Onze Oost. DE GRATIE-VERLEENINGEN. De meeningen der confessioneele weekbladen. BATAVIA, 19 Maart. (Aneta.) De >,Javapost (prot.) constateert, dat volgens het gevoelen van de meerderheid der bevol king de gratieenng misplaatst is. Alleen den privipieelen tegenstanders van de doodstraf of den overethisch, theosofisch of communistisch aangelegden zal de beslissin- bevredigen. => ue De (R.K.) „Banier" zegt dat, indien het de regeering ernst is met het he winnen van het vertrouwen van riP K0,-„ir •• u2L°ï__S££ Jr**" *« B « d* Deh --- UIT DE MAILBLADEN. POLITIEK NIEUWS. DE COMMUNISTIS6HE ONLUSTEN. Stemmen uit het bedrijfsleven. !i;nI,ndie^\oltliuHervirs voOTt ** >■ het openbare leven Si' r-de plaats innemen leningen omtrent d_ ____ ™ Publioeert hun Wij ontlee™reed 'StiSOhe woel^*°Pinie van ir Wouter C___ ™ ander aan As *n ander mededeel! _ * ™ ZU,len thans een «ta heer lut fik 'rent de «zi^teh van d* BaUafsche PctrM 'IJ' V6rteSenwoordiger van Wa. LaatstenLmde'Z Maa.tf h,appij * Soela" indacht aan _. f r Wljdt in het bi*wder wereldgebeuren „ f ,TBn China * het h*idige r»_ kan nnii 6l?.de les> welke de Indische re^e- HÜ z4? oT: U aUM Wat daar tbans SesAi^t- °6nf ri°. Diet blind °P ™* «ioh 8 w Lhma afspeelt. **t wrdlSf °PrrlakkiS beie*<* de "chiji verik geC 1' •*' het roode elemsnt ba°etH 'i«". «««Sm?LuUme _. van: Veeleer zie * «« *^ niissSSl' ÏSI,.9 *«•«»& ge^id- geadviseerd en de K-e_ .f* Zo° hi6r 6n daar Seto^eerd door aaUstisch n_" __" wlezennptoch natiomaehtt* ? ï™^1? TaDg zal' zoodra *Ü de «eloo7 Tt lnm^Bing. En ik e» ü! drLkZir_. f' al la.ng bsgrePe* beeft wel wZ. Skomf meV6e° natl°Dalisti_ch China _ we*r een zakenverbond zal _.«__,_ *_ ~, \a____?a^ffaS=Aïï= ,5 Politiek verbonden Chineezen h_n-Wem9 groep 8«n oplegt aan de inheemSche _ "ff11 belasÜn*« verkregen geldent ge_S os'°. _ * Chinachina te steun. _ ,_ _„ iuu" °m elementen in -ft. «S^JKSSi? "« -et weet, 2eer bedenkelijk rerschiinse. '" 6n bHjÜ e9D --- VERSCHILLENDE BERICHTEN. HENRI BRONDGEEST. «a-ar üe ru » /!_ OOG*11 St*"»srteru^ Tl BroDd/ i*.o-0 per jaaj te ui« tegen een bedrag van waarborgsom zai inJ£!fa°hten> wa*rvoor een Hierdoor looda &• WOrden ««*«*■ *dmlnist«teur van d. _an den >»« Vis, als v«rvallen. n d*n schouwburg, komen te lhans ml? .Irlof^.!1?1. naal w« meenen, nler te lande. Red. Hbl.) --- HET DOORGANGSHUIS TE NGAWI. ,met bnltènli 'ememen^^!!^^^^ 2* het Door^n*. -Verlof vertrokken directeur *»*_ de he°er f "1S ~°°l' «Seer tagspupillen te il.'» een toest_.__ EsSmk, zich den laatsten "et gevolg hier__ Van Zware «enuwoverspanning. ®? ont*otiSch« ,_ _ Wa:S' dat de beer Eggink vaak P.l6«Sdèn opüLWlr. personeel en ver\!L Sn Wh<___. •t'Been leidde tot de interven- Al^we2en. UOOId van het Tucht-, Opvoeding* en Aan j I!°r den tijd ,atrokk*»« is een spoed-ziekteverlof te «_,_ e*n -iaar door de geneeskundige «oio verleend. --- GEMENGD. ERNSTIGE VECHTPARTIJ. Tien gewonden. 4** «ca ,r3OBS Pr^k op dea K. P. M*kh* bu*a£**l**tntptm plaats gehad . u__? &ls v 01,,. , e°nepelingen. Do quaestie heeft dar Timn ._._ "'en o»1*!5' iot de ontdekking komende <_ i* ®«n-bL and)'8e W«M ziJa s, k*1""1- V. mei> ha_rag van Ol>seveer 50 gulden aan lied *n krees\ont!uls«ld. maakte daarover mislan,6 * die hM sP<>edig te kwaad met eenige. W 'lfa Parti. *r VaU verdaoht. Een Padangcr een Vat! Woord °P' Hat gillB in miDd<,r dan geen "i«_ia'getbe'>ri_en tofc daden over' me* aIR gevolg *4r tll3sahe *?°htPMtiJ- Er waren op dat mori ___,__? hal' negen en negen ■ uur, ongei_Politde _aStigen b« elkaar' 'UU^ _____r "*"* col'daat optrad, zag zich v<*\*n' d dfZaakt' versterking te laten aanst« . ""en •__■ zi' deze activiteit, werd erger «lb ** oor. ° stoof' DU «et aanrukken der ver-Bea.ir!ca.ir! t 0 'lamaoit> ia alle richtingen uit oden er nog 25 vechtende worden --- ERNSTIGE BRAND. ƒ 500.000 schade. au* °iUtre 86n destijds een telegram uit Soera- vo,**f. Aa0at, 6eu brand in het Soerabaya Veem -?'nde hu mailbladen ontleenen wij nog de «M_ Vadkonderheden: U ndvje_ °ntst°nd 's avonds om half elf en daav*l We] was spoedig ter plaatse. _atf j "T" te redden viel er zoo goed als niets, fie. st"ffea ud van de goedang uit zóo brand <_t' onia-h0 bestond — kapok, goeniezakken, kof- l' 'den11811 etc' "~ dat allea was uitSehrand ï« n- et *n sl*aSde den vuurhaard goed te V.* va_T8r Ned- Ind> Handelsbank, had een Va._. liJn ï °nSeveer f 150000.- Pakhuis en voortjjcr* en daarmee weer de handel, nog meer gebaat dan met de juiste wijze van frankeerhig der brieven. --- Frankeermachines. Is het algemeen bekend, dat het te Amsterdam mogelijk is,, zendingen drukwerk van ten minste 10.000 stuks automatisch te doen frankeereu? Daartoe v,orden in do machines stempels aangebracht, welke de zegelwaarde afdrukken (er zijn stempels van 2, 3, 4 en 6 cent). Dit automatisch zegelen heeft voor de post het voordeel, dat de kostprijs van de zegels wordt bespaard, en dat men nooit last heeft van verkeerd geplakte zegels. Voor de verzenders is het voordeel, dat het plakken niet meer noodig is. Want zoon 10 COO of meer zegels te plakken eischt nogal wat tijd. Dit automatisch stempelen kan op het expeditie-kantoor Centraal-Station op hat oogenblik nog slechts geschieden na machtiging van het hoofdbestuur. Het ligt echter in de bedoeling binnenkort de_ directie op dit punt volmacht to geven en bovendien de frankeermachines ook in andere plaatsen in te voeren.. ' De stempelmoeiliikheid van drukwerken wordt voor een groot deel ook ondervangen door de frankeering bij abonnement, waarvan meer eu meer gebiuik wordt gemaakt. --- Overleg plegen. Groote massa's drukwerken geven de post heel wat last en voor de behandeling is soms extrapersoneel noodig, vooral op Vrijdagavond, als tal van periodieken verschijnen. Nu gebeurt bet vaak dat firma's, welke slechts __af en toe groote massa's drukwerken versturen, de zending juist op Vrijdag aanbieden. Dat maakt overwerk noodig, wat weer extra geld kost en de verzendende firma's loopen nog de kans, dat baar drukwerk wordt vertraagd, omdat brieven en periodieken voor gaan. Warneer de verzenders van groote quanta drukwerken eens overleg pleegden met de directie van het expeditiekantoor,, opdat de behandeling kan geschieden in slappe uren, zou men de post veel extra-werk besparen. Men zal' zeggen: „Zij is er nu eenmaal voot dat werk." Dat is volkomen juist. En zij doet het ook, maar het kost geld en verhoogt dus de exploitatiekosten, wat alweer tariefsverlaging tegenhoudt. Ook hier ligt misschien nog een arbeidsveld open voor organisaties van handel en industrie,. met welke de posterijen gaarne willen samenwerken om te komen tot een zoo efficiënt mogelijk bedrijf. Als men bedenkt, dat per dag 350,000 a 450,000 brieven en drukwerken moeten worden gestempeld, d_t de groote massa na zes uur komt en dat de Vrijdagavond alle avonden in drukte overtreft, dan is het duidelijk, dat een onverwacht groot aantal drukwerken tot overstelping van arbeid leidt. In de ochtenduren staan de machines vaak ongebruikt. Dat zijn de tijdstippen, waarop het personeel, zonder kans op vertraging, drukwerken, welke op de juiste wijze zijn gefrankeerd, gemakkelijk kan verwerken. Voor de efficiency is echter het eerst noodige het ten volle rendabel maken van de machine?, wat sleohts kan, als alle regale op de goede plaats zitten dus de hoofden over de geheele breedte verdwijnen. --- Enveloppen in soorten. Een andere factor, welke het economisch gebruik van de machines niet bevordert, is bet zeer groot aantal soorten enveloppen dat in ons land wordt gebruikt. In Engeland heeft men maar twee soorten, hier bestaan er tientallen modellen. Dit leidt er 10e, dat het „stellen" op de machins wordt vertraagd. Bij een uniformiteit der enveloppen zou een grootere snelheid der expeditie kunnen worden bereikt. Uit een en ander kan blijken hoe de handel en industrie kunnen medewerken om de efficiency van het postbedrijf te verhoogen. Een factor is daarbij ook het gbruik van een minimum aantal zegels (niet b.v. vijf zegels van twee cent voor de frankeerin.. van een gewonen brief). Een brief met een rijtje zegels is weer niet geschikt voor do machine en bovendien, het gebruik van «en groot aantal zegels is on-economisch, omdat het Rijk evenveel betaalt voor b.v. een cents-zcgel als voor een kwartjes-zegel. De aanmaakkosten mogen dan al gering zijn, vele kleintjes maken toch één groote. i-En dan nog iets. Dikwijls worden zegels slordig geplakt. Al is er wel plaats in den rochterboven hoek, dan zitten zij daar toch niet, omdat de jongste bediende maar raak plakte; zij zitten Duiten het bereik van de machinale stempels. Dus weer handstempelen, minder efficiency enz. •Kleinigheden allemaal I Maar toch van belang voor een efficiënt bedrijf an Woor de mogelijkheid van lagere tarieven. --- GEZONDHEIDSCOMMISSIE. Uitoefening der geneeskunde. In de vergadering van de Gezondheidscommissie van a.s. Maandagavond zal ook nog aan de orde komen een bespreking over het gewijzigde ontwerp van wel tot uitoefening der geneeskunde (raden van dicipline) te leiden door het lid der commissie, mr. J. Kruseman. --- NED. BELGISCHE TRACTAAT. Vragen van den heer Wijnkoop. Het lid yan den Raad de heer Wijnk o o p heeft tot het college van B. en W. de volgende vragen gericht: 1. Is de mededeeling van den heer Wibaut, in de Eerete Kamer der Staten-Generaal gedaan: dat B. en W. van Amsterdam geen reden vonden voor een adres aan de regeering inzake bet Nederlandsch-Belgisch verdrag, juist? 2. Zoo ja, ware het dan niet méér in overeenstemming met de beteekenis van de zaak en de beteekenis van den Raad als gemeentebestuur van Amsterdam geweest, indien B. en W. deze conclusie aan den Raad ter beslissing hadden voorgelegd ? --- GOED AFGELOOPEN. Gisteravond ongeveer half elf botsten in de Nassaustraat bij de De Wittenkade twee wielrljders tegen elkaar. De, een was dadelijk weer op de been, de ander echter viel vlak vóór een rijdende tram van lijn 14. De bestuurder remde onmiddellijk, maar kon niet voorkomen, dat de wielrijder onder den baanschuiver göraakte* De tram moest worden opgevijzeld, Nadat de man was bevrijd, bleek het, dat hij er met een lichte wonde was afgekomen. --- KERKCONCERT. Zondag, des namiddags te 3 uur wl in de Zendingskapel, Keizersgracht 676, een Kerkconoert worden gegeven door mevr. O. Kanne—Blooker, Haarlem (zang), en Frans Hasselaar (orgel). --- DE GOUDEN ODD FELLOWS-ORDE. Vriendschap — Liefde — Waarheid. Odd Fellow; — rare snaak. De naam heeft al tot heel wat misverstand, tot heel wat spotternij aanleiding gegeven. En toch is hij zoo doodeenvoudig te verklaren. In de tijden, toen ook iv het groote Brittanje de gilden bloeiden, waren er handwerkslieden, fellow., die, omdat zij trokken van plaats naar plaats al uitoefenend hun beroep of bedrijf, zich niet konden aansluiten bij een plaatselijke vakorganisatie, wijl zij niet gedomicilieerd waren. Zij waren de aparte, de opzichzelf staande handwerkslieden, zij waron de odd fellows. Dat de volksspraak hat woord odd b apart bedoelde als rare en dat de rondtrekkende fellow dikwijls snaak werd geheeten, bracht de verwarring, dc miskenning van den titel odd fellow. De rondreizende handwerkslieden die dus geen deel konden uitmaken van een plaatselijk gilde voelden op den duur behoefte zich aan te sluiten bij een vereeniging, waarvan het op een bepaattie plaats gevestigde giidehuis hun een home kon bieden- Die eerste „broederhuizen" ontstonden in Engeland, maar toch 's het ook al weer meer dan honderd jaar geleden, dat Amerika zijn Odd Fellows kreeg. Eerst ruün een halve eeuw later gebeurde het, dat eenige Amerikanen van Nederlandschen oorsprong op een reis door Europa; ook Nederland aandeden en daar, door hun mededeelingen over de Amerikaansche broederschap, een aantal Amsterdamsche diamantbewerkers wieten op te wekken ook hier een Odd-Fellow-orde 'te stichten. Aldus geschiedde. De Onafhankelijke Orde van Odd-Fellows in Nederland werd opgericht, de eerste Nederlandsche Loga. de Paradijs-Loge kwam. tot stand en heden, 19 Maart, is het vijftig ja&r geleden, dat in de hoofdstad de broederschapsidee der Odd-Fellows vcor het eerst werd gepropageerd. Aanvankelijk hielden de leden van de broederschap zich voornamelijk bezig met het betrachten der liefdadigheid. In lateren tijd kwam het ethische werk meer op den voorgrond. En langzamerhand kreeg de idee ruimere beteekenis. Hoewel zij in het geheel niet aan den weg timmeide is toch in der jarenloop een en ander uitgelekt van de ceremonieën, het ritueel en de bedoeling der Odd-Fellowsorganisatie. Genoeg om in het gouden feest aanleiding te vinden, den leider der Xederlandsche Orde, mr. P. IJssel de Schepper, vice-president aan de Arrondisements Rechtbank te Rotterdam, die in zijn organisatie den titel van Groot-Sire voert, iets te laten vertellen over doel en streven der Orde. „Doel en streven", aldus de Groot-Sire, ~'is belichaamd in de grondgedachte van onze organisatie: da Odd Fellow gevoelt zich lid van de wereldfamilie der menschheid en erkent in elk mensch zijn broeder. „Van dit principe gaan wij uit; dus spreekt het van zelf, dat verdraagzaamheid een van onze gróóte grondpijlers moet zijn. „Ons symbool wordt belichaamd door drie aaneengesloten schakels: vriendschap, liefde, waarheid. Dat zijn de idealen, waardoor ons werk wordt geschraagd. „Op politiek gebied heeft onze orde zich nooit bewogen; godsdiensttwisten zijn ons vreemd. Voor ieder, die verklaart te gelooven aan een hoogere macht, onverschillig hoe die macht zich volgens hem of haar manifesteert, is plaats bij ons. - „De stichters van de Nederlandsche Orde, welke meer dan vijftig loges en een paar duizend ledeii telt, waren Joodsche diamantbewerkers, negen in getal. Uit den aard der zaak *aren het in de eerste plaats kleine luyden, onder wie zij hunne denkbeelden propageerden. Met weinige uitzonde? ringen is dat zoo gebleven tot op den huidigeti dag. De orde der Odd Fellows telt voornamelij _ kleine middenstander? onder zijne leden. „Als practische uiting der oude beginselen ont. stonden, ongeveer een kwart eeuw geleden, J$ commissiën voor maatschappelijk werk, die voori lichting en steun verleenden aan personen buiteii de orde. Steeds wordt daarbij uitgegaan van hel beginsel, den gesteunde op te heffen tot di e hoogte op zedelijk en maatschappelijk gebied, waarop hij zich door eigen kracht zal weten staande te houdeu. Dit werk wordt verricht in elke plaats, waar een loge is. „Daarnaast heeft onze Orde verschillende stich« tingen tot etand gebracht waarvan ons Tust- en herstellingsoord „Acaciahof" te Dieren, dat werd? ingericht voor rust behoevende leden en hun familie, we] het meest bekend is. „In de tweede helft der vorige eeuw deed onty de vrouw hare intrede in onze wereldorde, die thans over de geheele aarde vier. millioen leden telt. Zij, de vrouwen, zijn vereenigd in onze Rebecca-loges, waarvan evenwel ook onze mannelijke ex-meesters lid kunnen worden." „En het ceremonieel? Beoefent gij uwe ceremonieën niet in een tempel? Hoe is die ingericht? Welke zijn die ceremonieën?" „Onze ritualiën, die over de geheele wereld dezelfde zijn, evenals dat bijvoorbeeld bij de vrijmetselarij het geval is, doen in zeker opzicht aan de gebruiken van deze orde denken. Zijn er wellicht op enkele punten aan ontleend. Jk vind het echter niet gewenscht, aan een en ander openbaarheid te geven, dat zou niet strooken met onze principes". „Bloeit de orde?" ~Het ledenaantal blijft vrijwel stationair. De slechte economische toestand, waarvan de terugslag over schier de heele wereld werd gevoeld, is stellig mede oorzaak, dat ook in Nederland in de laatste jaren het ledenaantal slechts matig is gestegen. M-iar vooruitgang is er, ontegenzeggelijk, en wij blijven voortgaan, zwakke broeders te steunen, vooral moreel te steunen, alhoewel af en toe ook de financieele zijde stellig niet wordt vergeten. „Wij blijven voortgaan de menschen er toe te brengen, de broederschapsgodachte aan te kweeken en zelven blijven wij ons oefenen iv het Droaderlijk omgaan met alle soort menschen." Het herdenkingsteek georganiseerd ter eere van het feit, dat een halve eeuw terug de Paradijsloge No. 1 van de Odd Fellows in Amsterdam werd gesticht, zal morgen plaats hebben. De broeders zullen samenkomen in de Vrij Ge-, meente waar een gedachtenis, ede zal worden uitgesproken. --- ZONDAGSAGENDA. Ev. Luth. Ger.., 10 u. 30, Oude Kerk, Spui: d». L. Schutte; Nieuwe Kerk, Singel (Stroomarkt): da. H. L. Boerlijst; Oude- Mannem- en Vrouwenhuis, Nw. Keizersgracht: P. H. Borgers, theol. cand.; 7 u., Oude Kerk: ds. H. L. Boerlijst, Geref. Kerk (Salvatorl): 10 u. dr. C. Koppenaal; 6 u.: ds. H. C. van den Brink. Rem. Geref. Gsm.i ds. W. Mackenzie. Ver. Doopsgez. Gem., 10 u. 30, Singelkerk, Singel 454: ds. Kuiper; Oosterparkkerk, Oosterpark 5: ds. Dijkema; Nieuwendam: ds. Britsel, van Wormerveer. De Vrije Gemeente, 10 u. 30, Weteringschans 8, spr. H. G. van Wijngaarden, over:: „Godsvoorstellingen". Herv. Stadszending, 7 u. 30, Keizersgraoht 676: dr. P. Stegenga; 10 u. 30, Amstelveenscheweg 122: Fred. G. Beekman. Vrijz. Ned. Herv., 10 u. 30, Bellevue, Leidschekade: dr. M. C. van Mourik Broekman, van Breda. 'Ned. Prot. Bond, 10 u. 30. Walerweashuis, Jeugdkerk. Voorgangster: mej. J. Hugenholtz te Harderwijk. A. M. V. J. 10 u. 30. Amst. lyceum, Valeriusplein: ds. C. Ferguson, Den Haag. KoL Instituut, Mauritskade: dr. J. Eykman. Rel. Soc. Verbond. 10 u. 30. Odd-Fellow-Huis, Keizersgracht 428: mej. E. C. Knappert, Amsterdam. Onderwerp: „Godsrijk en Ideale Maatschappij". „De Nieuwe Gedachte". 10 u. 30. Centraal Theater, Amstelstraat: N. J. C. Sohermerhorn. Onderwerp: Majesteit en Majesteitsaohennla., De Dageraad. 10 u. Rozengracht: 'dr. K, F. Proost over Eriedrich Nietzsche. De Vrij Religieuse Tempel. 10 u. 30 Daniel Willinkplein 8—24. Spreker: H. P. v. Tuyll v. Serooskerkeu. Onderwerp: „De Soefi-Godsdienst". Kerk van Allen (Soefibeweging), 11. u, K. Keizersgracht 680, Gebouw Ned. Vrouwenclub. Onderwerp: Het doel van het leven. i --- DE MELKVOORDRACHT. In de Februari-zitting van de gezondheidscommissie had de voorzitter den wensch geuit, dat het oon_ept-eoordi'a_l_t, inzake, de melkvoorziening dat aan.de commissie vau advies was toegezonden, in de vergadering van 21 Maart in openbare behandeling zou komen. Uit de vergadering rezen bezwaren, daar enkele leden een te overhaaste behandeling vreesden. Aan B. en W. werd bericht, dat spoed zou worden betracht,-doch aan een datum bond de commissie zich niet. Wel werd gezegd, dat zoo mogelijk het concept in een extra-vergadering (na 21 Maart) in behandeling zou komen. Naar wij thans vernemen, is nog geenszins Zeker, dat die extra-vergadering reeds, spoedig zal worden gehouden. De betreffende sub-commissie heeft' gisteren het concept weer breedvoerig besproken maar zij is nog lang niet aan het einde en het laat zich aanzien, dat zij nog een paar malen bijeen zal moeten komen, voordat de zaak rijp is voor behandeling in de openbare vergadering. De kans, dat er vóór de April-zitting geen extra-vergadering zal worden gehouden is dan ook geenszins uitgesloten. --- VERBETERINGEN IN „WEST”. Een geheel automatische zuiveringsinrichting voor rioolwater. Bij het bouwen van een stadswijk zooals dat deel van de hoofdstad, dat wij. ~Amsterdam.- West":in°emen. zijn meer werkzaambeden te verrichten en meer'moeilijkheden to overwinnen geweest dari de onschuldige voorbijganger, die door de nieuwgebouwde straten wandelt — mits hij er tenminste over nadenkt — wel vermoeden kan. Men heeft behalve de boven den grond zichtbare buizen in den aardbodem buizen en geleidingen moeten leggen voor water, electriciteit, telefoon, rioleering enz. Over deze laatste, de rioleering, waarvoor bizondere werken noodig waren, willen we hier eenige wetenswaardigheden mededeelen; de bewoners van West zullen dan wellicht nog meer waardeeren wat de gemeente voor hen deed om hen het leven te veraangenamen Bij het bouwen van het Westelijk stadsdeel deed zich de vraag voor, hoe de rioleeringswerken moesten worden ontworpen, en hoe groot deze in verband met de toekomstige bevolking zouden moeten worden. Het rioolwater, afvalwater van de huizen, faecaliëii, waschwater enz. kon of op den polder geloosd worden of op het stadswater, (Kostverlorenvaart) doch het polderbestuur weigerde dit zooals begrijpelijk is en ook was het leeg laten loopen van de riolen in de vaart in hooge mate onfrisch en dus minder gewenscht. Er werd besloten een reinigingsinriebting te bouwen met mechanische voorreiniging en biologische na-reiniging. In verband'met bet plan om 6000 woningen in West te bouwen werd de inrichting die thans voltooid en sedert kort ten deele in werkinug is, berekend op ongeveer 25.000 inwoners van het stadsdeel. Voor het rioolwater van de bebouwing gelegen tusschen de Postjeswetering, Kattegat, Admiralengracht en Orteliusstraat werd op den hoek van de Jan van Galenstraal en Mercatorstraat een pompgerhaal gebouwd vanwaar hat door persleidingen naar de reinigingsinrichting wordt- overgebracht. We ' hebben een dezer dagen pompstation en reinigingsinrichting kunnen bewonderen; het bizondere van deze inrichting'is dat de daar opgestelde pomp benevens reserve-pomp geheel automatisch werken. Door middel van vlotters komen de motoren bij een bepaalden stand van bet water in werking en naar gelang de toegevoerde hoeveelheid rioolwater zish wijzigt, past de capaciteit der pompen zich automatisch hierbij aan. Hierbij wordt een zooveel mogelijke continue werking der pompen verkregen, hetgeen noodig is voor dé zuiveringsinrichting, terwijl bovendien het stroomverbruik zoo zuiuig mogelijk is. ~ De -__.pl._s pompinstallaties ziju geleverd door de N.V. Machinefabriek „Jaffa" te Utrecht, terwijl de bierbij toegepaste speciale draaistroom motoren met automatische regeling van het aantal omwentelingen vervaardigd zijn door de N.V. „Electrotechnische Industrie" te Slikkerveer. Deze geheel automatische regeling van de waterhoeveelheden bij rioolbemaling is hier voor de eerste maal in Nederland toegepast en het is van belang op te merken, dat de gemeente Amsterdam in samenwerking met de Nederlandsche industrie hiertoe het initiatief heeft genomen. Van het pompstation in West gaat de persleiding naar de zuiveringsinrichting,, die hoewel ze voor de omgeving niet veel hinder zou vernorzaken, toch op een flinken afstand van de stad is gebouwd, nl. op den grond gelegen bij de Slangenmolen van den Sloterdijkermeerpolder "bij de in aanleg zijnde ringlijn; dit in verband met een mogelijke uitbreiding van het stadsdeel en dus tevens van de inrichting. Met den bouw en aanleg van de persleidingen, tezamen ongeveer 5 km, twee bezinkputten (voor hen die' deskundigen zijn op dit gebied zij medegedeeld dat het een „Franke" en- een Oms" put zijn) vier oxydatiebedden, een ting, de genoemde pompinstallatie en een ongeveer gelijke pompinrichting die het gezuiverde water naar de Kostverlorenvaart perst, werd in het najaar van '25 begonnen. De thans voltooide inrichting is op uitbreiding van het inwonersaantal van 25.000 berekend. Het reinigingsproces verloopt in het kort als volgt: het rioolwater stroomt uit in de putten waar na ongeveer 'een uur de vaste stoffen bezonken zijn. Het bezinksel kan worden verwijderd en stroomt als modder in bakken waar wind en zon de zaak tot pulver drogen.' Het water loopt door draaiende sproeiers, boven de oxydatiebedden, opgebouwd uit lavablokken, uit en ondergaat hier,, door de aanraking met de lucht en de inwerking van bacteriën opnieuw een zuivering. Tenslotte vloeit het in een bezinkput vanwaar het naar de vaart wordt gepompt ook alweer door een motorpomp die sneller draait al naarmate meer water te. verwerken is. Al is de geur, die in een dergelijke inrichting waait, niet steeds even verrukkelijk, het teruggepompte water is toch nagenoeg: helder en schadelijke bestanddeelen bevat bet niet meer. Om hiervan volkomen zeker te zijn wordt de vloeistof bovendien door den Gezondheidsdienst onderzocht. De bewoners van Amsterdam-West kunnen dus P. W. dankbaar zijn voor het bouwen van deze inrichting, die alle rioolwater, d-it anders door straten en goten zou spoelen, op .utomatische •wijze verwerkt. --- CHRISTELIJKE TECHNICI. De afd. Amsterdam van de Nederi. Vereen, van Christ. technici houdt a.s. Woensdagavond 8 uur in gebouw ~De Zendingszaak", Keizersgracht 183, haar jaarvergadering. --- ARTIS-CONCERT. Morgenmiddag half drie wordt in Artis een muziekuitvoering gegeven door de Amsterdamsche Orkest-Vereeniging (kapelmeester: Frans van Diepenbeek), Het programma luidt: Introduction „E-aust", Ch. Gounod; Ouverture „Mireille", Ch. Gounod; 2e Polonaise, F. Liszt; Hymne a Sainte Cecile, Ch. Gounod; Fantasie „La tosca", Q. Puccini. ïweede deel. Ouverture „Leichte Cavallerie", F. v. Suppé; Balletmuziek No. 1 en 2 uit „Rosamunde", F. Schubert; Wiener Blut, wals, J. Strauss; Fantasie „L.africaine" Cl. Meyerbeer. --- BRANDEN. Sinds de vorige opgave bluschie de brandweer een grooten binnen brand: Paulus Potterstraat 8; ecu klfiinan hium .i.u.u. .; Tntiuijusst.raat .66, benevens schoorsteenbranden: Oostzaanstraat 67, Van Ostadestraat 448, Jac. Van ErSnaepsttaa. 263 en Nio. Maesstraat 24. --- Scheeptijdingen. BINNENLANDSCHE HAVENS. AMSTERDAM aangek. 18 Maart: (RieU.) Roelfi n a 11, m.sch. Harhurg, veekoeken, carg. Salomon's Shipping. (Silo) Charlus, 6. Montrose, gerst, carg. Ned BevTachtingskant, (Sum.k.) Irene, S. Griekenland, stukg., carg. Ver. Cargadoorskant. (Steiger Dordtsche) Lac u na, tankb. Curacao. smeerolie, carg. Ruys & Co. — 19 Maart: (Borneko.) Gabo o n, S. West-Afrika, cacao. carg. P. A. van Es & Co. IJMUIDEN aangek. 19 Maart: Patrix, S. Swansea n. Velsen; Nieuwendam, S. Londen; Gabo o n, S. W.-Afrika. Vertr. 18 Maart: Eo s, S. Rott. — 19 Maart: Pers e u s, S. Kopenhagen; Era t o, S. Danzig; Ganymedes, S. Rott. MAASSLUIS aangek. 18 Maart: O 1 i v i e., S. Bilbao; -T h e k 1 a, S. Rufisque; Deputé Charles Nortier, S. Nantes; Astree. S. Caen. Vertr. 18 Maart: St. George, S. Harwich. VLISSINGEN, 18 Maart. Gepasseerd naar Antwerpen: Helu a n, St. Chili; Tisna r e n, S. Duinkerken; Jupi t e r, S. La Plata; Lju snei'H, "Si Follonica; S a p e 1 e, S. Rotterdam; Cape Transport, S. Buenos Ayres. Gepasseerd van Antwerpen; P e u r 1 a n d, S. New Vork; Nank i n, S. Middlesbro; Bi rk e n f e 1 s, S. Bombay. --- NEDERLANDSCHE SCHEPEN. AALSUM 18/3 Cape Race gep., Galveston o. Rotterdam. FLENSBURG 17/3 v. Rott, te Narvik. FRISIA, liohter. 17/3 v. Rotterdam te Hamourg. HILVERSUM 17/3 v. Philadelphia n. Cuba. HOFPLEIN, Rott. n. Narvik, pass. 18/3 Udsire. HUMBER, sleepb., met den tinmolen - „Sergang", 17/3 op 33 gr. 51' N.B. 22 gr. 8' 0.L., Kinderdijk n. Singapore. JANTIENA, m.s., 15/3 v. Boness n. Nykjobing JOHANNA TE VELDE, z.s., Vellinga, 16/3 v. Danzig n. Torquav. NEER KANDIA, m.s., Hylkema, 16/3 v. Rieme te Kopenhagen. NEPTUNUS, Oosterhuis 17/3 v. Gyon te San Juan de NievaJ 3TAD ZWOLLE 18/3 Gibraltar gep., Rott n. Nice WIELDRECHT 18/3 v. Pensacola n. Vigo (verb.> WINSUM 17/3 Ouessant gep., Rott. n. Rosario. --- STOOMVAARTLIJNEN. KON HOLL. LLOYD. GAASTERLAND (uitr.) 18/3 v. Leixoes. KON. NED. STOOMBOOT MAATSCHAPPIJ. AMERSFOORT 18/3 v. Chili, L v. Antw. te Rott. BE2CNEKOM (uitr.) 13/3 te Callao. BEREXICE 19/3 v. Valencia te Rott. ERATO 19/3 v. Amst. n- Danzig. EUTERPE 18/3 v. Bordeaux n- Ea Pa_l;ce. FAUNA 18/3 v. Tarragona n, Valencia. HANS ARP (uitr.) 18/3 te Barbados. HERMES 18/3 v. Constantinopel n. Dedeagatch (Verb.). JASON (uitr.) 18/3 te Curacao. MARIE LEONHARDT 18/3 v. Valencia n. Amst, NERO 18/3 v. Gothenburg n. Amst, PERSEUS 19/3 v. Amst. n. Kopenhagen. STRABO 18/3 v. Kopenhagen n. Amst, ZE US 18/3 v. Barcelona n. Genua. --- HOLLAND-AFRIKA LIJN. BILDERDIJK 18/3 v. East London n. Durban. BILLITON (thuisr.) 17/3 v. Genua n. Mar seille. --- ROTTERDAMSCHE LLOYD. TOBA (thuisr.) pass. 17/3 Perim, --- STOOMVAART-MIJ OCEAAN. MENTOR, v. Japan n. Amsterdam, 17/3 te Singapore. --- BUITENLANDSCHE HAVENS. BASSEIN V. 17/3 Shakespeare, ...Nederland. BATAVIA A. 17/3 City of Bath, Hongkong. BELAWAN A. 18/3 Raby Castle, Macassar n. Newyork. , . BELAWAN V. 17/3 Dogra, Bombay n. Soerabaja. BREMEN 1. 17/3 Saccarappa, Galveston n. Rott; Astarte, Amsterdam; Sesostris, Mexico. BUENOS AYRES V. 16/3 Cento, Las Palmas. BUENOS-AYRES V. 16/3 Weser, Bremen. CASABLANCA V. 14/3 Vicia. Nederland. CEARA V. 16/3 Amiral Duperre, Rio Grande n. Havre. CORUNNA V. 17/3 Guillemoto, zelfst. bagger- molen, Havre n. Haiphong. DAKAR gep. 15/3 Faxen, Port Pirie n. Roti. DANZIG V. 17/3 Ortlinde, Rotterdam. DAVAO A. 17/3 Malayan Prince, New Vork. DOVER gep. 17/3 Java, Triest n. Londen en Rott. FALMOUTH V. 17/3 Isabo, St John, N.B. n. Rotterdam. GALVESTON A. 17/3 Western Queen, Hamburg. GENUA V. 14/3 Casentina, Rott; El Monteoillo, idem. GIBRALTAR gep. 16/3 Teneriffe, Brisbane n. Rotterdam. GIBRALTAR gep. 18/3 Australia, Algiers n. Rott. — 17/3 Clytha, Les Falaises Harald n. id.; Sfax, n. id.; Margit Skogland, Constanza, n. id. GIBRALTAR gep 17/3 Manzoni. Triest n. Rott. GOTHENBURG A. 15/3 Normanidier, Rotterd. HAVRE A. 16/3 Amiral Foürichon, West-Afrika. — 17/3 Camranh, Haiphong. HAVRE V. 16/3 Ville d'Oran, Madagascar. — 17/3 Bage, Brazlilië. HONGKONG V. 16/3 Tner, Japan n. Rotterdam. JAPPA V. 12/3 Leka, Oran (v.0.). KOBE V. 18/3 City of Madrid, Rott .n. —. LANDS END gesign. 17/3 ('s middags 12 u.) Alay Baltimore n. Rott.; 12 m. O. v. Bishop; (nam. 2 u. 54) Bonhill, B. Ayres n. id. 200 m. Z. (v.m. 4 u. 23) Chili Maru is n. Hamb. en Rott., 100 m. afstand. MALTA A. 16/3 Ehrenfels,, Calcutta n. Bremen; Ockenfels, Bombay n. id. V. 123 Bremerhaven, Rott; 14/3 Feodosia, id. MARSEILLE V. 15/3 Ingrid, Rotc MELBOURNE V. 16/3 Largs Bay, Londen. MOMBASSA A. 14/3 Katangs, Antwerpen. MONTEVIDEO V. 15/3 Highland Enterprise, Antwerpen. NARVIK V. 17/3 Helene Hugo Stinnes 14, Rott; Jethou, id. NEW ORLEANS V. 16/3 Raimund, Bremen. NEW VORK V. 18/3 Patagonier, Antwerpen. OIÏAVIS gep. 16/3 Xolgore, Bona n. Rott. OUESSANT gep. 17/3 Jenny, Casablanca n. Rott. PENICHE gep. 17/3 Curslack, Rott, n. Spezia. PHILADELPHIA V. 15/3 turnen. Londen. POINT A PITRE A. 16/3 Californië, HavTe. PORT SAID V. 18/3 Chinese Prince. Batavia n. Newyork. SAGRES gep. 18/3 Valverde, Rott n. Ancona. SAMARANG A. 17/3 City of Sparta, Singapore. SANTOS V. 15/5 Gouv. de Lantsheere, Bahia Blanca. SEKONDI V. 16/3 Homledal, Continent. SFAX V. U/3 Harald, Rott. SHANGHAI A. 17/3 Claus Rickmers. Hamburg; Benevon, Londen. SINGAPORE A. 15/3 Banoleuch, Londen n. Japan. — 17/3 Koshgar, Japan n. Londen. ST JOHN (N. B.) V. 15/3 Metagama, Antwerpen; 16/3 Minnedora, id. SUEZ A. 16/3 Gange, Bombay n. Marseille. ÏOULON V. 16/3 Ellen Larsen, Rotterdam. BALDUR. (Londen, 18 Maart.) Het Nederi. motorschip „Baldur" is gisteren op de Theems tegen de Westminster brug gevaren. Schade onbekend NIEUWLAND. (IJmuiden, 19 Maart. Volgens hier ingekomen bericht is hei. Nederlandsche stoomschip „Nieuwland" bij Egmond gestrand. Sleepbootassistentie is van hier uitgevaren. Nadere bijzonderheden ontbreken nog. (De „Nieuwland" vertrok gisteren van Newcastle naar Amsterdam, Red.) IJSBERICHTEN. (Wasa, 17 Maart) Verwacht wordt dat de soheepvaart op hier op zijn laatst 10 April zal worden heropend. — (Libau, 18 Maart). Zee N.W., N.O. en Z.O. van Domeanac; open water; scheepvaart ongehinderd. Messaragotsem drijfijs; vaargeul in het ijs aanwezig. Zee buiten Riga drijfijs; soheepvaart slechts met hulp van ijsbrekers mogelijk. fiainascb zwaar vast ijs; scheepvaart gesloten. — (Reval, 18 Maart). Takkona samengepakt ijs; scheepvaart moeilijk voor kleine stoomschepen. Odensbolm drijfijs; scheepvaart alleen mogelijk voor groote etoonischepen. Worms drijfijs; scheepvaart alleen mogelijk voor stoomschepen yoor den winterdienet gebouwd, " * --- Laatste Berichten. Het vraagstuk der ontwapening. HET VOORSTEL VAN COOLIDGE. Het Fransche antwoord. PABUS, 19 Maart, (V. D.) De Fransche Ministerraad zal heden het antwoord op het memorandum van president Coolidge inzake de ontwapening ter zee, vaststellen. Men meent te weten, dat dit antwoord afwijzend zal zijn. Volgens de „Petit Parisien" zou de Fransche regeering evenwel toch nog een „waarnemer" naar de conferentie willen zenden. --- HOFBERICHT. De koningin heeft, met ingang van 15 Sept. a.s. mej. A. L. Schoch, directrice van de particuliere zaken van H.M. voor het Loo en omstreken, tevens benoemd tot directrice van de particuliere zaken van prinses Juliana en jhvr. J. C. baronesse van Sytzema, benoemd tot adjunct-directrice van prinses juliana. --- WERKVERSCHAFFING. Men meldt ons uit Den Haag Na de besprekingen, die de minister van Binnenlandsche Zaken en Landbouw gehouden heeft met vertegenwoordigers der vier groote gemeenten over tewerkstellingvan werkloozen, hebben die vertegenwoordigers -zeer onlangs een conferentie gehad met den minister van Rrbeid, H. en N. Resultaat van een en ander is, dat het vraagstuk der werkloosheid nader nog eens zal worden overgelegd met de daarbij betrokken ministers. Daar het geenszins uitgesloten is, dat eer oplossing wordt verkregen, op welke de proef van tewerkstelling van werkloozen uit de grooto steden in Drente zou kunnen' vooruitloopen, moet het in de bedoeling der regeering liggen te bevorderen, dat die tewerkstelling nog eenigen tijd wordt verdaagd. --- 'S-GRAVENHAGE. HOOG BEZOEK. De koningin en prinses Juliana zijn voornemens hedenavond in den Kon. Schouwburg de opvoering van: „De brief aan den Koning" van Tagora, te geven door het Hofstadtooneel, bij te wonen. --- EEN JUBILEUM. Morgen zal de heer L. Sillevis vijf jaren al» vliegtuigbestuurder bij de K.L.M, in dienst _ifo- Hij is dus op één na de oudste piloot in het Nederlandsche burgerluchtverkeer. De heer Sillevis heeft in dienst van de K.L.M. omstreeks .25.000 km gevlogen. * ALKMAAR, 19 Maart. Naar wij vernemen, is in de gisteravond gehouden vergadering van den Vrijheidsbond besloten den heer A. F. TbomseJ. zittend wethouder van financiën, af te voeren van de voorloopige lijst van candidaten voor de a.s. raadsverkiezingen. Dit houdt verband met het gemeentelijk subsidie voor het te stichten R.-K. Lyceum, waarvan hij voorstander is. * NIJMEGEN, 19 Maart. Alhier ia heden, .8 jaar oud, overleden de heer M. C. Eenriquez, arts, gepens. officier van gezondheid van het 0. I. leger. AMSTERDAM, 19 Maart. Aangevoerd eu afgeslagen aan de Gemeente Visehhal De Ruyterkade: tschar ƒ 0.40—1.80, kl. schol ƒ 3.20—5, wijting ƒ0.10—0.70 per kist; kabeljauw f 1—2.10 per stuk; schelviseh ƒ 0.40—0.75 per 5 stuks; handsohol ƒ &— 12. Uit de band verkocht op het terrein^ versche bokking ƒ 1—1.25 p. 100. --- Nagekomen Handel. KOFFIEBERICHTEN. HAVRE, 19 Maart. (R.8.D.) Koffie.- Stemming kalm. Omzet 2500 bn. Mrt 474 (v. si. 477), April 467.75 (469), Mei 454 (455 J), Juni 448 (449 i). Juli 434.25 (435 J), Aug. 432.75 (434), Sept. 418-75 (420), Oct. 416.25 (4174), Nov. 414.25 (415 J), Dee. 407.75 (4084). --- SUIKERBERICHTEN PARIJS, 19 Maart (R. B. D.) Suiker stemming vast Lev. Mrt. 291.50, April 294, Mei 286.50, 3 v. Spril 296.50, 3 v. Mei 298, 3 v. Juni 301, 3 v. Oct. 264, 3 v. Nov. 264. --- KATOENBERICHTEN. HAVRE, 19 Maart (R. B. D.) (Slot) Kato en stemming prijsh- Omzet 550 bn. Lev. Mrt 472, April _ 72, Mei 475, Juni 478, Juli 481, Aug. 483, Sept 487, Oct. 489, Nov. 493, Dec. 494, Jan. 496, Febr. 498. --- WOLBERICHTEN. HAVRE, 19 Maart. (B. B. D.) Wol stemming kalm. Lev. Mrt. 1750, April 1750, Mei 1750, Juni 1760, Juli 1760, Aug. 1750. --- RUBBERBERICHTEN. LONDEN, 19 Maart (R.8.D.) Rubber. (Slot) Stemming stil. Looo 1/8. Mrt 1/8, April l/Bi, April/Juni l/B§, Juli/Sept l/Si, alles waard. Sheet loco l/Bi, Mrt l/Bi, April l/Bg, April/Juni 1/B|, Juli/Sept. l/9i, alles koopers. PARIJS, 18 Maart. (H. B. D.) Granen. Tarwe stemming zwak- Lev. Mrt. 159, April 156.50, Mei/Juli 154.50, 4v. Mei 153. Meel stemming kalm. Lev. Mrt 223, April 220, Mei/Juni 215, 4 v. Mei 220. Haver, zwarte, stemming kalm. Lev. Mrt. 107.75, April 103, Mei/Juni. 110, 4 v. Mei 108.50. Haver, diverse, stemming kalm. Lev. Mrt 105, April 105, Mei/Juni 106, 4 v. Mei 104. --- WATERSTANDEN: CONSTANZ 19/8 v.m 3.0>-0 01 m. HUNINGBN 19/3 v.m Ui-0 0; £ KKULEN 19/3 v.in 2 S 5-0.0. m. MANNHEIM 19/3 v.m 3.43-0.16 m. BINGEN 19(3 v.m 2.H7-0.0. m. KAUB 19/3 v.m 2.71—0.12 m. DUISBÜRG 19/3 v.m 2.20-u"l. m. --- Buitenlandsche Beurzen. WISSELKOERSEN. LONDEN 19 Maart. R.B.D. Wisselkegrsen. 19 Mrt. 119 Mrt. 19 Mrt.ll9 Mrt. 1...0 u 1C.4 u. ll.Hu i:. D.40 v. N. Vork U__B»«|f._fi_*/Me -Cweden 'B.lH_f_ i".l.k« 4rast.l 12.13.J • 12. \9H» .oorw 18.68 •18 IV7 • Krankr 124.- • 12..02 • lels.t . —.- !:>2& • Belg.» 31.93 •-M.Öii! 4» l'raas.. —.- 163 K • Italië.. —.— (05.4 •■• Uoedap. —.— 27 85 • Dtschl. !20.46.f« 20. _6 _ • .eicrad— — -2?6 .• Zwits.. _ö._:3i)i« 25.24 «Sofia... —.— 672 • Spanje. —.— 27 56 • iioekar. - - 77. •'■• '.wmti. 18.8Ü •__.__ »d.Airet 47ü* . ♦Koop • Nominaal. 1 Bieden. § Gedaan. ---