het ALGEMEEN HANDELSBLAD i"""™™"™" verschijnt des morgens en des avonds, beh Ivs Zonejagavond en Maan""""^^^—"""""^" dagoehtend, ABONNEMENT: per kwartaal bij voorafbetaling f 5.50, per Buitenlandsche •aand f 1.90 Buten Post-.Abonnemen- Amsterdsm 20 cent ten tegen lageren ,>.m. extra bezorging. prijs. Ned.-Ipdië eer Buitenland: per -Reepost f ?\5O. , kwartaal f 13.50, Losse nummers 9ct. I *—•^Wa_*_W«_»___»l_-_S_B_«_B_B-_B«BB_»__»BB_B_B --- DE VERANDERDE MENTALITEIT. • Onder de auspiciën van de „Nationale Unie" hield kap. luit. ter zee J. Th. Furstner een causerie over „Nationalisme _n communisme in Indië" — in de groote aula van het Koloniaal Instituut, welke vrijwel geheel gevuld was door toehoorders; onder dezen op de eerste middenrij generaal Snijders, die zich geenszins pessimistisch uitliet over de toestander, in Indië, zooals door hem onlangs waargenomen; naast dezen mr. Verkouteren, lid van de Eerste Kamer, en generaal Muzée, — om ons tot deze notoire personen onder anderen te beperken. De w.n. voorzitter der ..Nationale Unie", mr. M e nn o Rij k e leidde met een enkel woord den spreker in, die in drie perioden van zijn leven, 1906—1909; 1913—19)7 en 1925 eind 1927 Indië leerde kennen in verschillende phases van evolutie. In de laatste jaren nu heeft overste Furstner eene verandering in Indië geconstateerd, die hem voor de toekomst ernstigdoet vreezen. Dit te meer, daar men in Nederland niet algemeen genoeg schijnt te beseffen, dat inderdaad de groote meerderheid der Inlandsche intellectueelen „losmaking van Nederland" nastreeft; en dat invloedrijke ambtenaren ronduit verklaren, dat h.i. die losraaking niet zal zijn tegen te houden. Dit te meer, omdat het Nederlandsche volk in zijn toreede lagen de vraagstukken, die Indië's en daarmee levensbelangen van het geheele rijk raten, slechts hetzij met onverschilligheid, hetzij door politieke brillen (denk bijv. aan Let vraagstuk der poenale sanctie) beschouwt — zoodat het begrijpelijk wordt, dat vele Nederlanders in Indië. zich afvragen, of het niet beter ware, zoo het parlement de Indische zaken maar geheel overliet. Dezen vergeten daarbij echter, dat, hoe losser de Rijksband wordt, hoe minder zij in tijden van gevaar op Nederland zullen kunnen steunen, genen beseffen evenmin, na*r bet schijnt, zoowel de economische beteekenis van Indië voor Nederland «n omgekeerd, als het politieke bélan? vaa de Rijkseenheid — en toch heeft de wereldoorlog deze onomstootelijk bewewsn. Immers, onder de verschillende om«fcandigheden, die Nederland op wellicht niet alleen voor den buitenlander onbegrijpelijke wijze buiten den wereldoorlog hielden, iq deze, dat schending van de neutraliteit van bet Rijk in Europa, onherroepelijk meebracht een omverwerping van het status aan over Neck, langs d- Wornwringvaart naar de ?aanplaatB«n. Verder ia ook Oosthuizen te bereiken van Purmeren.i uit, lang?. o_» fabriek te Mödling, Weenen beneven* een'fabriek l* Boedapest* Zij bezit tevens een heUmgrijlc deel van het kapitaal der Maatschappij Csletrig _» Praag, waarbij ook de Prager Credit Bank #•■> interes, xerd is. ---