Honderd jaar ARP, of: hoe een erfenis verloren dreigt te gaan Te gast drs. rinse zijlstra lid arp, drachten MIJN PARTIJ viert feest. Honderd jaar rijke historie; markante persoonlijkheden; een relatief grote en belangrijke bijdrage aan de meningsvorming in het parlement en daarbuiten, ziedaar een verleden om terecht trots op te zijn. Niettemin is de vreugde vermengd mei droefenis. Immers de periode wordt onherroepelijk afgesloten. In het najaar van 1980 is de partij versmolten met de KVP en de CHU tot het CDA. Zeer velen uit de AR zullen deze dag met vreugde begroeten. Een lang gekoesterd ideaal gaat in vervulling. De drie belangrijkste christelijke politieke partijen hebben dan bewezen elkaar op grondslag, programma en uitvoering hiervan te kunnen vinden. Tekenen van saamhorigheid werden opgericht. Scheidslijnen vervielen. Een nieuw elan maakte zich van honderdduizenden meester. Verkiezingen werden gewonnen. Er kwam een kabinet tot stand waarin de christen-democratische stroming ontekend sterk vertegenwoordigd was. ;en omstreden coalitie, geen sterke parlementaire basis, toegegeven, maar welk een kansen om te bewijzen wat in een nationaal en internationaal moeilijke periode opgebracht kon worden. EN DAN NU de beschamende afbraak, de vermorsing van idealen, de demotivatie van tienduizenden die zich bij verkiezingen enthousiast hebben ingezet. Verbijstering over de kamikaze van bijvoorbeeld Jan van Houwelingen en de deloyaliteit ten opzichte van het kabinet. Het lijkt alsof een deel van mijn partij vooruitziet in wrok en zich onmachtig voelt om al die verworvenheden en talenten - in de honderd jaar zo ruim gebruikt en geëtaleerd - in de nieuwe politieke partij tot gelding te brengen. IK HEB reeds vaker betoogd, het CDA is reeds jaren een realiteit. Daar kunnen inhoudelijke bezwaren of partijorganisatorische remmingen niets meer aan af of toe doen. Het verschuiven van de officiële ingangsdatum of een commissie die zich over de inhoudelijke kant van de huidige CDA-politiek gaat buiten, veranderen aan dit feit niets meer. Wat nog wel kan veranderen, is de betekenis en het gewicht van de politieke rol die de christen-democratische beweging in het Nederlandse toekomstige bestel zal spelen. En deze verandering heeft zich, niet in de laatste plaats door het optreden van en het met elkaar omgaan binnen het CDA, reeds volop ingezet. De uittocht is al begonnen voordat de blijde intocht haar formele bekroning vond. De uitslagen van alle onderzoekingen van de laatste maanden bevestigen dit. De uitkomst van het beraad over inhoudelijke politieke zaken van de commissie onder leiding van prof. Steenkamp is voorspelbaar. Immers het verkiezingsprogramma van het CDA - Niet bij brood alleen - behoeft echt niet door deze commissie te worden herschreven. De kritiek die uit eigen kring dan ook wordt vernomen, kan ook door de commissie niet anders geformuleerd worden dan in de vorm van een aansporing aan het kabinet het beter te gaan doen. Het politieke effect van deze kritiek is en zal in toenemende mate worden, dat het toch al tanende gezag van dit kabinet verder wordt aangetast en een kabinetscrisis wordt steeds dreigender, met verkiezingen die naar mijn oordeel een voor het CDA desastreuze uitslag te zien zullen geven. HET IS DAN GOED te beseffen dat ,voor een dergelijke gang van zaken niemand anders verantwoordelijk kan worden gesteld dan die leden van de CDA-fractie die het politieke inzicht, wijsheid, geduld en moed niet hebben kunnen opbrengen om deze vier jaar te gebruiken het samen eens te blijven om aldus te bouwen aan een hechte en sterke christen-democratische politieke stroming. Het „point of no return" is dichtbij. De discussies over de grondslag en de binding hieraan - die over de vraag wat het CDA inhoudelijk moet voorstellen - zijn, ik heb dat intensief meegemaakt, breedvoerig en diepgaand geweest. Wanneer deze discussies niet hun afronding vinden in een loyale eensgezindheid binnen de fractie en onderling en tegenover het kabinet, dan zullen de volgende verkiezingen, ondanks het bestaan van een CDA, de definitieve contouren te zien geven van een programmatische partijstructuur. De honderdjarige ARP is dan in onvrede ontslapen. Voor haar rijke erfenis zal in deze partijstructuur dan helaas geen belangstelling meer bestaan. --- Oegandese ballingen richten Nationaal Bevrijdingsfront op NAIROBI - Oegandese ballingen hebben gisteren officieel de oprichting aangekondigd van een „Oegandees Nationaal Bevrijdingsfront", dat president Idi Amin van Oeganda moet afzetten. Na vier dagen besprekingen in de Noordtanzaniaanse stad Moshi de ballingen een communiqué uit, waarin werd verklaard dat alle onderlinge verschillen overwonnen zijn. Ook werd de samenstelling bekendgemaakt van een uitvoerende Raad van elf leden, die Oeganda na de val van Amin gedurende twee jaar zal regeren. Voorzitter van deze raad is Yusufu Lulu, een zeventigjarige academicus. President Idi Amin verklaarde gisteren, dat hij in Entebbe in de val zat. Een inwoner van Kampala liet echter per telefoon weten, dat Amin overdag naar Kampala was teruggekeerd en door een aantal mensen was gezien. De Oegandese radio bleef de hele dag herhalen dat Amin in Entebbe omsingeld was. --- Aftellen voor executie Bhoetto begonnen ISLAMABAD - Functionarissen van de centrale gevangenis van Rawalpindi hebben executieoevelen ontvangen voor de afgezette en ter dood veroordeelde Pakistaanse oud-premier Zoellikhar Ali Bhoetto. Daarmee is het zevendaagse aftellen voor zijn terechtstelling begonnen, zo is gisteren in ingelichte kringen vernomen. Alleen een gratieverlening door president generaal Mohammed Zia Oel-Haq kan het leven van Bhoetto nog redden. --- Libanon-militairen krijgen niet meer alcohol dan andere soldaten DEN HAAG - De militairen van het VN-detachement in Libanon krijgen niet meer alcohol dan andere onderdelen van de Nederlandse krijgsmacht in het buitenland. Staatssecretaris Van Lent van Defensie heeft dat geantwoord op schriftelijke vragen van de CDA-Tweede-Kamerleden Wisselink, Coupire en Van Dam. Het detachement van ongeveer 800 man krijgt per week hoogstens 250 liter sterke drank, aldus de staatssecretaris. De sterke drank is overigens niet gratis en mag alleen geschonken worden op uren, die de commandant bepaalt. Voor zwak alcoholische dranken, zoals bier, geldt geen beperking, aldus de staatssecretaris in zijn antwoord. --- Stormachtige periode Het is een druk komen, gaan en uitdiepen van oceaanstoringen. Als gevolg daarvan giert de wind langs de huizen en rammelt aan de daken. De trogstoring van gisteren ging gepaard met zware valwinden uit de bovenlucht. In de namiddag werd in Leeuwarden een stoot van 72 kilometer per uur waargenomen, Mildam 74, Eelde 76 oftewel windkracht 9. Schiphol registreerde 88 kilometer, Rotterdam: 90 kilometer, Den Helder (Peter Kruyff) en Vlissingen 97 kilometer per uur, Huizen (weeramateur Jan Schaap) en Ostende 112 kilometer per uur, kracht 11. Ook van Ameland werd tijdens een zware hagelbui kracht 11 Beaufort gemeld. In Gorredijk werd omstreeks half drie een onweersontlading waargenomen. Vannacht en vanmorgen bracht een volgende uitloper nieuwe regen en veel wind en... het arsenaal is nog niet uitgeput. In de loop van vanmiddag komen er verse buien op ons af, samenhangend met alweer een nieuwe randstoring die in zuidoostelijke richting over Engeland koerst en middernacht boven het zeegebied Thames verwacht wordt. Deze depressie in ontwikkeling zal volgens de computers doorzakken tot 966 millibar. Het einde van de stormachtige periode met nu en dan, vooral aan de kust, volle storm is nog niet in zicht. In het uiterste noordoosten zou de wind later weleens in de zuidoost tot oosthoek kunnen belanden. Het ziet er naar uit, dat in de tweede helft van de week de aan de achterzijde van de boven Duitsland of Denemarken aangekomen depressies met noordwestelijke buien zullen worden opgescheept. Het weer blijft daarbij veel te koud. Gistermiddag heeft zich op de zon een uitbarsting voorgedaan. Door een sterke toeneming van het ultraviolette licht vielen de radioverbindingen op aarde gedurende korte tijd uit. Ook op mijn station konden geen telexrapporten en weerkaarten meer worden ontvangen. Het begin van dit zogenaamde Dellinger-eflect om 13.02 uur, hoogtepunt op 13.11, einde circa half twee. Waarnemingen Gorredijk vanmorgen ach', uur: barometerstand 986 millibar (T 39 millimeter), tendens .weinig veranderend. Maximumtemperatuur 11.5 graden (13.6) minimumtemperatuur 4.5 graden (10). De wind: zuid zuidwest 5 tot 6 Beaufort. Hei weenregen. Neerslag: 5 millimeter. Ballum: maximumtemperatuur 9.8 graden, minimumtemperatuur 4 Ki aden. De wind: zuidwest 6 Beaufort. Ihi weer: zwaar bewolkt. Neerslag: 4.4 millimeter. Gisteren 5.9 uur zon. Zeewatertemperatuur bij de lichtschepen 6 graden Celsius. --- Concept CPB prognose 1979: Koopkracht werknemer stijgt twee procent DEN HAAG - Het reëel vrij beschikbaar inkomen van de Nederlandse werknemer zal volgens een nieuwe raming van het Centraal Planbureau dit jaar twee procent groter worden. Dit is meer dan in september van het vorig jaar in de macro-economische verkenning van het CPB werd geschat. Toen werd de stijging van de koopkracht bij werknemers voor 1979 geschat op 1 a 1,5 procent. De koopkrachtstijging staat in het concept van de nieuwe prognose voor het jaar 1979, die het CPB waarschijnlijk aan het einde van deze week zal publiceren. Als gevolg van de grotere stijging van het reëel vrij beschikbare looninkomen van de werknemers, die het gevolg is van de dit iaar tot dusver tot stand gekomen collectieve arbeidsovereenkomsten, zal de totale loonsom ook meer stijgen dan aanvankelijk was geraamd. Het CPB schat nu de stijging van de loonsom voor dit jaar op 6,5 a 7 procent. In september 1978 werd de stijging geschat op 5,5 a 6 procent. De particuliere consumptie zal meer stijgen dan de koopkracht van de werknemers. Het CPB schat de stijging van de particuliere consumptie (in volume) voor dit jaar op drie procent: in september werd de stijging geraamd op twee procent. De inflatie zal tegenvallen: het CPB schat de stijging van het algemene prijsniveau nu op 4,5 procent tegen in september van het vorige jaar vier procent. De investeringen in de bedrijven zullen eveneens tegenvallen, maar dit ; zal voornamelijk veroorzaakt worden door het slechte weer in het lopende jaar tot nu toe. Het CPB raamt dat het volume van de investeringen in de bedrijven dit jaar een half procent zal dalen in vergelijking met het vorige jaar. In september werd verwacht dat de investeringen dit jaar drie procent in volume zouden toenemen. Ook het woningbouwvolume zal door dezelfde oorzaak lager uitvallen dan was geraamd: thans wordt geschat dat het volume van de woningbouw dit jaar één procent geringer zal zijn dan verleden laar. De verwachting voor de uitvoer blijft onveranderd op een groei van zes procent. --- SCHIPHOL - Zangeres Xandra (Sandra Reemer) is gisteren van Schiphol naar Israël vertrokken, waar zij zaterdag ons land zal vertegenwoordigen op het Eurovisie Songvestival 1979. --- Omstreden tv-uitzending Van Agt: Kohl heeft zich „zeer dapper" gedragen KIEL - Als gastspreker op het congres van de Westduitse Christen- Democratische Unie (CDU) in Kiel heeft minister-president Van Agt gisteren zijn oordeel gegeven over de omstreden uitzending van de Westduitse televisie „Burgers vragen - politici antwoorden", waarin de CDU-leider Helmut Kohl in februari fel belaagd werd door het Nederlandse publiek. Van Agt zei dat degenen die in de uitzending hoofdzakelijk aan het woord waren gekomen, meningen verkondigden die door de meeste Nederlanders niet worden gedeeld. Tot de wezenlijke burgerlijke vrijheden in een rechtsstaat behoort de vrijheid van meningsuiting, maar deze geldt niet onbeperkt, aldus Van Agt. „Niemand beschikt over een vrijbrief om mensen te beledigen". De vrijheid van meningsuiting wordt niet alleen door het strafrecht, maar ook door het fatsoen beperkt, zo voegde de premier hieraan toe. Dit geldt in het bijzonder tegenover een gast uit een bevriend land, aldus Van Agt, die vond dat Kohl zich in de uitzending „zeer dapper" gedragen had. --- Rechter in VS verbiedt artikel waterstofbom MILWAUKEE, WISCONSIN - Een federaal rechter in de Amerikaanse stad Milwaukee heeft gisteren de publikatie verboden van een artikel, waarin wordt uiteengezet hoe de waterstofbom in elkaar zit. Rechter Robert Warren verklaarde dat het de plicht van de overheid is de nationale veiligheid te beschermen en datdeze plicht uitstijgt boven het grondwettelijke recht van vrijheid van drukpers. Het is voor het eerst dat een Amerikaanse rechter perscensuur uitoefent. De Amerikaanse regering had aangevoerd dat publikatie van het artikel oe nationale veiligheid op onherstelbare wijze zou schaden. De verspreiding van nucleaire wetenschap zou verhaast worden door landen die de hbom willen hebben, van een recept te voorzien. --- Botsing brandweerauto en bus veroorzaakt ravage in Amsterdam AMSTERDAM - Een frontale botsing tussen een brandweerauto en een bus van Centraal Nederland heeft gisteravond in Amsterdam een ravage veroorzaakt. Bij de aanrijding sloeg de brandweerauto over de kop, waarna duizenden liters water over de weg stroomden. Het verkeer moest worden omgeleid en het tramverkeer was ruim twee uur gestremd. Bij het ongeluk raakten vijf mensen licht gewond: een brandweerman, de chauffeur van de bus en drie passagiers. De brandweerauto was, met zwaailicht en sirene, op weg naar een karwei. Dit werd later door een andere ploeg geklaard, aldus een politiewoordvoerder. De ravage in het Amsterdamse centrum na een botsing tussen een bus en een brandweerauto. --- wat is het weer wat is het weer wat Onze weerkundige medewerker meldt: Verwachting voor het Noorden, geldig tot woensdagavond: buien of perioden met regen, ook tijdelijke opklaringen. Krachtige tot stormachtige, overwegend zuidwestelijke wind. Maximumtemperatuur circa 8 graden Celsius. Verdere vooruitzichten: aanhoudend onbestendig, in de tweede helft van de weeK buien uit het noordwesten en iets kouder. --- Zon en maan 27 mrt. zon op 06.29; onder 19.04 maan op 06.18 onder 18.23 28 mrt. zon op 06.26 onder 19.06 maan op 06.47 onder 19.42 Hoog water Harlingen, maart 27 09.37-21.54 28 10.29-22.41 29 11.14-23.22 30 11.53 . Terschelling (haven) 21 minuten vroeger; Vlieland (haven) 55 minuten vroeger; Ameland (Nes) 39 minuten later; Schiermonnikoog (west) 36 minuten later; Lauwersoog 24 minuten later. --- euroweer Overzicht van het weer en de temperatuur in Europa volgens het KNMI-rapport. In de eerste kolom de minimumtemperatuur van gisteren; in de laatste kolom de neerslag van het afgelopen etmaal. Aberdeen half bewolkt 2 C 1 Athene zwaar bew. 17 C 0 Barcelona half bewolkt 19 C 0 Berlijn onbewolkt 17 C 0.4 Bordeaux zwaar bew. 13 C 3 Brussel regen 10 C 4 Frankfort zwaar bew. 13 C 9 Genève hall' bewolkt 14 C 9 Helsinki sneeuw 3 C 0 Innsbruck regen 15 C 6 Klagenfurt zwaar bew. 14 C 0 Kopenhagen zwaar bew. 9 C 15 Lissabon hall bewolkt 17 C 1 Locarno regen 8 C 11 Londen regenbui 8 C 6 Luxemburg regen 9 C 0.4 Madrid ücht bew. 15 C 0.5 Malaga zwaar bew. 19 C 0 Mallorca mist 19 C 0.1 München zwaar bew. 17 C 5 Nic* licht btw 15 C 0 Oslo regen 4 C 16 Parijs el bew. 12 C 0 Rome regen 15 C 7 Split geheel bew, -- -- Stockholm regen 2 C 1 Wenen tegen 14 C 0.1 Zurtch half bewolkt 26 C 6 --- Getuige aanslag herkende een van daders IRA zeer waarschijnlijk betrokken bij moord op topman Belgische bank BRUSSEL — De provisionele vleugel van het lerse Republikeinse Leger (IRA) is „zeer waarschijnlijk", hetzij rechtstreeks hetzij via gehuurde krachten, verantwoordelijk voor de moord op André Michaux, een hoge functionaris bij de nationale bank van België, die donderdag jl. bij zijn huis werd doodgeschoten. Dit is het oordeel van de met het onderzoek belaste Belgische autoriteiten. Een getuige van de aanslag heeft inmiddels een van de daders uit 35 foto's herkend als een lid van de provisionele IRA. De auto waarvan de daders gebruik maakten, is teruggevonden. Het voertuig zou zijn gekocht door een Brit die twee adressen had opgegeven, een vals in België en het andere in Dublin, de hoofdstad van de lerse Republiek. Voorts is een Belg aangehouden, een zekere Cols, die Dekend zou staan als een „linkse extremist met banden met lerse opstandelingen". In zijn woning werden twee machinepistolen, enige pistolen en enige honderden patronen van 9 mm gevonden. Volgens het parket leek Michaux sterk op Paul Holmer, de tweede man van de Britse vertegenwoordiging bij de NAVO die naast hem woonde. De Belgische autoriteiten willen tot dusver niet een verband leggen tussen de moord op Michaux en die op de Britse ambassadeur in Den Haag, Sir Richard Sykes, die vorige week woensdag werd doodgeschoten. De ambassadeur is gistermiddag in alle stilte gecremeerd. Alleen enkele naaste familieleden woonden de plechtigheid in het Haagse Crematorium Ockenburch bij. Aan de crematie ging een rouwdienst vooraf in de Anglikaanse kerk. Bij de dienst waren geen vertegenwoordigers van de Nederlandse regering en het Koninklijk Huis aanwezig. Namens de Nederlandse regering wordt woensdag in Den Haag een herdenkingsdienst gehouden. --- CAO-bejaardentehuizen geen precedentwerking DEN HAAG - De Federatie Landelijke Samenwerking Bejaardentehuizenorganisatie (LSB) stelt zich op het standpunt, dat de afgesloten cao voor de particuliere bejaardentehuizen geen precedentwerking heeft. De tehuizen zijn namelijk geen gesubsidieerde instellingen. Voor de tarieven heeft de cao wel gevolgen. Welke dat zijn willen de bewindslieden van CRM graag vernemen. Dit is gisteren duidelijk geworden in een gesprek dat het bestuur van de Federatie LSB had met minister Gardeniers en staatssecretaris Wallis de Vries. Aanleiding tot dit spoedgesprek was het feit, dat de sociale partners in het cao-overleg de korting en de aftopping op de trend, die voor overheidspersoneel worden toegepast, niet voor net personeel van de bejaardentehuizen zijn overgenomen. De Federatie LSB meent, dat de rechtsposities van het personeel van de particuliere en van de gemeentelijke bejaardentehuizen niet vergelijkbaar ziin en dat onder meer een korting op ac salarisverhoging niet rechtvaardig is. --- Volgens minister tot 1990 stijgend gebruik van kolen te verwachten Ginjaar dringt weer aan op energiebesparing STADSKANAAL - De hele bevolking moet doordrongen zijn van de noodzaak van energiebesparend gedrag. De beschikbaarheid van onbeperkte energie is geen vanzelfsprekende /aak meer. De gebeurtenissen in Iran hebben ons nog eens nadrukkelijk met de neus op de feiten gedrukt. Minister Ginjaar van Volksgezondheid en Milieuhygiëne heeft dat gisteravond gezegd op een bijeenkomst van zijn partij, de VVD, in Stadskanaal. Tot 1990 zullen volgens de bewindsman steeds meer kolen worden gebruikt, na dat jaartal moet meer energie beschikbaar zijn uit alternatieve bronnen. Er is echter te weinig aandacht voor de grote problemen, die de overschakeling van gas op olie en kolen met zich meebrengt, vindt de minister. Voor de industrie ligt hier een grote uitdaging, aldus de heer Ginjaar. De industrie reageert volgens hem te §assief. Zo zou nu al gedacht kunnen worden aan een kolenvergassingsinstallatie ij de Eemshaven, waar het geïmporteerde aardgas uit Algerije aan zal komen. ---