Kunst en Wetenschappen. Hot vertrek van mr. Fruin uit Middelburg. Til het Ned. Archievenblad werd eenigen tijd geleden door mr. S. Muller __n. een artikel' geschreven, getiteld „Een nieuwe koers" waarin hij ten opzichte van mr. R. Fruin aannam d«L diens ontevredenheid met zijn werkkring als rijksarchivaris in Zeeland hem had genoopl in 1910 zijn ambt in Middelburg te verlaten en het hoog-eeraa.rschap te Amsterdam te -anvay_deii. En deze ontevredenheid was voor mr. Muller een der vele redenen, die hem noopten aan te dringen op hervorming van ons a-chiejwezen. Mr. Fruin deelde daarop ineen „rectificatie", die opheldering geeft aan de woorden, _y zijn optreden als lioojgfleeraar, aan mr. Muller gericht, het volgende mee : „Niet dus ontevredenheid met mijn werkkring, maar behoefte aan meer intellectueele gemeenschap heeft er iv 1910 toe medegewerkt, dal ik de benoeming in Amsterdam heb aangenomen '" Dit leidde weer tot een „slotwoord" van mr. Muller, dal echter nog een repliek uitlokte van mr, Fruin, welke in het jongste: nummer van. het „Ned. Archievejüilad" is opgenomen. Daarin stelt mr. Fruin tlians op ïekening van den spoed, waarmede de ;_trec_#sche anchivaris zijn naschrift opstelde, dal deze )iu kon beweren iv Fruin'e rectificatie te .lebben gelezen dat de laatste indertijd de benoeming te Amsterdam had aangenodnen „omdat het daar aangenamer wonen is dan te -liddelburg". En luj laat daarop volgen: „De heer Muller leze hef door mij geschrevene nog eens ii tête reposee na, dan zal hij wel bespeuren, dat hij slechts eene caricaïuur er van heeft weergegeven, wat toch zeker zijn bedoeling niet was. En hoe anders als door dien liaastigjen spoed hij een man als mr. Muller de volgende -edeneoring te verklaren? Nadat ik liajd. geschreven dat. ik niet van Middelburg naar Amstevdam was gega.an, omdat mijn werk als archivaris snij tegenstond, maar om a^ndene redenen, on nadat mr. Muller daaraan had loegeioegd, dat, wal Voor den archivaris nn Zeeland waar is, ook geldt voor zijn amblgonooten in andere afgelegene provincies, zoadat een algemeene uittocht te vreezen staat, geeft by als remedie aan: in hot werk der archivarissen (dal blijkens het bovenst-onde miei de oorzaak V]an den uittocht aou zijn) verandering te brengen. Had de heer Muiter zich meer tijd gegund, hij zou een zoo onlogitche conclusie-zeker niet getrokken hebben." --- HOOG WATER. te Vliasiagen. S____--. • ■ ;|s;p'- ■»• J-J2 Dinsdag8 i? ' J'S »»f'4 ::1. : : ... Zaterdag . . .-7, *_ 'f- |f| te Do-.,,,. Zondag ... 15 Sept. __~ 4 u Maandag. . . ltj ," "=■ J" Dinsdag 17 : tof Donderdag .. j. , ' »f Jr.dag ... 80 . * óïï Z«.,d.g . . . 2, . 7' ,|;|| --- ingezonden Mededeelingen. Constipatie is een ware plaag der meusehheld. Zelfs bij hf-rdnekkïge Ce vallen, die door af voerpreparaten nos meer bederven zijn, en in weerwil van alle iiailr.i_.en niet willen wijken, probeere men met vertrouwen het natuurlijke Frans Jo-ef bltterwater. U* talrijke schel kundige analjses «a dit zaivere mineraal water door Attfield, Boutmy, Tehling, -.tebermann enz, toonen aan, dat het het hoogste zoutgehalte van alle geneeskrachtige bronwateren bezit. Juist voor diegenen, die, tengevolge van storingen In hun spijsvertering, genoodzaakt Aijn permanent afvoerende middelen In te nemen, Is bet eebte „Franje Josof"-laxeerwater ecu ware weldaad. __ijn werking is doorgaans atacht doch zeker en faalt ook zelfs bij langdurig gebruik bijna nooit. I»e beroemde Nederlander wijlen professor Stokvis heeft het In zijn voordrachten met een woord van 10l aanbevolen. In alle Apotheken, goede dreglsterijen en mineraalwater-depöts is het van oud» beproefd gebleken FranzJosef Bltterwater voor iedereen gemakkelijk en goedkoop verkrijgbaar. --- I Advertentiën ËfrPoe .sext rac i__ Notano A. DE NEELING is .oo._er_enß op Donder-au K> >_-pieniber 1913, des avonds te - aar, op de hn-enz-al der Sociëteit »De Vergenoeg ing aan de Groote Markt te Mini.Fl IU 7RG, te verkoopen: I. Een WOONHUIS, ERF eu TUIN te Middelburg, aan het Doui.bnrgsch Schnitvlot, wijk Q 219, sroot 1 are 64 ca. 11. Een perceel BOUWTEBREIN met deu daarop aanwezigen OPSTAL, nniist perceel I, groot 1 are 95 ca INMIDDELS UIT DE HAND TE KOOP. Te be.ichtigen daags vóór en op den verkoopdag van 10—12 en van 2—4 nnr. Inlichtingen te bekomen ten kantore van genoemden Notarii. --- Verschillende Berichten. — Vrijdagmorgen is le Halfweg ecu rangecrende goederentrein inel zoon vaart legen een stootjuk gereden, dal dit werd vernield en de locomotief ontspoorde De hoofdsporen bleven vrij, maar alle treinen van de richting Amsterdam kwamen tot elf uur in vertraging, doordat vóór en te Halfweg moest worden gestopt en ter plaatse langzaam gereden — In 1910 is in Delgt, ecu comité gesticht, dal werkt voor de plechtige herdenking in 1915 van den slag bij Waterloo, die dan dus honderd jaar achter ons zal liggen. Een hare. voornaamste plannen is de oprichting van .ecu knekelhuis of internationaal gcdenkteeken, waar de lijken van daar gesneuvelden, die reeds gevonden zijn en nog zullen worden gevonden, worden liijgezcl --- FATSOEN EN GEESTELIJKHEID. Niet alleen ons vaderland staat tegenwoordig in reuke van heiligheid en fatsoen. Ook in een land, waar men dit niet van gedacht zou hebben, in ltaüe, waakt de overheid voor de deugd der aan haar toezicht toevertrouwde schapen, en voor eigen deugdzaamheid. Mot overheid wordt in dit geval echter do geestelijkheid gemeend. Voor eenige weken heeft de patriarch van Venetië, kardinaal Cavallari., een boelpredikalie tegen de heerschende damesmode gehouden, die naarde nieening van Monseigneur, te veel te zien, althans to vermoeden laat. De aan hem ondergeschikte geestelijken treden dapper iv zijn spoor Wat een dame 1.1. Zondag, op Manu-gehoor le, bijna aan den lijve gevoeld heeft, toen ze naar de kerk was gekomen, om de heilige communie te ontvangen. Voor hel begin der plechtigheid bemerkte een Monsignore echter, die met monsterende, blikken door de rijen der heilbegecrigen Btapte, dat de hals der dame wegens de zomersche temperatuur (liet geval speelt te Venetië) met een kanten stof was bedekt, waardoor... bet woord durven we nauwelijks neerschrijven; de huid der dame zichtbaar was Do priester maakte haar daarop allent, erbij voegend, dat in haar legenwoordighcid de patriarch de communie niet kon voltrekken. Gevolg: de zich geen kwaad bewuste, inderdaad hoogst betamelijk gekleede dame (volgens leekeubegrippen, wel te verslaan) bloosde tol onder de kant, maar had toch de tegenwoordigheid van geest, naar een nabijzijnd altaar wijzend, op te merken, dat daar meer verbodens te zien was. Een ondeugende opmerking, waarme ze de lachers op haar kant kreeg Doch de schuldige schikte zich. Ze plooide een sierlijken sluier om het geïncrimineerde gedeelte haars lichaams, waoidoor dn pal riarch zonder mogelijk nadeel voor eigen zieleheit de icommunie kon volvoeren. Ons dunkt, de dame had ook van scherper antwoord kunnen dienen --- DE LANGSTE ROMAN VAN DE WERELD. De Japansche ■ schrijver Kiong uil (jakin, die een van do verschrikkelijks! e romanschrijvers van de wereld moe* zijn, verheugt zich ook iv de reputatie, dal hij de schepper is van den langsten roman, die er bestaat. Men zal zich van den omvang van dit letterkundig product wellicht een denkbeeld kunnen vormen, aldus de „N. R. C", waaraan we dit verhaal ont_»_en, wanjieer liien hoort, dal Kiong, die anders niel veel lijd noodig heeft om teen boek vol to schrijven, niet minder dan 40 jaar aan dit eene boek gewexkt heefl. Hij begon er in 1852 aan on was er in 1892 mee klaar. Het werk omvat niet minder dan 106 deelen, allemaal van op den kop af 1000 bladzijden Door een eenvoudig vermom gvukhgsoinnictjo komt men dus tol de uitkomst, dal het merkwaardige -— hierom alleen al merkwaardige — boek, bij elkander 106,000 bladzijden telt. Aangezien er op iedere bladzijde 30 regels staan, heeft het geheel 3.180.000 regels. Reken voor iedere regel 10 woorden, dan komt men tot 31.800.000, d.i.één en dertig millioen adithonderdduizend woorden. Een „zakuitgave" van dezen roman zal er wel niet bestaan — of hot moest voor athleten zijn, want het ding weegt 60 kilo. De schrijver zal het vermoedelijk niet meer hele, en, dat iemand zijn. boek — uil heeft. 3-0"" Agenten voor ac Middelburgsche Courant zjjn in Zeeland te: Vlissingen C. N 7. do Vey Mesdag- ; Goes P. A. B. PiHtermnn Zierikzee A. C. de Mooy; Neuzen M, do Jonge; Oostburg firma A. .1. Bron.wgk en Domburg H. 11. Keaieloo Jr --- BUITENLAND DE DUITSCHE VLEESCHNOOD. Het vleeschgebrek in Duitschland en de wegons de verhooging der vleeschprij-cn gevraagdvergunning tot pnvoer van bevToren vleesch in dal rijk, voornamelijk uit Argentinië, vormen een vraagstuk, dat maar niet in een vloek en een zucht kan worden opgelost We hebben bericht, hoe een paragraaf (de twaaJ.de) der wel op hel vleesch-toezicht, voorschrijft, dal de invoer van bevroren vleesch dan slechts mag geschieden, als het vleesch de edele deelen (d. w. z. har., longen en lever) nog bevat en in natuurlijken samenhang is gebleven. Nu is de groote vraag voor het oogenblik ■ moet dit artikel worden veranderd of niet? Of liever: is de l-oel-techniek zoo ver gevorderd, dal inderdaad heele of halve runderen in dien toestand zoo langen tijd bewaard kunnen worden, zonder dat daardoor voor de gezondheid schadelijke verschijnselen optreden. ïïa een conferentie, dio uren heeft geduurd, in het ministerie van binnenlandsche zaken, heefl de Tegeenng deze vraag bevestigend beantwoord. Deze wil het betreffende artikel dus niet veranderen, wal, naar we vroeger Uiteengezet hebben, een aanmerkelijke tijdsbesparing zou bctee-encn. Maar .... daarkoml een leelijk maar bij. Kniger, de directeur voor de gebouwen der markten en van de koel-techniek, een eerste vakman, is van een lijnrecht tegenovergestelde meening. Volgens hem bestaat er op de geheele wereld geen deskundige op dit gebied, die de regeering dien raad kan hebben gegeven. De koel-techniek is daartoe niet bij machte, decreleert Krüger en hij licht dit toe met dit stukje uit zijn ervaring, dat op een maaltijd, waar deu gasten ossen vleesch werd ■oorgezci, «lat 10'/_ maanden in bevroren toestand was bewaard, het vleesch zelf onberispelijk smaakte, maar dal de inwendige organen onbruikbaar waren. Overigens bewijst volgens Krüger het be vroren vleesch, dat uit Argentinië in Engeland wordt geïmporteerd, dat dit aan de hoogste, hygiënische eischen voldoet. DiU erlaaf. Zuid-Amerika in stukken, maar bovendien is de controle aldaar zoo streng, dat do Duitsche deskundige de zending van Duitsche veeartsen naar Argentinië onnoodig noemt. Ten slotte hebben de agrariërs bij onze Oostelijke buren als laatsten troef uitgespeeld, dat, doel men werkelijk bevroren vleesch van over den oceaan komen, dit zoo lang onderweg zou blijven, dat hel met het oog op den thans heers dienden nood geen nut zou hebben. Als antwoord hierop diene, dat inderdaad eenige maanden daarvoor noodig zijn, maar dal toch aangenomen wordt dal in Berlijk tegen Kersttijd de eerste praktis-he proef met idit voedsel kan worden genomen. Een ander deskundige berekent, dat 6 November oen stoomschip unet 100.000 stuks geslacht vee Adelaide (Australië) kan verlaten, welks inhoud 6 weken later in Berlijn ten verkoop kan worden aangeboden. --- HET EUCHARISTISCH CONGRES. Hieronder geven we nog enkele bijzonderheden weer van het Eucharistisch Congres, dat Uian. te Weenen gehouden en morgen gesloten wordt. De beleekenis van deze inderdaad geweldige demonstratie overschrijdt de grenzen van het zuiver kerkelijke en raakt de politiek. Bij de openingszilting was het enorme aantal menschen van ongeveer 50.Q00 tegenwoordig. In de vergadering zinspeelde iemand op de oppositie, die de Weenschè pers tegenover dit congres heeft gevoerd. Daartegen hield hij vol, dat het meerendee! der bevolking aan hun zijde staat, drukte zijn spijt uit, dat het publiek toch die bladen blijft lezen. betoogde, dat ze door menschen worden opgesteld, die geboren tegenstanders van" tiet c_rislen_om zijn en kwam tot de gevolgtrekking dat de groote fout In eigen boezem school, daar de christenen niet voor de organisatie eener groote, christelijke pers hebben gezorgd. De burgemeester van Weenen heeft decon.gressisten daarop welkom geheelen, waarna de bekende, Belgische députó Briffaut een rede hield in liet Fransch De andere sprekers hadden zich van hel Duitsch en het Latijn bediend. Hij wees op de banden, die tusschen België en Oostenrijk-Hongarije bestaan Voor de journalisten uit alle landen, die bij kardinaal van Hossimi, den afgezant van don paus, hun opwachting kwamen maken, heeft deze !met luider stemme in het Duitsch verklaard dat liet werk van het congres vreemd is aan elke tweedracht en politiek. De keizer heeft dezen het bezoek beantwoord, dat de pauselijke legaat hem eerst gebracht had. Onze landgenoot logeert m het -eizeTlijk paleis, de Hofburg, en wordt in Weenen met het ceremonieel omringd, dat voor kroonprinsen is vastgesteld. --- LANDVERHUIZING NAAR FLORIDA. Daar het in ons gewest tamelijk veelvuldig voorkomt, dat bewoners naar Amerika verhuizen, om zich daar als landbouwers te vestigen, terwijl uiteraard controle omtrent dB streek, waar men zich nederzet, baar toestand uit landbouwkundig oogpunt als ten opzichte van de weersgesteldheid zeer moeilijk is, dankt het ons dienstig hier een en ander mee te deelen uit een op Florida betrekking hebbenden brief, on. welwillend ter publicatie verstrekt. In „The Florida Times-Union" van 22 Juni van dit jaar komt een dankbetuiging voor, die een Nederlandsche „baron Hooft" (?) aan een in Florida gevestigd assistent spoorweg-agent J. D. Rooning heeft gericht. Eerstgenoemde beer was nl. Daar de Zuidoostelijke punt van Noord-Amerika gekomen, die naar men weet, als een vinger in zee naar Cuba wijst, om alles in orde te maken voor een landverhuizing van Nederlanders op groote schaal naar dat gebied. Het plan was nl., dat deze op ongeveer 25 mijlen van de groote stad Jack.onville «en kolome zouden vormen, in een gemeente, die Maiville heet. üit het stukp., waarin» • de redactie van het genoemde Amerikaansche blad de dankbetuiging van den heer Hooft inleidt, lezen we, dat niet minder dan 200.000 landgenooten daar binnen den lijd van de volgende drie jaren moesten worden heengevoerd. Deze heer Hooft heeft in Wa.hington en New-York ook de noodige stappen gedaan ter voorbereiding van zijn kolonisatie-plan, waarin voornamelijk het beheer van de spoorlijn naar de kust de band blijkt te hebben. Ons werd nu echter inzage verleend van een brief, door iemand geschreven die op het oogenblik te St. Louis woont en de toestanden in Floridti goed kent. In de eerste helft van dit jaar heett hij er nog maanden gereisd. Toen heelt hij er van de hitte geleden. Volgens de ambtelijke gegevens stijgt de gemiddelde temperatuur daar gedurende 4 maanden van ieder jaar boven de 80 uraden Fahrenheit. De schrijver merkt uitdrukkelijk op, dat hij het Nederlandsche plan, waarvan in de vorige regels sprake is, hier kent, in het midden latend, of niet zuivere menschenliefde dan wel bedrieg rij in bet spel is. In verband daarmee deelt hij mee, dat er daar honderd bediiege]ij_. vereenigiogen bestaan, die uitgestrekte gronden, nadat de denneboomen, die daarop groeien, eerst geveld zijn, 'opkoopen voor ongeveer 2 dollar de morgen, welk land ze in denzellden staat verkoopen voor 30 dollar. Zulke vereenigingen verkoopen veel land, dat niets waard is, daar het . maanden van het jaar onder water staat. De schrijver meent, dat hij thaas 2000 dollar rijker is, omdat hij, toen hij zich indertijd in Florida wilde vestigen, den raad van den directeur van het staatslandbouw-college van Florida heett ingewonnen, die luidde, geen land te koopen voor hij dat zelf had onderzocht of een betrouwbaar vriend dit had opgedragen. De schrijver rekent dus, dat de Nederlandsche kolonist daar voor 10 morgen lands ongeveer 3000 dollar zal moeten betalen, waarbij in aanmerking moet worden genomen, dat bet land gereed is, om door de ploeg bewerkt te worden, benevens van eon omheining, een niet te duur huis en de noodige gereedschappen voorzien is, terwijl een paard en een koe op stal staan. Ook vormen 10 morgen li._ds het grootste gebied, dat één man kan bewerken, als hij geen geld heett, om zich hulp te huren. Iv de meest gunstige omstandigheden zullen de 10 morgen 10D dollar per morgen opbrengen. Maar veel waarschijnlijker is bet, dat maar de helft van dat bedrag b.reikt wordt. Bovendien treedt in de twaede helft van November meest een scherpe vorst in, terwijl het tot ongeveer den eersten Maart duurt, dat de teere gewassen vorstvrij zijn. Op zijn laatste reis, die maanden heeft geduurd, heeft onze zegsman onder degenen, die in Florida den grond bebouwen, er velen gevonde- die niet in Btaat zijn geweest, wat geld op zij te leggen en slechts weinigen, die uit de opbrengst van den oogst meer hebben verdiend dan voor het levensonderhoud noodig was. Land, als wat zich in de nabijheid van Marville bevindt, is in den toestand, waarin men het vindt, is, mits het in groote lappen gekocht wordt, voor 2 dollar de morgen te krijgen, als de Houtzaag-maatschappijen eerst het hout daarvan hebbes doen verwijderen. Maar ook kan men kleiner stukken van 5 tot 100 morgen van de vroegere kolonisten voor veel minder dan de helft koopen van het bedrag, dat de maatschappijen voor hun gronden vragen. Twee oogsten kunnen jaarlijks in Florida worden binnen gehaald, maar men doet het best dtn grond voortdurend ieder jaar te bemesten. De kosten voor het vruchtbaar maken en den anderen, noodigen arbeid, afgetrokken, van wat men door die twee oogßten jaarlijks verdient, is niet minder dan het bedrag, dnt de gemiddelde opbrengst van één oogst per jaar in het Oosten en Westen van de Vereenigde Staten vertegenwoordigt. Wil men zich goede oogsten verzekeren, dan is het volstrekt noodig een kostbaar stelsel voor drooglegging en besproeiing aan te leggen, als. er tenminste groenten verbouwd zijn. Op één plaats heeft het den afgeloopen winter zoo geregend, dat de selderij als verloren moest wordsn beschouwd. Anderen vertelden den schrijven weer, dat zij vroeger hun oogst verloren hadden zien gaan door de langen tijden van droogte gedurende den winter. Het is niet te loochenen, dat Florida, wal den landbouw betreft, haar bezwaren heelt. Daarom is het goed, dat Nederlanders, die zich daar zouden willen vestigen, weteD, dat ze het eerßte jaar zoo al niet een volledige, dan toch een gedeeltelijke mislukking van den oogst kunnen verwachten. Ze moeten ervan doordrongen zijn, dat het niet minder dan 60 dollar per morgen kost, om den grond voor den verbouw geschikt te maken. Als het land de wortels vnn een bepaald soort palmen (de palmetto's) bevat, stijgt dit bedrag tot 100 dollars, om dien te reinigen. Met het oog daarop wordt de raad gegeven, dat de toekomstige kolonist prü-en vraagt in verband met het contractueel zuiveren van den grond. Deze raadgevingen zijn niet in de eerste plaats bedoeld voor die menschen die slechts hun handen meebrengen, om te werken in het nieuwe land. De gewone werkman uit Nederland zal in Florida niet veel slechter af zijn. _iaar juist den menschen, die meer of minder kapitaal hebben, raadt de iv Amerika wonende en blijkens geheel veramerikaniseerde Nederlander aan, zich wel te bedenken, voor ze een dergelijk contract leekenen, als waarvan m het begin van dit artikel .p.ake was. Niemand moet zich verbinden een akker te koopen, voordat hij dezen gedurende het natte jaarge.ijde heeft geobserveerd, welk 6eizoen vnn Juni tot September duurt. Ook kan een dergelijk gezelschap natuurlijk een of twee personen uit baar midden naar Florida zenden om tijdens de zomermaanden daar den boel eens op te nemen. Hun ondervinding is voor hun lotgenooten en hen zelf duizenden dollars wa.ird. Ongetwijfeld is Florida gedurende het winterseizoen een prettig land voor gebrekkige menschen en voor hen die niets behoeven te doen, maar al die personen trekken met den zomer naar het Ncorden, terwijl de boeren en kooplieden den zeer heeen zomer nianr moeten zien door te komen. Iv het vorig jaar hadden in de tweede hellt van September mensch, dier en plunt nog hevig van de hitte te lijden. Wie meer inlichtingen over de weersgesteldheid verlangt, kun schrijven naar het - Weather Bureau" te Washington D. C. of te Jacksonvüle, Florida. Misschien dat dun de oogen van een menigte niets kwaads vermoedende kolonisten opengaan. Ten slotte vermeldt de schrijver, hoe het zijn ernstige voornemen was, in Florida land te koopen, mnur na een grondig onderzoek is hij tot het besluit gekomen, dat hij dat beter in andere streken kan doen, waar hij den toestand insgelijks, kent. --- BEKENDMAKINGEN. MILITIE Onderzoek betreffende Voorgeoefendheid. De Burgemeester der gemeente Middelburg, maakt bekend . dat op Dinsdag den 12 November a.s. zal aanvangen, en zoo noodig de twee volgende dagen worden voortgezet, het onderzoek tot hel verwerven van het bewijs betreffende het voldoen aan de eischen der voorgeoefendheid, bedoeld in art 70 dei Militiewet. Uedoelde eischen zijn vastgesteld bij Koninklijk besluit van 17 Juni 1912 ".taateblad no. 188). ' Hel word! gehouden in de volgende garnizoei-splaatse-: ;_ Leeuwarden, Groningen, Assen, Kampen, Deventer, Arnhem, Nijmegen, Doesburg, Harderwijk, Ede, Utrecht, Amersfoort, Amsterdam, Haarlem, Hoorn, Helder, Naarden, 's Gravenhage, Leiden, Delft. Gouda, Gorinchem, Vlissingen. 's -W-Ogenbosch, Breda, Bergen op Zoom en Maastricht Aau het onderzoek kunnen deelnemen de lotcliiigon. die bestemd zijn om voor de lichting van het volgend jaar bij de militie te worden ingelijfd. De lotelimgen, die aan het onderzoek wenschen deel te nemen, moeten zich vóór 10 October a.s. aanmelden bij den Burgemeester der gemeente, voor welke zij hebben geloot. Zij moeten bij de aanmelding opgeven in welke Gemeente zij aan het onderzoek wensclien deel le nemen. Zij, die met verblijf houden in de gemeente, waar zij aan het onderzoek wenschen. deel te nemen, moeten bovendien te kennen geven, jof zy' gedurende hel onderzoek voor Rijksrekehmg legering en voeding wenschen te ge nieten. Middelburg, den 1_ September 1912 De Burgemeester voornoemd, M. VAN DEN BRANDELER. baasd, hoe dé keizer met de burgerlijke autoriiëTteii van Zwitserland gesprekken wist te voeren. Xv een. vroeg hij, hoe hel kwam, dat in die stnvk geen koren verbouwd werd en mol de meeste belang steil ing luisterde hij naar de. Hein gegeven antwoorden omtrent liet planten van den wijnstok en het belang van de weiden. Ken ander regeorini.s|>ersoon vertelde, mij. hoe hij vroeger mooie Malen van de kan twee.kunst, een plaatselijke nijverheid, had gezien, en loonde zich nok daarvan up de hoogte. Dil is nu __i geval, maar hetzelfde deed en doet zich telkens op de herhaalde reizen van dim „ei/er voor, -Oodat men 'begrijpt, dat _ijii -ingeving wel eens bang wordt, dat hij op die wijze te vcol van zijn krachten ve'rgl Hij moet dut alles toch in zijn wonderlia.irlijk geheugen tjepersl hebben, om het te e.ii <>f anderen lijd le kunnen £elnuiken, wal natuurlijk een -jestadige. felle geestcs sjiannmi; noodig inuakl Vandaar, dal zijn gevole hom nu eens mei die, dan weer mei een andere reden van die ges|irekken afleidt Met name moesl dit nog gebeuren bij het avond- Jee*! op li-'l mevr van Ziirnli. toen een groep geleerden niet liet minste inededoogen voor hun keizerlijken ondervrager had. Doch ook gewoon, hartelijk mensch kan hij zijn. Iv den trein op weg naar Ziinih herinnerde hij zich plotseling, hoe een officier, die met hein reisde, een thans 70-jarigodnme bij zieli tliuis Imd, welke den kci/.i i een 25 jaar geleden als onderwijzeres had gediend en beknord. Op de receptie in het gezantschapsgebouw bestelde hij haar en haalde een half uur lang mei dr oude gelrouwe herinneringen uit dien dollen lijd op. nok de godsdienstige overtuigmg van Wilhelm word) vermeld. Zoo moet hij tot president Forrer zich zonder eenige inleiding hebben uitgelaten, -lat hij ,niel erg .van predikanten enz houd!, .mulat ze te voel van zich /elf aan den bijbel tornoogen, den bijbel, dien hij voortdurend feest en herleest en waarin hij de oplossing voor allerlei moeilijkheden «n vraagslukken vindt, zelfs politieke. Eén maal slechts, m zijn jeugd, heeft hij een bezoek aan Parijs gebrachl In Zwitserland hoef! li ij zijn verlangen uitgedrukt, dal nog eens te herhalen, ofschoon zijn toon genoegzaam deed bemerken, dal hij hel onmogelijke daarvan in ziel Al voelde de keizer zich blijkbaar niet aan de tegenwoordigheid van den hem steeds vergezellcndeii president gebonden, toch moet hij ingezien hebben, welk een buitengewoon staatsman or in de eenvoudige gestalte van dezen „papa" (zijn bijnaam) steekt. Dit kwam duidelijk m zijn hoffelijkheid jegens hem aau den dag. Toen bij de manoeuvres de hoed vau Forrer afwoei, haastte Wilhelm zich, dien op te rapen, waarop de ander aldus geestig dankte ~Ik dank Uwe Majesteil grenzenloos Nog nooit heh ik een zoo voornaam adjudant, gehad." Ten slolte heoll de Franschman ook op-emeikl. wal reeds uit zijn rede merkbaar was. dat president Forrer een flinke, echt democratische kalmte tegenover zijn gast hoeft bewaard, terwijl anderen voor hem in het stof i kropen Dat hel Hi-jarige staatshoofd rüt niet deed, moei de kraclitig-onafhankclnke Wilhelm gewaardeerd hebben ---