stem bijvoorbeeld, voorstellende de boer, de mijnwerker en de havenwerker. De talloze Barbarabeelden verspreid over de hele provincie. Christusbeelden in kerken in Geleen, Mariarade, Heerlen en Treebeek - en dat is nog slechts een selectie uit zijn werk. Ook buiten 'zijn' provincie heeft hij invloed gehad. In 1929 werd een uit 1720 daterende Limburgse boerderij uit Krawinkel afgebroken en onder zijn leiding steen voor steen weer opgebouwd in het Openluchtmuseum te Arnhem. Quanjel verhuisde met zijn familie toentertijd voor een aantal maanden naar het Arnhemse. Eugène Quanjel is geen wereldvreemde kunstenaar. „Mensen moeten zichzelf kunnen herkennen in kunst. ledereen kan dat op een andere manier doen, als het maar gebeurt. Soms haalt iemand veel meer uit een kunstwerk dan je zelf erbij hebt gedacht toen je het maakte." „Een schilderij is geen handels* het is kunst en daar ligt een groot | schil tussen. Als je een schilderij' koopt moet het zijn aan iemand d' ook binding mee heeft. Dat is de « waarom ik niet enthousiast kan H over de kunstuitleen, waarbij me" een kunstwerk lenen en vervol weer inruilen voor een ander. Vaiy ding is in zon geval geen sprake- --- Vakmanschap Quanjel's veelzijdigheid is zing wekkend. Bijna vijf jaar werWe in opdracht van de Staatsmijnen' de decors voor alle producties va^ Zuidnederlandse Opera te Maast" Voor buitenopvoeringen werden * decors aangepast. Hij kreeg bij eef ander medewerking van de direct collega's van de Staatsmijnendeze manier werkte hij, samen ' leerlingen van de Jan van Eyckatf mie, mee aan Faust, das Land des chelns, Madama Butterfly en art' opera's. Het enorme vakmanschap van man, die geen opleiding op dit ge* genoten heeft, uit zich ook in het" tinlegwerk dat hij vervaardigde waarbij de illusie van een schilder* gewekt wordt en natuurlijk in de ? decoraties van enorme omvang di* vele plaatsen in de Mijnstreek te ' zijn of waren. Nog steeds wonen de Quanjels inj hart van Heerlen, van waaruit Eu*. Quanjel zon artistiek stempel op . provincie heeft gedrukt, in een wojj die op zich al een uniek museum v° in het centrum van de Oostelijke M streek. Jeanine D"1 --- Oplossing van gisteren -S---0-0 -opperen - I ei den' mi r t e - d s eng-neet -gom-oma -ela n - i a "snateren --- puzzel van de dag --- panda en de tijdmeester Deze aardappelgebakjes zijn even decoratief als lekker. In plaats van --- recept h. meijer Aardappelgebakjes gevuld met groenten Benodigdheden voor 4 taartjes: 250 g geschilde aardappelen, zout, 1 eierdooier, 20 g boter of margarine, 1 el geraspte kaas, 1 ei. Voor de vulling: 1 pakje groentemix Mexico of 300 g andere groente, Vz el maizena, Vï dl slagroom, peper en zout. groenten kunnen ze ook met een ragout naar keuze gevuld worden. Het is dan een heel bijzonder voorgerecht. Kook de aardappelen in ongeveer 25 minuten gaar in water met zout. Giet ze af en wrijf ze door een zeef. Laat het kruim even uitdampen en klop er de losgeklopte eierdooier, de boter en de kaas door. Druk het deeg in vier ingevette taartvormpjes van 8 tot 10 doorsnee uit. Bestrijk het deeg met losgeklopt ei en bak de gebakjes ongeveer 15 tot 20 minuten in het midden van een op 200° C. -stand 4- voorverwarmde oven. Kook de groenten volgens bereidingswijze met 1 dl water of bouillon gaar. Roer de maizena met de room los en bind hiermee het kookvocht van de groente. Breng de groente op smaak met peper en zout en schep het in de aardappelbakjes. --- Uitgeversmaatschappij Limburgs Dagblad b.v. Directie: J. Drost mr. F.A.M, van Hellemond' K.J. Verwer Hoofdkantoor: In de Cramer 37 6411 RS Heerlen Bank: Paribas. Heerlen rek.no. 63 36 90 015 Giro: 10 35 100 Tel.: abonnementen: 045-739881 advertenties: 045-739886 Bijkantoren: Brunssum 045-2563^ Geleen 04490-4686' Hoensbroek 045-21855' Kerkrade 045-452932 45550°| Maastricht 043-2544 Schaesberg 045-3117JJ Roermond 04750-184»* Sittard 04490-155'; Valkenburg 04406-1504' Telex: redactie 561» overige afdelingen 560' Abonnementsprijzen1 bij vooruitbetaling te voldoen per kwartaal / 71-j>, per maand ƒ238 --- Kunstenaar Mathieu Vroemen overleden MAASTRICHT - Gisteren is de vorige week op 66-jarige leeftijd overleden kunstenaar Mathieu Vroemen in Maastricht begraven. Mathieu Vroemen, die zijn opleiding kreeg aan de toen pas gestichte Jan van Eyckacademie, heeft zich als kunstenaar in verschillende discipjines onderscheiden. Er was als eerste de grafiek, waarvoor hij de grafische afdeling van prof. Hub Levigne volgde. Zijn specialisatie werd de lay-out van het artistieke boek. Op dit terrein was hij adviseur en uitvoerder voor tal van fraaie boekwerken bij gelegenheid van herdenkingen, huldigingen en evenementen in stad en provincie uitgegeven. Vakkennis, eruditie en een gevormde smaak vulde hij nog aan met een gedurfde artistieke visie. Op de Jan van Eyckacademie had hij ook schilderlessen gevolgd bij prof. Lau, en terloops gekeken naar de gobelinkunst die door mevr. Wenckebach werd gedoceerd. Door zijn huwelijk met gobelinkunstenares Riet Jager kwam hij tevens bij die discipline terecht. Hij werd de ontwerper van enkele series gobelins, die tot de kostbaarste zijn gaan behoren van het kunstpatrimonium in Limburg, te weten zijn kruiswegstaties in de Fa-, tima-kerk te Brunssum en een kleine vorm van gobelinstaties in de kerk van Oud-Valkenburg. In zijn latere jaren, toen hij ook als docent werkzaam was, heeft Mathieu Vroemen zich vooral toegelegd op de schilderkunst, waarbij hij rigoureus de richting van de geometrische abstractie heeft gekozen, waarvan de schilder Vasarely de grote roerganger werd. Bij sommige van zijn bewonderaars viel dat niet zo goed, maar de eerlijke, zoekende kunstenaar met het subtiele gevoel voor kleurritme en zekere lijn- en vlakoplossingen, wist ook in deze schilderijen zijn faam van subtiel artiest te handhaven. Paul Haimon --- de dappere duinduikers Standaard Uitgeven; nv Antwerpen vertegenwoordig '- . Wavery Productions b v s-Gravenhage ---