Aanklacht tegen Otto Graf Lambsdorff door A. Kamsteeg m de fundamentele ',en van de rechtsstaat ,mand voor onschuldig »* Jen moet worden, zo- XL rechterlijke veroor- theeft plaatsgevonden, wanneer bekende pufunctionarissen in opkomen, pleegt dit bemder zware spanning 'gezet. Meestal volgt ' publiciteitsexplosie, KTniet alle berichtgeving K-nkt door evenwichtigr_ De schandpaal wordt bij ff van spreken al klaarge• als gevolg onder meer eerlijke rechtsgang op reinst bemoeilijkt wordt. betekent vandaag de concreet, dat Otto Graf rbsdorff voor onschuldig Lden moet worden totdat !«>en hem ingebrachte vereng van „omkoopbaar■X' (corruptie) is bewezen. C^r daarmee kan in dit geval Lruurlijk niet worden vol- Lan Lambsdorff is namelijk Eister van economische zalf in de Westduitse regering G-r leiding van bondskan-sier Helmut Kohl. Sterker, iorff is een van de «mpilaren van dit kabinet _ naast Genscher — een L de sterke mannen van de berale Freie Demokratische Mei (FDP). laatste houdt in, dat pthtwee moeilijk met elkaar K verenigen gebeurtenissen „rjen voordoen. In de eerste j«ts zal Lambsdorff een tajtelrol moeten blijven vereen in het te voeren binnens buitenlandse beleid van de jondsrepubliek, in het kader waarvan uiteraard grote inspanningen van hem zullen worden gevergd. Maar tegelijk zal hij zich in toenemende mate moeten bemoeien met het tegen hem lopende proces. De combinatie van het één met het ander doet denken aan de laatste periode van het drama rond 'Watergate', toen president Nixon zo in beslag werd genomen door het schandaal, dat hij zich nog nauwelijks tijd en aandacht voor iets anders had. Er zijn overeenkomsten tussen de persoonlijkheden van Nixon en Lambsdorff. Ook de Westduitse bewindsman is een 'harde vechtjas', die slechts wijkt wanneer het echt niet anders meer kan. Geboren uit een adellijk geslacht en opgegroeid in het Pruisische Berlijn, bewees hij na ernstig gewond te zijn in de Tweede, Wereldoorlog, dat hij moeilijk te verslaan is. Zowel tijdens zijn studie als tijdens zijn daaropvolgende carrière toonde Otto Graf Lambsdorff een moedig en onafhankelijk man te zijn. Dat heeft bij voorbeeld de sociaal-democratische SPD vorig jaar nog ervaren, toen juist het optreden van Lambsdorff een breuk in de coalitie SPD-FDP veroorzaakte. Het ligt daarom niet in de lijn van het karakter van Lambsdorff thans als minister terug te treden. Niettemin zou hij daartoe door omstandigheden van nationaal belang gedwongen kunnen worden. Na een onderzoek van meer dan twee jaar heeft het Westduitse openbaar ministerie de Bondsdag gevraagd de parlementaire onschendbaarheid van Lambsdorff op te heffen, zodat tot vervolging kan worden overgegaan. Het betreft dus geen sinecure. Los van de schuldvraag lijkt de positie van Lambsdorff als minister zo onhoudbaar te zijn geworden. Begin dit jaar werd deze foto genomen op een vergadering van ac europese uemeenscnap voor Kolen en Staal. Lambsdorff, toen nog voorzitter van deze Gemeenschap, praat hier met de Nederlandse minister Van Aardenne (l), de voorzitter van de commissie-Davingnon (3e v.l), de minister van buitenlandse zaken van Luxemburg, Fleseh (2e v.r.) en de Belgische minister van energie Eyskens. --- Corruptie VOLGENS de overlevering heeft niemand minder dan een andere Pruisische politicus, Otto von Bismarck, eens cynisch opgemerkt dat „iedereen te koop is, en dat alleen de prijs verschilt". Deze uitspraak mag dan gelukkig onwaar zijn, zij onderstreept wel dat het om een wijd verbreid verschijnsel gaat. Corruptie is wel eens een veelkoppig monster genoemd, omdat het zich in allerlei vorm en in allerlei sectoren kan voordoen. Een gemakkelijk te onthouden omschrijving van corruptie is door de Amerikaanse politicoloog H. D. Lasswell gegeven: ledere schending van het algemeen belang omwille van bijzondere voordelen. En wat Otto Graf Lambsdorff betreft, hij wordt ervan verdacht als minister zon 135.000 mark te hebben aangenomen van het Flick-concern in ruil voor het aanwenden van zijn invloed ten gunste van bijzondere belasting- en investeringsvoordelen voor genoemd bedrijf. De Fransen hebben voor de zaak waarom het hier gaat een fraaie uitdrukking. Hun strafrecht spreekt namelijk over ~trafic d'influence', dat wil zeggen 'handel met invloed. Wie invloed heeft, staat wat dit betreft inderdaad aan extra verleiding bloot. Macht corrumpeert, zeggen de mensen dan, of het nu de 'groten' in de politiek, het ambtelijk apparaat, de vakbeweging, de industrie of de media betreft. Allen verkeren in omstandigheden, waarin aan hun integriteit extra zware eisen worden gesteld. Want het aanbod is aantrekkelijk: een duur horloge, een vakantie in Zwitserland, een fraaie woning, of gewoon een bundeltje bankbiljetten in ruil voor het aanwenden van invloed. Maar particuliere belangen worden dan wel op onaanvaardbare wijze met het algemeen belang vermengd. Otto Graf Lambsdorff heeft, voorzover thans bekend, overigens niet zijn eigen zak gespekt. Het geld van het Flickconcern verdween in de partijkas van de FDP, waarbij aangenomen moet worden dat de penningmeester onkundig was van de feitelijke toedracht. Uiteraard bestaan er allerlei sociologische theorieën over de herkomst van corruptie. Een samenleving kan zo beheerst worden door gevoelens van persoonlijke loyaliteit en gunstbewijzen dat de „trafic d'influence" haast normaal wordt gevonden. Marxisten vervolgens beweren al gauw dat het het kapitalistische systeem nu eenmaal om corruptie vraagt: Zakenlieden roepen natuurlijk ook dit middel te baat om maar winst te kunnen maken. Weer een andere theorie benadrukt de afhankelijkheid van gekozenen van hun achterban; indien de politicus of vakbondsman dit of dat niet doet, kan hij het wel vergeten straks herkozen te worden. Het zal allemaal wel waar zijn voor een deel. Maar ten diepste gaat het om een uitvloeisel van de zonde. --- Plantenveredeling en de Derde Wereld (2) Politieke belangstelling voor zaad door ir. Menno van Hulst In een eerste artikel werd kschreven, dat in de Derde Kereld een proces aan de gang is, waarbij traditionele landrassen' vervangen worden door moderne, genetisch uniforme rassen. Dit heeft twee nadelige gevolgen. Allereerst wordt aan de kleine boeren laaizaad gegeven of verkocht, dat niet aangepast is aan hun landbouwsysteem, cultuur en het lokale klimaat. Verder gaat veel genetische verscheidenheid zo voor altijd verloren en deze verscheidenheid is de basis voor de plantenveredeling. Wat valt er aan te doen? Een van de manieren om genetische verscheidenheid in stand te houden is het opslaan van zaden in genenbanken. Bij een genenbank kunt u zich het beste een gebouw voorstellen met grote diepvriezers erin. De voor de tropen be'angrijkste genenbanken berinden zich in een netwerk ïan acht internationale instituten. Zo heeft hetIRRI op jfe Filippijnen een enorm aan- W rijstrassen verzameld. Te- S«i een lage prijs is het genellsch materiaal van deze instituten te verkrijgen. Ook in instituten zijn genenbanken te vinden. Het ma- ;enaal in deze genenbanken is "het algemeen ook vrij uit*'sselbaar. Een derde catego* genenbanken bevindt zich jn het bedrijfsleven. De ver- zullen hun penaal niet zo snel aan anjjeren weggeven, om voor de liggende redenen. De moderne mechanisatie vereist een grote genetische gelijkvormigheid van de tarwe, de mais enz. Akkers in ontwikkelingslanden herbergen een grote genetische verscheidenheid, zoals dit veld in Kenia. --- Uitbuiting . Vooral met het bedrij fsle'en. maar ook wel met de nasale instituten, hebben di"w ontwikkelingslanden flemen. De Keniaan Smn Muchiru kwam halver«ge de FAO-conferentie en m Amsterdam om het standpunt van deze landen te verduidelijken. Volgens hem is er sprake van uitbuiting. De westerse landen kunnen vrijuit in de geneneentra in de ontwikkelingslanden hun materiaal verzamelen. In de industrielanden wordt daarmee rassen gekweekt, die weer verkocht worden in o.a. ontwikkelingslanden. De westerse wereld spreekt over geneneentra als een gemeenschappelijk erfdeel, waarvan iedereen vrij gebruik moet kunnen maken, terwijl voor de eindprodukten duur betaald moet worden. Verder zien we een run op de geneneentra om materiaal te verzamelen en op te slaan in genenbanken. Er wordt geen moeite gedaan om geneneentra te behouden. Daardoor wordt het materiaal steeds unieker en duurder, in de toekomst kunnen de zaden duur verkocht of als politiek wapen gebruikt worden. Van het gebruiken van genetisch materiaal als politiek wapen zijn nu al voorbeelden te noemen. Zo levert de (belangrijke) nationale genenbank van de VS geen materiaal aan landen als Cuba, Nicaragua, Albanië enz., waardoor deze landen onder extra politieke druk komen te staan. --- Multinationals Een gevaarlijke ontwikkeling, volgens Muchiru, is het steeds belangrijker worden van de multinationale ondernemingen in de veredelingsindustrie. Ciba-Geigy, Koninklijke/Shell en Sandoz behoren tot de grootste veredelaars in de wereld. Als voorbeeld tot wat voor machtspositie dit soort concentratie kan leiden, wordt vaak genoemd de multinational United Brands, die twee derde van het genetisch materiaal van de banaan in bezit heeft. De eerder genoemde chemische bedrijven zijn ook actief op het gebied van de bestrijdingsmiddelen en kunstmest. Nu de zaaizaadvoorziening daar nog bij gekomen is, hebben ze een nog grotere greep gekregen op het hele landbouwproces, hetgeen de kleine boeren in de Derde Wereld niet ten goede zal komen. Al met al een somber toekomstbeeld. Wat kan de FAOconferentie, volgens Muchiru c.s., hieraan doen? Allereerst zullen er meer nationale veredelingsprogramma's in ontwikkelingslanden moeten komen, zodat beter aangepast zaad verkregen kan worden. Verder zal al het genetisch materiaal uitwisselbaar moeten worden; dus niet alleen het basismateriaal uit de geneneentra, maar ook het halfverwerkt materiaal en de eindresultaten van het veredelingsproces. Een onafhankelijk internationaal orgaan (de FAO) zal erop moeten toezien, dat dit inderdaad gebeurt. Over deze 'eisen' van de ontwikkelingslanden is op de FAO-conferentie in Rome gepraat. --- Geen reëel beeld Dhr. J.J. Hardon, directeur van de Nederlandse Genenbank in oprichting, was ook in Rome en wel als technisch adviseur van de Nederlandse delegatie. Hij ziet de zaken minder somber in. Zo is iedereen het er wel over eens, volgens hem, dat het basismateriaal vrij uitwisselbaar moet zijn. De eindresultaten van de veredeling zijn ook vrij beschikbaar. Er is geen internationale regeling, die het vermenigvuldigen van westerse rassen in ontwikkeling tegengaat en ook mag dit materiaal vrij gebruikt worden in kruisingen. Het halfverwerkte materiaal, dat zich bij de industrie bevindt, zal bij onze politieke structuur niet vrij uitwisselbaar worden, want dan sla je de basis onder de veredelingsindustrie weg. Dit zullen de westerse regeringen nooit toestaan. Het beeld dat Muchiru over genenbanken schetst, is niet reëel, aldus Hardon. Verreweg het meeste materiaal in genenbanken is vrij toegankelijk. Bij het bedrijfsleven zitten weinig genenbanken; de meeste bedrijven hebben geen geld over voor het onderhouden van een kostbare genenbank. De bananenmultinational United Brands heeft inderdaad wel een grote genenbank, maar het ironische is, dat ze er graag van af wil! Er zijn onderhandelingen gaande om de collectie bij een onafhankelijk instituut onder te brengen. Wat betreft de verkoop van zaaizaad door multinationals aan de Derde Wereld, deze is marginaal en beperkt tot specialistische gewassen, waar in de Derde Wereld zelf niets gebeurt, volgens Hardon. Veel belangrijker is het netwerk van internationale instituten en nationale instituten in de ontwikkelingslanden zelf. Deze hebben in de 'groene revolutie' inderdaad fouten gemaakt door hoog producerende variëteiten op veel te grote schaal te verspreiden. Maar daar heeft men geleerd en men wil nu de nationale verdelingssectoren in ontwikkelingslanden verder stimuleren. Daar zit nu al veel ontwikkeling in en deze ontwikkeling kunnen we vanuit Nederland vooral versnellen' door het overdragen van technische kennis. Tot zover Hardon. --- Amsterdam - Westerbork - Auschwitz Treinen naar de hel door J. Kooiman de V**er meest gelezen boeken over de gruwel van sto denvervolging in ons land is wel "Het vertel n even". meestal aangeduid met de onderti- W gboek van Etty Hillesum, 1941-1943. On- Pasf Vers.c'leen hiervan de veertiende druk nadat (jri Wee Jaar geleden de eerste uitkwam. Een inse cjfen{* dairboek dat met gloed, vaart en kracht is heth even en dat met de dood voor °gen- Men leest D°ek met verwondering. ïan°JLlia het dagboek, waar' ds vertalingen in vijf talen verschenen ter' vijf andere op stapel Kwam er een tweede _*W utty Hillesum: Het ;de hart van de barakvan Etty Hillesum. "kwamen tot nu toe «