(ADVERTENTIE) (SS!, Vandaag aais-JB 2gL KOOPAVOND WÊÊ ffS lm open tot 21.00 uur JAKADO Bg-gMÉ --- (ADVERTENTIE) Perspectieven zonder'grenzen jVD/sg voor ondernemend Limburg 18 december 1990 Stadsschouwburg Heerlen Ondernemers met toekomst zijn er allemaal Aanmelden: telefonisch 043 - 644443 °f per fax 043 - 640548 en door overmaking van ƒ125,- op bankrek. 453501869 van PERSPECTIEVEN ZONDER GRENZEN o.v.v. de naam van de deelnemer. Een initiatief van EFRO, hel Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling --- Ook strengere controle studenten aangekondigd Ritzen wil verhoging lesgeld leerlingwezen -'EN HAAG - Minister Ritzen van Onderwijs wil het lesgeld in 06 tweede fase van het leerlingwezen fors verhogen. Als het aan de bewindsman ligt wordt door de 40.000 deelnemers vanjjf volgend jaar niet 350 maar 850 gulden voor deze onderwijs„.^rm betaald. Ook in de eerste fase van het leerlingwezen !°O.OOO deelnemers) wil Ritzen straks meer lesgeld hebben. De I bewindsman denkt daar aan een verhoging van 350 naar 420 •-■Uiden per jaar. j "zen heeft de verhoging van het ~esgeld nodig om zijn begroting 1991 rond te krijgen. De verhoog (opbrengst: 26 miljoen gulden) .ormt een deel van zijn alternatief ,°or twee eerder aangekondigde ,e--uinigingen op het beroepson- V-ijs. --- Dossiers Volgens de aanklacht is hij verder verantwoordelijk voor 'de daarop volgende systematische en steeds perfectere uitbreiding van de barrières. De SED-opvolger PDS is dit weekeinde opnieuw in opspraak gekomen wegens mogelijke fraude. De Berlijnse politie zegt over aanwijzingen te beschikken dat de partij 750 miljoen DDR-mark, die later werden omgewisseld in 375 miljoen D-marken, niet aan de autoriteiten heeft gemeld. Vermoed wordt dat de partij dit geld aan de overheidscontrole wilde onttrekken. Op de rekening staat nu nog 345 miljoen mark. Uit andere dossiers blijkt dat de vroegere DDR-deviezenleverancier, staatssecretaris en kolonel Schalck- Golodkowski, in 1988 nog minstens 15 in het buitenland gevestigde SED-bedrijven bestuurde. Negen daarvan in Liechtenstein, vier in Haarlem. Omdat de PDS als opvolger van de SED ook het vermogen van die partij heeft overgenomen, gaat de politie ervan uit dat deze bedrijven nu eigendom zijn van de PDS. Daarmee zou voor het eerst zijn bewezen dat de PDS-beweringen dat de partij geen bezit meer in het buitenland heeft, onjuist zijn. > —■———■ --- Beloften Deby (37), die zijn militaire opleiding in Frankrijk heeft genoten, beloofde democratie en een meer-partyenstelstel. Ook zei hij de mensenrechten te zullen respecteren. De verzetsstrijders werden gisteren met gejuich begroet toen zij de hoofdstad binnenreden. Met medewerking van de Franse militairen ontwapenden zij in Ndjamena de laatste overgebleven regeringsmilitairen. • Franse burgers die geëvacueerd zijn en in Parijs aankwamen, zeiden dat de verzetsstrijders samen met leden van het Vreemdelingenlegioen de orde handhaven. --- Buspassagier en Palestijn gedood bij steekpartij TEL AVIV - In Tel Aviv is gistermorgen een 24-jarige Israëli en een Palestijn gedood toen drie Palestijnse busreizigers Israëlische passagiers met messen begonnen te steken. Drie andere passagiers raakten gewond. De politie schoot een van de daders dood, de andere twee zijn aangehouden. Het drietal was afkomstig van de Westelijke Jordaanoever. In Tel Aviv zijn afgelopen zaterdagavond tientallen mensen aan de dood ontsnapt toen een onbekende een handgranaat gooide in een menigte voor een bioscoop in Rechov Dizengoff, de belangrijkste winkelstraat. De granaat, van Russische makelij, explodeerde niet. --- punt uit Met pensioen Kardinaal Agostino Casaroli, de 'premier' van het Vaticaan is zaterdag met pensioen gegaan. Casaroli was verantwoordelijk voor de politieke en diplomatieke successen van de Heilige Stoel. Opvolger van Casaroli is de 63-jarige Italiaanse Monseigneur Sodano, tot voor kort de 'minister van Buitenlandse Zaken' van het Vaticaan. --- Aanslag Bij een aanslag zaterdag in de buurt van Londonderry is een ex-lid van de Noordierse paramilitaire organisatie Ulster Defense Regiment (UDR) om het leven gekomen en raakte zijn vrouw zwaar gewond. Vermoed wordt dat de aanslag het werk is van het lerse Republikeinse Leger (IRA). --- Nobelprijs Sovjet-president Michail Gorbatsjov heeft laten weten dat de staatssecretaris voor Buitenlandse Zaken, Anatoly Kovaljev, de Nobelprijs voor de Vrede op 10 december uit zijn naam in ontvangst zal nemen. Een zegsman van het Noorse Nobelcomité, Geir Lundestad, heeft dit zaterdag in Oslo bekend gemaakt. --- VS/Chili De VS hebben zaterdag hun wapenembargo tegen Chili opgeheven, zo heeft het Witte Huis meegedeeld. De maatregel was sinds 1976 van kracht. De opheffing van het embargo komt vlak voor het bezoek van president George Bush aan het Zuidamerikaanse land. Bush gaat volgende week naar Chili tijdens een rondreis door Latijns-Amerika. Het besluit is de jongste stap in een reeks die erop gericht is de betrekkingen met Chili te normaliseren. --- Vergiftiging Zeven mensen zijn zaterdagochtend met verschijnselen van koolmonoxide-vergiftiging opgenomen in het Zeeweg Ziekenhuis te Beverwijk. De zeven mensen bezochten een Sinterklaasfeest in het FNV-gebouw Velserduin. Het zeer giftige koolmonixide was afkomstig van een slecht schoongemaakte ketel van de centrale verwarming. --- Bezuiniging ai de 26 miljoen wil de bewinds- J^n zon 15 miljoen gebruiken om ' ?1 bezuiniging op het beroepson- er\vijs en het leerlingwezen van 70 pijoen te verminderen. De- restende 10 miljoen heeft hij nodig een verlaging van een andere pttslag op het beroepsonderwijs. J^-tzen wil dat het bedrijfsleven 150 gulden van zijn uitgaven r?or het beroepsonderwijs aan het gaat betalen. lüer druk van de Tweede Kamer verlegt de minister al enige tijd LVer een andere invulling van deze L^'de bezuinigingen. De lesgeldver[,oSing is één van de voorstellen die J| bewindsman donderdag, op 3btelijk niveau, aan de organisakes van werkgevers en werknemers voorgelegd. De sociale part- hebben het totale pakket van w**e voorstellen van de bewinds- in eerste instantie afgewezen. Vandaag wordt, weer op ambtelijk niveau, verder gepraat. --- Wetsvoorstel Ritzen heeft ook aangekondigd dat hij binnenkort een wetsvoorstel zal indienen, waarin studenten worden verplicht vooraf te bewijzen dat ze uitwonend zijn en dat ze hun eigen ziektekostenverzekering hebben. Op deze manier hoopt de minister het grote aantal ten onrechte uitgekeerde beursgelden te kunnen verminderen. De Groningse informatiseringsbank keert nu vaak bedragen uit die, na controle-acties, weer teruggevorderd moeten worden. Over het jaar 1989 bedroeg dit een bedrag van bijna 220 miljoen gulden. De accountantsdienst van de minister heeft hem nu aangeraden wat minder 'klantvriendelijk' te zijn, de controles te verscherpen en meer bewijsmateriaal te vragen voordat het geld uitgekeerd wordt. De minister wil bovendien volgend jaar het inkomen van de studenten controleren en de tussentijdse studiebeëindigers meer in de gaten houden. Ook aan de inning van studieschulden zal meer aandacht besteed worden. --- Moskou verhoogt defensieuitgaven j SKOU - Moskou is voornemens v Militaire uitgaven te verhogen V'ariks het einde van de Koude :*. r!°g en de hevige economische > 's-s. Dit kennelijk om de legertop Pj u.st te stellen, aldus het Sovjet"^'jblad Izvestija gisteren. Tol rê'uj'Sens Izvestija gaan de defensieie'laa Ven in 1991 'niet opnieuw om* 3*^ met tien procent, zoals vorige jki-JQ k maandag was aangekondigd jp**j °r minister van Financiën Valen,(j;te Pavlov, maar juist met omgere-.rijjJd 50 miljard dollar omhoog tot "(*.ii '6 miljard dollar, wat zou betekent? dat een kwart van de totale Sov- egroting voor militaire doeleinden bestemd is, ondanks de economische crisis. Voorts heeft Sovjetleider Michail Gorbatsjov een van de liberaalste leden van de regering, minister van Binnenlandse Zaken Vadim Bakatin, 55, vervangen door een communistische partijfunctionaris van de harde lijn Boris Pugo, 53, een Let, die van 1984 tot 1988 aan het hoofd stond van de party in Letland en in juni werd gekozen tot voorzitter van de Centrale Controle Commissie van de partij, mede belast met ideologische zaken. Pugo, zo meldde het Soyjetpersbureau TASS verder, krijgt een militair als eerste onderminister een militair, generaal Boris Gromov, 47, de vroegere bevelhebber van de Sovjettroepen in Afghanistan, thans commandant van het militaire district Oekraïne in Kiev. --- Russisch consulaat: Gorbatsjov moet beslissen Arrestatiebevel tegen Honecker Van onze correspondent BERLIJN - De Berlijnse justitie heeft een arrestatiebevel uitgevaardigd tegen de vroegere Oostduitse staats- en partijleider Erich Honeckër. Honeckër wordt persoonlijk verantwoordelijk gesteld voor het bevel om te schieten op vluchtelingen bij de Muur. Officieel heet het dat hij 'ernstig wordt verdacht van gemeenschappelijke doodslag. Na de bouw van de Muur in 1961 vonden 190 vluchtelingen de dood. Nog niet duidelijk is wanneer het arrestatiebevel tegen Honeckër uitgevoerd kan worden. Het Russische consulaat-generaal in Berlijn liet weten dat het uiteindelijke besluit door president Gorbatsjov moet worden genomen. Eerder was meegedeeld dat de Russische opperbevelhebber in de ex-DDR, generaal Snetkov verantwoordelijk was. De 78-jarige communist staat onder Snetkovs bescherming. Sinds enkele maanden bewoont het echtpaar Honeckër twee kamers in het Russische militaire ziekenhuis Beelitz, even buiten Berlijn. De Berlijnse justitie ging over tot het arrestatiebevel nadat* in het militaire archief van de ex-DDR nieuwe belastende dossiers over Honeckër waren gevonden. Daaruit blijkt dat hij op 20 september 1961, een' maand na de bouw van de Muur, op een vergadering van de partijtop, het gebruik van vuurwapens tegen 'grensovertreders' had bevolen. E) Journalisten en fotografen bestormen de auto van Honeckers advocaat, nadat deze meer dan en uur met zijn cliënt had gesproken over de uitvaardiging van een arrestatiebevel tegen de roegere DDR-leider. --- Berichten over dood president Habré tegengesproken Tsjadische verzetsleider trekt hoofdstad binnen 3erT~S - De Tsjadische verzetsleider» t Fiss eby is gistermiddag met na . . °epen de hoofdstad Ndjamea**e lnnengetrokken nadat de verfcas en président Hissène Habré reg -5-rVlucht. Het Libische persbur et ANA- die Deb*y feliciteerde fit-, *yn overwinning op het rege•tesch ger' zei dat Habre was doodl* ücuoten toen hij probeerde te »arje, P* Maar de Tjadische ambas- Sat &in PariJs» Ahmed Alami, zei ran bericht onjuist is. Ook de Se minister van Buitenlandse Zaken, Roland Dumas, zei gisteravond in een vraaggesprek voor de Franse radio dat 'niets de dood van Habré bij de recente gevechten bevestigt. De minister zei juist tegengestelde informatie te hebben, zonder dit echter verder toe te lichten. Habré heeft Libië er herhaaldelijk van beschuldigd de afvallige generaal Idriss Deby te steunen in zijn strijd tegen de regering in Ndjamena. Volgens JANA waren eerdere berichten dat Habré met zijn gezin naar Cameroun zou zijn gevlucht onjuist. Het radiostation zei zich te baseren op 'welingelichte bronnen' die zeiden dat Habré en een aantal medewerkers werden gedood toen zij probeerden te vluchten. Volgens het station Radio France International had Deby na aankomst in de hoofdstad direct een ontmoeting met parlementsvoorzitter Jean Alingue Bawoyeu. Naar verwachting zullen spoedig besprekingen tussen Deby's Reddingsbeweging van het Volk (MPS) en Alingue worden gevoerd over de toekomst van het land. Volgens de grondwet van Tsjaad is Alignue als parlementsvoorzitter nu interimpresident en moeten er binnen 45 dagen verkiezingen worden gehouden. --- binnen/buitenland 'Kredietwaardigheid van Irak-tnissie vergroot' Familiecomité blij met uitspraak Van den Broek DEN HAAG - De uitspraak van minister Van den Broek (Buitenlandse Zaken) waarin hij een verband legt tussen tussen de Golfcrisis en de Palestijnse kwestie is bij het Familiecomité van de gijzelaars in goede aarde gevallen. „De uitspraken van Van den Broek van vrijdagavond vergroten de kredietwaardigheid van de Nederlandse missie," aldus zaterdag een woordvoerder van het Familiecomité. Het Familiecomité verwacht dat de verklaring van Van den Broek en het persoonlijke overleg op hoog niveau tussen Irak en de VS dat binnenkort tot stand komt, het onderhandelingsklimaat rond de Nederlandse gijzelaars ten goede zal komen. Een woordvoerster van het ministerie van Buitenlandse Zaken wilde zaterdag niet verder ingaan op de verklaring van Van den Broek. Wel benadrukte zij dat de Nederlandse regering zich al jaren, met name in EG- en VN-verband, inzet voor een oplossing van het Israelisch-Palestijnse conflict. Buitenlandse Zaken ontkent dat een Nederlandse politieke verklaring, waarin een verband wordt gelegd tussen de Golfcrisis en de Palestijnse kwestie, een van de eisen van Irakezen zou zijn voor het welslagen van de Nederlandse missie naar Irak om de gijzelaars vrij te krijgen. De Iraakse leider Saddam Hoessein heeft in een vroeg stadium een regeling van de Golfcrisis afhankelijk gesteld van het oplossen van andere conflicten in het Midden-Oosten, en dan met name de Palestijnse kwestie. De EG-landen hebben zon verband altijd formeel van de hand gewezen. De drie grote fracties in de Tweede Kamer, CDA, PvdA en VVD, zien in de uitspraken van minister Van den Broek geen directe koppeling tussen een oplossing van de Golfcrisis en het Palestijns-Israëlische en Libanese conflict. --- Columbia en Sojoez TM-11 gelanceerd CAPE CANAVERAL - Het ruimteveer Columbia is gisteren vanaf Cape Canaveral (Florida) gelanceerd. De Columbia zal tien dagen in de ruimte blijven. De lancering vond plaats op 01.48 uur plaatselijke tijd (07.48 uur onze tijd). Anderhalf uur na de lancering op Cape Canaveral ging om 9.13 uur Nederlandse tijd in Baikonoer, in de Sovjetunie, bij stralend weer de raket de Sojoez TM-11 de lucht in, met aan boord onder meer de 48-jarige Japanse journalist Toyehiro Akiyama. Vanwege slechte weersomstandigheden geschiedde de lancering van de Columbia 21 minuten later dan gepland. De 1 O-daagse missie van het ruimteveer stond een half jaar geleden al op het programma. Diverse brandstoflekkages maakten uitstel, zowel in mei als in september, noodzakelijk. De Columbia zal met behulp van technisch verfijnde telescopen het heelal afzoeken in een poging meer over de evolutie van het universum vast te leggen. Aan boord is een 150 miljoen dollar waard zijnde onderzoekstelescoop, de Astro-1, waarmee ultraviolette straling van sterren en andere hemellichamen gemeten kan worden, die niet door de aardatmosfeer dringt. Behalve Akiyama bevinden zich in de Sojoez ook twee Sovjet-astronauten, die de bemanning gaan bijstaan van het ruimtestation Mir, dat sinds februari 1986 in gebruik is. --- Prolongatie CDU, CSU en FDP hebben bij de eerste, vrije pan-Duitse verkiezingen sinds 1932 met een comfortabele meerderheid een solide basis gelegd voor prolongatie van hun regeringsbeleid. Bovendien heeft de CDU de probleemstad' Berlijn op de SPD heroverd. Geen twijfel mogelijk: 1989 was hèt jaar van kanselier Helmut Kohl en hèt jaar van de vereniging. De gedenkwaardige revolutie in de DDR stond reeds bij voorbaat garant voor hernieuwde electorale winst van centrumrechts. Dat de CDU in vergelijking met 1987 nauwelijks groeide, doet aan de triomf van gisteren niets af. De regerende coafitie is door miljoenen kiezers beloond, omdat zij zich in een toch wel extreem moeilijke tijd waargemaakt heeft. Die waardering weerspiegelt zich vooral in de uitslagen van de oostelijke deelstaten. Ook mag het kiezersvotum worden gezien als een 'vertrouwensvoorschot' op het overheidsbeleid van de komende jaren. Nu de politieke eenwording geëffectueerd is> zal de Duitse regering immers weldra geconfronteerd worden met kolossale.uitdagingen. Toekomstgerichte oriëntering die moet uitmonden in een programma voor de algehele restauratie van de vroegere DDR is een absolute noodzakelijkheid. Het gaat daarbij om een miljardenverslindende operatie, die van de Duitse burgerij extra financiële offers zal vergen. Hoe hoog die zullen zijn, moet nog worden afgewacht. Over dat hete hangijzer hebben de verkiezingsoverwinnaars nog niet het achterste van hun tong laten zien. In het middelpunt van de naderende krachttoeren staat de opbouw van een rechtvaardige sociale staat. Voor de vijf deelstaten die tot voor korte tijd nog het grondgebied van de DDR uitmaakten, betekent dat onder meer dat er nieuwe v.oprzieningen moeten komen op het vlak van de volksgezondheid en het onderwijs, alsmede ten aanzien van pensionering en werkloosheid. Tweede markante aspect bij de Duitse verkiezingen is de reusachtige winst van de liberale FDP, die niet alleen profiteert van het voor de coalitie zo gunstige politieke tij in het afgelopen jaar, maar ook dankbaar kan zijn jegens de persoon van Hans-Dietrich Genscher, de bekwame minister van buitenlandse zaken, die voor een belangrijk deel de toon heeft gezet voor en het tempo heeft bepaald van de Duitse vereniging. Het ligt voor de hand dat de liberalen bij de komende coalitiegesprekken op grond van de gerealiseerde winst hogere eisen zullen stellen.Taaie onderhandelingen liggen in het verschiet ten aanzien van controversiële onderwerpen als het onderwijs, de abortus-' kwestie, en het vluchtelingen- en asielvraagstuk. Diepe treurnis en ontgoocheling bij de SPD. Verlies was ingecalculeerd, maar niet van deze tragische omvang. In de stroomversnelling van de gebeurtenissen die in de hereniging uitmondden, is de SPD het spoor in de verkiezingscampagne bijster geraakt. De sociaal-democraten zullen er niet aan ontkomen alles in het werk te stellen om teloor gegaan vertrouwen van de basis te herwinnen. Het is niet onwaarschijnlijk dat een en ander gepaard zal gaan met personele consequenties in de leiding van de SPD. Dat Oskar Lafontaine in de aanloop op de dag van gisteren gaandeweg meer kwesties tamelijk oppervlakkig aan de orde stelde, in plaats van enkele voor de kiezers 'gevoelige' kernonderwerpen uit te diepen, kan mede tot het 'Waterloo' van 'Napoleon von der Saar' hebben bijgedragen. p £ ---