CFW: c.a.o.-onderhandelingen WILLEMSTAD — Deze week is er een nieuwe c.a.o. getekend voor de werknemers van de transportondernemingen ATCO en UTS. Deze bedrijven hebben voor 99 procent hun activiteiten op het ISLA-terrein. In het geding waren bepaalde rechten die de arbeiders sinds 1985 hadden opgegeven. De CFW heeft namens de arbeiders onderhandeld met de directie. Ook bij Garage Cordia onderhandelt de CFW over een nieuwe c.a.o. De werknemers lieten zich onlangs mondeling informeren over de voortgang in het schriftelijk overleg. Aan de landsbemiddelaar heeft CFW gevraagd een referendum te mogen houden bij Securitas n.v.. Voorbereidende gesprekken voor een mogelijk referendum worden ook gevoerd met werknemers van de ABC-beveiligingscentrale. Volgens de CFW zijn de primaire en secundaire arbeidsvoorwaarden bij dit bedrijf net als bij de andere bedrijven in de bewakingssector "pover" en "inferieur". Ca. 0.-besprekingen vinden verder plaats bij Lusa n.v.. De bedrijfsleiding van Caribbean Fruit en Lovers Distribution zou volgens de CFW niet onverdeeld blij zijn met de komst van de vakbond binnen het bedrijf. --- Van Leeuwen,Marugg en Arion NOS tv-documentaire van drie Antilliaanse auteurs door Mike Willemse HILVERSUM/WILLEMSTAD — Op dinsdag 13 oktober zendt de Nederlandse Omroep Stichting (NOS) het eerste deel van een televisiedocumentaire over een drietal Antilliaanse schrijvers uit. Sherman de Jesus en Rudi Kross, verantwoordelijk voor het scenario, maakten een driedelige serie over de literatuur van de auteurs Boeli van Leeuwen, Frank Martinus Arion en Tip Marugg. T>e indiaan baarde een neger*, zoals het drieluik heet, is een filmische interpretatie van hun literatuur en het hedendaagse Curacao, met veel avontuur, humor en emotie. De makers: "Curacao heeft enkele grote Nederlandstalige schrijvers voortgebracht. Het zijn talenten die in Nederland aandacht verdienen, niet omdat zij uit een exotische omgeving komen, maar omdat zy goede schrijvers zijn". Afleveringen twee en drie worden uitgezonden op 20 en 27 oktober aanstaande, evenals het eerste deel, tussen 17.30 en 18.00 uur. Volgens de makers De Jesus en Kross van de 'De indiaan baarde een neger* is er bij het Nederlandse publiek weinig bekend van het bestaan van Caribische, in het Nedrlands schrijvende auteus. Zij merken voorts op dat de Antilliaanse auteurs het over het algemeen niet makkelijk hebben: "Er zijn op Curacao weinig prikkels aanwezig om te schrijven. Hun boeken worden op hun geboorte-eiland weinig verkocht. De samenleving leest niet veel. Er is geen literair leven, geen tijdschriften. Het is al verwonderlijk dat er schrijvers zijn als Marugg, Van Leeuwen en Martinus Arion, die overigens de gewoonte hebben lange tijd niets te produceren. Daarmee maken zij zich los van de druk van de uitgever en houden alleen hun eigen ritme aan. Zij drijven uitsluitend op hun eigen motivatie". --- LEEFWERELD Het drieluik gaat aan de hand van figuren die door deze drie acteurs zijn gecreëerd de leefwerelden binnen, die zij in hun ervaring met de Caribische werkelijkheid hebben waargenomen. Daarmee konden de filmmakers de voornaamste thema's aanduiden: "De benauwde blank-zwarte wereld die uit de kolonie als geschiedenis ontstond. Het gevoel van verlatenheid op een geïsoleerd eiland. De soms acute crises in de eigen identiteit. De opvatting dat het Cariben bestaan hachelijk is, maar als enig alternatief overblijft na bedevaarten naar elders". De titel van het drieluik 'De indiaan baarde een neger' is een vertaling uit het Guene, het zeventien/achttiende eeuwse Afroportugees, moeder can de Creoolse talen als het Papiamentu. --- IK BEN NIET IK In afleveringen staan respectievelijk Van Leeuwen, Martinus Arion en Marug centraal. In deel één, 'Ik ben niet ik' getiteld, ontmoet de kijker een Nederlandse auteur van Latijnsamerikaanse allure: Boeli van Leeuwen. Hij lijkt nu bezig met een tweede schrijversleven. In 1985 verscheen na een stilte van twintig jaar 'Schilden van leem' en in 1988 verrast hij opnieuw met 'Het teken van Jona'. "Met Van Leeuwen belanden wij in een divinacommediationeel dat — in het decor van de Curapaose architectuur — de bijbels God en zijn dienaars ter verantwoording roept over de tragikomedie, die zij in het menselijk bestaan hebben aangericht. Daar zijn de fantastische droombeelden die representatief zijn voor de Zuidamerikaanse kant van deze schrijver. En waarin zijn sardonische gebruik van bijbelteksten, machismo en zwerftochten door de menselijke existentie aan bod komen", verklaren de filmmakers. --- VICTORST.JAGO In aflevering twee staat Frank Martinus Arion centraal. In de film maakt hij een tocht langs de noordkust van Curapao waar vroeger de zogenaamde 'vrije slaven' gevestigd waren. Eén van hen staat model voor Sint Jago, hoofdpersoon van de roman die hij in voorbereiding heeft. Van de Christoffelberg ziet men het Curapao van het verleden liggen, dat het groeibed was voor het dramatische moment op 30 mei 1969. Op die dag is Curapao zwart geworden met een intensiteit die altijd al aanwezig was, maar steeds ontkend werd. Op die dag maakte Martinus Arion zich slechts bezorgd over het behoud van de archieven in de bisschoppelijke residentie op het Brionplein. Zij werden daar door de brand bedreigd en zijn ook inderdaad door de brand verwoest. Daardoor is veel van de zwarte erfenis, gelieerd aan de Guane-herkomst, verloren gegaan. Martinus Arion is een exponent van het opmerkelijke Caribische in de Nederlandse literatuur. De schrijver van Curapao die zijn volk zijn eigen taal als expressievorm wil teruggeven. Martinus Arion beweert dat vroeger een 'zwart-blanke' wereldtaal werd gesproken die een grote invloed heeft uitgeoefend op de westerse literaire talen als het Nederlands. Deze talen zouden 'gezuurdesemd zijn door hun aanraking met die wereldtaal. Dit laatste gebeurde zowel via de schepelingen op de slavenclippers als via de Westafrikaanse cultuur in de kolinies. Het kinderversje 'lene miene mutte' zou door schepelingen zijn omgezet in het Guene. Martinus Arion vond de oorspronkelijke betekenis: "Veel meisjes - Tijd om te vrijen - Tijd om te trouwen -Veel meisjes - Daar beneden". Aan boord van de slavenschapen werden de mannelijke slaven los van de vrouwelijke vervoerd. --- NIEMAND GOEDE NACHT 'Niemand Goedenacht' is het laatste deel van de serie en geheel gewijd aan Tip Marugg, de geheime schrijver die om zijn anonimiteit te waarborgen dag en nacht heeft omgewisseld. "Marugg heeft in plaats van de verdwenen man een mythische 'ik' bijeengeschreven die de wereld met een pijnlijke, nu en dan sardonische, aandacht in de gaten houdt. Het is soms een bittere avonturier, een roeszoeker, die met behulp van overgebleven fragmenten van zijn poëzie en zijn jeugd, mislukte werelden onthult of juist grotesk maskeert. Hij is vaak de genadeloos sarcatische aanklager van God.d ie wonend onder de verblijfplaats van de 'echte God', een puinhoop voor de mensen heeft achtergelaten"^ ldus de makers van de televisieserie. Volgens hen bleef Niemand Goedenacht' tot en met de montage een avontuur. De stijl van deze film in verregaande mate bepaald door het inzicht, dat niets de nageschreven wereld van Marugg beter benadert dan de bereidheid om met zijn fantasieën mee te gaan. "Dit deel van de trilogie had als moeilijkheid dat Tip Marugg zijn persoonlijke anonimiteit wilde handhaven". Marugg treedt op als een briljante schim, een fenomeen, die doelbewust een vanishing act opvoert om uitsluitend de literaire abstractie tot haar representant te maken. Alleen de taal van de letters lijkt te kunnen vertellen wat er aan de hand is. 'De poging om die wereld met de filmcamera te benaderen, bleek dan ook een gewaagd, hachelijk en uniek avontuur". De film begint in Amsterdam waar uitgeverij De Bezige Bij is gevestigd. Alex Reinders, de toenmalige rector van de Universiteit van de Nederlandse Antillen, geeft de uitgeverij informatie over zijn ontmoeting met Marugg en vertelt hoe hij in het bezit is gekomen van het manuscript 'De Morgen loeit weer aan. Zo is het teken dat Marugg afgaf, na twintig jaar verdwijning, langs ongewone weg in de Nederlandse boekenwereld beland. De drie delen van 'De indiaan baarde een neger' kwamen tot stand met steun van de stichting Stimuleringsfonds Nederlandse Culturele Omroepprodukties. --- Accountantsopleiding UNA WILLEMSTAD — Het Nederlandse Instituut voor Register Accountants (NIVRA) en de Sociaal- Economisce Faculteit van de Universiteit van de Nederlandse Antillen (UNA) tekenen op maandag 5 oktober een samenwerkingsovereenkomst die de basis vormt voor de opleiding master of accounting bij de UNA die recht geeft op titel register accountant. Voor de eerste fase van een accountantsopleiding zal de UNA een certificatenprogramma voor VWO-ers aanbieden, waarmee assistentaccountants parttime worden geschoold op het niveau van de NIVRA-opleiding. Voor de tweede fase wordt door de UNA een master of accounting-programma voorbereid, dat bedoeld is voor studenten die full time-opleiding Accountancy, respectievelijk de eerste fase van het NIVRA hebben voltooid. Het master ofaccounting-programma zal de tweede fase van de NlVRAopleiding volledig afdekken, mogelijk met enkele specialisaties. De ondertekening van deze samenwerkingsovereenkomst wordt gedaan door de voorzitter van het NIVRA drs. W. de Bruijn R.A, rector magnificus van de UNA dr. ing. Valdermar Marcha en de dekaan van de Sociaal- Economische Faculteit mr. Carl Camelia. --- Hirsch Ballin ontvangt bundel ■ WILLEMSTAD — De minister voor Nederland- Antilliaanse en Arubaanse zaken mr. Ernst Hirsch Ballin maakte onlangs op doorreis van Aruba naar Nederland een tussenstop op Curaqao waar hij een onderhoud had met gouverneur mr. Jaime Saleh. De gelegenheid werd te baat genomen )m aan beide autoriteiten een lundel aan te bieden van de lezingen die in maart zijn gehouden tijdens een door de Universiteit van de Nederlandse Antillen en Kamara Sindikal (KS) georganiseerd symposium over het geplande referendum inzake de staatkundige status van Curaqao. Dr. Valdemar Marcha en Errol Cova verrichtten de uitreiking namens de UNA en deKS. Op de foto Marcha, gouverneur Saleh, Hirsch Ballin en Cova. --- Goedkoopste supermarkten WILLEMSTAD — De Consumentenstichting FPK heeft in de maand september in veertien supermarkten prijscontroles uitgevoerd. De geplande vijftiende, Zeelandia Supermarket, weigerde medewerking. Van de veertien onderzochte bedrijven kwamen als goedkoopste uit de bus: La Bandera Portugesa, Las Vegas, Central Madereinse, Freitas Jumbo en Alves Supermarkt. --- ”Willen vakbondsstaat stichten” VBC verklaart oorlof aan de vakbewegingen WILLEMSTAD — De Vereniging BedrijfsM Curacao (VBC) vindt, dat de vakbeweging tracht 4 vakbondsstaat te stichten. Het aantal geregistre^ c.a.o.'s in de private sektor daalde van 150 in 1985"' 31 procent naar 103 in 1991.De VBC trekt hieruitA de conclusie dat steeds minder private bedrij*1 bereid zijn voor hun personeel c.a.o.'s af te sluit* maar vindt dit een bewijs dat de machtsbasis vai> vakbonden steeds kleiner wordt, terwyl zy wel sw meer invloed trachten te krijgen door het stellen,1 forse looneisen. Al dan niet ondersteund met * kingen. Het wordt volgens de VBC daarom ty d "dJ^ bevolking zich gaat uitspreken over de praktij» van de vakbeweging". De VBC laat in haar weekcommentaar van deze wee^J geen twijfel over bestaan hoe zij over de vakbonden ósA de vakbeweging tracht een staat te stichten waarin! bonden een zo grote invloed hebben, dat zonder hun akko* de overheid geen beslissingen kan nemen, waarin de rol^ het parlement naar de achtergrond wordt gedrongen' waarin andere belangengroeperingen hun belangen nis' dezelfde wijze kunnen behartigen. "Dit doel tracht men te verwezenlijken door middel van' vergroten van de zeggenschap in zowel het overhel