BINNENLAND. OVERZICHT. 12 's-G- ravenhage, 9 Oct. Voor de tweede maal is door de Regeering aan de Volksvertegenwoordiging een crediet van 50 millioen op Hoofdstuk VIII (Oorlog) gevraagd. Niemand zal zich, bij den langen duur van de spanning, daarover verbazen. Veeleer mag men zich erover verwonderen dat niet vroeger dit nieuwe crediet was aangevraagd. Dit laatste was dan ook zelfs de grief die de Kamer in het Verslag aan de Regeering had gemaakt en die heden door den heer Eland, voorzitter van de Commissie van Rapporteurs, werd herhaald. Immers, blijkens het onderhoud dat die Commissie met den Minister van Oorlog hoeft gehad, was er nu zóó'n haast bij de aanneming, dat allerlei vragen en opmerkingen onbeantwoord moesten blijven en men zich had neer te leggen bij de toezegging van den Minister, dat hij het antwoord alsnog, achterna, bij bijzondere Nota zou geven. Minister Bosboom verzekerde weliswaar, dat hij de oredietaanvraag had opgemaakt zoodra hij den bodem van zijn geldkist begon te zien, doch dat hij wel'wilde beloven, heel gauw meb de volgende Kredietaanvraag te zullen komen Met dit laatste kreeg hij de lachers op 'zijn hand maar de heer Eland bleek door dit luchtige bescheid niet zeer gesticht en meende dat de Minister de zaak wat ernstiger had kunnen behandelen. Ook wij vermoeden dat de Minister allicht wat vroeger met deze aanvraag had kunnen komen. Anderzijds ie niet goed te zien, welken invloed dat op de beslissing van de Kamer zou nebben gehad. Het geld moet er nu eenmaal •wezen en het is ondenkbaar dat de Kamer het zou weigeren al zou zij nog zooveel critiek willen oefenen op een wijze waarop het vorige crediet is besteed. Dat heeft ze nu vrij ruim gedaan in haar verslag, de Minister zal daarop 2©r Nota anj^woordeni iedereen kan er dan nog een bespreking over uitlokken ■— wat wil men meer ? Overigens was het, voor allen op één na, duidelijk dat men thans slechts 'e Ministers Nota kon afwachten. Zelfs verklaarde de heer Duymaervan Twist dat men in zijne afdeeling zich op het standpunt had gesteld dat men de heele bespreking, van dergelijke aangelegenheden bot later moest uitstellen; nu hij echter had gezien dat men in andere afdeelingen daarover anders had gedacht, stelde hij ook nog een paar vragen waarvan hij evenwel het antwoord eerst in de Nota tegemoet zag. ' Het eene lid dat zijn spreeklust niet kon bedwingen was — 't spreekt van zelf — de heer K. ter Laan. Hij bracht een aantal punten ter sprake die deels in het verslag reeds waren te berde gebracht, deels bijzonderheden betroffen die, naar wij hoorden, ook reeds in de afdeelingen waren behandeld en waarvan 's heeren Ter Laan's partijgenoot mr. Troelstra, als lid der Commissie van Rapporterus, kennis droeg. Dez© zal ze dus wel aan den minister hebben overgebracht, o.a. stellig d© verschillende behandeling van „Het Volk" door verschillende militaire autoriteiten. Ten aanzien van dit punt antwoordde do minister dat hij een Verbod van lezen altijd en overal absurd vond — er moest vrijheid van denken in het leger wezen evenals overal elders —- maar dat hij aan het oordeel van eiken commandan*y moest overlaten of deze bepaald© geschriften in militaire lokalen wilde toelaten of niet. Ons komt het voor dat de houding van ~Het Volle" sedert den oorlog geen enkelen commandant van niet benepen opvattingen aanleiding had behoeven te geven tot eenig verbod. Maar ook voor officieren geldt wafc de minister in 't algemeen zeide; er zijn weinig ideale menschen (al zijn er misschien enkele, zoo voegde hij, langs zijn neus weg, aan 't adres van den heer Ter Laan er aan toe). En heb lijkt ons thans een psychololisdh zeer ongeschikt oogenblik om commandanten met min ruim© begrippen tot ander inzicht te brengen. Als dat in narmalen tijd nog niet' is gelukt dan gaat het nu zeker niet. Over de opmerkingen en bedenkingen van den heer Ter Laan ten slotte dit. Ze waren ii'derdaad voor 't meerendeel van zoodanisgen aard, dat ze niet tot later bewaard konden blijven. Maar moest daarom nu weer, in 't openbaar, een red© worden gehouden^ Had de afgevaardigd© van Den Haag ze niet kunhen opschrijven en ze den minister kunnen overhandigen ter beantwoording in de Nota? De heer Ter Laan heeft echter weer een^ „uitgepakt". Hij „maakte inspectie". Voor zijn commandant: den Kiezer", --- De Nederlandsche mail. De Nederlandsen© mail per „Rembrandt" overgebracht, werd hedennacht te 12.34 uur hier ter stede verwacht. --- Gemengde berichten. Overleden. Het meisje, dat Donderdagavond bij een brand in haar cel in het. Huis van Bewaring te 's-Gravenhage levensgevaarlijk werd gewond, is aan de gevolgen daarvan in het .Gemeenteziekenhuis overleden. --- KUNST. Steun-tentoonstelling in Pulchri. fï 's-G ravenna ge, 9 Oct. ' Van de twee groote tentoonstellingen die met liefdadig doel thans weder in Den Haag worden gehouden, die in den Kunstkring en die in Pulchri, bezochten wij heden laatstgenoemde. Het spreekt vanzelf dat alle critiek moet zwijgen tegenover ©en verzameling van werken die all© zijn geschonken voor het goede doel: verloting ten bate van de vluchtelingen op ons grondgebied. Wij zullen ons dan ook bepalen tot ©en dringende opwekking om te helpen steunen langs dezen waarlijk zeer goedkoopen en aangenamen weg: De loten kosten één kwartje en als men er vijftig neemt is mcii zelfs absoluut zeker van een prjjs, daar de trekking in seriën van vijftig loten zal geschieden en in elke serie een prijs valt. Natuurlijk is er nogal' wat kaf onder het koren maar er is toch ook heel wat moois. Wij herinneren ons een mooien Isaac Israëls, een Kamerlingh Onnes, Hoytema's, Havermami, een prachtigen Dirk Nijland, onder de beeldhouwwerken een heerlijk reliefje vap. Mendes da Costa en nog heel wat meer dat zeker zelfs met f 12,50_te laag is betaald.:, en waaraan men misschien maar een kwartje hoeft te wagen. De schilders zijn gul uit den hoek ge komen. Mog© het publiek daarop gul antwoorden. --- ONDERWIJS. Academische examens. Utrecht. Geel. 2e Natuurk.: mej. W. J. Westenberg, de heeren N. W. Facee Sclieffer, M. J. Bosma, K. de Snoo, N. M. Buys, H. 0. v. Vonno. Bevorderd tot semi-arts de heeren E. G. E. CVoin en J. W. Holm; tot arts de heeren J. M. Kolff en B. G. J. H. Deuling. („U. D.") Leiden. Geslaagd voor het artsexamen eerste gedeelto de heer J. F. A. L. Wilkens. Bevorderd tot arts de heer P. W. Wijsman. --- Machinisten-examens. Utrecht, 9 Oct. Geslaagd voor voorloopig diploma de heeren W. Kragt, G. W. van Driesten, K. Timmer en A. M. Vlenterie. --- Amsterdam en de oorlog. Comité van Nederlandsche Uitgewekenen uit België. De jongste dagen zijn onder den stroom der vluchtelingen ook vele Nederlanders in hun vaderland teruggekeerd, en is het voor hen van belang de aandacht op bovenstaande comité te vestigen en hun in overweging te geven zich spoedig in registers te laten inschrijven. De taak van het comité is, door middel van do Nederlandsohe Regeering de in België achtergelaten bezittingen van Nederlanders zooveel mogelijk te beschermen, voor zoover de oorlogstoestanden dat toelaten. Zij die te Amsterdam en omstreken verblijf houden kunnen zich dagelijks (uitgezonderd Zondag) van 9—12 en van 2—5 aan het zittingslokaal Singel 334 te Amsterdam vervoegen, alwaar de noodige mededeelingen verschaft zullen worden. Tevens worden allen die te Brussel en omstreken woonachtig waren, en zich nog niet hebben aangemeld, verzocht dit alsnog zoo spoedig mogelijk te doen, omdat een drietal commissieleden binnen een paar dagen naar Brussel vertrekt ter behandeling van de belangen van di© uitgeweken Nederlanders, dio zich aangemeld hebben. Gezien den toestand te Antwerpen, is het onmogelijk aldaar te werken, doch zoodra do toestand het toelaat zal er te Antwerpen weder een delegatie zitting hebben en ter plaatse een onderzoek instollen omtrent plaats gehad hebbende verwoestingen, opdat voor deze gevallen ook maatregelen in het belang der uitgewekenen getroffen kunnen worden. --- Bond van Orde. Daar er zich over de honderd personen hebben aangeboden voor stationswerk, kunnen er geen dames en heeren meer voor in aanmerking komen. --- Collecte Algemeen Steuncomité. De collecte, voor het Algemeen Steuncomité door den Bond van Orde georganiseerd, heeft ditmaal opgebracht: aan contanten een bedrag van f 11,331.71; aan giften naar aanleiding van de collecte gestuurd / 538, als maandelijksche giften werden toegezegd ƒ 40 (zes maal); f 20 aan vreemd geld en bovendien nog 7 inwartieringsbiljetton, in totaal dus een bedrag van f 12,129.71Ï, terwijl do vorige maal de opbrengst der collecte / 11,800 is geweest. Veel klein geld werd ook ditmaal weer ontvangen, o.a. 64,000 centen, 36,500 dubbeltjes, 10,650 kwartjes en 9000 stuivers. Verder werden nog onvangen 2300 guldens, aan bankpapier f 315 goud geld f 115 en ailverbons f 460. Do collectanten, die graag het bedrag willen vernemen, dat door hen is opgehaald, kunnen dat Zaterdagmiddag 10 Oetober tusschen 1 en 4 uur vernemen bij deu Bond van Orde, Weteringschans 22. Op schriftelijke of telefonische aanvragen kan geen antwoord gegeven woi*den. --- Laatste Berichten. Nederland, te hulp! Prof. H. Burger seint ohs uit Roosendaal van gisteravond : Namens het Comité tot steun van de Belgische en andere -slachtoffers bezocht ik heden Roosendaal en Bergen op Zoom. Te Roosendaal do reusachtige perrons gevuld met vluchtelingen. Daartusschen vele soldaten, die brood en water ronddeelden eu de ongelukkigen vriendelijk voorthielpen. Af en toe, zij het ook nog veel te weinig, vertrekken lange treinen met Belgen in verschillende richtingen. Er is een Plaatselijk Comité, dat voortreffelijk werk doet, en eenjirachtelijk samenwerkt met den heer Bos, onze vertegenwoordiger, en met het pas gevormde Provinciaal Comité. De heer Laan, de familie Van Gilse mogen met name worden genoemd, maar ook elk ander Roosendaler doet zijn plicht. En het plaatsje is propvol. De groote treinen, die gisteren en heden naar het Noorden vertrokken, werden op uiterst ordelijke wijze gevuld. Het Comité werd daarbij door de militairen uitstekend geholpen. Op den weg tusschen Roosendaal en Bergen op Zoom talrijke vluchtende families op allerlei soort van voertuigen. In Bergen op Zoom is de toestand in één woord verschrikkelijk. Terwijl in Roosendaal orde heerScht, en mën ondanks de geweldige drukte volle treinen ziet wegrijden, is de toestand daar onhoudbaar. Het wordt Bteeds erger. Alle openbare gebouwen zijn tjokvol. Langs alle straten en we?en zitten de vluchtelingen met hun schamele have in dichte rijen op den grond. Hun aantal te achatten is niet mogelijk Maar het moeten er tienduizenden zijn! En hun aantal neemt, daar er zoo goed als geen treinen vertrekken, steeds toe. Hier zullen dezen nacht en, naar ik vrees nog meer nachten, tallooze en tallooze menschen slapen onder den blooten hemel. Schamel, uitgehongerd volk. Want het zijn de allerarmsten, die geen voertuig konden krijgen en to voet hierheen zijn gekomen. Zoo is het op alle wegen rondom Bergen op Zoom, zoo is het ook op den weg tusschen ii en Roosendaal, waar eveneens duizenden kampeeren op den kouden grond. Goddank 1 dat het niet regent en sneeuwt. Maar thans ook is het lot van deze duizenden in den kouden nacht meer dan verschrikkelijk. Ik kan niet trachten dit leed te beschrijven: wie het heeft bijgewoond raakt zijn levensdagen deze nachtmerrie niet meer kwi-t* . .. Maar met aandrang roep ik mijn landgenooten .toe, dat hier dingen gebeuren, vreeselijker dan iemand in den lande zich kan verbeelden, en dat snelle hulp, hulp op groote schaal, een dringende eisch is. Wat er al kan worden gedaan, waag ik niet te zeggen; maar twee dingen zijn vóór alles noodig: le. treinen om zooveel mogelijk de**re rampzaligen weg te voeren; 2e hulp ter plaatse. 10. Van Bergen op Zoom vertrekken Om zoxj pn aeggen geen treinen* Ik. ben oyertuigd dat de Staatsspoor doet wat zij kan, want waar in gewone tijden er op dez© lijnen treinen van zeven voertuigen rijden, gaan er thans van Roosendaal naar het Noorden treinen van wel dertig voertuigen, voor een deel, het is waar, met Belgisch materieel. Wat ik thans te Bergen op Zoom zag, heeft mij duidelijk gemaakt, dat zelfs zes treinen, die elk duizend menschen wegvoeren, nog geen ruchtbare ontlasting zullen aanbrengen. Het zou grof onrecht zijn, niet dankbaar te gewagen van wat de Bergen-op-Zoomstihe burgerij doet. Haar damescomité (de dames Van Heyst, Van der Meulen, Bakhoven, Verlinden en vele anderen) weert zich dapper. Aan geldmiddelen hebben het tot nog toe haar medeburgers het niet laten ontbreken. Evenwol, een begrijpelijke neerslachtigheid ie over hen gekomen, nu zij het grootste leed niet kunnen beheerschen, en het met den dag zien toenemen, in -stede van verminderen. Hedenmiddag was in heel de stad geen stukje brood te krijgen. En daarbuiten liggen die duizenden en duj[?enden, vrouwen, kinderen, zuigelingen in den kouden herfstnacht. Gelooft mij, er zullen verscheidenen ellendig omkomen op den gastvrijen Neerlandschen bodem. Regelmatige wegvoering van vluchtelingen, zooveel dan mogelijk is, moet bovenaanstaan op het programma. Waarheen ? Mij dunkt naar alle grootere plaateen in ons land, onverschillig of zij al of niet haar hulp hebben aangeboden. In de kleinere 6teden moeten honderdtallen, in de grootere duizenden worden geplaatst. Dat moet, en dab kan. Gisteren heb ik in Amsterdam kunnen zien, hoe een leegstaand huis aan de Keizersgracht in één dag is ingericht tot een uitnemend nachtverblijf voor 150 vluchtelingen. Ekctrische licht-installatie, keukeuinrichting, warm avondmaal, ligging, dekens, wasch, alles was in orde. En dit alles op één enkele aanvraag langs de huizen in de buurt, gesohongen in overvloed: zóó ban het overal. En zoo moet het overal. Op ons volk rust do dure plicht de verjaagd© Belgen te voeden en t© kleeden. Niet alloen een plioht der barmhartigheid, maar ook wijl onze k^ino nabuur met een bewonderenswaardige zelfverloochening den strijd voor het recht heeft aangebonden tegen het geweld van den sterkere. Voor alle neutrale landen heeft België zich opgeofferd en zich aldus in de geschiedenis onvergankelijke roem verzekerd. Wij zijn de eersten om door daden blijk te geven van onzen dank; want het in België vergoten bloed zal niet zonder loon blijven. 20. Hulp ter plaats© is mede dringend, dringend noodig. Daar moeten automobielen werden gezonden langs de groote en kleine wegen, die van België naar de streek'van Rco3endaal en Bergen ep Zoom voeren. Zij moeten voedsel brengen, dat zonder verdere voorbereiding ter plaats© kan worden gebruikt. Zij moeten dekens B^anvoeren bij duizendtallen. En eindelijk moeten zij, zieken en gebrekkigen ophalen van de wegen en uit de bosschen, en brengen in de ziekenhuizen, die thana in ons iand in zoo groot getal bestaan en naar werk smachten. Want waarlijk, ook door dit doel is het Rooda Kruis bestemd. De nood nijpt. Bij all© hartelijke deelneming, reeds thans bewezen, wan© toch niemand dat Nederland zijn plicht al vervuld heeft. Uit Roosendaal seint een onzer bijzondere berichtgevers nog, d.d. 9 Oct. 11 uur 's avonds: • Van verschillende zijden wordt medegedeeld, dat de stad Antwerpen hedenmiddag aan de Daifechers is overgegeven. Het is echter onmogelijk de juistheid van de tijding te controleeren. Een feit is het, dat sedert Vrijdagmorgen het vuren heeft opgehouden. Enkele vluchtelingen doelen mede, dat de Duitschers reeds zuidoostelijk van Capellen gezien zijn. Daarmede zou dan getracht worden een omtrekkende beweging ujt te voeren en het leger in te sluiten. Heden ivond passeerde hier een trein met 600 Belgische soldaten, die bij Putten de grens waren o vergetrokken -en daar werden ontwapend. Onder geleid© van landweermannen werden ze naar het Noorden vervoerd. Ook eren twintigtal gewonden kwamen aan en .werden in het gasthuis opgenomen. --- Geinterneerden. Te Middelburg zijn aangebracht 2 Belgische officieren en 120 man, die bij Clinga de grens overkwamen. TIEL, 9 Oct. Op de veiling van de Tielsche Veuingsvereeniging besteedde men heden voor: Dubbelo binderzoet / 2.60—2.70; belleflenr / 4.30—5; goudreinetten ƒ 4.30—6; zure schijvers ƒ 2.40—4; wintervijgenperen ' f 2.75—. 6.75; ijsbouten f 2.50—3.75; sterappelen ƒ 4— 9; Avezaatsche kapellen f 2.40—3.20; • stoofperen / 2—3.25; Jodeperen ƒ 3—4.25; wijnappelen f 3.20-^-3.90; reine dor f 3.40—3.50; zoete reinetten / 2.20—3.25; pondsperen ƒ2— 2.90; holgaten ƒ 2.75—2.90; zoete appelen f 2—2.90; zoete bellefeur / 2.70—2.90; maagdenperen ƒ. 6.75—8.75; notarisperen / 2.40— 2.75; hollemansappelen / 4.50—4.75; courtpendu / 3.70—3.80; grauwe bezieperen / 2.75 —4.50; winterjannen / 1.90—2.70; remboursappelen f 5.60—5.70; vKulemansappelen ƒ3.40 —3.90; framboosappelen / 3.40—3.50; paradij sappelen ƒ3.25—3.75; bergamotten ƒ2— 2.60 > Fransche schijvers ƒ 3—5.50; princessennobels ƒ 6—8.75; kanappelen f 2.80—2.90; oranjebergamotten ƒ 3.75—4.75, alles per 100 pond. Aanvoer zeer groot; bestond uit 170 partijen. Handel vlug. Prijzen van goede quajiteit hooger. --- SCHEEPSTIJDINGEN. Binnenlandsche Havens. IJMUIDEN, 9 Oct. Vertrokken Prins Maurits, S. Paramaribo. IJMUIDEN 9 Oct. Vertrokken Saga, S. Sunderland. MAASSLUIS, 9 Oct. Wind Zuid. Aangekomen City of Brussel, S. Dublin; Ptamigan, S. Londen. Vertrokken Heimland 1, S. Middlesbrough; Holland, S. Christiama, Z. VLIB, 9 Oct. Aang. Friesland, S. Leith via Nieuwediep. . MAASSLUIS^ 9 Ook (5 %1 Wind. W.4 bewolkte lucht, Aangekomen: Heelsum, S. Newcastle; Colchester, S. Harwich; Gallia, motorboot, Amsterdam. Vertrokken: Kjttiwake, S. Gent; Moerdijk, S. New-York. VLISSINGEN aangek. 9 Oct. Mecklenburg, S. Folkestone. Vertr. Prinses Juliana, S. Folkestone. Gep. n. Antwerpen Princesse Henriette en Leopold 2, mailbooten, Ostende. Gep. v. Antwerpen 9 Oct. Antonia, S. Ostende. Gep. n. Gent 9 Oct. Elisabeth, S. Huil. Gep. v. Gent Harelda, S. Belfast; Fandion, S. Manchester. • --- Buitenlandsche Havens ADEN aa-ng. 6 Oct. Mijdrecht, S. Alexandria, BALTIMORE aangek. 6 Oct. Missouri, S. Lenden. BORDEAUX aangek. 6 Oct. Novington, S. Galveston. GLASGOW aangek. 7. Oct. Pretorian, S. Boston. GOTHENBURG vertr. 9 Oct. Alex Keiller, S, Rotterdam. GRIMSBY vertr. 9 Oot. Willy, S. Rotterdam, KOBE aang. 5 Oct. Arabien, S. Yokohama n. Kopenhagen. KINGSTON (J.) aangek. 0 Oct. Van der Duijn, S. Manchester. LIVERPOOL aangek. 7 Oct. Addah, S. W.- Afrika. MELBOURNE aangek. 7 Oct. Themistocles, S. Londen. NEW-ORLEANS aangek. 6 Oct. Crovm ol Cordova, S. Clyde. NEW-YORK vertrr, 8 Oct. Matanzas, &. Rotterdam. PLYMOUTH aang. 9 Oct. American, fl. New» Vork n. Rotterdam. VALPARAISO aang. 7 Oct. Saxon, Jo^sen, Rotterdam. VANCOUVER (B. C.) aangek. 7. Oct. Historian, S. Londen. --- STOOMVAARTLIJNEN. STOOMVAART-MIJ. NEDERLAND. VONDEL (thuisreis) vertrok 9 Oot. van, CcM lombo. --- KON. NED. STOOMBOOT-MIJ. LISA arriveerde 8 Oetober van Kopenhagen te Gefle. --- ROTTERDAMSCHE LLOYD. DJOCJA arriveerde 8 Oct. van Colombo te Padang. --- HOLLAND-AMERIKA LIJN. EPSILON, van Rotterdam naar New-Yorlf, passeerde 9 Oct. Wight. VEENDIJK, van Rotterdam naar New- Vork, passeerde 8 Oct. Bevezier. WINTERSWIJK, van Rotterdam naat Montreal, passeerde 9 Oct. Bevezier. ZCJIDERDIJK, van Rotterdam naar Havana en New-Orleans passeerde 8 Oct. Bevezier. AANGESPOELD. (Schiermonnikoog, 9 Oetober.) Alhier is een sloep van een Duitsche torpedoboot aangespoeld, benevens zwemgordels, gemerkt „S. M. TPBT no. 117" en zwemvesten. BATAVIER V. (Rotterdam, 9 Oct.) Het' Nederlandsohe stoomschip „Batavier V" is in den nacht van 6 op 7 Oct. nabij Blackwell Point met een .lichter in aanvaring geweest, waardoor de schroef is beschadigd. Van hier is een andere schroef gezonden en hoogstwaarschijnlijk zal hedenavond de reis naar Rotter» dam kunnen worden aanvaard. BEEKBERGEN. (Londen, 9 Ort.) Het Nederl. stoomschip „Beekbergen" is met zware schade door aanvaring van Manchester itd Barry aangekomen. RIJNVRAOHTEN. Duisburg, 9 Oct. De afgeloopen week heeft geen noemenswaardige verandering in den toestand van de vraebtenmarkt gebracht. Aanvoeren van de kolenmijnen hadden geregeld plaats, en waren de laatste Jagen bijzonder omvangrijk. Dientengevolge waren ook de verschepingen maar den Boven- Rijn zeer levendig, De volgende vrachten werden genoteerd naar; kleine middelsoort gr. schepen* Tiel ƒ 1.20 ƒ 0.95 / 0.72*, Arnhem t> 0.90—0.95 Gouda „ 0.80 Amsterdam „ 0.80 Doesburg „ 1.23 J, 0.90 '«-Bosch ,> I—i Rotterdam „ 1.15 „ 0.70 Schiedam „ 0.95—1.— „ 0.72$ '6-Gravenhago n 0.90 Zeeland - ,» 1.2-5 _ ~ I.— Vracht van de Ruhr naar Mainz/Gustavsburg/Mannheim M. 0.98 Karlsruhe „ 1-10 Lauterburg u 1-20 Straatsburg ~ 1.50 Sleeploon r/d. Ruhr naar St. Goar Pf.'Sf—3 Mainz/Gustavsmirg „ 4 —4J Mannheim j, 4|—5 --- BEURS EN NIJVERHEID. Vergaderingen. Zaterdag 10 Oetober. 2 u. Maison Koomen. Buit. alg. verg.-Café" Neuf. 3 u. Frisia Wolspinnerij. Alg, verg\ Amer> can Hotel. --- Wisselkoers Rotterdam. Londen zicht 11.75. Berlijn ÖS^. --- Goudbeweging. LONDEN, 9 Oct. (Reuter.) De Engelsch-al Bank heeft heden £ 231,000 aan goud ontvangen. Zilver noteerde 23|, Particulier disconto --- Binnenlandsche Leeningen. De N. V. Heerenveensche Waterleiding heeft onder garantie van de 3 Friescha gemeenten: HaskerJand, Engwirdèn en Schoterland een Jjarige 5 procent obligatieletming ad f 50000 b'j de tirma Gebr. Kingma te Bolsward geplaatst. --- Gedwongen koers voor Duitsch geld In België. De Gouverneur-Generaal van het door Duitschland bezette gedeelte van het Belgisch grondgebied heeft bepaald dat Duitsch geld aldaar voor de nominale waarde moet worden aangenomen. --- Werkloosheid in Engeland. In de bouwvakken, constructiefabrieken, machine en rijtuigfabrieken en de scheepsbouwindustrte bedroeg het percentage werkloozen op 2 Oetober, die in deze industrieën tegen werkloosheid zijn verzekerd, 5.1 tegen 5.4 voor een week en 6.3 voor een maand. Deze cijfers hebben betrekking op geheel Groot BritanniS. Wat de andere bedrijven betreft, bedroeg het aantal werkloozen, volgens de registers der arbeidsbeuraen, op 2 Oetober 64,915 tegen 66,954 eenweek geleden. --- Rijstoogst in Japan. Volgens een bericht van „TJhe Ja/pan Ohronicle" van medio Augustus waren de vooruitaiohten voor den rijstoogst in Japan gunstig. Verleden jaar werd de oogst geraamd op 52.786.000 koku en wanneer zich thans geen ongunstige omstandigheden voordoen, verwacht men, dat de oogst dit jaar ongeveer 55.000.000 koku zal opleveren. --- Economische toestand in Rumenië verband met den oorlog. Asp. Vice-Oonsul De Decker to Boekarest meldt aan „Handelsberichten": De export uit Rumenië van petrolsumresidu (liquid fuel) is met ingang van 1 September 1.1. verboden; de export van ruwe olie, petroleum (kerosene)^ gasoü-j en ijjenzin'. & echte-j vrjj gelaten. De .Rumeensche spoorwegen hebben a.1., naar •jchrjjrer dezes verneemt, gebrek aan steenkolen, zoodat men de residu-voorraden en residu•produc*»* i*a het land wil behouden. De groote petroleummaatschappijen, die gedurende de eerste weken sedert het begin van den Burop-eeschen oorlog haar bedrijf tot het Uiterste beperkten, hebben, nadat zij belangrijke bedragen hadden geïncasseerd, de werkzaamheden op de terreinen noowel uls in de raffinaderijen weder vrij .geregeld hervat; het boorbedrijf lijdt echter onder het gebrek aan werkkrachten, ten gevolge van de gedeeltelijke mobilisatie van het leger. Bij vele kleinere combinaties ligt echter het •f-ferk geheel stil door gebrek aan geld, daar geene remises uit het buitenland worden ontvangen. De tarwe- en rogge-oogst schijnt beneden het gemiddeld» gebleven te -qjn; ook de qualiteit staat bij andere jaren ten achter. Van den maïs-oogst heef* men echter de gunstigste verpachtingen. Zooals reeds werd gemeld, is de export van granen (fourages uitgezonderd) geoorloofd. Men zoude die producten van Rumenië naar neutrale kinden per spoor (eventueel ook naar Hongarije en Rusland) kunnen exporteeren, doch er heersent groot gebrek aan spoorweg- Jrfagons. Verder is het rollend materieel der spoorwegen door de voortdurende troepentransporten in den kuatsten iijd sterk in beslag genomen geweest. Er wordt hier tegen Sf. Dumitro (26 October/8 November), de datum, waarop de huren en pachten moeten worden betaald, eene Jievige financieele crisis verwacht, indien niet •fóór dien tijd het gedeelte van den oogst, dat (voor export beschikbaar is, zal kunnen worden uitgevoerd. De „Banque Nationale" steunt de groote banken door kredieten a 7 pCt. per jaar, terwijl deze aan hare cliënten 9 a 10 pCt. per jaar jn rekening brengen. Een moratorium is tot op het oogenblik niet (afgekondigd. Rumenië bevindt zich niet in oorlogstoestand en de afkondiging van een moratorium zou onder deze omstandigheden het land in discrediet brengen. De drang naar een moratorium gaat uit van (3* kooplieden in de provincie, doch de handel aldaar is geheel verschillend van dien dn de fcsoidetad. In Boekarest hebbén alle belangrijke bankinstellingen bare hoofdzetels en door de kooplieden aldaar zijn gemakkelijker kredieten te krijgen dan in de provincie, waar kleinere banken werken, die eèlf door haar minder belangrijk kapitaal en door het plotseling terugrragen van deposito's ia moeilijkheden geraken «1 van hare cliënten 16—20 pCt. interest jnerlangen. De handel ligt nagenoeg geheel stil; van het buitenland zijn sedert het uitbreken van den oorlog slechts die zendingen aangekomen, die bij het begin van den oorlog bij de buitenland(t»he grensstations zijn blijven liggen. Aan verschillende artikelen zal dan ook •spoedig gebrek komen, indien de omstandigheden den aanvoer «it het buitenland niet ver©•rlooven. De „Service Maritime Roumain" heeft hare t-aarten op Rotterdam gestaakt. Daar de S. M. R. eene Staatslijn is en de houding van Rumenië elk oogenblik kan veranderen, zouden hare booten, indien de dienst gehandhaafd bleef, aan het gevaar blootgesteld zijn in beslag te worden genomen. De geregelde' dienst zal misschien weer worjflen opgenomen, zoodra er in den algemeenen toestand meer klaarheid is gekomen en de ■vaart door het Kanaal met minder gevaar kan geschieden. --- Examen M.O. Wiskunde akte K I. 's-G ravenhage, 9 Oct. Opgeroepen eu opgekomen 3 candidaten, teruggetrokken 1. Geslaagd de heeren P. van Deun te s-Gravonhage en A. Govers te Rotterdam. --- Wiskunde L.O. (art. 86). '•s-G ravenhage, 9 Oct. Opgeroepen en opgekomen 3 candidaten. Geslaagd J. Pols te Dordrecht, J. M. R. Sneep te Rotterdam, mej. W. G. de Haan, te Venlo. Op de voordracht voor leeraar in de wiskunde aan het Gymnasium te Assen zijn geplaatst no. 1 mej. O A. Frankamp, doctoranda te Leiden; no. 2 mej. O. A. G. Hoogeveen, doctoranda to Utrecht; no. 3 de heer H. E. Loen, candidaat te Utrecht. --- VISSCHERIJ. Te Volendam zijn; in de laatste zes dagen, aangevoerd: 7910 K.G. -kuilaal, / 0.24—0.36 per K.G.; 5600 K.G. bot, / 0.24—0.26 per K.G.; 520 K.G. hoekaal, f 0.45—0.56 per K.G. en 4360 manden garnalen^ t 0,50—1.93 roer mand» Te Vlaardingen zijn van de haringvisscherij binnengekomen VI 200 stm. J. Bos Jr., 37 last; VI 29, stm. F. Vogler, 35 last; Sch 429, stm. M. Beekhuizen, 23 last; VI 124, stm. IJ. Woensdregt, 20 last; VI 70, VI 45, VI 141, VI 148, Sch 100, Sch 381, Sch 120 waren binnenkomende. Vertrokken zijn VI 63, stm. J. van Zwieten, VI 164, stm. W. Sas, VI 73, stm. L. Muis, VI 168, stm. P. van Dijk VI 197, stm. J. Bootsman, VI 191, stm. P." v. d. Linden, VI 149, stm. F. de Jong, VI. 38, stm. T. Bakker, VI. 112, stm. W. van Za-nten, VI. 56, stm. J. Brobbel; VI. 181, stm. A. Schriel, VL 153, stm. H. Boomert. Aan het afslaglokaal werd Vrijdag verhandeld volle haring / 22.80—22.60, ijleharing ƒ 20—20.40, hom- en kuitzieKeharing f 21.50— 21.70, steurharing f 17.60—18 per kantje. --- FAMILIEBERICHTEN. Uit verschilienae bladen. BEVALLEN Barones van Haersolte van Haerst—'s Gravesande Guicberit, d.t Den Haag; C, L. H. Quarles van Ufford—Gravin v. Limburg Stirum, d. id. ---