Henderson's openingsrede. „Wij staan thans aan een tweesprong: vrede of oorlog!” Henderson sprak hierop weer een openingswoord, waarin hij eraan herinnerde dat het thans'B maanden geleden is sinds de ontwapeningsconferentie werd geopend. Nimmer waren de argumenten ten gunste van ontwapening zoo overtuigend als thans. Er bestaat geen denkend staatsman, die zou durven ontkennen dat economische, politieke en zedelijke overwegingen een succes der conferentie noodzakehjk maken. Alle regeeringen worstelen thans in een moeras van financieele en economische moeilijkheden, zooals nimmer tevoren gekend waren. Kunnen zij onder deze omstandigheden van hun volken blijven verlangen dat dezen voortgaan den ontzettenden last der bewapeningsuitgaven te dragen? Bovendien wordt het steeds duidelijker dat alleen internationale samenwerking op een veel grooter schaal dan tot dusver beproefd is de wereld uit de crisis zal kunnen bevrijden. De ontwikkeling dier internationale samenwerking is de grootste taak van het tegenwoordig levende geslacht, doch zonder het tot stand brengen van een ontwapeningsconventie loopen wij groot gevaar ten aanzien van deze taak te falen nog voordat wij begonnen zijn haar te ondernemen. Wat eindelijk de moreele argumenten betreft vertrouwt Henderson dat allen die zien hoe telkens weer nieuwe uitingen van hartstocht, haat en verdenking tot uitbarsting komen, de noodzakelijkheid zullen inzien van een nieuwe groote poging om met frissche kracht een beteren .'Weg in te slaan. _, > Henderson wees vervolgens op het belangrijke werk dat de algemeene commissie in de resolutie van 23 Juli aan het bureau heeft toevertrouwd. De wnjize waarop het bureau ' zich van zijn taak zal kwijten, zal van grooten invloed zijn op de toekomst der mensch' heid. 1 Wij aldus eindigde Henderson., zijn zorgvuldig op schrift gestelde openingswoord, den tweesprong, waar de beslissende keuze 'zal moeten worden gedaan of vrede en on.--' wapening, dan wel een hernieuwing van den dwazen bewapeningswedloop, die op oorlog zal uitloopen. Henderson is nog steeds overtuigd dat alle regeeringen haar veranltwoor-1 (lelijkheid zullen 'beseffen en haar uiterste krachten zullen inspannen om te maken dat I de thans beginnende tweede periode der con- I ferentie een grooten oogst aan concrete resultaten zal brengen. --- Voorloopig geenerlel discussie over den Duitschen brief. Henderson deed hierna mededeeling van verschillende brieven, die hn" sinds het einde van Juli van een aantal regeeringen ontvangen had. O.a. vernamen wij daaruit dat Litwinov ia den brief, waarin hij mededeelde dat de sovlet-reseering voorloopig niet zal deelnemen urtgaveT algemene Verklaring had ateelert' dat de sovjet-regeering geen veratgeiega aai uc d e commissie meer | «e11 niet een essentfeele beslissing over de ver. mindering der bestaande bewapeningen zal ge ' bureau zich met de door Henderson in deze verrichte actie, en met zh'n voorstel om iedere discussie over dit punt aan te houden totdat het Duitsche antwoord op Henderson's antwoordbrief ontvangen zal zijn. Von Neurath zal morgenmiddag hier te Genève aankomen, zoodat dan de beslissende vertrouwelijke besprekingen zullen kunnen aanvangen, die in de eerste plaats erop gericht zullen zijn Von Neurath er toe te bewegen toch nog aan de zitting van het bureau der ontwapeningsconferentie deel te nemen. Mochten deze overredingspogingen bij den Duitsohen minister zonder succes blijven, dan zal er vermoedelijk nog een openbaar debat in het bureau over de Duitsche houding volgen, ook al zullen de Duitschers daarbij dan niet zelf aanwezig zhn. De eerste besprekingen van vertrouwelijken aard zullen de Engelschen als bemiddelaars met Von Neurath voeren. Herriot is vanavond weder naar Parijs teruggekeerd, en zal Maandag hier terugkomen. Zijn aanwezigheid vandaag schijnt alleen een gevolg te zijn geweest van den wensch om in ieder geval persoonlijk het Fransche standpunt in het bureau te kunnen verdedigen, indien eenige discussie over de Duitsche houding daarin zou ontstaan. ARTHUR HENDERSON. --- ONTWAPENING. HET WERK TE GENÈVE HERVAT. Voorloopig geenertei discussie over den Duitschen brief. OP DEN TWEESPRONG. [(Vaa onzen correspondent). P.ex telefoon. Cenève, 21 September, Onder nog slechts matige belangstelling van de wereldpers heeft vandaag het bureau der ontwapeningsconferentie wederom onder leiding van Henderson zijn werkzaamheden hervat, precies op den dag dien Henderson in Juli wdaarvoor bepaald had. Alleen de Duitschers waren afwezig gebleven. Alle andere 21 leden 'van het bureau waren aanwezig, onder wie ook onze landgenoot prof. Moresco, die als .'nieuw gekozen voorzitter der vlootcommissie voor het eerst aan een zitting van het bureau deelnam. Van de groote mogendheden is "Frankrijk door Paul-Boncour vertegenwoor.digd, ofschoon Herriot zelf ook reeds te Genève was aangekomen. Voor Engeland is er .wederom Sir John Simon, voor Sovjet-Rusland Litwinof en voor Japan Sato. De Amerikaan Gibson heeft een plaatsvervanger gezonden in den persoon van den Amerikaanschen gezant .te Bern, Wilson, die ook het heele eerste gedeelte der ontwapeningsconferentie reeds had 'meegemaakt. Italië is door een geheel nieuwen man vertegenwoordigd, nl. den kabinetschef van Mussolini in diens hoedanigheid van minister van buitenlandsche zaken, baron. Aloisi. Bij den aanvang van de eerst nog naar gewoonte achter gesloten deuren plaats vindende bureauzitting stelde Henderson onmiddellijk voor, dat het bureau voortaan als regel in het openbaar vergaderen zal. Niemand verzette zich tegen dit denkbeeld, waarop de deu"ren voor ons geopend werden. --- Het arbeldsprogramma van het bureau. Aan het slot der vergadering van vanmorgen gaf Benesj als algemeen rapporteur nog een overzicht van het vele werk, dat het bureau volgens de resolutie van 23 Juli in den th'd tusschen thans en eind Januari te verrichten zal hebben. Hij splitste het werk in 4 groepen: 10. het redigeeren van de juiste teksten over de punten, waaromtrent men het in de eerste periode der conferentie reeds eens is geworden, nl. verbod van den chemischen en bacteriologlschen oorlog, volstrekt verbod van luchtaanvallen tegen de burgerbevolking, toezicht op de naleving der ontwapeningsconventie; 20. Het vinden van juiste oplossingen voor die strijdvragen, waaromtrent nog slechts overeenstemming in beginsel verkregen was, nl. verbod van ieder luchtbombardement, mits gepaard gaande met een internationale reglementeering der burgerlijke luchtvaart, vaststelling der faaximum grenzen voor de zware artillerie en voor de tanks. 30. Het voorbereiden van een oplossing voor bepaalde in de resolutie van 23 Juli met name opgesomde quaesties, zooals de vermindering van het personeel der landmacht, de budgetaire beperking der militaire uitgaven, nieuwe vlootvermindering,1 toezicht op wapenhandel en wapenfabricage, maatregelen tegen de schending van de verbodsbepalingen inzake den chemischen en bacteriologischen oorlog. 40. Het voorbereiden van de bestudeering van eenige algemeene en politieke vraagstukken, waaronder natuurlijk de quaesties der Duitsche gelijkgerechtigdheid en de Fransche veiligheidsvoorstellen te verstaan zijn. --- De namiddagvergadering. Zooals wel te verwachten was leverde de namiddagvergadering van het bureau niet veel belangrijks op. Het ging om de volgorde van bespreking der verschillende onderwerpen, die het bureau te behandelen heeflt, en over de al of niet benoeming van technische commissies vam voorbereiding voor bepaalde vraagstukken. Litwinov zorgde nog even voor eenige afwisseling door roet een radicaal voorstel voor den dag te komen, dat .beoogde de minder belangrijke quaesltiee, waarover vrijwel geen moeilijkheden meer bestaan, tot het allerlaatst uit te stellen;, en onmiddellijk de discussies te beginnen over de moeilijke vraagpunten van de verminldtering van het personeel der landmacht, overeenkomstig de voorstellen van Hoover ein van de sovjetregeering. Litwinov meende dat op deze wijze de Duitsche regeering misschien weer belangstelling voor het werk van het bureau zou krijgen. Benesj antwoordde, dat de door Litwinov voorgestelde methode in de practijk zou spaakloopen aangezien de delegaties bij moeilijke vraagstukken eerst voldoenden thd voor vertrouwelijke onderhandelingen moeten krijgen. Het bureau legde zich bij deze opvatting van Benesj neer. Paul-Boncour sprak vanmiddag een woord, dat in breeden kring met veel sympathie zal worden vernomen. Hij drong er nl. met grooten klem op aan, dat zoo weinig mogeln'k gebruik zal worden gemaakt van nieuwe deskundigencommissies. Hij bepleitte, dat het in den loop van de tijden verzamelde materiaal thans ten dienste van de leden van het bureau moet worden gesteld, die den plicht hebben thans eindelijk als politici tot een besluit te komen. Hierbij sloten zich sir, John Simon en De Madariaga aan. Dienovereenkomstig werd dan ook besloten geen nieuwe commissie te benoemen voor de quaestie van het verbod van de voorbereiding in vredestijd tot den chemischen en bacteriologischen oorlog, doch dit onderwerp onmiddellijk in het bureau zelf te behandelen, aan de hand van een door het Volkenbondssecretariaat samen te stellen overzichtelijk document. Dezelfde werkwijze zal gevolgd worden voor de quaestie van het internationale toezicht op de naleving der confentie. Het bureau zal reeds morgen met de bespreking van dit ontwerp beginnen. Alleen Litwinov had hiertegen eenige bedenkingen, daar hij van oordeel was dat men moeilijk over het toezicht kan gaan praten, wanneer men nog niet weet wat gecontroleerd zal moeten worden. --- De bewapeningsvacantie. Henderson heeft vandaag in hét bureau der ontwapeningsconferentie medegedeeld, dat hij op het oogenblik van 14 regeeringen 'een toestemmend antwoord heeft gekregen om het voorstel van de algemeene commisssie der ontwapeningsconferentie om de bewapeningsvacantie van 1 November af met een nieuwen termijn van 4 maanden te verlengen. --- BOLIVIA EN PARAGUAY. BOLIVIAANSCH STUDENTENBATAILLON VERNIETIGD. In het Gran-Chaco-gebied. De A/Jsociated Press meldt, dat volgens berichten uit Asuncion een Boliviaansch batailkm, samengesteld uit jonge studenten uit La Paz, in het Chaco-gebied door Paraguaysche strijdkrachten volkomen zou zijn vernietigd. Het was op weg naar het fort Boqueron, waar sedert ongeveer twee weken verwoed wordt gevochten. --- ZWEDEN. NOG GEEN SOC.-DEM. KABINET. Beslissing zou gisteren vallen. Gisteravond was er, naar V. D. uit Stockholm meldt, nog geen beslissing genomen of de leider der soc.-dem. Hansson, de opdracht van den koning zou aanvaarden om een kabinet te vormen al werd die beslissing niog gisteren verwacht. Bij de soc.-dem. schijnt overigens een te bestaan tegen aanvaarding der reg^mngsverantwoordelijkheld. De StocksHmsche bladen noemen intusschen reeds namen voor een eventueel soc.-dem. kabinet. Zoo zou Hansson premier worden en ziou.de premier uit het laatste soc.-dem. kabinet (na Bramtings dood) Sandler, minister van buitenlandsche zaken worden. Indien er geen soc.-dem. regeerinig zou tot stand komen houdt men er rekening mede dat de koning den leider der boerenpartij opdracht zal geven tot vorming van een kabinet. --- Groenewoid - Hortus—^ Anthraciet uit mtjn Wilhelmina ƒ 3.50; Willem Sophie ƒ 2.70. Steunt onze eigen mijnen. HUISBRANDOLIE AMSTERDAM ROTTERDAM N,Z. Voorburgwal 32 P. de Hoochweg 110 STOVESSE Ie kwaliteit 2,9O)ECHTE WALES ABERCRAVE goede . 2,70$ ANTHRACIET --- VEREENIGDE STATEN MCKEE BLIJFT VOORSHANDS MAYOR. Pogingen van Tammany Hall verijdeld. NEW VORK, 21 Sept. (Re ut er.) Joseph McKee, de nieuwe mayor van New Vork, die sedert hij Walker opvolgde, vérstrekkende hervormingen aanbracht in Jiet beheer der gemeente, zal krachtens rechterlijk besluit tot November van het volgende jaar in functie blijven. Tammany Hall, bestaande uit aanhangers van Walker, had pogingen aangewend om dit jaar een nieuwe verkiezing te verkrijgen. --- KORTE BERICHTEN. — James Walker, oud-burgemeester van New Vork, is te Napels aangekomen. — De Britsche vliegerofficier Lancaster, die beschuldigd werd van moord op zijn medeminnaar Hader Clarke, een journalist, en die na een geruchtmakend proces te Miami (Florida, TJ. S.) werd vrijgesproken, zal het voorwerp van de jaloezie, mevrouw Keith Miller, de verloofde van Clarke, trouwen. — Het nieuwsagentschap Indo-Pacifique meldt uit Sjanghai dat de Chineesche admiraal Woe Wang tsjoeng, leider der kartografische afdeeling van het Chineesche ministerie van marine, door onbekende daders vermoord is. --- Men wil Bethlen terug. Onze Boedapester correspondent telefoneerde gisteravond nader: Hoewel de positie van het kabinet-Karolyi de laatste dagen door de crisis in de eenheidspartij steeds wankeler was geworden, kwam in parlementaire kringen zijn bezoek aan den rijksregent op het oude keizerlijke slot te Gödöllö en de ontslag-aanvraag van het geheele kabinet toch nog als een verra#ing. In een gisteravond gehouden ministerraad was met algemeene stemmen besloten af te treden. De rijksregent Horthy zal morgen de voorzitters der beide huizen en de leiders der politieke partijen raadplegen. Het bestuur der eenheidspartij was reeds tevoren voor een conferentie bijeengeroepen en de mogelijkheid is niet uitgesloten, dat Karolyi door zijn ontslag-aanvraag de partij voor een fait accompli heeft willen stellen. Een andere verklaring (die overigens bevestiging behoeft) van Karolyi's besluit is, dat het zijn wensch zou zijn verdere aanvallen op zijn persoon te voorkomen en bij een eventueele opdracht om een nieuw kabinet te vormen enkele van zh'n tegenwoordige ministers te vervangen. De partij der onafhankelijke klein-agrariërs heeft reeds verklaard van geen samengaan met de tegenwoordige regeering te willen weten. Op hun beurt hebben de ontevreden leden der eenheidspartij reeds gisteren graaf Bethlen verzocht zich opnieuw aan het hoofd der regeering te stellen. Bethlen heeft echter verklaard, dat hij het oogenblik daartoe nog niet gekomen achtte. Het woord is thans aan Horthy, --- VAN OVERAL. „Sy Edelagbare Jaap de Villiers.” Zoo werd de Right Honourable Jacob de Villiers, Chief Justice der Zuid -Afrikaansche Unie, die dezer dagen in een Londensche kliniek is overleden, min of meer gemeenzaam in zijn land genoemd. Een decoratieve figuur is Jacob de Villiers geweest, die op een en zestigjarigen leeftijd Opperrechter in Zuid-Afrika werd, doch deze hooge functie slechts twee jaren heeft bekleed. Hij stamde uit de school der oude juristen, die trotsch waren op het feit dat in Zuid- Afrika nog steeds het Romeinsch-Holllandsch recht van kracht is en dat de Unie het eenige belangrijke land is, waar dit recht nog bestaat in den Vorm van vóór het tot stand komen van de Code Napoléon. Een groot deel van. zijn juridische kennis had De Villiers in ons land verworven, want als jongeling heeft hij eenigen tijd aan de Amsterdamsche Universiteit gestudeerd na zijn vooropleiding aan het Grey College te Bloemfontein en het Victoria College te Stellenbosch te hebben genoten. De Villiers was een rasechte Oranje- Vrijstater, die dan ook aanstonds naar ztjn vaderland terugkeerde toen een korte stage aan de Londensche balie hem de noodige ervaring had verschaft. Groot was reeds de populariteit van „Japie", zooals hij steeds gemoedelijker in den volksmond werd geheeten, toen hij in den Boerenoorlog de wapens opnam en zich tegen de Britten keerde. Hy was tegenwoordig bij het beleg van Ladysmith, werd den 6en November 1900 in den slag bij BothavUle Srnstig gewond, gevangen genomen en naar de Bermudaeilanden gedeporteerd. In een biografie is later eens de ironische opmerking gemaakt dat het daar heel vervelend moet zijn geweest, omdat De Villiers er tijd vond de beide „ontzettend vervelende deelen" van een juridisch werk van... (de naam van een bekend Zuid- Afrikaansch rechtsgeleerde werd genoemd) door te worstelen!... Van zyn zware verwonding heeft De Villiers zijn geheele leven de lichamelijke gevolgen gedragen. Toen de oorlog voorbij was besloot De Villiers zich als advocaat te Johannesburg te vestigen, waar hij spoedig, een groote praktijk kreeg. Kort na de eerste algemeene verkiezingen van 1907, toen generaal Botha zijn kabinet vormde, nam deze hem daarin als procureur-generaal en minister voor het mijnwezen op. Drie jaar later, bij de vestiging van de Unie van Zuid-Afrika, werd De Villiers president van de z.g. provinciaal division van het Opperste Gerechtshof te Pretoria, een benoeming, welke destijds nog al wat critiek uitlokte, daar er verscheidene oudere rechters van standing waren, die eigenlijk voor hadden moeten gaan. Bij den dood van Sir William Solomon, in 1930, trad De Villiers in diens plaats in de functie van Chief Justice. Zijn politieke opvattingen hadden zich intusschen aanmerkelijk gewijzigd. Van een verwoed nationalistisch Afrikaander was hy een Britsen-georiënteerd functionnaris geworden, die weliswaar zijn groote liefde voor Zuid-Afrika nooit verloochende, doch zich geheel in het Britsche leven had ingeleefd. Het was in 1812 dat De Villiers,-toen nog rechter, in het eigenaardige geval verkeerde dat hij een wet moest critiseeren, welke hij zelf als minister had gemaakt. Het betrof de z.g. „verjaringswet" van Transvaal. In deze wet werd de verjaringstermijn voor roerende goederen, die contant waren gekocht, op veertien dagen gesteld. De wetgever had er blijkbaar geen rekening mee gehouden dat deze bepaling ook sloeg op goederen, welke te goeder trouw van een dief waren gekocht. Het gebeurde toen dat bij een „naturel", die twee apen bezat, één werd gestolen. De dief verkocht hem aan een persoon, die, toen de zaak aan het licht kwam, in het gevang werd geworpen. De eigenaar der apen wenschte den gestolen aap terug te hebben, doch zijn beroep op den rechter was tevergeefs, daar de termijn van veertien dagen reeds was verstreken. De Villiers erkende dat het hier een leegte in zijn wet gold; hij wist hoe hij het had bedoeld, doch naast hem zaten twee rechters, die de wet nauwkeurig interpreteerden! Het volgend jaar reeds werd zij gewijzigd. De Villiers' woning te Bloemfontein bevat een kostbare collectie kunstwerken. Want de Chief Justice der Unie was een groot kunstkenner, wiens belangstelling voornamelijk uitging naar de cultuur en de geschiedenis van de Kaa,p en met wiens krachtigen steun de wet tot stand kwam ter bescherming van historische monumenten en van de zeldzame flora in Zuid-Afrika. Het vorig jaar is de naam van Jacob de Villiers genoemd in verband met de benoeming van een nieuwen gouverneur-generaal der Unie. De Earl of Athlone was afgetreden en het streven deed zich gelden in zijn plaats een Afrikaander van gezag benoemd te zien. Velen vonden Chief Justice De Villiers de geschikte man en propageerden openlijk zijn candidatuur. De „Volkstern" schreef toen in het smeuïge Afrikaansch: „Daar is duisende burgers van die Unie van beide rasse, wat hulle sou verheug as 'n man soos Jaap de Villiers as goeverneur-generaal aangestel sou word" Doch te Londen wilde men in een dergelijk plan niet treden en Lord Clarendon werd naar Pretoria gestuurd. (Nadruk verboden.} --- DUITSCHLAND. VROOLIJKE LANDDAGZITTING. Geen leden der regeering aanwezig. BERLIJN, 21 Sept. (W. B.) Hedenmiddag om twee uur kwam de Pruisische Landdag bijeen. De afgevaardigden zijn bijna voltallig aanwezig, de regeeringsbank is echter leeg. Vóórdat men met de behandeling der agenda begon diende Hinkler (nat.-soc.) het voorstel der nat.-soc, betreffende de gehoorzaamheid der Pruisische beambten en ambtenaren in, waarvan in deze rubriek reeds melding wordt gemaakt. --- HONGARIJE. KABINET-KAROLYI TREEDT AF. Door de omstandigheden gedwongen BOEDAPEST, 21 Sept. (Reuter.) De regeering-Karolyi heeft met het oog op den tegenwoordigen binnenlandsche politieleen toestand met algemeene stemmen besloten af te treden. De rijksbestuurder heeft het ontslag aan- GRAAF KAROLYI. genomen en de regeering met de waarneming der loopende zaken belast. --- Voorstel tot ontbinding verworpen. BERLIJN, 21 Sept. (W. B.) Een communistisch voorstel om den landdag te ontbinden, werd verworpen. Vóór stemden, behalve de communisten, de Staatspartij en D. Nationalen. De Duitsch Nationalen hebben een voorstel ingediend om het besluit van 30 Aug. betreffende de gehoorzaamheid aan de grondwet op te heffen. Het Seniorenconvent besloot dat de landdag tot Vrijdag a.s. zitting zal houden. --- VON PAPEN VOOR DE RADIO. Hedenavond. Von Papen zal hedenavond om 7.20 (D. T.) door de radio spreken over de winterondersteuning. De rede zal over alle Duitsche zenders worden doorgegeven. --- Lachen links en rechts; de voorzitter een Pracht-Kerrl genoemd Daar het conflict tusschen den rh'kscommissaris voor Pruisen en den landdag bovenmate is verscherpt, zag men de eerste zitting, welke gisteren is gehouden, met groote belangstelling tegemoet. Ofschoon de beraadslaging over de desbetreffende voorstellen eerst Donderdag plaats heeft, bleek volgens Wolff reeds gisteren, dat een bijlegging van het conflict niet meer op ernstige moeilijkheden stuit. De nazi's motiveerden bij monde van afg. Hinkler de door hen in verband met de quaestie van de gehoorzaamheid der Pruisische ambtenaren aangenomen houding, waarbjj zij o.m. betoogden, dat de Pruisische regeering er de laatste drie weken naar gestreefd had verdere schendingen der grondwet tegenover de volksvertegenwoordiging te vermijden. De nat.-soc. fractie dacht er niet aan de ambtenaren en beambten aan te sporen tot verzaking van hun plicht jegens een regeering, die handelde overeenkomstig haar constitutioneel bevoegdheden. De linkerzijde barstte bij deze verklaring in luid gelach uit. De nazi's schaterlachten op hun beurt, toen het communistische voorstel tot ontbinding van den landdag werd verworpen, daar slechts de Duitschnationalen, de twee leden der staatspartij en de indjjfcers van het voorstel vóór stemden. Bij de discussie over de regeling der werkzaamheden werd de communistische afgevaardigde Kasper van het verdere bijwonen der zitting uitgesloten, omdat hij den voorzitter van den landdag ironisch een Pracht- K e r r 1 noemde. Kerrl zelf nam deze betiteling niet al te tragisch op en toen hij de verzekering had gekregen, dat het niet zoo kwaad bedoeld was, trok hij het besluit tot uitsluiting weer in. Toen kon men eindelijk aan de agenda beginnen. Een der punten was de noodverordening van Juli nopens de begrooting-1932, die nog door de regeering-Braun is opgesteld. Daarbij ontstond een breedvoerige discussie. Afg. Kasper protesteerde er tegen, dat de afgezette Pruisische ministers nog steeds hun hooge traetementen krijgen zonder er arbeid voor te verrichten. Heilmann, de leider der soc.-dem. fractie, wierp den nazi's o.m. voor de voeten, dat het eenige onderscheid tusschen hen en de jonkers slechts was, dat zij een anderen dictator verlangden, waartegen Lohse (nat.-soc.) inbracht, dat«4e soc.-dem. jaren lang hun macht in het parlement hadden misbruikt. De nat.-soc. fractieleider Kube deed vervolgens heftige aanvallen op de regeering v. Papen en de Duitschnationalen, waarna de leden weer tot den volgenden dag naar huis gingen. --- GEHOORZAAMHEID DER PRUISISCHE AMBTENAREN. Nat.-soc. bemiddelings-voorstel. In de Pruisische landdagzitting van 30 Aug. werd een voorstel der communisten aangenomen, volgens hetwelk ambtenaren en beambten niet verplicht zouden zijn te gehoorzamen aan dienstorders, uitgevaardigd op grond der noodverordening, waarbij een rijkscommissaris voor Pruisen werd ingesteld. De nat. socialisten, die vóór dit voorstel stemden, hebben thans een nieuw voorstel ingediend, „omdat de heeren von Papen en Bracht meenen nieuwe dwangmiddelen tegen de souvereiniteit van den Pruisischen staat te kunnen nemen." Dit voorstel luidt aldus: „Voorzoover de rijksgrondwet en de grondwet van het land door de regeering, welke aan het bewind is volgens hun eed ge-eerbiedigd, gehandhaafd wordt, is het de plicht der staatsbeambten en -ambtenaren de grondwet eveneens te eerbiedigen en na te komen. --- Het weer van heden. Verwachting: Zwakke tot matige, noordelijke tot westelijke wind in het Noorden, in het Zuiden noordelijke tot noordwestelijke wind. Gedeeltelijk bewolkt, aanvankelijk weinig of geen regen. Dezelfde temperatuur. Verdere vooruitzichten: lets zachter, met eenige kans op regen. st- Zon op 6.46, onder 18.57. \\ Maan onder 15.26, op 21.46. Laatste Kwartier 23 Sept. 2.0 T. --- Belangrijkste Nieuws. Kabinet-Karolyi afgetreden. — Hongarije. (Blz. IJ Pruisische Landdag bijeen. — Duitschland. (Blz. 1) Bestuur Britsche liberale federatie veroordeelt de overeenkomsten van Ottawa doch eischt niet het aftreden der liberale ministers. — Britsche Rijk. (Blz. 1) Onderhandelingen inzake katoenconflict Lancashire vastgeloopen. — Britsche Rijk. (Blz. 1) De vraag naar Viscose-zijde in Duitschland aanmerkelijk gestegen, de prijzen onv. — Beurs en Nn'v. (Blz. 3) De grootste stijging op de New Yorksche beurs sedert de jongste daling bij zeer levendigen handel. Ook de obl. markt hooger. — Amer. Markten. (Blz. 3) Mr. J. R. H. van Schaik wederom benoemd tot voorzitter van de Tweede Kamer. — Binnenland. (Blz. 5) Jaarverslag Ver. Javasche Houthandel Mijen; afschrijving van ƒ 500.000 op aandeelenkapitaal. ■— Beurs. (Blz. 8) Geschilpunten op de intern, petroleumconferenüe te Parijs. — Niettemin overeenstemming; verwacht. — Beurs en Nijv. (Blz. 8) --- OP ANDERE BLADZIJDEN: LAATSTE BERICHTEN Blz. 2 Uitvoeringen enz. Blz. 2 Amerik. Fin.- en Beursnieuws Blz. 3 New Yorksche Beurs Blz. 3 Amerikaansche Markten Blz. 3 Handelsberichten Blz. 4 Uit de Staatscourant Blz. 6 Kerknieuws - Blz. 6 Uit de Londensche City •— Blz. 8 Buitenlandsche Beurzen Blz. 8 --- HET BRITSCHE RIJK. GEEN AFTREDEN LIBERALE MINISTERS GEËISCHT. Sir Herbert Samuel laat niets los. LONDEN, 21 Sept. (Eigen Tel.) Sir Herbert Samuel woonde de heden gehouden bestuursvergadering der Nationale Liberale Federatie In de National Liberal Club bij. Hij bleef slechts een kwartier. Naar ik verneem voerde Samuel ter vergadering het woord en deelde hij daarbij mede dat h\j een memorandum met een overzicht van den toestand aan zijn liberale collega's in de regeering had gezonden waarin een gedragslijn werd in overweging gegeven. De liberale ministers besloten deze gedragslijn te aanvaarden doch spr. gaf geen aanwijzing welke die gedragslijn was. Lord Lothian (de liberale onderminister voor Indië) was eveneens aanwezig doch bleef. De vergadering nam ten slotte een motie aan waarin de overeenkomsten van Ottawa worden veroordeeld doch eischte niet het aftreden der vrijhandelaars in het ministerie. Het officieele communiqué van de bestuursvergadering vermeldt nog dat blijkens mededeeling van Sir Herbert Samuel de liberale ministers op 8 September waren bijeengekomen en dat op die bijeenkomst met algemeene stemmen voorloopige conclusies waren aanvaard in verband met de voorstellen van Ottawa. Hy voegde er bij dat hij vóór de kabinetszitting over Ottawa van 28 September geenerlei mededeeling kon doen ten aanzien van de gedragslijn door de liberale ministers te volgen bij de besprekingen in het kabinet. In de liberale resolutie worden, naar R e ute r nog meldt, de voorstellen van Ottawa veroordeeld als een prijsgeven zonder precedent van de rechten van het Britsche parlement en ook omdat zij de macht van Groot- Britannië om door onderhandelingen met andere landen vrijer handelsvoorwaarden lot stand te brengen definitief beperken, nieuwe ernstige lasten aan de bevolking opleggen met betrekking tot levensmiddelen en het groote gevaar doen ontstaan van eindelooze en naargeestige kibbelarijen tusschen de landen van het Empire. De resolutie doet daarom met nadruk een beroep op de regeering, het parlement en de kiezers om ernstig de gevaren en de vicieuze beginselen te overwegen die inherent zijn aan de overeenkomsten van Ottawa en zich er met alle middelen in hun macht tegen te verzetten. --- ONDERHANDELINGEN VASTGELOOPEN. Werkgevers en werknemers katoenindustrie blijven op hun stuk staan. MANCHESTER, 21 Sept. (Reuter.) De onderhandelingen inzake het conflict in de katoenindustrie zyn heden feitelijk vastgeloopen daar de vertegenwoordigers van werkgevers en werknemers niet schijnen te willen afwijken van het standpunt door hen in Augustus ten aanzien der loonen ingenomen. --- WERKLOOZENRELLETJES LIVERPOOL. Charges der politie. LIVERPOOL, 21 Sept. (Reuter.) Hedenmiddag zyin weer bij het trekken van een stoet van 3000 werkloozen door de straten relletjes voorgevallen. De menigte wierp met steenen naar de politie; ruiten van tramwagens werden ingeslagen. De politie chargeerde met den stok, waardoor verscheidene wenklpozen gewond werden. ---