Verschillende Berichten. Het hoofdbestuur van den Vrijzinnig Democratischen Bond besloot het bezoldigd secretariaat van den Bond en het ambt van bezoldigd propagandist te splitsen. De heer H. Groene wout werd benoemd tot bezoldigd propagandist en op zgn verzoekeervol ontslagen van het bezoldigd secretariaat. De vervulling van het secretariaat zal Zondag 7 Nov. plaats hebben. — De zigeuner-., die sinds Zaterdag in de residentie vertoeven', hebben een kamp van zeven tenten opgeslagen op een terrein aan den Rijswijkschen weg, waarvoor zij de buur tot 12 Januari ad f 200 hebben voldaan. De eigenaar van het weiland heeft zich bereid verklaard hen aan koperslagers- en ketelreparateursarbeid te helpen. Als men hun reparaties te verrichten geeft, stellen ze in handen van den eigenaar der voorwerpen cautie, zoodal er geen schade kan worden geleden. — De voorzitter van den Raad van Toezicht op de spoorwegdiensten, de heer G.Rjjperman, heelt wegens gezondheidsredenen ontslag uit die betrekking aan H. M. de Koningin gevraagd. -De heer Rgperman was reeda een jaar ziek. — Voor rekening der Maatsch. tot Expl. Wan Staatsspoor wegen heeft de firma lïeynes te Haarlem afgeleverd drie 3e kl. spoorwegrijtuigen van geheel nieuw type. Zij zijn voorzien van Westinghousc remmen, stoomverwarmingsinrichtiugen en gasglociverlichting, wasch- en closetinrichting met zelfwerkende water doorstraling, inrichting voor het vullen der clectrischc schclinrichting. Het zijn harmonica-rijtuigen met overgangsbruggen, bevattende acht en een halve coupé, voor 68 zitplaatsen. De wagens zijn bestemd voor internationaal verkeer. — Te Urnuiden heeft Donderdagavond een conferentie plaats gehad tusschen een achttal stakers en het meerendeel der reeders. Vooral was afgesproken dat de zeelieden alleen hunne grieven zouden toelichten en noch van de zgde der reeders, noch van die der zeelieden eenïg voorstel zou worden gedaan. Na afloop dezer conferentie vergaderden de reeders alleen. Heden ochtend zou de afgevaardigde der reeders hun voorstellen ter kennis brengen van de acht afgevaardigden der zeelieden, die op hun beurt deze voorstellen aan het oordeel der stakers, die hedenochtend opnieuw vergaderen, zullen onderwerpen. — Volgens de Nijm. Crt u het aantal inschrijvingen voor het concours van politiehonden, dat Zondag a. ■. te Nijmegen achter de kazerne II aan den Groeabeekschen weg plaats hoeft, buitengewoon groot, namelijk 49 honden. Voor afd. I, africhting, 5; voor 11, apeurhonden, 14 (dit is 2 te veel), voor 111, springen. 13; voor IV, veiligheidsdienst, 17. Het concours zal, nu er zooveel deelneming ia, om tien uur aanvangen. — Het passief in bet tailliaaement vanden heer H. Dieters te Groningen bedraagt volgens het Nieuws oen half millioen. — Omfrent de inbraak in den juwelier»winkel van den beer A. J. Murk in de Weezenstraat te Rotterdam, waarvan in ons vorig nommer onder Laatste berichten een korte mededeeling voorkwam, wordt nader gemeld dat de inbrekers over een blind geklommen zijn, dat de portiek van de straat scheidt. Eenmaal in de porliek, hebben de inbrekers het onderste paneel uit de winkeldeur gezaagd en gesneden en zijn, door de ontstane opening kruipende, in den winkel gekomen. In dien winkel hebben zij geducht en met kennis van zaken huisgehouden liet minderwaardige goud lieten zij achter en etaleerden het bovendien zoo keurig in de geplunderde vitrines, dat een geroutineerde bediende het niet verbeteren zou. Zij stalen 132 stuks, naar schatting een waarde hebbende van ongeveer f 5000. Dat de inbrekers met overleg te werk zijn gegaan, blijkt daaruit, dat zij, voor door hel in de winkeldeur gemaakte gat te kruipen, eerst een frapleer, die daar aan de binnenzijde tegen gezet was, heel zachtjes hebben verplaatst. Niemand van het gezin van den bestolen juwelier, boven den winkel woonachtig, heeft iets van het bezoek aan den winkel gebracht vernomen. De ledige étui's. sommige met een enkelen ring of iets dergelijks er nog in, hebben de dieven op de toonbank, waar zij wat de moeite van hef medenemen waard was laxeerden, achtergelaten. De politie zoekt de inbrekers en het gestol ene. — Door de justitie wordt een onderzoek ingesteld naar een vermoedelijk geval van vergiftiging te Sappemeor- Een 85-jarige vrouw uit het Armhuia is op bezoek goweeat bg een 88-jarige kennis on heelt daar iets gebruikt, waardoor zjj zoo onpasselijk is geworden, dat haar toestand nu hopeloos is. — De toestand van de cholera-pa tien ten te Hattom is vooruitgaande. De bewaking der acht gezinnen is opgeheven. — lemand te Ochten, die zich 's avonds omstreeks 11 uur huiswaarts begaf, werd onverwacht aangevallen en met een ankerspil zoodanig geslagen, dat hg bewusteloos neerviel. Zgn kakebeen waa stuk en verscheidene tanden uit den mond waren weggeslagen. Terstond moest geneeskundige hulp worden ingeroepen. De politie meent in een buurman den vermoedeljjken dader te zien, — Te Barger-Oostveen stortte tengevolge van den aanhoudenden regen eon woning eensklaps in. Een bejaarde man, die reeds eenige jaren ziek was, werd onder de massa bedolven, waardoor zijn borstkas ingedrukt werd en hij bijna onmiddellijk dood was. — Te J_erk-Driel doet zich een geval van kinderverlamming voor. De patiënte wordt in het ziekenhuia verpleegd Ook te Meteren ia er kind door aangetast --- Een ernstige ramp. Omlrent het noodlottig ongeluk dat, zooals Donderdagavond per buitengewoon nommer .door ons werd bekend gemaakt, dien dag in de nabijheid van Scheveningen' ps voorgevallen en waarbij zes personen het leven verloren, vernemen wij.de volgende nadere bijzonderheden: Een barkas van de torpedoboot was aangewezen voor het opruimen van het wrak van de Caledonia, die ongeveer 11 jaar geleden daar is gestrand Ter hoogte van Wassenaar boorden schelpvisschers, die nog met de manschappen der barkas gesproken hadden toen deze de toestellen om het wrak door middel van pikrinezuur te doen springen aanlegden, plotseling een geweldigen slag. Het water rees wel een huis hoog en daarna was alles stil. De barkas was totaal vernietigd en de bemanning, op een persoon na, in de lucht gevlogen. Stukken van lijken werden gevonden. De namen der slachtoffers zijn de eerste luitenant der artillerie J.' Oostrijck, behoorende tot bet korps torpedisten, Bergoantmajoor Vreugdenhil, sergeant-schipper Smit, beiden uit Den Briel, milicien Visser, sergeant Stigter, uit Den Helder, en stoker Lnijpen, uit Rotterdam. Van de slachtoffers zijn getrouwd luitenant Oostrijck, die 2 kinderen heeft, sergeantmajoor Vreugdenhil, met 3 kinderen en sergeant Smit met 1 kind. Een korporaal, Van Dijk genaamd, die zich ook aan boord bevond, is uit de boot gesprongen en gered. Het lijk van den sergeant-schipper Smit werd door een sleepbootje opgepikt en naar Hoek van Holland gebracht. * Vermoedelijk is liet pikrinezuur aan boord van de barkas, bij het gereedmaken van de ladingen, ontploft. Bij expedities als deze is dal zuur geladen in vierkante bussen. Boven in die bussen bevindt zich een rond gaatje voor het slagkwikpijpje. Het pikrinezuur in gepersten. toestand is n.t. alleen met behulp van slagkwik tot ontploffing te brengen, maar is op zichzelf beslist ongevaarlijk. Het ligt natuurlijk voor de hand, dat aan boord van de barkas pikrinezuur en slagkwik behoorlijk van elkaar gescheiden zijn vervoerd. Daarom heeft waarschijnlijk het ongeval bij het gereedmaken van de ladingen plaats gehad. Daarbij zou dan een lading zijn afgegaan, ten gevolge waarvan alle ladingen aan boord meegingen met het noodlottige gevolg. De verongelukte officier werd 1 Augustus 1901 aangesteld tot 2e luitenant en vier jaar later bevorderd tot le luitenant. Men zie Laatste berichten. De politiecommissaris van Vorat-St-Gillie werd Woensdagavond verwittigd dat een vijfjarig meisje uit haar woning verdwenen was. Boren verklaarden dat men de kleine tegen 6 uren in gezelschap van een slecht gekleeden kerel had gezien, die bet meisje meelokte naar het park van St-Gillis, bljjkbaar niet met de beate bedoelingen. De politie werd op de been gebracht, de beschrijving der kleine werd naar alle politiebureaus geseind en overal werden opzoekingen gedaan. Dit duurde al twee uren, toen de vader buiten adem bjjna, het politiebureau kwam binnengestormd, roepend: — Ons Lucieken is weergevonden! — Waar 't vroeg de commissaris. — Ze lag tehuis onder de tatel te slapen. — Stockall, de bestuurder van een juwelicrszaak te Londen — hij is ook kolonel van een regiment vrijwilligers geweest — de man, die eenige jaren geleden gekneveld in zijn winkel werd gevonden en vertelde, dat inbrekers hem zoo gebonden en daarna een groote hoeveelheid kostbaarheden gestolen hadden, maar onlangs bekende zelf den diefstal te hebben gepleegd, is veroordeeld tot negen maanden gevangenisstraf. — Maandagavond klonken in een kapperswinkel in het Londensche Westend tegen negen uur eensklaps hartverscheurende kreten uit de eerste verdieping, waarna een in vlammen gehulde vrouw uit een zijdeur van het huis te voorschijn kwam en in den nabij gelegen Lyceum schouwburg wilde ijlen. Hier echter werd zij tegengehouden door het personeel, van den schouwburg en de brandwachts, die er in slaagden de vlammen te dooven. Maar nauwelijks was dit geschied of een tweede brandende vrouwengestalte snelde uit liet huis. Intusschen was de brandweer verschenen, die deze en nog een derde in vlammen gehulde vrouw de eerste hulp bracht. Do drie vrouwen werden per rijtuig naar het hospitaal vervoerd. Zij bleken te zijn de vrouw van den kapper, diens 18--jarige dochter en een klant. Deze laatste stierf spoedig na de aankomst in het ziekenhuis. Hoe de brand is ontstaan staat nog niet vast. Men vermoedt, dat bij het branden van het haar van een klant een vonk gevallen is in een openstaande bonzineflcsch, waardoor een ontploffing zou zijn ontstaan, die de kleeren van het eerste slachtoffer in brand stak. De beide andere vrouwen zouden nu bij haar pogingen om de vlammen te J)]usschen, zelf in brand zijn geraakt. Woensdag zijn ook zij overleden. — Een brutale aanslag heeft Woensdag plaats gehad op eon bank in Chicago. Een welgekleed man huurde een auto en reed er regelrecht mee naar de bank. Het kantoor binnen komende, haalde bg kalm oen revolver voor den dag, en gelastte de bedienden de banden omhoog to houden, terwgl hg al het geld en papier buit maakte dat op de tafels lag, Nog steeds de kantoorbedienden bedreigende met zgn revolver ging Lu naar do deur, sprong tben in de auto en reed in snellen gang weg. E.- ontstond een heete vervolging; eenige revolverkogels werden op den vluchteling gelost, en eenige auto's zetten hem na. Hg zou echter wet ontkomen zgn, wanneer niet plotseling een gebrek aau de machine hem had doen stilhouden. Hg trok zgn revolver, en wendde zich om naar zgn vervolgen. Dccc begonnen op hem te schieten, in eenige sekonden stond hg in eon regen van kogels, waarvan verscheidene hem troffen. Plotseling richtte hg zgn eigen wapen op zgn hoofd en schoot zich dood. --- Een eigenaardige Bond. Te Parijs is opgericht een „Bond legen de misbruiken in de medische wereld". Aan de merkwaardige circulaire, welke hij in zeer ruime male verspreidt, zijn de volgende vriendelijkheden ontleend Al te veel dokters en chirurgen zijn hongerige wolven in ezelsvacht. Hun- diploma dient hun tot schild tegen onvolmaakte wetten. Vele chirurgen waren voor korten tijd nog halfgoden; zij opereerden met alle macht, „linde darmen vielen bij honderdtallen. Het snijmes was de tooverrocde, die evenveel goud als bloed deed vloeien. Deze valscho priesters eener wetenschap, die zich exact noemt, maar waarvan de theorieën voortdurend veranderen, vergaten le vele tangetjes, sponzen en sondes in de buikholte hunner slachtoffers. Deze altijd klaar staande vleeschhouwcrs werden met te veel lijken beladen. Verscheidene operaties werden onderworpen aan de vonnissen der rechtbanken. Deze ridders van het snijmes vielen van hun voetstuk en hun val bracht het bankroet teweeg van sanatoria en dokters, van wie verscheiden ridders der K-stralen werden, van die stralen, welke zekere lichaamsdeelen doen verdorren en brandwonden veroorzaken, die dikwijls' in kankers veranderen. Zoodra de liga internationaal zal zijn geworden, zal zij trachten te bewerken, dat de geneesheer alle 3 jaar verschijne voor een commissie van geleerden, niet geneeskundigen, om het recht de praktijk uit te oefenen, dat wil. zeggen te dooden, te doen vernieuwen. Het lidmaatschap dezer „misiatrische" vereeniging kost 5 francs per jaar; voor 20 francs wordt men donateur; voor 10 francs stichter. --- HOOGWATER. te Vliaainsjea Zaterdag ... 16 Oct. nm. 2.27 7-i._d».r ... 17 > > 2.58 Maandag ... 18 > > 3.27 UinsdHff . . 1. » > 42 Woenidag . 20 > > 4.43 Donderdag . 21 > v.m. 5.3 Vrgdag ... 22 • > 5.57 te Dombirg. Zaterdag ... 16 Oct. nm. 2.36 Zmdng ... 17 > > 3.07 Maandag ... 18 > > 3.36 Dinsdag ... 19 > » 4.11 Woensdag .. 20 » > 5.2 Donderdag .. 21 > v.m 5.12 Vrjjdag ... 22 » » 6.6 --- Vertrokken en aangekomen schepen. Aangekomen: 12 Oct. te Suez het s.s. Ixion, van Batavia naar Amsterdam ; 18 Oct. te Port Said het s.a. Java, van Amsterdam naar Batavia; te Bahia het s.a. Bollandia, van Buenos-Ajrea naar Amsterdam; te Brindisi het s.s. Isis, van Port Said; 14 Oct. te Hamburg het s.s. Zijldijk, van Montreal; te Amsterdam het s.a. Oranje, van Batavia; te Duinkerken het a.a. Maasland, van Atnaterdam naar Ruenos-Ayres. Vertrokken: 13 Oct. van Santos het s.s. Amstelland, van Amsterdam naar Buenoa- Ayres; van Suez het s.s. Kletst, van Rotterdam naar Japan; 14 Oct. van Genua het s.a. Grotius, van Amsterdam naar Batavia; van Rotterdam het a.a. Maartensdijk, naar Que beo. Gepasseerd: 13 Oct. Gibraltar het b.h. Ftores, van Batavia naar Amsterdam ; 14 Oct. Prawle Point het b.s. Poatdam, van New-York naar Rotterdam. --- Verkoopingen, enz. Dooa het dag. bestuur van Middelburg had hedennamiddng ten raadhuize do verpachting plaats voor den tijd van drie jaren, ingaande 1 Januari 1910, van de visscherg' in de buitenvesten (met de grasetling der daartoe behoorende buiten en binnenkanten langs de buitensingels) en eenige watergangen onder Middelburgs grondgebied. Pachter werd de heer W. de Bree aldaar, voor f 441 Te Middelburg werden Donderdagavond in de sociëteit De Vergenoeging door den notaris Johan Hosang geveild de navolgende aldaar gelegen perceelen: een woonhuis en erf met tuin, aan de Langeviele K 213, groot 180 ca.; drie perceelen bouwterrein, aan da Beddewgkßtraat, samen groot 196 ca ; 2280 ca. moesland, aanden Stgfselweg; en een winkelhuis en erf, aan de Korte Delft F 21, groot 36 ca. Alle perceelen werden opgehouden. --- Te houden Aanbestedingen. Woenßdag 20 October. Middelburg. Gebeuw prov. bestuur 11 u.: het onderhoud van de Rjjkazeeweringen en havenwerken te Vlissingen en te Veere, gedurende de jaren 1910, 1911 en 1912, in twee perceelen. Raming: late perceel f 7480 2de perceel f 4100. Inl. o.a hoofdingen, dir te Middelburg. ■» Woensdag 27 October Mi ddelb u r g. Gebouw prov. beatuur 11 n.: a. het aanbrengen en onderhouden van beplantingen langa den Rgksweg op Zui d- Bevel a n d. Raming f 700; b. het leveren van rolwagens ten behoeve van de sleephelling voor ijzeren sluisdeuren te Wemeldinge, met bijkomende werkzaamheden. Raming f 5500. c. het onderhoud der rgia- groote wegen in do provincie Zeeland in vier poolen, gedurende do jaren 1910—1912. Raming le poreeel f 2300; 'j2e perceel f 10 900; 3e perceel f 6100; 4e perceel f 7300. Inl. o. a. hoofding, dir. te Middelburg. --- Thermometer en Verwachting. 15 Oct. Thermometer alhier 8 a. vm.ssgr., 12 u. 62 gr, 4 u. 60 gr. u Hoogste barometer stand 771.6 t- Horta. Laagste 723.1 te Thorshaven. Verwachting tot den avond van 16 Oct.; meest krachtige Z.W. tot W. wind, zwaar bewolkt of betrokken, waarschijnlijk regen en dezelfde temperatuur. Deze opgaaf is van het Kon. Ned. Uetereolo* giscb Instituut te De Bilt. --- LAATSTE BERICHTEN. EEN JUBILÉ. Te Hulst vierde heden het hoofd der •chool de heer A. F. Kusse zgn zilveren ambtsjubile. --- EEN BRAND. Te St. Janateen ia heden het woonhuis van den landbouwer H. Breviert afgebrand. --- DE ERNSTIGE RAMP. Te Katwijk is het verminkte Ijjk van sergeant-majoor Vreugdenhil aangespoeld. Het horloge, dat er op gevonden werd, weet 2 uur 30 minten aan. Voorts zgn gevonden verschillende kleedingstukken en gereedschappen. De barkas is zichtbaar; zjj ligt gedeeltelijk op hot wrak van de Ca'edonia. De Minister van Oorlog heeft aan den commandant van het fort aan den Hoek van Holland opgedragen de diepgevoelde deelneming van den Minister te betuigen aan de familiebetrekkingen van de verongelukten bg de ontploffing in de Noordzee. --- TWEEDE KAMER. Deze Kamer komt de volgende week tot omstreeks het einde van October in openbare vergadering bijeen en gaat vervolgens tot 9 November op reces. --- UIT AMSTERDAM Een ongeluk. Heden morgen is op het Westelijk viaduct gevonden een door den trein overreden en gedooden p. m. 40 jarigen man. Door welke trein of op welke wy ze de man ia overreden, is nog niet uitgemaakt. Zgn identiteit is nog niet bewezen. --- PROF. Dr J. RITZEMA EON Heden herdacht te Wageningen prof. dr. J. Ritzema Bos den dag waarop hjj vóór veertig jaren bet leeraarsambt aanvaardde. Hg ontving zeer veel blgken van belangstelling van geleerden uit het binnen- en buitenland, alsook van officie el e lichamen op landbo uwgebie d. Dr Quanjer, assistent aan het instituut, sprak hem toe en heden middag te vier uren had een offlcïeole receptie plaats. --- HET MARINEDOK TE DOVER. Londen, 15 Oct. De prins van Walea opende het nieuwe Marinedok te Dover. Het ïb geschikt om bjj alle getijden de grootste oorlogsschepen op te nemen. --- DE FERRER-ZAAK. Madrid, 15 Oct. De mininiater vanbaitenlandacbe zaken verklaarde dat Ferrer niet veroordeeld ïb wegens het propageeren van revolutionnaire denkbeelden, doch wegens ala leider deelnemen aan rebelliedaden. De Spaansche openbare meening, die beter op de hoogte is dan de buitenlandsche, heeft zich daarin geschikt, overtuigd dat de regeering niet anders kon handelen. Florence, 15 Oct, Er had een botsing plaats bij de Ferrerbetooging, waarbjj een luitenant, 4 soldaten, 4 agenten en vele betoogers gewond werden. Barcelona, 15 Oct Ook tegenover het aartsbisschoppelijk paleis rjjn bommen ontploft --- RUSLAND EN FINLAND. Helalngfoi-, 15 Oct. De tsaar bepaalde dat de bewoners van Finland, zoolang de militaire kwestie onopgelost bljjft, vrjj zgn van militairen dienßt, tegen betaling van 10 millioen mark jaarlijks. --- HET ANTWOORD VAN COOK. New-York 15 Oct. Cook zei verbaasd te zgn over Barrille's verklaring over zgn beklimming van den Mount Mc Kinlej. De bewijsstukken zgn op den top van dien berg te vinden. --- Verzending en laatste buslichting der MAIL aan het postkantoor te Middelburg. OOST-INDIË. (Atlos plaaitelnke tyd.) UarseiUe (Lloyd) (o) .19 Oct. 7.21 '■ nam. Napels (Duitsche dat.) 20 Oct. I.— '■ nam Rotterdam (Lloyd) (b) 22 Oct. 7.21 's nam Brindisi (Eng. dienst) 22 Oct. I.— 's nam Maraeille (Fr. dienst). 23 Oct. 6.— 'a mor. Qenua (Nederl.) .. 26 Oct. 7.21 '■ nam. Amsterdam(NederL)(2>)29 Oct. 7.21 snam a) Suppletoire verzending van brieven briefkaarten en aangetaekende stukken den volgenden morgen te 6 uur. (Ti) Met ttcie gelegenheid wordt aüeen verzoneten op verlangen van de afzenders, blakende uit eene aanwijzing op het adres ot nit de waarde der aangehechte frankeerzegela. Voor suppletoire verzendingen over Napels en over Brindisi is de aansluiting op het vertrek der booten uit de genoemde havens niot verzekerd. --- WEST-INDIË. Curaoao ovor Quoons towt. ... 19 Oct. 10.16 'aavonui Suriname via Southampton .... 26 Oct. 8.28 's morg. Suriname via Amsterdam .28 Oot. 721 'a aamid Curaoao met K. W. 1. maildienst. ... 28 Oct. 7.21 '■ namid Suriname via St. Na«atre a No». 6.— 's merg. --- Burgerlijke Stand. Van 14—15 Oct. Miodilbokq. Ondertrouwd: C. J Lameiin, jm. 21 j. met K. van Gemert, jd. 20 j. J. C. Kr.ger, jm. 20 j. met E. J. Brouwor.jd. 20j.C. Alowgnse, jm 35 j. met M. Konbelaar, jd.26 j. Getrouwd: J. L. Pieterse,' jm. 21 j. met J. Geense.jd. 20 j. Bevallen: F. den Boer, gob. Do Vos, d. U. P. Jooaae. geb. Tilroe, z. Overleden : H. Seckel, vrouw van H. Boaaaon, 60 j. T. Serier, vrouw van I. D. Vorhage 72 j. M. M. Thgsebaard, ongeh. d. 36 j. --- Bekendmakingen. Onttrekking openbaren dienst. Zij, die bezwaren mochten hebben tegen onttrekking van den openbaren dienst van een gedeelte van perceel, kadastraal bekend gemeente Middelburg, sectie D no. 1832, gedeeltelijk gelegen achter de Gortstraat, ter grootte van pl.m. 25 vierk. M., worden uitgenoodigd huune bezwaren schriftelijk vóór den 22 October a.s. aan Burgemeester ca Wethouders kenbaar te maken. Middelburg, 12 October 1909. Burgemeester en Wethouders voornoemd, M. VAN DEN BRANDELER, Voorzitter. G. J. SPRENGER, Secretaris. --- 391e STAATS-LOTERIJ. 5e klasse. 16e mat. Trekk—g Tan Donderdag 14 Oct. Prijs v.J 1000: No. 6658 6978 7999 81.8 13686 15748 20677 ... 400: . 2467 3071 7510 10626 13192 ... 200: » 4667 5353 6840 14360 20843 . . . 100: . 1263 2006 4089 4563 9589 10630 11611 11649 12492 12828 13738 15795 17016 17796 19761 PKIJZKN VAN j 70. 2831 5558 5632 8686 13046 17591 NIETEN. 2283 2423 3C06 4653 5295 8698 8794 17598 2292 3473 3615 5264 5589 8699 13043 2382 3486 3629 5270 8671 8713 15945 2402 8604 3644 5272 8683 8767 15950 --- BUITENLAND. De Ferrer-agitatie. Een der Spaansche ministers hoeft verklaard dat bg een eventueel debat in de Kamer da regeering de onweerlegbare bewgzen zou leveren, dat Ferrer niet alleen de leider, maar ook de uitvoerder van het oproer van Juli te Barcelona waa. De heele beschaafde wereld zal met belang-, stelling de levering van dat bewjja afwachten want het bezwaar is juist dat tot nu toe dat bewgs niet geleverd ia. Een andere verdediging der Spaansche regeering, en waar wel iets voor te zeggen valt, ia dat de doodsbedreigingen tegen den koning het onmogelijk maakten het vonnis niet te bekrachtigen. Het bezwaar geldt echter niet die bekrachtiging maar het vonnis zélf. De manifestaties in verschillende landen duren voort. In Parijs was het Donderdag kalm; de toegang tot de straat van de Spaansche ambaaaade was streng verboden. Het Pargscha dagelgkach beatuur heeft besloten een straat naar Ferrer te noemen. In Rome is Woensdag ook een algemeene staking uitgebroken, evenals in Triest. In Spanje zelf blgft het kalm. Alleen is in Barcelona een bom ontploft, zonder ongelukken to veroorzaken. In Madrid waa het geraden kalm te zgn, daar de regeering uitgebreide voorzorgmaatregelen had genomen. De censuur stopt alle berichten over de agitatie in het buitenland. --- Arbeiderstoestanden in Spanje. Meer nog bijna dan de woeste opstand fan Juli in Barcelona doet de terethtatelling van Ferrer ieders aandacht op Spanje vestigen, en vooral op de wantoestanden, die daar heersenen en die althans eenige verklaring gevevan de dingen die daar gebeuren. In de Revue Bleue van 4 Sept. vonden we van de hand van Paul Louis een beschouwing over de Arbeidersorganisatie in Spanje, waaruit we enkele gedeelten aanhalen. De schrgver wgst daarin op het zeer groote verschil dat er in economische regeling bestaat tuaachen de onderscheiden deelen van Spanje. Het schiereiland is een opeenvolging van streken die zeer sterk van elkaar afwijken en die geen anderen band hebben dan do overheersebing door hetzelfde koningshuis. Da kapitalistische concentratie, die betrekkelijk zeer sterk ia ontwikkeld rondom Bilbao en Barcelona, is ter nauwernood geboreu in do andere provincies, waar de bevolking er zich toe bepaalt eenige magere vruchten te halen uit een ondankbaren bodem. Groote uitgea trekt heden Bcheiden ook de streken waar da industrie zich heeft gevestigd. Terwjjl aan de zgde der Pyreneeën de atoomhauiera kloppen, de schoorsteenen rooken, strekken Caatüiè", Audaloesië, Val en ei a en Ealramudura hun kale hoogvlakten uit, met schrale bevolking, en hier en daar afgebroken door oasen, die herinneren van, en den roem verkondigen van het Moorsohe vernuft. Maar de stilstand \i\n de industrie, den landbouw en den handel is karakteristiek voor heel Spanje, wanneer men Biscaye, Guipuzooa en Catalome' buiten beschouwing iaat Da Spanjaard loeft op zjjn verleden. De behoefte om een fabrieksnijverheid te vestigen, zgn land te ontginnen voelt hg niet. De mjjnen worden moorendeels geëxploiteerd door buitenlanders. De spoorwegen loopen met een langzaamheid die meer dan iots anders den maat aaigeeft van b»t gebrek aan energie en econcmiach f-italiß-ie. De wiaselr«ke_ing. die <>n- Teraaderlgk bljjft en ternauwernood 50 gulden per inwoner bedraagt, ia tot «at. in wenrwit T_n bet verschil in bevolkiogßaant-1. de helft van die in België tn een derde van dio in Holland. De begrooting ia drukkend voor een arm laid — meor dan een milliard peseta's — eu wordt bijna geheel opgebruikt door de nalio- B_le schuld, door het leger en de marine, en deer het onderhoud van de wereldlijke geestelijkheid en de klooster.. De godsdienst vorde-t 50 millioen peaeta'a per jaar (vq( maal mtirr dan in Frankrgk onder hét concordaat). Kr blgven slechts kruimeltjea crediot over voer de publieke werken en toor het ondor- Ttfc'i. De vooruitgang wordt verlamd en bet aantal analphabeten is reusachtig Op 19 millioen inwoners zijn er meer dan 12 millioen die niet lezen of schrijven kunnen. Men kan daaruit de hardheid van de arbeidstoestanden afleiden. Lange werkdagen, lage loonen, alle gebreken van e»n ontluikende industrie, van gedwongen winkelnering st tot verplichte woning toe, viudt men in de industriestreken. En bovendien is het leven er duur omdat in dit land van moeilijk in. evenwicht te honden begrootingen, de indirecte belastinge_ verpletterend zijn ; van het vleesch en den wjjn worden gewoodljjk invoerrechten geheven in de steden, en dat verklaart, waarom iedere opstand in Andaloeeië begint met de vernieling van de octrooi-kantoren Maar hoe slecht de industrie-arbeidere het _eöben, de toestand van de 7 ,i 8 maal talrijker Jandbouw-arbeiders is nog veel erger. "De schrgver weidt dan uit over den aard van de organisatie die onder de fabrieksarbeiders is ontstaan. Een land waar toestanden heerschen als hierboven beschreven zgn, behoort tot die waar een sociale opstand telkens uitbreekt met gewelddadige uitbarstingen van ellende, je arbeiders-beweging heelt daar niets gemeen met het overleg van de Britsohe trade unions ot' mot den berekenden opmarach der Duitsche H -1 aal- democraten. e de burgeroorlogen in Spanje, waarin de -Arbeidersklasse een groote rol heeft gespeeld, waf steeds do genade buiten gesloten. Dat armzalige volk, dat ineen gedolren bleef gedniende jaren, ontwaakte plotseling met een aanval van energie, en wierp zich op de troepen en forten, zonder ook maar de kansen op ■welslagen te berekenen. Hoe sterk die anarchistische beweging is< £_n men niet met cgfers nagaan want er -bestaan geen opgaven over. Maar do algemeene stakingen hebben bewezen dat zg over groote macht beschikt. Er is ook wel een sociaal-democratische partg, die in de laatste jaren toeneemt, maar haar macht is betrekkelijk gering. ---