S.S. „BINNENDIJK" OP EEN MIJN GELOOPEN EN GEZONKEN De opvarenden gered door Engelsch vaartuig „Binnendijk” had graan voor de regeering aan boord. (Van onzen correspondent.) Rotterdam, 8 October. Naar de directie van de Holland- Amerika-Lijn ons hedenmorgen mededeelde, is het s.s. „Binnendijk" van de Holland-Amerika-Lijn, dat met een lading graan voor de Nederlandsche regeering en stukgoederen op weg was van New Vork naar Rotterdam, ter hoogte van Shambles Light op een mijn geloopen en gezonken. Alle 41 opvarenden zijn geied. Het ongeluk is geschied in den nacht van "Zaterdag op Zondag. Om 11 u. 40 vernam de directie van de Holland-Amerika-Lijn het bericht over het ongeluk, toen zij naar de nieuwsberichten van Radio Luxemburg luisterde. Korten tijd later ontving men het telegram van den kapitein van de „Binnendijk". De kapitein heeft medegedeeld, dat alle opvarenden in de marinehaven Weymouth (Zuidkust van Engeland) aan land zijn gezet. Twee leden van de bemanning, een stoker én een 18-jarige leerling, zijn in een ziekenhuis opgenomen met beenbreuken. Het s.s. „Binnendijk" had een inhoud van .7873 ton. Het schip was to 1921 gebouwd op de werf van de N.V. de Noord te Alblasserdam. Het ongeluk gebeurde, aldus weet de Draadlooze Britsche Dienst nog te melden, toen het schip op weg was naar een Engelsch controle-station. De bemanning bevond zich voor het meerendeel in de hutten en het logies toen de ontploffing gebeurde. Noch de uitkijk noch iemand anders had iets gezien. Een vertegenwoordiger van de United Press heeft een onderhoud gehad met den gezagvoerder van de „Binnendijk", kapitein W. Moree uit Rotterdam, kort nadat alle opvarenden aan land waren gebracht. Toen de ontploffing geschiedde, zoo vertelde hij, bevond ik mij op de brug. De machines en de radio-installatie raakten onklaar, zoodat er geen draadlooze noodseinen konden Worden uitgezonden. Het schip begon meteen langzaam over te hellen naar bakboordzij de. Er ontstonden een doordringende stank en erg Veel rook. , , , . . Wij schoten vuurpijlen af en het duurde met lang of zij werden beantwoord. Na korten tijd kwam een vaartuig van den Britechen contrabandedienst langszij. Alle opvarenden konden van de reddingbooten op den oorlogsbodem overgaan. Een der opvarenden, Aart W i n k e 1 h o f, verklaarde nog aan den correspondent, dat de meeste leden der bemanning te kooi lagen toen zij kort achter elkaar twee schokken of stooten voelden, waarna, de ontploffing volgde. Zij gingen daarna in de reddingbooten. HET S.S. „BINNENDIJK KAPT. W. P. ]. MORJÉE, gezagvoerder van de „Binnendijk",. --- „Het was een vreeselijke aanblik voor mij," aldus de kapitein. Londen, 9 October, Het vrachtschip „Binnendijk" van de Holland-Amerika-lijn, dat op weg naar de contrabandehavea Weymouth in Dorset op eenige mijlen afstand van het lichtschip „Shambles" in het Kanaal waarschijnlijk op een mijn is geloopen, is na eenige uren gezonken. De bemanning, bestaande uit 14 officieren en 28 manschappen, tezamen 42 koppen, is door een Engelsch controle-vaartuig, dat spoedig aankwam, overgenomen en naar Weymouth gebracht, waar allen thans behoorlijk worden verzorgd. Alleen de stuurmansleerling Huisman en de stoker Oudejan hebben verwondingen opgeloopen, beiden aan den voet. De een H-eeft een gebroken hielbeen, de ander een gefaroken middenvoetsbeen. De bemanning zal worden overgebracht op het schip „Veendam", dat te Weymouth ligt om op contrabande onderzocht te worden en op die wijze naar Nederland terugkeeren. Het stoomschip „Binnendijk", dat in ettelijke Amerikaansche havens zooals Boston en Baltimore lading had ingenomen, was te New Vork geheel volgeladen, en op weg naar Rotterdam. Voor schepen op dit traject is Weymouth de aangewezen contrölehaven, en het schip was dan ook met normale vaart in het stille heldere weer, dat er heerschte, op weg daarheen. „Ik stond op de brug", aldus vertelde de kapitein W. M o r e e, met wien wij een telefonisch gesprek konden voeren, „toen een geweldige ontploffing weerklonk aan het voorschip. Dikke rookwolken stegen op, en wij konden een benauwenden kruitdamp waarnemen. Vlammen waren echter niet te zien. Het geheele schip dreunde en schudde, en het was duidelijk, dat het aanzienlijke schade had opgeloopen. Dadelijk werden de noodige maatregelen genomen om indien noodig het schip te kunnen verlaten. De sloepen werden in gereedheid gebracht om gestreken te kunnen worden, en de bemanning werd bijeengeroepen. „Het bleek toen, dat er twee gewonden waren. Beiden schijnen een been in den voet gebroken te hebben, doordat er zware voorwerpen op vielen. Door den schok was ons radiotoestel buiten werking gesteld, en wij konden niet anders doen dan vuurpijlen afschieten om de aandacht te trekken van schepen, die wellicht in de buurt waren. Gelukkig was zulks het geval. „Na een kwartier was een Engelsch contrölevaartuig ter plaatse, waarop wij overgingen. De „Binnendijk" helde toen al leelijk naar bakboord over, maar het zou toch nog uren duren, voordat het zonk. Wij bleven in de buurt, om te zien. hoe het af zou loopen. Omstreeks één uur des nachts hoorden wij een betrekkelijk zwakke ontploffing, die naar het scheen, midscheeps voorviel. Meteen konden wij het begin van brand zien. Snel woekerde het vuur voort, en explosies volgden elkaar op, steeds harder en met kortere tusschenpoozen. Een reusachtige vlam steeg op uit het voorruim, toen uit het achterruim. Na een kwartier brandde het geheele schip van voor tot achter als een brandstapel. Nu hadden wij ook een lading smeerolie, tabak en hout aan boord. Om ongeveer twee uur des morgens was het afgeloopen. Brandend tot op het laatste oogenbrik, en knallend van explosies, ging de „Binnendijk" ten onder. Het was een vreeselijke aanblik voor mij, zooals u wel kunt begrijpen." Kapitein Moree is reeds 28 jaar in dienst bij de Holland—Amerika-lijn en naar hij ons vertelde, heeft hij in al zijn dienstjaren nooit eemg ongeluk van belang aan boord meegemaakt. „Deze eerste keer is meteen raak geweest" zeide hij met een zenuwachtig lachje. „Ik heb heelemaal geen ervaring met mijnen en torpedo's, dus ik durf er geen oordeel over uitspreken-, of wij door een mijn of door een torpedo zijn geraakt. Van een onderzeeboot heb ik in elk geval niets gezien. Zooals gezegd, het was — gelukkig voor ons — prachtig stil en helder weer. Het overbrengen van de bemanning naar het Engelsche schip, dat ons hulp verleende, ging daarom ook erg gemakkelijk. Wij hadden.; alle gelegenheid zooveel mogelijk lijfgoederen op te pakken en mee te nemen, en ik heb de documenten van het schip ook kunnen redden. Om vier uur des morgens kwamen wij in Weymouth aan, waar de Britsche marine zich over ons ontfermde. De gewonden werden onder dokters behandeling gesteld, en het gaat hun zoo goed als onder de omstandigheden kan. De manschappen zijn ondergebracht in de slaapzaal van het plaatselijke Leger des Heils en de officieren in hotels. De Britsche autoriteiten herinneren er aan, dat op 15 September het Belgische s.s. „Alex van Opstal" op dezelfde plaats ten onder is gegaan, ook door een mijn of door een torpedo. Volgens haar kan er geen sprake zijn van een Engelsche mijn, omdat in deze buurt geen Engelsche mijnenvelden liggen. Men moet dus, volgens de Engelscihen, aannemen, dat een vijandelijke mijnenlegger in deze buurt mijnen heeft gelegd. --- Oorlogsrisico en levensverzekering-uitkeeringen Een aantal maatschappijen treft een regeling. Naar wij uit goede bron vernemen heeft een aantal levensverzekeringmaatschappijen een overeenkomst getroffen, betreffende de regeling van het oorlogsrisico bij een levensverzekeringsuitkeering. De bestaande toestand was zoo, dat in de meeste polissen dit risico was uitgesloten voor militairen in actieven dienst, terwijl het risico voor burgers zonder premieverhooging was ingesloten. Het risico van militairen kon men gewoonlijk dekken door premieverhooging. Voor nieuwe polissen worden burgers en militairen gelijk gesteld en wordt dus het molestrisico volledig gedekt, weliswaar niet door een premieverhooging, doch door de bepaling, dat de uitkeering in den tijd, dat Nederland in den oorlog wordt betrakken, met 10 % wordt gekort. Deze korting zal dus niet plaats vinden, zoo lang Nederland buiten den oorlog blijft. Enkele onderlinge maatschappijen hebben van te voren reeds oorlogsrisico in hun polissen opgenomen, zonder dat daarvoor een premieverhooging werd gerekend of een korting op de uitkeering in het vooruitzicht werd gesteld. Wij hooren echter, dat er ook nog enkele andere maatschappijen zijn, die zich met bovenstaande regeling niet hebben aangesloten en die een afzonderlijke regeling voor haar verzekerden hebben ontworpen. --- MOSKOUS UITNOODIGING AAN HELSINKI Finland wil gerekend worden tot de Scandinavische landen. RUSLAND ZOU DRIE EILANDEN EISCHEN Heden zou de speciale afgezant van Finland, de oud-premier en tegenwoordige gezant te Stockholm Paasikivi op uitnoodiging van Rusland naar Moskou vertrekken voor de voortzetting der politieke en economische besprekingen tusschen de twee landen. Paasikivi was voorzitter van de Finsche delegatie, die het vredesverdrag tusschen Finland en Rusland in 1920 te Dorpat heeft onderteekend. Hij verstaat uitstekend Russisch. Van Finsche zijde maakt men volgens een bericht van de United Press uit Helsinki verschil tusschen de Oostzeeproblemen en die welke tusschen Finland en Rusland moeten worden opgehelderd. Finland geeft er de voorkeur aan niet vereenzelvigd te worden met de Baltische staten maar te worden beschouwd als een van de Scandinavische staten en legt daarbij den nadruk op het verschil in ethnografisch en politiek opzicht. De conferentie te Moskou is een voortzetting van die van Maart van dit jaar waarbrj over de wederzijdsche handelsbelangen werd gesproken met name den invoer door Rusland van Finsche levensmrddelen. De politieke kwesties tuss.hen de twee landen welke thans op den voorgrond treden betreffen niet alleen de Aland-eilanden, welke Rusland als van strategisch belang beschouwt en waarbij ook Zweden betrokken is maar ook en wel in het bhzonder drie eilanden nabij Kroonstad in de Finsche golf nl. Hogland (Suursaari), Lavensaari en Tyterskar (Tytarsaarr). Deze eilanden zijn onversterkt en worden alleen door visschers bewoond maar zouden voor Rusland van groot militair belang kunnen zijn. Ook bij vroegere besprekingen moeten deze eilanden al aan de orde zijn gekomen. Rusland zou volgens de United Press deze elianden willen hebben en bovendien de haven Kotka aan de Zuidkust van Finland ten N. van deze eilanden gelegen. De eilanden zijn van geen bijzonder belang voor Finland doch de haven wel. De Finsche pers wijst er nog op dat de jongste besprekingen met Moskou o.a. betroffen de weigering van Rusland toe te staan dat Zweden en Finland de Uand-eilanden zouden versterken. Finland rekent er op als gelijke met Rusland te onderhandelen Men dient allerwegen te beseffen, zoo wordt betoogd, dat Finland tot het Scandinavische neutraliteitsblok behoort dat weigert aan den oorlog deel te nemen en zijn uiterste best zal doen ztjn integriteit te verdedigen. In hun commentaar op de betrekkingen tusschen Moskou en Helsinki geven de Zweedsche bladen eenstemmig uiting aan de meerling, dat Finland niet tot de kleine Oostzeestaten gerekend moet worden, doch beschouwd moet worden als een Scandinavische staat, die in politiek, cultureel en historisch opzicht naar het westen georiënteerd is. De bladen leggen er den nadruk op, dat de strekking der Russische voorstellen nog niet bekend is, doch zij weigeren te gelooven, dat de Sowjet-Unie voornemens is Finland te behandelen zooals de kleine Baltische landen. Indien dat wel het geval zou zijn, zou dit een zeer sterke reactie wekken bij de publieke opinie, niet alleen in alle Scandinavische landen, maar ongetwijfeld ook in landen overzee, zooals de Vereenigde Staten, waar de sympathie voor de Scandinavische landen groot is. DE RUSSEN zouden van Finland de eilanden Hogland, Lavensaari en Tyterskar (Tütlers, in de Finsche Golf eischen, alsmede de havenstad Kotka. --- FINSCHE HOUTBOOT BIJ TERSCHELLING OP EEN MIJN GELOOPEN Bemanning door andere houtbooten overgenomen. Benoorden Midsland op Terschelling is hedenmorgen een Finsche houtboot op een mijn geloopen. De reddingbooten „Brandaris" en „Nicolaas Marius" zijn uitgevaren. Het ongeluk geschiedde 10 a 15 km uit de kust, te 10 uur 20. Er passeerden op dat tijdstip drie houtschepen, waarvan een op een mijn van het aanwezige mijnenveld liep. De twee anderen zijn daarna langszij het getroffen schip gekomen en hebben waarschijnlijk de opvarenden aan boord genomen. Waarnemers op Terschelling zagen tenminste dat zij zich daarop weer spoedig verwijderden van het wrak. --- BRAND OP HET S.S. „AMSTELKERK" Het vuur bedwongen. Schip te Dakar aangekomen. De directie van de Holland—West- Afrika-lijn heeft van den gezagvoerder van de „Amstelkerk", welk schip zich op den Atlantischen Oceaan ten Zuiden van Dakar bevindt, bericht ontvangen, dat er brand in de lading is uitgebroken. Een oogenblik liet de toestand zich ernstig aanzien, doch Zondagochtend gelukte het den brand te bedwingen door een der ruimen met water te laten volloopen en een ander ruim onder stoom te zetten. Er is geen gevaar meer voor schip en opvarenden. De gezagvoerder acht den brand gebluscht. Gistermiddag heeft het schip Dakar bereikt. De „Amstelkerk", welke 4457 bruto ton groot is, bevond zich van een reis naar de Westkust van Afrika, op den terugweg naar Nederland. --- JONGETJE GEVALLEN EN GEDOOD Kamp n, 9 October, Het zesjarig zoontje van den molenaar Pol te Kamperveen is gistermiddag bij het spelen op de molenzolder door het luik gevallen. Met ernstige inwendige kneuzingen werd het jongetje in bewusteloozen toestand naar het ziekenhuis te Kampen vervoerd, waar het gisteravond is overleden. --- „DE TREIN 1839-1939” IS VERTROKKEN NA RUIM EEN KWART MILLIOEN BEZOEKERS TE HEBBEN GETROKKEN, is de Amsterdamsche spoorwegtentoonstelling Zondagavond gesloten. Heden is men reeds begonnen met het afbreken der expositie; het materieel gaat voorloopig naar Zwolle en krijgt later een plaats in het uit te breiden Spoorwegmuseum te Utrecht. --- Duitsche Letlanders „heim ins Reich" Verdrag inzake repatrieering tusschen de regeeringen van Berlijn en Riga RIGA, 8 October. (Havas.) Het agentschap Leta deelt het volgende mede: „De regeeringen van Letland en Duitschland zijn in principe tot overeenstemming gekomen over het sluiten van een verdrag betreffende de repatrieering van Letlandsche staatsburgers van Duitsche afkomst en daarmede verbandhoudende kwesties. De eigenlijke onderhandelingen zullen binnenkort beginnen. Reuter wijst er in dit verband op, dat de repatrieering zal geschieden volgens Hitlers voorstellen betreffende het verplaatsen van nationaliteiten. (Aan deze repatrieering ging indertijd een trek van Duitschland naar Letland vooraf, toen in de Middeleeuwen de Duitsche Orde in de Baltische landen haar kolonisatie begon. — Red. Hbld.). --- Zestigduizend personen er bij betrokken De „Times" meldt uit Riga Hitler heeft aan alle Duitschers in Letland, zoowel aan die met Duitsche als die met Lettische paspoorten, een uitnoodiging gezonden naar het vaderland terug te keeren. De uitnoodiging geldt voor ten naaste bij zestigduizend personen van Duitschen bloede. Het grootste deel heeft hier reeds geslachten lang gewoond. Sommigen beroepen er zich op, afstammelingen te zijn van de Teutoonsche ridders uit de 13de eeuw, die met de kolonisatie van het oostelijke gebied van de Oostzee begonnen. Deze repatrieering beteekent het einde van een van Duitschlands oudste nederzettingen. Eenzelfde maatregel zou worden genomen voor de Duitschers in Estland en elders, maar het is alsnog onzeker of ook de Duitschers aan de Wolga, de Duitsche Mennonnieten, en andere Duit_che nederzettingen in Rusland er in begrepen zullen worden. Deze Duitsche minderheden verlieten eenige jaren geleden hun woningen en boerderijen bij tienduizenden, in een wanhopige poging om uit Rusland te vluchten. Slechts enkele duizenden slaagden er in door Letland hun moederland.te bereiken. De groote meerderheid werd door de Sowjet-troepen met geweld tegengehouden en opnieuw over Russisch gebied verdeeld. De nazi-gezinden in Letland heetten Zaterdag de uitnoodiging van Hitler met onmiskenbare teekenen van blijdschap welkom, maar vertegenwoordigers van het oudere geslacht werden er somber door gestemd. Enkele maanden geleden zouden velen er de voorkeur aan hebben gegeven hier te blijven. Sinds Maart, toen de vroegere Duitsche invloed in deze deelen van Europa snel plaats ging maken voor een Russische, voelden zij zich vergeten en onbeschermd en voor een donkere toekomst gesteld. De uittocht is terstond aangevangen. Uit de havenplaatsen Libau en Windau is gemeld, dat Duitsche transportschepen daar reeds aangekomen zijn om deze volksverhuizing te helpen voltrekken. Het kan geen verbazing wekken, dat er zoo gauw in deze havens een begin wordt, gemaakt met deze beweging, want hier gaat Rusland zijn vlootbasis aanleggen en zijn garnizoenen leggen en verwacht wordt, dat de Russische commissies voor dit doel reeds over eenige dagen zullen aankomen. --- UIT BEURS- EN ZAKEN-WERELD De Amsterdamsche beurs had heden een zeer lusteloos en ongeanimeerd verloop. Overal kan men groote weifeling opmerken. Men is niet optimistisch genoeg om op de tegenwoordige koersen tot aankoopen over te gaan uit vrees tot verscherping van den oorlogstoestand. Hoewel men van oordeel is, dat ook voor Amerikaansche fondsen het koerspeil niet hoog kan worden genoemd omdat b.v. de staalindustrie bij dé tegenwoordige bezetting zeer gunstige financieele resultaten moet boeken, kan men toch niet zeggen, dat er kooplust voor deze categodie bestaat. Op de locale markt had eenige handel plaats in claims Nederlandse he Kabelfabriek, die ca. ƒ 500 noteerden. De aandeelen kwamen uit op 325. ex claim. De meeste aandeelenkoersen waren overigens iets lager. Om half drie was er in Amsterdam Rubber nog geen stuk omgezet. De koers werd ongeveer 3 % lager geadviseerd. H.V.A. 2 % lager. Philips tamelijk prijshoudend. Op de beleggin g sm a r k t was de stemming iets luier. Geld op prol. 2J %, DeLondenscheßeurs was heden kalm en prijshoudend; Amerikaansche fondsen waren lager doch nog boven New-Yorksche pariteit. Continentale valuta's waren beter, de dollar onveranderd. Het besluit is genomen tot rantsoeneering van wol voor de burgerbevolking. De controle op de margarine-en bakvetn ij verheid is van kracht geworden. --- HET WEER VOOR MORGEN Verwachting van het K.N.M.I. te de Bilt van heden tot morgen 18 a 19 uur: Halfbewolkt tot betrokken, plaatsetijk eenige regen, iets zachter, meest matige Oostelijke tot Zuidelijke wind. --- I AVONTUUR ■ f LE TOUQUET »!» De bekroonde roman I van YVES DARTOIS begint op bldz. 7 als ■ dagelijkscb feuilleton ---