DE ONTMASKERENDE TIK — Zeg Frits, je weet niet, hoe je me verrast hebt, met die nieuwe prachtige avond japon en bontjas. Die avondjapon trek ik aan op 't diner bij de opening van de zaak. Je kunt nu met me voor den dag komen, beter dan 'n jaar geleden hé? Weet je nog schat, hoe burgerlijk bekrompen we toen moesten leven en nu? Wat heerlijk toch, dat je nu zoon reuzen inkomen hebt. i — Ja vrouwtje, we hebben nu gelukkig geen klagen. Integendeel, de baas is nogal scheutig. Trouwens, zoon verantwoordelijke positie als ik bekleed, dient goed te worden betaald. Dus je bent tevreden over me? Je man heeft toch maar een goeden smaak, wat? Dan heb ik nog 'n verrassing. Vanavond gaan we, als je 't goed vindt natuurlijk, naar den schouwburg. „Die verkaufte Braut" gaat, je weet wel, waar je zoo van houdt. Wat zeg je daarvan? We hebben 'n prachtloge, midden-boven. Maar nu moet ik gauw nog even naar de zaak om te zien, of ze opgeschoten zijn, de volgende week moeten we openen zoo je weet, maar vanavond heb ik me vrijgemaakt, voor jou, schat. Tot straks dan, vrouwtje. Zul je je mooi maken? Meneer Stikker, directeur van 't binnenkort te openen nieuw groot warenhuis te T., één der vele filialen van de bekende firma Cheapman, omhelsde zn mooi charmant jong vrouwtje, nam 'n sigaret uit zn zilveren étui en verliet de weelderig modern ingerichte salon om zich naar de bijna gereed zijnde zaak te begeven, die onder zijn leiding was opgericht. Ja, zn vrouw had wel reden om tevreden te zijn. 't Vorig jaar hadden ze 't niet zoo ruim, toen was hij nog maar chef met 'n flink, maar toch niet overdadig salaris. Zn vrouw noemde het burgerlijk bekrompen! Ze was 'n mondaine modepop en bovendien 'n beeld van 'n vrouw, die gaarne haar charme ten toon wilde spreiden en hij de piepjonge verliefde echtgenoot, pronkte ook graag met haar. Veel had hij zichzelf moeten ontzeggen om aan de grillen van zn aangebeden vrouw te kunnen voldoen. Nu had hij 'n uitstekende baan, was tot directeur opgeklommen, maar 't salaris was nog niet groot genoeg om aan alle wenschen tegemoet te komen. Van huis uit was hij 't eenvoudig gewend, maar zn vrouw hield nu eenmaal van weelde. Hij aanbad haar en kon haar niets weigeren. Ze hadden op haar wensch 'n schitterende woning betrokken, buiten de zaak natuurlijk en kostbaar laten inrichten. Maar voor dit alles was geld noodig, veel geld, Wer dan hij verdiende als directeur. Zn vrouw had absoluut geen besef van geldzaken, bemoeide er zich ook niet mee, liet alles aan hem over. De jonge Stikker moest, om dit weelderig leven te kunnen volhouden noodzakelijk naar andere middelen om gaan zien. Geld moest er komen hoe dan ook, 't zelfde waar vandaan. Na veel slapelooze nachten had hij er eindelijk iets op gevonden. Hij was eerst wel voor 't plan teruggeschrokken, maar tenslotte had hij zn geweten in slaap weten te sussen. En zoo was de fraude gepleegd, 'n fraude van duizenden. Op 'n goeien dag was hij naar den baas in A. gegaan en had verteld, dat de aannemer van 't nieuwe gebouw in geldverlegenheid zat en nu het volgend voorstel had gedaan: Als Cheapman de tweede helft van de bouwkosten nu direct Inplaats van over 'n jaar wilde betalen, zou hij daarvan 25 pet. laten schieten. — Nu wat dunkt je, Stikker, dat zullen we maar doen wat? Dat is 't eerste verdiend, zoo gemakkelijk gaat 't niet meer tegenwoordig. Dus goed, ik geef je 'n cheque mee, je gaat morgen dien aannemer direct betalen en stuur me dan per omgaande de kwitantie. Wil je even teekenen? En zoo was Stikker met 'n cheque van vijftig mille op zak naar huis gegaan. De baas vertrouwde hem zoo absoluut, had geen oogenblik gedacht, dat hij 'n fictief verhaal had opgedischt, 't klonk immers zoo gewoon, zoo aannemelijk, vooral in dezen tijd. Van den aannemer zou hij voorloopig geen last hebben, die zat er warmpjes genoeg bij en kon nog best 'n jaar wachten, had overal genoeg crediet nog. De vijftig mille verhuisden naar de brandkast van Stikker en Cheapman ontving prompt de kwitantie van den aannemer, maar meesterlijk vervalscht! 't Was kinderwerk geweest vond Stikker, verleidelijk gemakkelijk. Onverantwoordelijk dat vertrouwen van zn baas. Stikker had nog 'n heel jaar tijd om te bedenken, hoe zich er uit te redden. Daarover nu nog geen zorg. En zoo was Stikker het lokkende leven ingegaan, 'n wereld, waar weelde woonde, terwijl zn vrouw er geen vermoeden van had, ten koste van wat dit alles gekocht was! — Eindelijk half zes, zuchtte Bep Brouwer, de privé-secretares van Cheapman. In 'n ommezien had ze dr kantoorjas uitgetrokken en toilet gemaakt, 't Laatste geschiedde met bijzondere zorg, immers haar verloofde zou haar wachten en samen zouden ze om zes uur ergens gaan dineeren, want 't was haar verjaardag, 't Kort veulen-jasje, de kleine koddige vilthoed met 't coquet veertje hadden van 'n eenvoudige kantoor juf 'n dametje gemaakt. Ze was net bezig haar beige handschoenen aan te trekken, toen meneer Cheapman haastig binnenkwam. — Al klaar om te vertrekken, juffrouw Brouwer? 'k Heb nog 'n telegram, zou 't haast vergeten hebben. Nee, houdt uw mantel maar aan, 't is maar 'n minuut. Wilt u 't even tikken en dan naar 't postkantoor brengen, u komt er toch immers langs, is 't niet? Bep had 't papier al tusschen de machine geschoven en wachtte met ongeduld, 'n beetje geirriteerd zelfs. Voor 'n minnend hart telt 'n minuut oponthoud immers uren? Cheapman zag dat ze wachtte en begon: — F. Stikker, Koninginnelaan 15 te T. Daar de zaak is opgericht, kom ik morgen persoonlijk naar T., Cheapman. Haastig tikten de vingertoppen op de toetsen, die dof tegen 't papier beukten. Bep gunde zich den tijd niet om 't nog even over te lezen of er soms 'n fout in was, zoon gewichtig telegram was 't immers ook niet. Maar er was een fout in, één lettertje maar, verkeerd aangeslagen in de haast, onopgemerkt, maar van groote beteekenis in de gevolgen. Ze vouwde 't papier dicht, groette Cheapman en rende de straat op, regelrecht in de armen van haar Jack. Samen brachten ze 't telegram weg, zonder er nog 'n blik in te slaan, ze hadden alleen oog voor elkaar, die twee. — Hallo, vrouwtje, 't is bijna zeven uur, we moeten 'n beetje opschieten, we kunnen toch ook niet al te laat op de soiree komen. Je ziet er werkelijk „fabelhaft" uit, kind. M'n eigen lief Loutje, om te stelen ben je, ik mag werkelijk wel oppassen voor hartedieven! schertste Stik- I ker, terwijl hij, keurig in smoking, zn vrouw zat te bewonderen. Mevrouw Stikker draaide coquet voor de spiegel om en om, 'n voldaan lachje plooide zich om haar lippen. — O ja, Frits, voor ik 't vergeet, morgen komen de Van Eekeren's. 't Zijn zulke gedistingeerde lui, we mogen ons beste beentje wel voorzetten, mevrouw is nogal critisch, weet je. Zorg ook vooral voor 'n exquis wijntje, Frits. — Ja, schat, maar nu wordt 't heusch de hoogste tijd, maande Stikker wat ongeduldig nu. Ze waren juist klaar, toen er op de deur geklopt werd. — De taxi zeker, meende Frits. 't Dienstmeisje opende de deur en overhandigde meneer 'n telegram. — Ze kunnen je ook nooit met rust laten, zelfs niet in je eigen tijd, bromde de directeur, terwijl hij ongeduldig 't telegram openscheurde. Mevrouw schonk er geen aandacht aan, ze interesseerde zich totaal niet voor de zaken van haar man. Stikkers handen hielden bevend het papier vast, toen hij den inhoud gelezen had. Doodsbleek stond hij 'n oogenblik als versuft. Ontdekt? Onmogelijk, dat bestond toch niet? Niemand wist buiten hem toch iets van de fraude af. Maar er viel niet aan te twijfelen, de baas wist het, duidelijk stond het in 't telegram: --- Van Vreemde Letteren KOIT en HAMARIK door FRIEDRICH ROBERT FAHLMANN Door Esperanto uit het Estlandsch door TH. FLINT. Een van de meest populaire Esll'andsche schrijvers is Friedrich Robert Fahlmann, die van 1789—1850 leefde. Hij schreef een aantal mylhische verhalen, die volgens zijn oerzekering uit het volk zelf ontslaan waren. Maar in werkelijkheid waren ze een vrucht der verbeelding van Fahlmann zelf, ofschoon er eenige rudimentaire folk-lore in te ontdekken valt. Deze verhalen werden gemaakt met het doel, de wetenschappelijke wereld en de buitenlandsche intellectueelen te bewijzen, dat de Estlandsche boerenbevolking een culluurnatie uias. Hieronder volgt de vertaling van Koit en Hamarik, 'n soort sprookje. Koit beieekent; morgenrood, Hamarik— avondrood. Kent ge de lamp in de hal van Vanaisa 1)? Ze is nu gedaald en daar, waar ze onderging kleuren schitterende strepen den hemel; in het Oosten is de weerkaatsing van het licht reeds zichtbaar, daar is ze op het punt de heele natuur in haar volle schoonheid te begroeten. Kent ge de hand, die de zon ontvangt en ze ter ruste zendt, wanneer ze haar reis volbracht heeft? Kent ge de hand, die de uitgedoofde zon weer doet ontbranden en haar een nieuwe reis onder het hemeldak laat beginnen? Vanaisa had twee trouwe dienstknechten van het geslacht, waaraan eeuwige jeugd geschonken was. Toen op den eersten avond de lamp haar reis volbracht had, zei Vanaisa tegen Hamarik: — Aan uwe zorgen, mijn dochter, vertrouw ik de ondergegane zon toe. Doof ze uit en bewaak haar zorgvuldig, opdat ze geen onheil stichte. En toen den volgenden morgen de zon op 't punt was haar nieuwe reis weer te beginnen, zei Vanaisa tegen Koit: — Uw taak, mijn zoon, is de lamp weer te ontsteken en haar voor de nieuwe reis in gereedheid te brengen. Beiden vervulden trouw hun plicht en geen enkelen dag ontbrak de lamp aan het uitspansel. Wanneer ze 's winters gaat langs den rand van den hemel, dooft ze 's avonds vroeger uit en begint 's morgens later haar reis, maar als ze in de lente de bloemen en vogels wekt en 's zomers met haar gloeiende stralen het graan rijpt, dan is haar slechts een korte rusttijd gegund; Hamarik geeft dan de ondergaande zon direct over aan Koit, die haar dadelijk weer doet ontbranden tot een nieuw leven. Het schoone jaargetijde was aangebroken. De bloemen bloeiden en geurden, de vogels en menschen vulden het land met gezangen. Beiden hadden elkaar te diep in de bruine oogen gekeken en toen de ondergaande zon door Hamarik aan Koit werd overgedragen, drukten ze elkaar de hand en hun lippen raakten elkaar. Maar één oog, dat nimmer slaapt, bemerkte, wat in die stille middernacht in 't geheim geschied was. Den volgenden dag liet Vanaisa beiden bij zich komen en zei: Ik ben over uw werk tevreden en wensch dat ge beiden volkomen gelukkig wordt. Huwt elkaar en vervult uw ambt in de toekomst als man en vrouw. Maar beiden antwoordden gelijktijdig: — Vanaisa bederf onze vreugde niet. Sta toe, dat we voor altijd geliefden blijven, want we vonden ons geluk in de verliefdheid, waar de liefde altijd nieuw en jong is. Vanaisa vervulde hun wensch en zegende hun ondernemen. Slechts eens per jaar ontmoeten ze elkaar, gedurende vier weken, te middernacht. Als Hamarik de ondergaande zon in de handen van haar minnaar legt, drukken beiden elkaar daarna de hand en kussen elkaar. Hamarik's wangen blozen en weerkaatsen zich rooskleurig aan den hemel tot Koit de lichtbron weer ontsteekt en een geel licht aan den hemelrand de opkomst van de zon aankondigt. Nog altijd siert Vanaisa ter eere van 'het ontmoetingsfeest de velden met de schoonste bloemen en de nachtegalen roepen schertsend naar Hamarik, die te lang aan de borst van Koit rust: „Laisk tüdruk! Laisk tüdruk! öö pikk2)!" (Nadruk verboden). • 1) De Estlanders noemden hun hoofdgod Uku, Taars of Vanaisa. 2) Klanknabootsing van 't lied van den nachtegaal. Letterlijke vertaling: „Lui meisje! Lui meisje! De nacht ie lang " --- DAAR DE ZAAK IS OPGELICHT, KOM IK MORGEN PERSOONLIJK NAAR T. CHEAPMAN. Vreemd, maar nog vreemder, dat de baas hem van te voren waarschuwde. Zou hij soms meenen, dat 'n ander het gedaan had? Ja, dat moest wel, anderskon hij dit telegram niet verklaren. Maar hoe 't zij, morgen zou dan toch aan 't licht komen, dat hij de schuldige was. Zijn schuldig geweten dacht niet aan 'n andere mogelijkheid. — Zeg, wat sta je daar te suffen. Nu moet ik je aanporren. Kom we gaan. Stikker schrok op bij de stem van zn vrouw. Wat moest hij doen? Hij zocht 'n uitvlucht. — Zeg, Lou, ik kan vanavond niet meegaan. Ga jij maar alleen en verontschuldig me. Ik moet morgen plotseling met den eersten trein op reis en heb van te voren nog allerlei te regelen, 't Spijt me erg voor je, Lou, maar 't kan nu niet anders. — Wat vreeselijk jammer. Die nare zaken ook altijd. Kun je je reis niet uitstellen? — Nee, heusch niet, lieve, 't gaat beslist niet. Ga nu maar en laat me alleen. Zij merkte den nerveusen toon en 't aschgrauwe gezicht van haar man niet op, de teleurstelling nam heel haar egoïstische denken in beslag. — Aardig is 't niet van je. 'k Zal me dan maar alleen amuseeren. Misschien is er wel 'n kaper op de kust, voegde ze er plagend brj. Het was voor Stikker een verlichting, toen zijn vrouw in de taxi stapte. Hij verlangde zoo alleen te zijn om zn gedachten te ordenen. Hij schonk zich 'n glas cognac in, dronk 't staande in één teug leeg en liet zich toen in een der lage fauteuite vallen. Snel denken en handelen waren nu noodzakelijk. Er was voor hem maar één uitweg. Er van door gaan M* wel vanavond nog, om een voorsprong op de politie te hebben. Gelukkig had hij een pas. Als in een droom pakte hij alleen het allernoodzakelijkste in zn city-bag, keek den luchtdienst na — hij trof 't, over 'n goed uur vertrok nog een vliegmachine naar Berlijn, de nachtdienst. Haastig stak hij al 't baar geld bij zich, deed een paar bankbiljetten voor zn vrouw in een enveloppe en schreef haar een briefje, waarin hij haar beval met de eerste gelegenheid naar K. in Beieren te vertrekken. De politie zat hem op de hielen, I 0 Beieren zouden ze elkaar dan wel ontmoeten, in 't hun bekende hotel. Stikker belde daarna een taxi op en na 'n goed uur ronkte de Fokker reeds hoog in de lucht en was de directeur voorloopig in veiligheid. Mevrouw Stikker schrok geweldig, toen ze 't briefje van haar man vond, maar ze wist niets beters te doen, dan den volgenden morgen den eersten trein naar 't buitenland te nemen. Tegen den middag belde Cheapman aan 't woonhuis van zn directeur te T. 't Dienstmeisje, dat hem open deed, vertelde, dat mevrouw en meneer plotseling waren afgereisd, zonder iets tegen haar te zeggen. — Dat is vreemd, zei Cheapman, hebben ze mijn telegram dan niet ontvangen gisteravond? — Ik heb meneer gisteravond wel een telegram gegeven. — Maar wat beteekent dat dan? Ze kunnen 't toch niet verkeerd begrepen hebben? Wat heb ik ook weer geseind? 't Weet het niet zoo precies meer, maar toch in elk geval, dat ik kwam vandaag. Zeg, meisje, ligt dat telegram soms nog ergens? 't Is toch te gek. — 'k Zal eens zoeken meneer, neemt u even plaats alstublieft. Eindelijk kwam Mientje met 't verfrommelde telegram, dat ze in de papiermand gevonden had. Cheapman kon ziJn ..DaartfT611 toen h« vas dat ni,o£k ls °PSe 1 i c h t.." Wat hcht. Hij o n °Pgelicht? Wie, wat opge' ut zijn nS stikker? 't Moest een tik°m was stikkTr toch eigenaardig. Waar°at hij 't tew.lotseling vertrokken, namest toch wctam ontvangen had? Daar u n 'n achter steken. Was hij biar 'n s ech, r? Stikker had toch hlijkschien. And*.! geiten. De cheque misgeld onder !f\had Stikker toch nog geen mefs noï nSf gehad' de zaak waVimheid te Lhlf elns, SeoPend! Om zeker°P en toen S Sffi ff den aannemer litie \ *■ Direct naar de poovprni 2nalement van 't echtpaar werd «veral doorgeseind en per rariin Ir, gemaakt. Het gerecht Wf■ ~ hekend arm en zijn bi!k ifLS'al"ar" arend. En zoo schoot de grootf sterke vo* gei op zekeren dag neer in de woeste Jr" gen van de Dolomieten en greeol, n* machtige klauwen het opgejaagde wild anaer^.rgrepen hEd {' S°eü van'« --- NAAR SCHOOL Voor ze het wist stond ze midden in een klas verlegen en lachende kinderen, en een juffrouw die allerlei mooi speelgoed liet zien. En toen haar oogen groot werden en het lipje begon te beven, had iemand haar een poppenwagen in haar kleine knuistjes geduwd en ze was er zóó beduusd van geweest, dat ze vergat te huilen. En toch had Marianneke honderd uit gepraat, gisteren, vanochtend nog, eigenlijk weken van te voren al, dat ze nu echt naar school zou gaan. De bakker, melkboer, de heele buurt wist het en van plezier had ze niet kunnen eten vanochtend. En nu nu was het niets leuk. Voor Marianneke stond een krullenbolkindje. — Fijn hè? Marianneke knikte vaag. 't Kon ja of nee zijn. — Ik ga iederen dag hier heen, jij ooK hè? babbelde het krullenkopje. dat ais Toosje op Juf's lijst stond genoteerd- Moeder vond het niets leuk, dat ik naar school ging, maar Pappie zei dat ik te eigenwijs werd. Weet je wat dat is? Nou, ik ook niet. Nou, en omdat Moeder tegen mevrouw naast ons zei: dat ze me liever thuis hield, nou daarom vind ik het hier fijn. 't Krullenhoofd knikte „o zoo". Marianneke stond paf. Zooveel woorden had ze nog nooit achter elkaar gehoord, zeker niet van zoon klein menschje. Hoe kon je nu iets leuk vinden als Moeder 't niet prettig vond. Als Moeder hier was, zou ze wèl met den poppenwagen spelen, want die was mooier dan die ze thuis had. Met Moeder zou ze ook een klokkentoren bouwen net als die jongetjes in den hoek. Maar nu Nu was Moeder thuis. Wie. zou er nu de chocola helpen roeren, wie gaf nu het paard van den groentenman een stuk je brood. Voor wie zou Moeder nu zingen? Wat had Moeder ook weer gezegd? Als de klok zegt: „Piet-j e-pak-je-pa-len, Moe-der-kom tme-ha-len, zou Moeder komen. Zou de klok gauw slaan? Twee vochtige oogjes keken naar de klok, hoorde niet hoe de juffrouw vertelde van een konijntje dat jarig was. Marianneke was de eenige uit het klasje, die niet meelachte, ze zag en hoorde alleen maar de klok. Pong. Vlug telde ze. Piet-je-pak-je-pa-lèn, Moe-der-komt-me-ha-len. O, halen moest natuurlijk op één vingertje. — Ik ga weg. Moeder wacht, riep ze door de stille klas. — Nee kindje, nog één uur. Maar Marianneke, lang stil geweest, brak nu los. — Niet waar, de klok zegt het. En omdat Juf zoo ongeloovig keek, sloeg ze zichzelf woest op haar vingers en dreunde het liedje op. Juf telde mee. — Nee, zei Juf, 't komt niet uit, en weer telde ze. •>—- Eri ik ga toch naar huis éh Vóór de juffrouw 't wist was het kleintje de deur uit, de straat op. Juf, klapte in haar handen en riep haar terug. — Ik weet best den weg alleen, huilde Marianneke en was voor geen tien Juf's teruggekomen. — Moeder zal blij zijn, troostte ze zichzelf, Moeder was óók zoo alleen. En toch was het gek, dat Moeder niet blij was en zei: — 't Was héél dom van je. Toen begreep Marianneke er niets meer van en huilde of er nooit een eind aan zou komen. Nooit had haar kleine wereldje er zoo onbegrijpelijk triest en verdrietig uitgezien als in die oogenblikken. NELLIE WESSELING- (Nadruk verboden). ---