GGD-directeur: „Weinig collegiaal" Triotel-artsen weigeren medewerking bloedproef LEEUWARDEN' — Namens de vier artsen in dienst van het gemeentelijke gezondheidscomplex Triotel te Leeuwarden heeft de geneesheer-directeur Pieter Bonnema in een bijeenkomst met burgemeester Johannes Brandsma en commissaris van politie Hein Postma meegedeeld, dat zij hun medewerking aan het nemen van bloedproeven op verzoek van de gemeentepolitie. meï ingang van vrijdag 1 november zullen staken. De artsen Bonnema. Arend Hermans. H^rm B^" er en laan Seenn^_. baseren dit besluit od hun mening dat het niet op hun weg als arts ligt mee te werken aan een door de wet aan burgers opgelegd onderzoek, d?t moet dienen tot het aantonen van een overtreding. Tot 1 november werden de bloedproeven afgenomen door de genoemde artsen en de directeur en adjunctdirecteur van de Gemeentelijke Geneeskundige Dienst, de artsen D. Smit en J. Terpstra. Met ingang van vrijdag zullen alleen de laatstgenoemde twee doktoren de bloedproeven verrichten. De discussie over de medewerking van artsen aan een al dan niet verplichte bloedproef is binnen de Koninklijke Nederlandsche Maatschappij tot bevordering der geneeskunst al sinds '67 gaande. Enkele weken geleden stelde het hoofdbestuur van de Maatschappij zich op het standpunt, dat de medisch-ethische bezwaren die tot dan naar voren waren gebracht, kunnen worden ondervangen door nader te bepalen voorwaarden als vrijwilligheid van de zijde der artsen, geen bloedproeven bij eigen patiënten, naast de proef een beknopt medisch rapport, geen lichamelijke dwang om de proef te kunnen nemen en de voorkeur voor het in de toekomst toepassen van een testmethode, waarvoor geen medewerking van artsen vereist is. Het hoofdbestuur raadt de artsen aan, vooral gezien het belang van het vraagstuk 'alcohol en wegverkeer*, hun medewerking aan de bloedproeven te geven. GGD-directeur Smit: „Het is ieders goed recht om medewerking te weigeren, ook al stellen de niet-meewerkende artsen er geen alternatief tegenover. De vier Triotel-artsen trekken nu de ethische jas aan, maar hebben er blijkbaar geen ethische bezwaren tegen hun collegae in de kou te laten staan." De heer Smit, vroeger politie-arts op vrijwillige basis, gelooft niet dat er na 1 november veel verschil zal komen in het aantal af te nemen bloedproeven op verzoek van de politie. Tot nu toe werden er naar schatting zestig proeven per jaar genomen, en op grond van Engelse gegevens verwacht hij aanvankelijk een toename, maar later een daling naar het oude peil van het aantal proeven. „En wat belangrijker is: er verandert voor de medewerkende artsen niet zoveel. Niemand wordt tegen zijn wil gedwongen tot een prik, al is het weigeren dan strafbaar gesteld. Er is geen sprake van, dat de verdachte door vier potige agenten wordt vastgepakt, waarna de arts moet prikken. Bovendien worden onze wachtdiensten zwaarder belast." Het Ministerie van volksgezondheid heeft aan 1300 artsen In ons land een formulier toegezonden, waarop artsen die alsnog besluiten mee te werken dit kenbaar kunnen maken. Hiervan zijn ongeveer 800 positieve reacties gekomen. „Natuurlijk wordt er in eerste instantie gezocht naar andere medici dan huisartsen," aldus de heer Smit. „Maar juist de artsen in ambtelijke dienst wonen veelal, omdat hun functie dat gemakkelijker toestaat, buiten de gemeente. Ik hoop dat in Leeuwarden meer artsen zich melden, dan tot nu toe: geen enkele arts heeft zich namelijk nog beschikbaar gesteld." Het tarief voor het afnemen van de bloedproef is onlangs verhoogd van f 68 naar f 81,37. Bovendien wordt tijdens de weekends, de feestdagen en 's nachts dit tarief met vijftig procent verhoogd, zodat het totaalbedrag ongeveer f 123 wordt. Over de hoogte van dit bedrag zegt de GGD-directeur: „Het lijkt inderdaad heel wat, maar van wat er na enkele belastingingrepen overblijft kun je op zaterdag geen loodgieter laten komen." Het bloed wordt door analysering opgezonden naar het gerechtelijk laboratorium in Den Haag. Het duurt normaalweg drie d vier dagen voordat zon uitslag bekend is. Met welk bedrag het afnemen van een bloedproef eigenlijk verhoogd zou moeten worden, als men ook het laboratoriumonderzoek zou berekenen, is onbekend. Een zegsman van het laboratorium: ,£>at weet ik niet. Twintig jaar geleden was het vijftien gulden, maar vijf jaar geleden is een ander bedrag genoemd. Dat zou ik moeten opzoeken, maar daar lieb ik geen zin in. Tenslotte krijgt niemand ooit een rekening van ons laboratorium en uiteraard wordt er zo ti.et.iig mogelijk gewerkt." Wie na aanhouding weigert het blaaspijpje te gebruiken maakt zich schuldig aan een overtreding, terwijl de politie dan kan bevelen zich te laten prikken voor een bloedproef. Wie dan nog blijft weigeren begaat een misdrijf, dat even streng kan worden gestraft als rijden onder invloed. De heer Smit: ..Maar ik geloof niet dat ik straks nachtenlang op het politiebureau hoef te bivakkeren vanwege een grote stroom klanten voor de proedproef. Ik blijf gewoon thuis wachten en dan zien we wel." Dokter Schotanus de gemeente-arts in Smallingerland zegt, dat hij zijn medewerking aan het nemen van bloedproeven niet zal weigeren. Voorzover hem bekend zullen zi.it. collega's in Drachten dat ook niet doen. Tegenover het argument van de artsen in Heerenveen stelt hij, dat je in feite aan preventieve hulpverlening doet wanneer je als arts bloedproeven neemt van mensen, die met teveel alcohol achter het stuur kruipen. Een aantal in Sneek zal vanavond de zaak gaan bespreken. Gemeente-arts (ook van Lemsterland) dokter Petrus van Bentum zei desgevraagd: „Van mijn kant is er geen reden om medewerking aan het nemen van bloedproeven te weigeren. Het is een logische taak van de gemeente-arts". --- Diepriool in de binnenstad ACW-project? LEEUWARDEN — De aanleg van diepriolering in de binnenstad zal worden aangemeld bij de dienst aanvullende cultuurtechnische werken (ACW). Van gemeentezijde werd dit gisteravond meegedeeld tijdens een vergadering van de commissie voor openbare werken. De aanleg van de buiten-oosttangent (via Hemrikspolder en Camminghaburen naar de Groningerstraatweg) zal waarschijnlijk goedkoper uitvallen dan bij het maken van het schetsplan was verwacht. De raming bedroeg zon ƒ25 miljoen. Het blijkt dat de zetting van de grond in de omgeving van de spoorlijn Groningen-Leeuwarden gunstig verloopt zodat diepe uitgraving onnodig is. Over de spoorlijn zal een viaduct worden aangelegd. --- Ter waarborging van pluriformiteit MARK-KENNER GEZOCHT OP AGOGISCHE ACADEMIE LEEUWARDEN — De agogische akademie Friesland (AAF) wil de staf voor de methodiek van sociaal en cultureel werk uitbreiden met een man of vrouw, die een meer dan gemiddelde deskundigheid heeft speciaal op het gebied van het marxisme. „Als u vertrouwd bent met denkbeelden over welzijnswerk vanuit een marxistische maatschappijbeschouwing dan is dat welkom i.v.m. onze teamopbouw," aldus een advertentie in „Trouw". Volgens stafdocent cultureel werk Frits Kopmeiners ontbreekt er tot nu toe in het team een duidelijke kenner van het marxisme. Wel zijn er onder meer mensen met een theologische achtergrond en ook met een meer dan gemiddelde kennis van het humanisme. Omdat men op de AAF grote waarde hecht aan een pluriforme benadering, geeft men voor uitbreiding van het team de voorkeur aan een specialist op het gebied van het marxisme. Dat betekent beslist niet, dat de gezochte man of vrouw zelf marxist moet zijn. Als hij zich speciaal in deze stroming heeft verdiept en bovendien wat onderzoek heeft gepleegd, is men al heel blij, aldus verzekerde de heer Kopmeiners. Om de studenten een kritische benadering bij te brengen van het marxisme is het naar de mening van de AAF-staf een voorwaarde, dat er een deskundige docent is. --- Aanhangwagentje met gereedschap gestolen SNEEK — Gisternacht is in Sneek een eenassig aanhangwagentje van Electron Friesland BV uit Leeuwarden gestolen. Het wagentje stond op de tn aanleg zijnde stadsrondweg en bevatte onder meer twee tenten, vijftien gasflessen, zestien wegmarkeringskegeis, schoppen, pikhouwelen en mokers met een waarde van naar schatting tweeduizend gelden. De waarde van het wagentje zelf, dat met een blauwe huif was overtrokken en voorzien was van het kenteken DV 36—13, bedraagt ongeveer ƒ2500. --- Beestigheden Marleen, de lapjeskat van Joke Boelens, Merelstraat 56, is weggelopen in Holwerd. Marleen heeft aan twee pootjes oranje-kleurige tenen, het neusje is half wit, half oranje en de staartpunt is crèmekleurig. Inlichtingen ook telefonisch op nummer 27642 in Leeuwarden. Bij de familie Van der Molen, Sontdwarsstraat 6, Leeuwarden, tel. 38761. is nu al een week of vijf een daar aangelopen rood-cyperse kater in huis voor wie al eens een oproep is geplaatst evenwel zonder resultaat. Het dier is ongeveer vier maanden oud. Toch ergens een nog zoekende baas? Sinds zaterdagavond is de anderhalf jaar oude poes van de familie A. J. Woensdregt, Steynstraat 8 te Leeuwarden, weg. Het dier is cypers, dus zwart-grijs gestreept, en heeft verder enkele rode vlekken op de kop en in de nek. Ook heeft de poes witte voor- en achtervoetjes, een witte punt op de neus en op de borst, en een rood-wit staartpuntje. Sinds vandaag verblijft in huize Huizinga, Carel van Manderstraat 11, tel. 33094 te Leeuwarden een zwart-grijs cypers poesje met iets rood; heeft veel wit aan de achterpoten, witte sokjes aan de voorpoten en wit befje en witte neus. Nog niet volwassen viervoeter is vorige week maandag ook al gesignaleerd, toen hij kijkje kwam nemen bij volière in de achtertuin. De Huizenga's hebben al een poes, dus moet deze aanloper als het enigszins mogelijk is zo --- Bloedproef-probleem niet opgelost Heerenveense artsen blijven bij weigering HEERENVEEN — De negen Heerenveense huisartsen, die weigeren medewerking te verlenen aan verzoeken van de politie om na 1 november bij verdachten via de bloedproef het alkohol-promillage vast te stellen, blijven bij hun eerder ingenomen standpunt, det z ü dezer dagen per brief aan burgemeester Heak Hellinga van Heerenveen kenbaar maakten. In een gesprek met — direkteur — arts Han Nijessen van de districtsgezondheidsdienst in Wolvega, dat gistermiddag op het politiebureau in Heerenveen plaatsvond, hebben zij nog eens uiteengezet wat hun bezwaren zijn. Het onderhoud, waaraan ook de politie deelnam, duurde zon anderhalf uur en verliep in een gemoedelijke sfeer. De partijen zijn echter niet dichterbij elkaar gekomen. De artsen benadrukten in het gesprek, dat hun weigering met name voortkomt uit de vrees dat de weekenddiensten door het nemen ran bloedproeven ontregeld zullen worden. Uitvoering van de verzoeken door de politie beschouwen zij als een te zware belasting. De weigerende medici toonden aan dat te verwachten valt dat de bloedafname voornamelijk in het weekeinde voor komt en dan doorgaans laat in de avond of de zeer vroege ochtend. In Heerenveen wordt de dienst in het weekend waargenomen door één huisarts en een reserve. De Heerenveense huisartsen hebben dinsdag wel laten weten solidair te zijn met de aktie, doch van mening te zijn dat kollega's — niet huisartsen de bloedproef moeten nemen. In het onderhoud kreeg het praktische bezwaar van de te zware belasting meer accent dan de ethische motieven, die eerder al waren aangevoerd. Om toch te trachten een „bloedproef-team " beschikbaar te krijgen hoopt de direkteur van de districts-gezondheidsdienst np gesprekken te beginnen met ondermeer enkele sociaal-geneeskundigen in Heerenveen, medici, die niet als huisarts praktizeren, zoals DGD-artsen, schoolartsen en controle en keuringsartsen. Ook wil hij praten met een viertal assistenten van in het ziekenhuis „de Tjongerschans" werkzame specialisten. --- LEEUWARDEN — Dit is het tien jaar oude Heerenveens Vocaal Ensemble. Vrijdagavond treedt het koor onder leiding van Cor Nijdam op in het Princessehof. Het :ijn zestien amateur zangers en -zange- ressen, die in de loop der jaren een boeiend vocaal programma hebben opgebouwd, dat regelmatig wordt vernieuwd. Het Ensemble is voor volgend jaar uitgenodigd mee te doen aan het internationaal koor- festival, aat in het Congresgebouw in Den Haag wordt georganiseerd. Deze maand nog wordt de verschijning van een in Bergum opgenomen plaat verwacht. --- HARLINGEN — Veertien Joegoslavische meisjes en vrouwen, werkzaam bij Frisia Suikerwarenfabriek, hebben gisteravond in gebouw Pro Rege een begin gemaakt met een kursus Nederlands-voor-niet-N ederlanders. Tezelfdertijd zijn in. Hoogeveen 26 Spaanse vrouwen met die kursus gestart. Het was de bedoeling ook voor de Turken in Grouw de kursus te geven, maar daar is door de reorganisaties bij Halbertsma BV niets van gekomen. De leraar Nederlands van de Harlinger kursisten is Luuk Wisman, die het Servokroatisch beheerst. Dertig weken lang zal hij de dames anderhalf uur bezighouden met eenvoudige gesprekjes, zoals die in winkels, bij de dokter en in de fabriek gevoerd worden. De Stichting Opbouwwerk Noord-Nederland in Drachten heeft tot de reeks taallessen het initiatief genomen en is bij de uitvoering gesteund door de Stichting Buitenlandse Werknemers Noord-Nederland. --- Nieuw onderzoek verkeersregeling bij Azaleastraat LEEUWARDEN — De commissie voor openbare werken heeft gisteravond besloten dat een voortgezet onderzoek naar de verkeersregeling op de kruising prof. mr. P. S. Gerbrandyweg- Azaleastraat-Verzetsstraat wenselijk is. Naar bekend zijn er plannen om de Azaleastraat voor snelverkeer af te sluiten van de Gerbrandyweg, een gemeentelijk voornemen waartegen vooral de neringdoenden In de Azaleastraat en omgeving grote bezwaren naaken. Het resultaat van het nieuwe verkeerstechnisch onderzoek zal over zes weken opnieuw in de commissie worden gebracht. De heer Ben Tigchelaar, firmant van De Passage (Azaleastraat- Groningerstraatweg): "Wij hebben met het oog op de woonwijk Lekkumerend kosten gemaakt aan onze winkel, maar nu is er een kans dat ons de adem wordt afgesneden door een technische ingreep. Concurrentie, zoals van het winkelcentrum in Lekkumerend, is niet zo erg, daar wen je wel aan. Maar als men opzettelijk de verkeersstroom uit onze straat weghoudt door het leggen van een barricade, dan sta je machteloos". --- Vrachtauto door rode licht: fietser aangereden LEEUWARDEN — Met schaafwonden aan zijn linkerknie moest de 25-jarige wielrijder G. Schotanus vanmorgen per ambulance naar het Bonifatius Hospitaal worden gebracht, nadat hij op de kruising Mr. P. J. Troelstraweg-Dammelaan was aangereden door een vrachtauto met aanhangwagen De chauffeur F. S. (26) uit Musselkanaal was door het rode licht gereden en kon een aanrijding met de wielrijder toen niet meer voorkomen. --- Jongetje (5) te Blija bij tragisch ongeval om het leven gekomen BLIJA — Kort na vijf uur maandagmiddag is de vijfjarige Rob de Rooij op het erf van zijn ouderlijke woning aan de Klaphoarnewei te Blija om het leven gekomen, toen hij werd overreden door een kleine vrachtauto, bestuurd door zijn vader, de heer W. J. M. de Rooij. Het jongetje moet plotseling achter de muur van het huis vandaan zijn gekomen, toen zijn vader de auto wat achteruit wilde rijden. De kleine Rob was het derde kind uit het gezin van de koopman De Rooij, dat zes kinderen telde. De familie De Rooij vestigde zich drie maanden geleden in Blija; zij kwam tofen uit het Utrechtse Vleuten- De Meern. --- Burgemeester: Grootste moeite met onzinnige discussies Lange „o.h.-verhalen" stonden „belachelijk" centraal in Bolsward BOLSWARD — „Al die verhalen beginnen op een 0.h.-zaak te lijken", en „ik vind het wel tijd worden dat we nu eens ophouden met praten en gaan breien want dit is een belachelijke zaak". Met deze woorden luchtten respectievelijk de heren Klaas Falkena (VVD) en Willem Wielsma (Gemeente Belang) gisteravond hun gemoed nadat ze urenlang waren geconfronteerd met uitvoerige discussies, die voornamelijk tussen de PvdA-er Stef de Haas en burgemeester Johan Mulder werden gevoerd. Beiden deelden speldeprikken uit die soms behoorlijk werden gevoeld en de voorzitter verklaarde „de grootste moeite te hebben met deze onzinnige discussies omdat we het verschil van mening blijven houden". Het begon al bij het eerste punt, toen de notulen van de vorige vergadering moesten worden vastgesteld. De heer De Haas miste een zestal opmerkingen die door hem of anderen waren gemaakt en zag deze graag opgenomen. De voorzitter vond dat deze niet van essentieel belang waren en stelde de raad na lang praten voor te stemmen over het feit of de aanvullingen van de PvdA-er nu wel of niet moesten worden opgenomen. De heer De Haas noemde dit een belachelijk voorstel" en vond steun bij de KVP-er Herman H. Brattinga, die zei „dat wy er net sa lang oer ouwehoere moatte. Bring dy foroaringen oan, dan binne wy der óf". De CHU-er Eelke S. de Jong verklaarde er „gjin forlet fan to hawwen swierrichheden to krijen. As er fouten yn de notulen makke wurde, moat dat fansels sein wurde, mar wy moatte net op alle slakjes salt lizze" en daar sloot burgemeester Mulder zich bij aan. PvdA-fractieleider Freerk Haanstra vond het jammer „dat het op deze manier toegaat. De vorige vergadering is geëindigd in een controverse tussen de voorzitter en De Haas en nu begint het al weer". Hij deed een beroep op de raad zich met betrekking tot opmerkingen over de notulen te beperken tot essentiële punten, maar De Haas was niet bereid zijn aanvullingen terug te trekken. De raad sprak zich daarna met de kleinst mogelijke meerderheid van stemmen (zeven tegen zes) uit tegen de opneming van diens aanvullingen. De Jong: „De Haas moat it noch leare mar ik hie it net slim foun as hy syn oanfollingen krige hie". Bij de bespreking van de verkeerssituatie in de Sarnuel van Haringhouckstraat kwam het opnieuw tot een confrontatie tussen de heer De Haas en de burgemeester De PvdA-er noemde tellingen die het college in de straat had laten houden „statistisch drijfzand". Uit die tellingen was gebleken dat eens in de 7,5 minuut er een auto door de straat komt. „U dient respect voor de gevoelens van de bewoners, die de situatie gevaarlijk vinden, te hebben", aldus de socialist.' Gezien de uitslag van de telling vond het college het echter niet nodig verkeersmaatregelen in de straat te nemen. Voor het bij wijzij van proef maken van drempels in de straat voelde de voorzitter weinig want de ervaringen daarmee zijn niet onverdeeld gunstig. ~In Dokkum vraagt men zich al af of men deze zaak daar niet terug kan draaien". Hij zei wel toe de zaak „serieus" te zullen bekijken maar dan wel in groter verband. Ook in de kwestie rond de afgifte van de hinderwetvergunning voor de nieuwe fabriek van de VLF bij de wijk Eekwerd werden de degens gekruist. De socialist kreeg volgens hem op een aantal vragen niet voldoende antwoord en was het niet eens met de gang van zaken rond die hinderwetvergunning, waarop de voorzitter uitriep „dat we wat minder moeten praten maar meer moeten doen. En dan heb je verschil van mening, maar dat mag toch in een democratisch land", waarna hij tot zijn opmerking over de „onzinnige discussies" kwam. ARP-wethouder Willem la Roy schoot ook nog uit zijn slof door op te merken „dat wii als nieuwe wethouders het erg druk hebber en ook door de veranderingsdrift van De Haas niet aan onze doelstellingen toe komen en dat vind ik een bedenkelijke zaak". Bedenkelijk vond hij eveneens dat de socialist pas afgelopen zaterdag de raadsstukken had doorgen< men. zoals hij had laten weten, maar zei later deze opmerking wel wat misplaatst te vinden toen de heer De Haas opmerkte dat hij de papieren niet eerder had kunnen inkijken omdat hij met vakantie wa» geweest. Al m-t al had het meer dan twee uur geduurd voordat de eerstebeslissing was genomen en dat ontlokte de CHU-er De Jong de opmerking „dat as wy sa troch geane, wurdt it moanier wol sawn üre, mar ik wol dy bokswodstriid dochs wol graech sjen". Dat deze krachtmeting hem bepaald hoog zat moge blijken uit het feit dat hij deze verschillende malen in herinnering bracht toen de discussies uitliepen. ---