(ADVERTENTIE) Uw Lancia Dealer _ Creusen Heerlen ®flv Parallelweg 34, Telefoon 045-74 21 21 OFFICIEEL DEALER VOOR HEERLEN / KERKRADE / SITTARD I GELEEN --- Samenwerking PTT Telecom en Telefonica jj^N HAAG - Het Spaanse Teleforca sluit zich aan bij Unisource, t>s samenwerkingsverband van . Ir Telecom en de zusterbedrijven JJ1 Zweden en Zwitserland. De tele- hebben Jpitoe gisteren een formele intenr ondertekend. ?*t de toetreding van Telefonica ?^kt Unisource een sterkere rol te Z^len op de Europese telecommunicatiemarkt. Unisource, dat in Euv°Pa in een concurrentiestrijd is erwikkeld met de Britse, Franse v"* Duitse telecommunicatiebedrij- L6tl. heeft onlangs een overeenr^st gesloten met de Amerikaan* gigant AT&T. --- beurs Lusteloos - De handel op de a^sterdamse effectenbeurs had §el n niet veel om het ljJf' Han" Vw.ren spraken van 'een typische s^Yag-stemming' en 'een dag om kj'te vergeten. Dat de EOE-index JJ "et slot toch nog bijna een vol ge °Pveerde op 384,52 werd toeschreven aan de hogere koers van tj j"nerikaanse dollar en het gemaw de optimisme op de buitenlandse urzen. metaal werd er slechts voor een (j ,ers magere f 623 miljoen in aan- Va:en gehandeld. Het merendeel j^T1 de transacties kwam voor rekegp, van de professie. Eindbelegrs vertoonden zich slechts spaar- S{)attl op de beursvloer. Tot de ftt*arzame fondsen die daarvan pro(^rden behoorden Pakhoed en Pakhoed boekte f 2 koerstest op f 46,20 ofwel 4,5 procent, i^ijl DSM f 2,90 toevoegde op f y '10. Hoogovens, ook donderdag 7sf^vraagd, schoot f 1,50 door op f triri ocntenduren hielden de koer- f0** redelijk stand, ondanks de vrij koersdalingen op Wall Street, (Car de Dow Jones-index donderen 8 42 punten indikte op 3625. Han- SKaren zochten de oorzaak van die V^!"dvastigheid in de aPPreciatie w de dollarkoers, die in de ochfUjsUren even aan de 1,80 mocht w*en- Overigens kalfde de koers (je de 'greenback' in de loop van e* dag weer bijna een cent af tot n slot van f 1,7900. de hogere koersen in Londen t^ Frankfurt gaven beleggers *ènu " eindigde 11 punsea^ger op 2036,52, terwijl de Brittw 17 punten aandikte 36' **et optimisme in de och- duren werd nog eens versterkt &tr°r e noÊere opening van Wall *ichet' waar de Dow Jones-index tw na ongeveer een uur handelen s^tig punten herstelde. Hoofdfondsen v.k. sk ABNAmroHold. 58,90 59,60 ABNAmroA.inF. 87,50 87,50 ABN Amro L.Gr.F. 181,50 181,60 ABNAmroObl.Grf. 201,00 201,20 Aegon 91,30 91,70 Ahold 44,70 44,90 Akzo Nobel 191,00 191,00 Alrenta 235,50 235,50 BolsWes.c 37,50 36,90 CSM eert. 64,90 66,10 DordtschePetr. 185,50 186,40 DSM 126,60 129,50 Elsevier 153,00 152,30 Fokker eert. 15,30 15,20 FortisAmevcert. 70,30 70,10 Gist-Broc.cert. 45,70 44,80 Heineken 215,50 215,00 HeinekenHold. 190,50 190,00 Hoogovens nrc 71,60 73,10 HunterDouglas 73,40 73,80 INGc. 76,40 76,40 KLM 49,70 50,30 Kon. KNP BT 43,00 42,90 Kon. Olie 187,50 188,30 KPN 49,90 49,70 Nedlloyd 63,10 63,30 Océ-v.d.Gr. 74,50 73,90 Pakhoed eert. 44,20 46,20 Philips 51,40 51,40 Polygram 71,20 71,50 Postb.Beleggf. 58,60 58,70 RGFlorenteF. 129,00 129,00 Robeeo 115,30 113,80 Rodamco 58,80 55,40 d Rolinco 118,50 117,20 Rorento 87,10 86,60 Stork 44^0 43,80 Unilevercert. 181,20 181,50 Van Ommeren nrc 48,30 48,00 Ver.BezitVNU 172,80 172,40 Wolters-Kluwer 105,50 105,10 Avondkoersen Amsterdam ABN Amro Hold 59,50 (59,60) Hoogovens 73,10 (73,101 Kon. Olie 187,80-188,30 (188,30) Philips 51,30 (51,40). Binnenl. aandelen Aalbertslnd 75,50 75,50 ABN AmroHld.prf.c. 6,19 6,16 ABN Amro pref. 59,40 59,80 ACF-Holdingc. 43,60 43,50 AhrendGroepe. 130,00 132,00 AsdOpüonsTr. 16,80 16,80 Asd. Rubber 2,80 f 2,70 e Ant. Verff. 401,00 b Atag Hold. eert. 142,50 b 145,00 b Athlon Groep 66,80 66,70 Athlon Groep nrc 67,00 67,00 AuUnd.R'dam 112,00 112,00 Ballast Nedam e. 71,50 b 71,50 BAM Groep 104,00 103,40 Batenburg 143,00 143,00 Beers 173,00 173,00 Begemann Groep 34,00 32,20 Behndo 282,00 282,00 Blydenst-Will. 32,00 32,00 BoerDeWinkelb. 66,00 65,30 BorsumyWehry 29,90 30,00 Boskalis eert 4050 40,40 Braat Beheer 28,70 28,50 Breevast 8,70 8,60 Burgman-Heybroek 1605,00 1605,00 Calvé-Delftpref 850,00 850,00 Calvé-Delftcert. 1265,00 1265,00 CapVolmac 18,90 19,20 CetecoHold. 39,20 39,20 Cindu Intern. 101,00 102,00 Claimindo 281,00 281,00 Content Beheer 25,50 25,50 Credit LBN 44,50 43,70 Crownv.G.cert 142,50 142,00 CSM 64,90 66,00 Delft Instrum. 21,20 21,00 Dorp^roep 41,00 41,00 Draka Holding 37,30 37,30 Econosto 23,30 23,20 EMBA 193,00 193,00 Enks Holding 109,20 109,50 Flexovitlnt 72,50 72,50 Frans Maas eert 53,00 52,50 Fugrocert. 34,50 34,40 Gamma Holding 99,50 98,70 Gamma pref. 6,00 6,20 GarzareUis 11,00 u,oo Getronics 43,60 43,90 Geveke 33,50 33,50 Giessen-deN. 46,50 46,50 Goudsmit 26,50 26,50 Grolschcert. 49,50 49,50 GTI-Holding 163,00 163,00 Hagemeyer 132,00 133,00 HAL Trust B 16,40 16,40 HAL Trust Unit 16,40 16,50 HBG 295,50 295,50 Hes Beheer c. 21,40 21,40 Hejjmans 53,30 54,80 Hoek'sMach. 76,00 76,00 Holl.Colours 75,00 75,00 Holl.SeaS. 0,40 0,40 Holl.lnd.MiJ 75,00 74,50 HoopEff.bank 9,00 8,90 HunterD.pref. 1,85 IHCCaland 36,40 36,50 InternatMueU. 77,90 77,90 ING 7,35 7,34 Kas-Associatie 61,50 60,50 a Kempen & Co 13,00 12,80 Kiene Holding 136,00 135,50 Kondor Wessels 42,80 42,80 KBB 103,50 105,50 Kon.KNPßTc.pref. 7,62 7,61 Kon. Sphinx 48,00 48,70 Koppelpoort 413,00 414,00 Krasnapolsky 150,00 152,00 b Landré&Gl. 46,00 46,00 Macintosh 41,00 40,00 Maxwell Petr. 173,00 176,00 Moeara Enim 1638,00 1627,00 M.EnimOfrcert. 86,00 87,00 Moolen Holding 44,50 44,60 Mulder Boskoop 38,00 38,00 Multihouse 2,00 2,00 Naeff 435,00 NAGRON 83,00 Nat. Inv. Bank 124,00 122,50 NBMAmstelland 15,40 15,00 NEDAP 56,00 56,00 Nedcon Groep 36,30 35,80 NKF Holding 208,00 a 208,00 a Ned.Part.Mij 53,00 51,80 Ned.Spnngst. 6275,00 e Nont 20,20 19,90 NutriciaVßcert 85,50 85,80 Nijv.-TenCate 75,50 74,00 OPGcert. 42,00 43,00 Orco Bank eert. 70.00 69,70 OTRA 274,00 277,00 Philips Electronics Philips Electr. d'9s 0,10 PirelüTyre 15,90 16,00 f Polynorm 182,00 182,00 Porc. Fles, 27,00 27,00 Randstad 79,80 80.00 Reesink 115,00 116,00 Rothmanslnt 3,58 3,48 RotoSmeetsßoer 37,50 37,50 Samas Groep 53,30 54,00 Sarakreek 8,90 8,50 a Schuitema 1820,00 1820,00 Schuttersveld 40,10 40,20 Smit Intern. 42,00 42,00 St.Bankiersc. 19,00 19,00 Stad Rotterdam e. 38,80 39,80 Telegraaf De 165,50 165,00 Textielgr.Twente 76,00 76,00 Tulip Computers 15,80 16,00 Tw.Kabel Holding 174,50 174,50 Übbink 106,00 107,00 Union 32,00 32,50 VereerugdeGlas 562,00 565,00 VolkerStevin 86,30 86,80 Vredestein 13,50 13,50 Wegener 106,00 108,00 WestlnvestF. 14,30 14,30 Westlnv.F.wb 70,00 70,00 WoltersKluwer 425,00 b Wyers 24,00 24,00 Beleggingsinstellingen ABN Amro Aand.F. 94,60 94,50 ABN Amro Amer.F. 71,60 71,40 ABN Amro Eur. F. 86,40 85,40 ABN Amro FarE.F. 79,50 79,90 ABN Amro Neth.F. 111,00 111,90 ABN Amro rent.div 160,10 160,20 AegonAandelenf. 4530 45,20 Aegon Spaarplus 5,00 5,00 AldollarßFs 30,40 30,40 Alg.Fondsenbez. 244,50 244,50 AllianceFund 10,20 10,20 Amvabel 98,50 99,10 AsianCap.F.s 60,50 60,50 AsianTigersF. 103,20 103,40 Asian Select. F. 95,00 95,80 AustroHung.F. 7,20 7,30 BemcoßentSel. 62,90 62,90 Bever Holding 4,70 4,70 CL Aandelenfonds 95,50 95,70 CLLiq.Groeifonds 101,20 101,20 CLObl.Dividendf. 107,50 108,00 CLObl.Waardef. 125,90 125,90 Delta Uoyd Inv. 36..70 37,00 Donau Fonds 30,90 30,50 DPAmericaGrF. 33,50 33,50 EGFlnvestm. 158,00 158,00 EMF Rentefonds 82,90 82,80 Eng-Holl.Bel.Tr. 21,50 a Eng-Holl.Bel.Tl 10,60 Envir.GrowthF. 42,00 42,00 Esmeralda part. 37,30 37,30 Eur.Ass. Trust 8,30 8,30 EMSGrowthFund 103.80 103,50 " EMSlncomeFund 92,90 92,40 EMS Offsh. Fund 102,40 102,00 EOE Index Fnd 419,00 418,00 EuroGrowthFund 6230 61,50 Euro Spain Fund 8,20 8,30 FarEastSeLF. 82,00 83,00 Gim Global 59,00 59,00 Groeigarant 1,31 1,31 Holland Fund 85,50 86,30 Holl. Eur. Fund 59,50 59,00 Holl.Obl.Fonds 133,00 133,00 HoU. Pac Fund 145,00 144,30 HoU. Sel.Fonds 96,00 95,70 HoogeHuysHypf. 127,80 127,80 INGBnkDutchF. 58,30 58,30 ING Bnk Geldm.F. 60,61 60,61 INGBnkGlobi'. 52,60 52,50 INGBnkOblig.F. 33,80 33,80 ING Bnk Spaard.F. 102,30 102,32 INGBnkßentegr.F 130,00 129,60 ING Bnk Vastg.F. 24,50 24,50 INB Bnk Verre Oost. 49,20 48,80 Innovest 65,50 f Interbonds 500.00 500,00 InterefTekt 500 30,30 30,30 Intereffektwt 47,50 47,50 InterefTekt Yen Value 91,80 91,80 Investapart. 80,40 80,50 ISHimal.Fundt 16,40 16,60 ISHimal.Fundc. 8,50 8,50 Jade Fonds 223,60 223,60 Japan Fund 20,00 20,70 Jap.lnd.AlphaF. 7050,00 Jap.Sect.Rat.Yen 5400,00 Korea Pac.Tr.s 12,70 Latin Am.Eg.F. - 91,30 LeveragedCap 59,10 59,10 Liquirent 54,00 54,00 Mal.CapitalF.s 1430 14,20 MeesObl.Div.F. 115,80 114,70 Mexico Income F. 22,00 20,70 d Mondibel 77,80 77,80 Natßes.Fund 76,60 77,00 New Asia Fund 10,00 10,00 NomuraWarr.F. 0,32 0,32 Obam, Belegg. 312,50 312,30 OAMF Rentefonds 12,10 12,15 OrangeFund 26,60 26,60 Pae.Dimensions 110,00 a 110,00 a Pac.Prop.Sec.F. 32,00 32,00 Pierson Rente 129,00 128,80 Postb.Aandelenf. 55,40 55,50 Postb.Obl.f. 49,30 49,40 Postb.Verm.gr.f. 60,10 60,10 Rentalentßel. 169,20 169,00 RentotaalNV 39,20 39,10 RG Aand.Mixfund 61,10 61,00 RGAmericaF. 131,50 130,50 RGDivirentF 53,40 53,40 RGEuropeF 124,50 123,50 RG Hollands Bezit 93,80 93,80 RG Nettorente F. 104,30 104,30 RGObl.Mixfund 62,00 61,80 RGPacificF. 143,10 142,50 RG Rente Mixfund 64,00 64,00 RodamcoßetNed 97,90 98,00 RodinPropS 70,00 70,00 Rolinco cum.p 90,00 Schrod.lntPr.F 28,30 28,30 ScWechs 14,30 14,30 SuezLiq.Grf. 198,80 198,80 TeehnologyFund 16,20 16,20 TokyoPac.Hold. 264,00 263,50 Tolsteeg, Beleggmn 349,00 349,00 Trans Eur.Fund 88,00 87,90 TranspacF. 404,00 407,00 Uni-lnvest 20,00 20,10 Unico Inv.Fund 72,00 72,00 UnifondsDM 33,50 33,50 Vaste Waard.Ned 55,50 55,50 VastNed 111,20 111,00 VIBNV 52,40 52,40 VSBAand.F. 96,70 97,00 VSBMixFund 61,40 6130 VSBObl.Groeif. 109,10 108,90 VSB Rente Fonds 101,50 101,40 WBO Intern. 72,00 72,10 WereldhaveNV 101,20 100,70 ZOMFloridaF.J 32,90 Zonnespectrum 9,00 9,00 Parallelmarkt ABF 111,00 111,20 ARTU Biolog. 3,70 3,70 ASNAandelenf. 50,30 50,50 Austna Global 1203.00 1203,00 AXAE&LBelegg.l 87,70 87,70 AXA E&L Belegg.2 89,00 88,90 AXAEtLßelegg.3 116,70 116,70 AXAE&LBelegg.4 84,40 84,30 AXA E&L Kap.Rente 118.90 118.80 BesouwHold. 32,80 32,80 Biogrond Belegg. 10,30 10,60 Comm.ArgeusF. 90,60 90,30 Comm.Benacus F. 92,70 92,40 Comm.CeaF. 93,20 92,90 De Drie Electr. 14,40 14,40 Delta Ll.Dollarf. 54,50 55,10 Delta Lloyd ECU 55,50 55,10 Delta Lloyd Mix 71,90 72,00 Delta Uoyd Rent 60,90 60,80 EHCO KLM Kleding 33,50 33,50 Free Record Shop 27,80 27,80 German City Est. 31,10 31,60 Gouda Vuurvast 67,80 67,80 Groenendijk 33,10 33,10 Heivoet Holding 26,00 26,00 Inter/View Eur. 5,50 5,50 Kühne+Heitz 40,60 40,60 Management Share 1,60 1,65 OhraAand.F. 61,30 61,20 OhraLiqGrf. 53,80 53,90 OhraObl.Df 54,90 54,80 OhraObl.Grf 55,30 5530 OhraOnr.G.F. 63,20 63,50 Ohra Totaal F. 57,70 57,60 Pan Pac. Winkel 3,30 3,30 PiCGroep 108,20 108,20 PieMedical 5,00 4,90 Pitcher 43,00 43,00 Simac Techniek 13,20 13,20 SuezGr.Fund 5030 50,30 VHSOnr.Mij 4,90 4,90 Parallel top-15 Alanheri 36,70 36,70 Bergh. Pap. 50,00 50,00 DICO Intern 783 78,20 Gelderse Pap. 72,40 72,40 Grontmij 62,60 63,00 LCI ComputGr. 3,65 3,60 MeUe.vannrc 110,10 110,30 NedschroefHold. 70,30 71,00 Neways Electr. 10,40 10,40 Ordma Beheer 19,10 19,10 SUgro Beheer 83,00 83,30 VUenzo 39,50 39,30 Welna 46,60 46,60 Weweler 30,00 28,30 Wolff, Handelmij 61,10 61,10 Wall Straat allied signal 34% 35 amer.brands 31% 32' A amer.tel.tel 54% 54 % amoco corp 57 57% asarcoinc. 28% 28% bethl. steel 18% 18% boeingco 46% 46% can.paciflc 14% 14% chevron 41% 42% chiquita 12% 12% chrysler 47% 47% citicorp 39% 40 cons.edison 26% 27 digitequipm. 19% 19 dupont nemours 58% 57% eastman kodak 48% 48 exxoncorp 56 V» 57% ford motor 59 59 gen. electric 46% 46% gen. motors 50 % 50% goodyear 36 36% hewlett-pack. 75% 75% int. bus.mach. 58% 57 int.tel.tel. 81% 81% kim airunes 27% 28 % mcdonnell 117 116% me'rck co. 29% 30 mobiloü 81% 81% omega financ. 25% 26 phuips 28% 28% royaldutch 104% 105 sears roebuck 48 47% sfe-south.pac. 20% 20% texaco mc. 60% 60% travelers 32' A 32% united techn. 64' A 64% westinghouse 11% 11% whitman corp 15% 15% woolworth 15% 16% Advieskoersen amenkdollar 1,730 1,850 austr.dollar 134 1,36 belg.frankUOO) 537 5,57 canad.dollar 1335 1355 deense kroon (100) 2730 29,70 duitse mark (100) 109,50 113,50 engelse pond 2,62 2,87 finse mark (100) 32,00 3430 franse frank (100) 31,15 3330 grieksedr.(lOO) 0,65 0,83 hongkongdlr.(lOO) 20.00 24,00 iersepond 2,60 2,85 itallire (10.000) 10,40 12,10 jap.yen (10.000) 177,50 183,50 noorse kroon (100) 2430 26,80 oostschilMlOO) 15,66 16,16 portescudo(lOO) 0,98 1,16 spaanse pes. (100) 136 1,42 turkse lira (100) 0,0035 0,0075 zuid.afr.rand 0,33 0,48 zweedse kr. (100) 2130 24,00 zwits.fr. (100) 130,75 13535 WisMlmartrt amenkdollar 1,79525-1,79775 anti U.gulden 1,0000-1,0300 austr.dollar 13090-1,3190 belg.frank(lOO) 5,4415-5,4465 canad.dollar 1,30025-1,30275 deense kroon (100) 28,545-28,595 duitse mark (100) 112,1450-112,1950 engelse pond 2,7515-2,7565 franse frank (100) 32,700-32,750 gneksedr.(lOO) 74,450-74,550 hongk.dollar(lOO) 23,1750-23,4250 iersepond 2,7140-2,7240 itaüire (10.0001 11375-11.325 jap.yen (10.000) 180300-180.400 nwzeel.dollar 1.0700-1,0800 noorse kroon (100) 25.665-25,715 oostenrscMlOO) 153420-15,9520 port escudos (100) 1,0700-1,1100 spaanse pes. (100) 1,3540-1.3640 zweedse kr. (100) 22,885-22,935 zwits.frank(loo) 133,775-133,825 e.e.u. 2,1425-2,1475 Goud en zilvar Goud onbewerkt 22,000-22.600, vorige 21.850-22,450, bewerkt 24300 laten, vorige 24,050 laten. Zilver onbewerkt 275-345, vorige 265335, bewerkt 390 laten, vorige 380 laten. Indexen cbs koersindex 260,10 260,60 EOE-index 383,54 384,52 DowJones 3646,65 +21,69 Optiabours serie omzet v.k. s.k abnamrocjul 60,00 163 0,70 0,90 abnamro c okt 65,00 100 0,90 1,00 abnamropjul 5730 100 0,50 030 a ah pokt 4230 120 130 a 130 ah pokt 4730 273 3,80 b 3,80 buhr c aug 30,00 582 130 1,50 buhr c nov 32.00 250 2,00 a 130 d/0 cjul 180.00 149 I,loa 135 dsm cjul 135,00 348 0,50 0,70 dsm pjul 125,00 228 1.70 1,40 els c okt 160,00 377 5,00 5,00 els pokt 145,00 375 3,60 4,00 coc cjul 380,00 145 7,60 a 7,70 b coc cjul 385,00 306 4.30 4,50 coc cjul 390,00 803 230 2.60 coc cjul 395,00 226 1,70 a 130 coc c aug 390,00 408 B,ooa B,ooa coc pjul 350,00 240 030 030 coc pjul 370.00 244 1,40 1,00 coc pjul 375,00 270 2.50 1,80 coc pjul 380,00 1367 3,70 3,00 coc pjul 385,00 232 630 4,70 coc pjul 390,00 251 9.50 B.ooa coc paug 380,00 194 8,00 7,00 coc pokt 360,00 «03 5.80 6,00 coc pjan 390,00 511 1730 1930 fokker cjul 15,00 104 I,ooa 1,00 gist cjan 55,00 250 130 a 1,00 boog cjul 65,00 223 7.20 8,00 hoog cjul 70,00 352 3,00 4,00 hoog pjul 65,00 161 0,60 0,40 a hoog pjul 70,00 279 1,50 I,loa hoog pokt 65,00 257 3,00 2.50 a ing c okt 75,00 101 4,40 430 mg cjan 80,00 150 3,70 3,40 kim pokt 4230 240 130 a 030 kim pokt 45,00 121 1,50 1.40 olie cjul 185,00 121 4,80 a 530 a olie c okt 200,00 227 3.10 330 olie pjul 200,00 311 12,00 b 12,00 olie pokt 195.00 103 1230 b 1130 olie pokt 200,00 116 16.00 b 15,50 phil cjul 5230 390 0.90 0,70 phil cjul 55,00 120 030 a 0,20 phil c 096 35,00 100 19,60 19,40 phil co9B 35,00 205 21,00 21,00 phil pokt 50,00 1320 2,40 2,20 tops cjul 730,00 255 5,00 4,50 b tops c aug 760,00 100 5,50 a 4,50 tops pjul 700,00 118 4,00 b 230 aslattn ■ g=t>tedM»«x.div. bcbiadan h=iat*n+«x.div. caax-daim k=g*dun+h (Jsex-dlvkJend l=gadaan+g •BgtdMn+Madtn vksdotkoart vorig* dag t=gedaan+iat»n ck=skXkotrs gisteren --- Slechts helft wao’ers behoudt uilkering Strengere wao-keuring blijft instroom remmen Van onze redactie economie AMSTERDAM - Bij ruim veertig procent van de 8.684 wao'ers die inmiddels door het GAK zijn herkeurd, is de uitkering stopgezet. De helft heeft de bestaande uitkering behouden en minder dan tien procent krijgt een lagere uitkering. De nieuwe cijfers van het Gemeenschappelijk Administratie Kantoor in Amsterdam bevestigen de uitwerking van de strengere wetgeving die in april, op basis van 3.400 herkeuringen, al duidelijk was geworden. In de loop van dit jaar moeten ongeveer 70.000 arbeidsongeschikten van jonger dan 35 jaar herkeurd worden. In de komende drie jaren komen vervolgens alle wao'ers tot de leeftijd van 50 jaar aan de beurt. De criteria waaraan wordt getoetst by deze herkeuringen, zijn aanzienlijk aangescherpt. Alleen werknemers die langdurig het bed moeten houden, opgenomen zijn in ziekenhuizen of anderszins niet in staat zyn de meest simpele werkzaamheden te verrichten komen nog in aanmerking voor een volledige wao-uitkering. De strengere criteria leiden ook al tot een kleinere instroom in de wao. Vorig jaar werd slechts eenderde van het aantal gevallen dat zich na een jaar ziektewet aanmeldde voor de wao afgewezen. Dat percentage afwijzingen is dit jaar opgelopen tot ongeveer de helft, zo blijkt uit de cijfers van het GAK. Staatssecretaris Wallage (Sociale Zaken) gaf in mei in de Tweede Kamer al toe dat de strengere keuringseisen voor de wao een groter beroep op de werkloosheidsuitkering, de ww, tot gevolg hebben. Wanneer voor zieke' werknemers bemiddelingspogingen bij de eigen werkgever of voor het vinden van een nieuwe baan niet slagen, komen geheel of gedeeltelijk arbeidsongeschikten in de ww terecht en vervolgens in de bijstand. Zie verder pagina 23 • Ziek volgens dokter genezen volgens GMD --- economie Machtigste onderneming op Maastricht Airport KLM verkoopt alle aandelen Schreiner Van onze redactie economie *MSTELVEEN/LEIDEN - De KLM heeft haar belang van jp>3 procent in Schreiner Luchtvaart Groep (vliegtuigen, helikopters, onderdelen en trainingen) verkocht. Als onderdeel Van de transactie hebben ook oprichter B. Schreiner, de Nationale Investeringsbank en ING afstand gedaan van hun belan*>en. Zij hadden respectievelijk 5, 11 en 5 procent van de edelen in handen. ?et grootste deel van de aandelen ;ornt terecht bij het management Schreiner, bestaande uit direc- J*voorzitter J. Röben, groepsdirecr r B. Biermans en drie divisiedi- Zo krijgt 'captain' Bob *n Balen, directeur van Schreinerï^hter Friendship Simulation °rnpany in Beek 6,6 procent van £ aandelen in handen. Verder hebren de NPM en Malaysian Helicop- ?r Services hun belangen uitge- J*id van 11 naar ruim 22 procent J^Pectievelijk van 33,3 tot 44 pror^t. Welke bedragen met de transï^jes zyn gemoeid, blijft geheim, is het machtigste bedrijf j£ Maastricht Airport. Het is in JT^k eigenaar van de Nationale van het vluchtnabootsingscentrum Friendship Simulation Company en van het onderhoudsbedrijf Schreiner Aireraft Maintenance bv. Gisteren werd bekend dat Schreiner bovendien 49 procent van de aandelen in de Beekse luchtvaartonderneming Air Exel heeft gekocht. Voor de KLM past de verkoop van haar pakket in het beleid van verdere concentratie op de kernactiviteiten. Oprichter B. Schreiner, inmiddels 78 jaar oud, zag er geen heil in zjjn belang nog langer aan te houden. De Schreiner Luchtvaart Groep werd opgericht in 1945 en is vooral bekend geworden als internationaal opererende helikoptermaatschappij, werkzaam voor de olie-industrie. Begin jaren tachtig verkocht Schreiner het grootste deel van zijn meerderheidsbelang, onder andere aan de KLM. Het inzakken van de internationale helikoptermarkt noopte de onderneming midden jaren tachtig tot diversificatie. Dat leidde tot de drie kernactiviteiten handel, opleidingen en operaties. De operationele divisie verhuurde in 1993 zon 25 vliegtuigen en 25 helikopters aan oliemaatschappijen, instanties als de Verenigde Naties, het Rode Kruis en andere luchtvaartmaatschappijen. De handelsdivisie levert onderdelen aan luchtvaartmaatschappijen over de hele wereld. De trainingsdivisie omvat de Nationale Luchtvaartschool op Maastricht Airport en de basisopleiding voor luchtmachtpiloten in Woensdrecht. In 1993 behaalde Schreiner een winst van 5,8 miljoen gulden op een omzet van 185 miljoen gulden. # Een van de activiteiten van Schreiner op Maastricht Airport is de exploitatie van het vluchtnabootsingsbedrijf Friendship Simulation Company. Op de foto een nagebouwde cockpit. --- Kleine rekeninghouder betaalt drie tientjes ING stelt geen prijs meer op lage saldi Van onze redactie economie HEERLEN - ING Bank gaat cliënten die gemiddeld minder dan 2.000 gulden op hun betaalrekening hebben staan een vergoeding vragen. Vanaf 1 september wordt van dergelijke cliënten een bijdrage gevraagd van f 30 per jaar. Een privé-rekening van gemiddeld meer dan 2,000 gulden en cliënten die ook andere zaken doen met de bank - spaarrekening, hypotheek, doorlopend krediet en dergelijke - hoeven de bijdrage niet te betalen. Gisteren zijn de ongeveer 400.000 particuliere klanten van ING Bank op de hoogte gesteld van de nieuwe tariefstructuur. Als belangrijkste argument voert ING Bank aan dat men streeft naar een bredere relatie met de cliënten dan uitsluitend het beheer van een rekening. De overschrijvingen van en naar dergehjke rekeningen, het betalingsverkeer', is nog altijd een verliespost voor alle Nederlandse banken. Alleen brj hogere bedragen op de rekeningen of bij een groter pakket aan diensten dat de cliënt gebruikt, kan de bank iets verdienen. De zusterorganisatie binnen de ING Groep, de Postbank, houdt voorlopig vast aan gratis betalingsverkeer voor de miljoenen klanten. ING-cliënten die vanaf september zouden worden aangeslagen voor f 30 per jaar (eerst f 10 voor de rest van 1994) kunnen gratis overstappen naar de Postbank. Daarvoor is zelfs een gratis 'overstappakket' ontwikkeld door de bank. „Een nieuw tarief is noodzakelijk wegens kosten van kantoor, dienstverlening, advies enzovoorts. Een grens van gemiddeld 2.000 gulden lijkt me redelijk," aldus ING. De andere Nederlandse banken kennen nog niet een dergelijke vaste bijdrage voor kleinere saldi op de betalingsrekening. Wel wordt veelal een bedrag berekend voor overschrijvingen, cheques en dergelijke. In het bankenpeloton was ING Bank qua tarieven voor particuliere betalingen overigens zeker niet de duurste. De Postbank is onbetwist het voordeligst, met de SNS Bank en ING op een gedeelde tweede plaats. ING Bank vergoedt echter wel 0,5 procent rente op betaalrekeningen, SNS Bank en Postbank niets. --- Feestje luidt nieuw tijdperk zelfstandig bedrijfin ’s Rijksmunt voortaan De Nederlandse Munt Van onze redactie economie UTRECHT - Met een feestje voor 400 genodigden heeft 's Rijksmunt in Utrecht gisteravond een nieuwe periode in haar eeuwenoude bestaan ingeluid, 's Rijksmunt heet voortaan De Nederlandse Munt en de werknemers zyn opeens ex-ambtenaren. Die wijzigingen zyn een gevolg van de privatisering van het bedryf per 1 juli 1994. Het muntbedrijf, dat sinds 1902 in handen was van het Rijk, is nu een 'gewone' commerciële onderneming. Het kabinet besloot vorig jaar dat de Staat niet langer zelf munten hoeft te produceren. Dat kan ook een zelfstandige onderneming doen, vond men. De taak van de overheid blyft voortaan beperkt tot de uitgifte van de munten. Bovendien, aldus het kabinetsbesluit, kan het munt bedrij f als geprivatiseerde onderneming beter opereren op de markt. Het dragen van financiële verantwoordelijkheid is een prikkel tot een efficiëntere bedrijfsvoering. Daar is de laatste zes jaar al hard aan gewerkt. Het machinepark werd sterk vernieuwd, het personeel bijgeschoold en het muntbedrijf ging - met succes - op zoek naar andere klanten dan het ministerie van Financiën. Naast de traditionele stuivers, dubbeltjes en kwartjes (100 miyoen exemplaren per jaar!) maakt ex-s Rijksmunt tegenwoordig ook hondenpenningen en gelegenheidsmunten voor het bedrijfsleven en andere opdrachtgevers. Volgens muntmeester Chr. van Draanen is by de ombouw van 's Rijksmunt geleerd van voorgaande privatiseringen, zoals die van de Staatsdrukkerij en het Ryksinkoopbureau. Daarbij ging veel mis, omdat de cultuuromslag te groot was. Van Draanen: „Wij hebben het andersom gedaan. We hebben veel tijd en energie gestopt in de voorbereidingen. In feite zyn we daar sinds 1988 mee bezig geweest. We hebben nu ons huis op orde en we kennen de markt." Vorig jaar is voor bijna tien miljoen gulden omzet gedraaid voor andere dan het ministerie van Financiën. De opdrachten varieerden van betaalpenningen voor het Archeon in Alphen aan de Rijn en het Dolfinarium in Harderwijk tot shekels voor Israël en herdenkingsmunten voor Aruba. Winst leverde dat tot nu toe niet op (vorig jaar bedroeg het negatieve saldo 3,9 miljoen gulden), maar directeur Van Draanen gaat er vanuit dat het muntbedrijf-nieuwe-styl per jaar twee miljoen gulden winst gaat maken. De aandelen blijven overigens in handen van de Staat. Over een jaar of vyf wordt een verdergaande privatisering bekeken. Directeur Van Draanen behoudt de titel muntmeester. De verzamelaar zal de komende tijd derhalve geen veranderingen aantreffen op de munten. De 'mercuriusstaf met slangen' als teken voor de muntplaats Utrecht en het huidige muntmeesterteken 'pijl en boog' zullen worden gehandhaafd. ---