STATEN-GENERAAL EERSTE KAMER VERSCHILLENDE WETSONTWERPEN, o.a. INZAKE ONTEIGENING TE EELDE. Gisteravond vergaderde de Eerste Kamer Onder leiding van haar voorzitter mr. W. L. baron De Vos van Steenwijk. De VOORZITTER deelde mede, dat de centrale afdeeling heeft besloten, onmiddellijk na de openbare vergadering in de afdeelingen te doen onderzoeken het wetsontwerp tot wijziging van de wet inzake de Uitgifte van schatkistbiljetten, en om morsen na de openbare vergadering in de afdeelingen te doen onderzoeken de tijdelijke korting der Indische pensioenen en de veröooging van den tabaksaccijns. Aan de orde waren hierna verschillende Wetsontwerpen, 0.a.: Begrooting van het algemeen burgerlijk Pensioenfonds voor 1934. Aanvulling van artikel 31 der leeningwet 1914, zooals dit artikel is gewijzigd bij de Wet van 15 Mei 1931 (opheffing leeningfonds). Onteigening van perceelen, erfdienstbaarheden en andere zakelijke rechten noodig 'oor uitbreiding en verbetering van het in de gemeente Eelde gelegen luchtvaartterrein Noord-Nederland. Al deze wetsontwerpen keurde de Kamer zonder debat en zonder hoofdelijke stemming goed. De vergadering werd daarna verdaagd tot hedenmorgen 11 uur. --- TWEEDE KAMER DE BEGROOTING VAN SOCIALE ZAKEN AANGENOMEN WERKVERSCHAFFING EN STEUNVERLEENING. . De Tweede Kamer heeft gistermiddag de begrooting van sociale zaken verder behandeld. Bij het hoofdstuk werkverschaffing en steunverleening betoogt MINISTER SLOTEMAKER DE BRUINE dat er naar gestreefd taoet worden de te scheppen werkgelegenheid zooveel mogelijk over het land te ver- Spr.' achtte een wettelijke regeling niet gewenscht omdat de werkloosheidszorg niet ais iets permanents moet worden be- SCWatWhet platteland betreft, zal verlaging *an steunnormen wel niet meer mogelijk -ijn Spr doet zijn uiterste best de steunnormen te handhaven. Voorts, merkte de Minster op, dat extra steun: en,, extra hulp lloodlg is. voor kerkdijken steun, die een geheel gezin ten goede komt, wordt niets afgetrokken. Spr. wees er op dat de uitvriesregeling begonnen is te werken op 4 December. Het is geen beletsel als door de werkverschaffing een zoon treedt in de plaats van een ouden vader, doch wel als dit zou gaan in de plaats van een vader, die nog volkomen geschikt is om te werken. Wat de behoefte aan werkobjecten betreft op dit gebied is er reeds veel hier te lande gedaan Er is echter nog heel veel te doen bv. op de Wadden. De critiek op de toestanden m de werkverschaffingskringen noemde spr. overdreven, althans in het algemeen. De selectie voor zoover daar behoefte aan was, is zeer Verbeterd. .' ■ „naA Nu de rechtspositie van de arbeiders goed geregeld is, waarschuwde spr. de arbeiders tegen onberaden handelingen, als handtastelijk verzet, op gevaar van onherroepe«jke verwijdering uit de werkverschaffing. Hierna kwam een motie Drees ter behandeling waarin werd uitgesproken dat verhindering van de rijksbijdragen in geen geval verlaging van de steunnormen ten gevolge kan hebben. Deze motie werd verworpen met 50 tegen 22 stemmen. De socdem., de communisten, de heeren v. Houten (cd.) IJsselmuiden (r.k.) en Steinmetz (r.k.) stemden vóór. Nadat nog enkele leden gesproken hadden over steun aan jonge werkloozen, werd de begrooting van sociale zaken z.h.st. aangenomen. --- FEUILLETON NEIL LYNDON ONTSNAPT Geautoriseerde vertaling. Uit het Engelsen van VICTOR BRIDGES. (Nadruk verboden.) n: Uit deze minder aangename overdenkingen werd ik gewekt door een plotseling lichtschijnsel en een verward geluid aan weerskanten van den trein Ik ging rechtop zitten, met bijna het schuldige gevoel, dat ik °P het punt geweest was. mijzelf te verraden; toen liet ik het venster neer en bemerkte dat wij het Paddington-station om In den anderen hoek van den *agon begon mijn hooge vriend, Sir George FHnton, zijn bagage bij elkaar te leggen. Ik had juist den tijd, weer geheel tot mij*elf te komen voor de trein stopte. Uit de van wachtende kruiers stapte er een op °nze coupé toe en opende het portier. Hij was op het punt, den koffer van mijn reisgenoot te grijpen, toen deze hem daarvan terug hield. .— U kunt dezen heer helpen, zei hij: mijn eigen bediende is op het perron Daarna wendde hij zich tot mij en zeide: Het doet me genoegen met u kennis gemaakt te hebben. Ik vertrouw, dat wij het wederzij dsch genoegen zullen hebben, elkander terug te zien. Ik drukte hem ernstig de nand en antwoordde: — Het zal voor mij een heel groote eer zijn. Van alle onbewuste voorspellingen, die ge uit worden, was dit een van de weinige, die nauwkeurig worden vervuld. Voorgegaan door den kruier, die mijn korter droeg, liep ik het perron over naar een taxi. — Waarheen mijnheer, vroeg de chauffeur. — Langzaam door de Oxfordstreet, antwoordde ik Ik moet in enkele winkels zun. De man zette zijn machine aan en langzaam begon mijr eerste tocht sinds jaren door Londen Ik leunde achterover in een hoek en ademde diep en kostelijk. Ik was in Londen — eindeliik in Londen — en wien deze woorden niet den indruk geven van de opgewonden voldoening, die mij vervulde, móet een even groot tekort aan begrip hebben als de directeur van een gevangenis. --- HOOFDSTUK IX. De man met het lidteeken. Mijn mkooper kostten nogal wat tijd. Ik had verscheidene dingen noodig en daar het McMurtrie's geld was, waarmee ik de taxi betaalde, zag ik geen reden om mv te haasten. Ik liet bij verschillende winkels stoppen en schafte mij een kleine, doch zorgvuldig gekozen garderobe aan, terwijl ik mij jntusschen nog van sigaren, een paar schoenen en een presentabelen Homburg-hoed voorzag. Toen ik tenslotte bijna tweehonderd gulden had besteed, scheen mij dit ongeveer de grens vooi een kapitaLst van zeshonderd gulden. Ik keerde dus naar de taxi terug en beval den chauffeur, mij naar het adres te rijden, dat McMurtrie mij gegeven had. Pimlico was een buurt van Londen, me ik vroeger maar weinig met mijn bezoek had verefrd en ik wist in het geheel niet waar Edith Terrace lag. De c,hall^ bracht scheen beter op de hoogte te zijn; hOracht mij rechtsstreeks naar Victoria en boog daar Unks van het station af in.een buurt.van trieste straten en pleinen, die alle het troos telooze uiterlijk hadden van betere dagen ge- Edith Terrace nog troosteloozer dan de re=t. Hij bestond uit een dubËleS van onheilspellend uitziende huizen, die uit den tijd schenen te zijn en waarvan bil de meeste d- oorspronkelijke bepleistering sinds lang was afgeschilferd. Het was er uiterst kalm, want in de geheele lengte zagen wij slechts een man, die onder een lantaarn een cigarette stond aan te steken. Hij keek op, toen wij voorbijreden en gedurende een oogenblik zag ik duidelijk zijn gezicht. Op een litteeken aan zijn wang na. leek hij merkwaardig; vee? op een van de bewakers van Princetown; ik denk, dat om deze reden dat overigens onbelangrijke feit zich in mijn herinnering prentte. Wij hielden stil voor No. 3, waar ik een stoep van enkele, niet zeer onderhouden, treden opging en hard aan de bel trok, die in een toestand van verval verkeerde. Na een oogenblik hoorde ik het geluid van schuifelende voetstappen; toen ging de deur open en een kleine grappig uitziende oude dame stond mij op 'den drempel aan te kijken. — Hoe maakt u het? vroeg ik. U bent zeker juffrouw Oldbury? Zij antwoordde als bet ware met schokken — Ja, mijnheer, ik ben juffrouw Oldbury en u bent de mijnheer, dien ik verwacht? De mijnheer van dokter McMurtrie? Dit was een accurate, ofschoon weinig vleiende beschrijving van mijzelf; ik knikte en zei: — Ja dat is in orde. Ik ben Nicholson. En toen de zwaar beladen chauffeur de stoep opkwam, voegde ik er aan toe: En dit is mijn bagage. Zij knikte opnieuw en ons voorgaande, opende zij een deur aan den rechterkant van de gang — Dit' is uw zitkamer, zei ze, terwijl ze het licht aandraaide Het is een vriendelijke, luchtige kamer en ik heb haar van morgen nog schoongemaakt. Ik keek rond en zag, dat ik mij in een gewone „voorkamer-aan-straat" bevond, met de goedkoope vitraeegordijnen, het leelijke behang en de eenigszins duffe lucht, die daar thuis behooren. De achterwand van de kamer, tegenover de ramen, bestond uit een port-brisé. Mijn hospita schuifelde daar heen en schoof een der deuren open. — En dit is de slaapkamer, u zult dat een erg prettig en gemakkelijk bed vinden, meneer. Het is het bed, waarop mijn man gestorven is. — Dat klinkt rustig, antwoordde ik. Terugkeerend naar de deur, betaalde ik den chauffeur, die de talrijke pakjes had binnengebracht en rustig op zijn geld stond te wachten. Zoodra hij weg was, vroeg juffrouw Oldbury die ondertnsschen de gordijnen neergelaten had of ik iets wenschte te eten. — Ik zal het u niet lastig maken, antwoordde ik. Ik moet toch nog uit. _ o het is niet lastig, meneer m het geheel niet lastig. Ik kan u een letter bief- Se klaarmaken en even gemakkelijk alles wat u maar zoudt willen hebben. Ik schudde mijn hoofd. Eenige weken geleden zou hit aanbod van „een lekker biefstukte" mij een hemelsche boodschap gewekt zijn, maar sindsdien was ik weelderiger geworden. Ik had het plan mijn komst fn Londen te vieren met een diner dat aan rie gedegenheid gelijkwaardig zou zijn. Overigens had ik ook andere dingen te doen rIÜ Neen, dank u, zei ik beslist. Ik heb niets noodie dan wat warm water en een sieuteu als u er een over hebt. Ik weet niet, hoe Slt u naaTbed gaat en ik zou wel eens wat iaat thuis kunnen komen. Zii frommelde in haar zak en haalde een beurs te voorschijn, waaruit zij het gevraagd _aKn?n°d°ekn regel niet voor twaalf uur bet licht in de hal uit te doen? Ik zal u wat warm water laten brengen door het meisje. Zii ging weg en sloot de deur achter zich. Ik nam xnJjn pakjes en mijn koffer.en bracht ze naar de slaapkamer Ik bekeek Sn nieuwe kleeren met een zekere voldoening, toen er geklopt werd en „het binnenkwam met het warme v*ter Zij was K typisch daghitje uit een. huurhuis, een klein ding van ongeveer zestien jaïu\ met een vuil gezicht en het haar m een staartje mijnheer, zei /uffrouw Oldbury wou weten of u 's morgens een bad zult nemen . . eiken mor_ Je kunt zeggen, dat ik ast eisen ineen zal doen. Hoe heet je? kraal- Zij keek mij met haar verwonderde kraal °°Ie GeK meneer. Gertie Uggins. allemachtig lekker voor eten, zoodra je er deZegïngeeSehett0geeldhen- haar kleine, vuile ha%h^eft^^^ _k_doe K eenvoudig uit egoïsme. Er zijn genoegens, die gedeeld moeten worden, voor men ze werkelijk genieten kan en daarvan is mijn diner van vanavond er een. Zij leunde van het eene been op het andere. — Ja. meneer, zei ze. Toen begon ze te gichelen, keerde zich vlug om en verliet de kamer. Ik waschte en kleedde mij langzaam ervan genietend, eindelijk weer eigen, schoone kleeren aan te kunnen trekken. Ik was besloten mijn avond niet te laten bederven door onaangename gedachten en mijn handelwijze tegenover George in de komende dagen eerst vanavond laat vast te stelen. Een cigarette opstekend, verliet ik het huls en wandelde op mijn gemak Edith Terrace langs. Het was mijn bedoeling tot Victoria te loopen en daar een taxi te nemen naar het een of andere restaurant. Dit laatste was een punt, dat zorgvuldige overweging verdiende, en terwijl ik voortwandelde, hield ik er mij aangenaam mee bezig, de aantrekkelijkheid van enkele inrichtingen, waaraan ik de voorkeur gaf. tegen elkaar at te wegen. Tegen den tijd. dat ik Victoria bereikte was ik ten gunste van Gaultier besloten.... tenminste, wanneer Gaultier nog bestond. Het was een restaurant, dat in mijn tijd hoofdzakelijk door artisten en door vreemdelingen werd bezocht, maar het eten was daar beter dan ergens anders in Londen. Ik wenkte een voorbijrijdende taxi. welke een oogenblik later klaar stond om mij te laten instappen. Ik gaf den chauffeur het adres en keerde mij om om het portier te openen. Daardoor zag ik dicht bij op het trottoir een man. die doelloos in de straat stond rond te kijken. Een oogenblik vroeg ik mij af, waar ik hem. vroeger had gezien en plotseling herkende ik het mij. Het was de man, dien wij op Edith Terrace voorbij gereden hadden, toen hij onder een lantaarn een cigarette opstak, de man, die mij aan een gevangenbewaarder had doen denken. Aan het litteeken op zijn gezicht, zag ik. dat ik mij niet vergiste. (Wordt vervolgd) --- DE BEGROOTING VAN FINANCIEN Aan de orde was hierna de financieele begrooting. De heer IJZERMAN (s.d.) bepleitte opnieuw opheffing van het bankgeheim evenals de heer v. POLL (r.k.). De heer WESTERMAN (nat. herstel) wees op den ernst van de kapitaalvlucht. De heer v. d. SLUIS (s.d.) betoogde dat de werking der landarbeiderswet voor de landarbeiders sterk is tegengevallen. --- MINISTER OUD AAN 'T WOORD. In zijn antwoord merkte de MINISTER VAN FINANCIEN de heer OUD op, dat voor ons land opheffing van het bankgeheim zeker economische bezwaren heeft. Spr. verklaarde dat de regeering haar aandacht op de kwestie der belastingvlucht gevestigd houdt. Spr. achtte voor bijzondere maatregelen ten aanzien van de vermogensbelasting ten behoeve van grondeigenaars, geen reden aanwezig. Bij den dienst der belastingen bespr. de heer BAKKER (ch.) het georganiseerd overleg. De heer AMELINK (a.r.) bepleitte verschillende personeelsaangelegenheden. De MINISTER zette de regeling van het georganiseerd overleg uiteen. Er zijn echter altijd zaken, welke op de grens liggen. Het resultaat zal ook dikwijls van persoonlijke eigenschappen afhangen, niet alle ambtenaren zijn gelijk. Spreker zal zijn bijzondere aandacht nog eens aan het georganiseerd overleg wijden. --- ONDERWIJS, KUNSTEN EN WETENSCHAPPEN. (Avondvergadering). In de gisteravond voortgezette vergadering is de begrooting van Onderwijs, K. en W. behandeld. , De heer MöLLER (r.k) achtte het juist gezien van den minister dat het geheele onderwijs moet worden herzien. Mej. GROENEWEG (s.d.) was niet overtuigd van den wil van den minister om mede te werken tot gemeen overleg met de Kamer. , . , Spr. is niet bevredigd door het antwoord van den minister op de vraag, hoe hu 15 A millioen op de onderwij sbegrooting denkt te bezuinigen. - ~ . De heer LINGBEEK (herv. geref.) herinnerde aan wat deze minster in 't cultuurcentrum Jubbega heeft gezegd. Spr. vergeleek het openbaar onderwijs bij een stervenden leeuw en acht het niet fair, een stervenden leeuw een schop te geven. Als het gaat om het afslachten der overtollige koeien van de openbare school, dan hoopt spr. dat de minister niet meer en niet minder energie zal toonen dan betreffende het bijzonder onderwijs. De heer KETELAAR (v.d.) raadde den minister aan, kalm zijn gang te gaan. Spr. is overtuigd, dat de Kamer wel met hem mee zal gaan. De heer TILANUS (c.h.) betoogde, dat bij het onderwijs in het algemeen de franje moet worden weg gesneden. Vooral moet op de kleine posten worden gelet. --- BRUINTJE BEER EN HET MANNETJE IN 'T GROEN. No. 7. — Als Bruintje ziet, dat de vogels naar binnen vliegen, gaat hg ze achterna. Hij blijft op het balkon staan en hoort ze zeggen: „Prinses, we hebben een speelmakkertje voor u meegebracht." „O, dank jullie wel, lieve eksters," zegt een meisjesstem zacht. „Ik ben bljj dat ik mi iemand heb om mee te spelen. Want altijd hier zoo alleen, gevangen te zitten, begint me te vervelen. Dag kleine vent. Ut; ben big, dat je er bent." (Morgenavond vervolg.). --- INGEZONDEN Industrie en landbouw M. de Red.! Naar aanleiding van het artikel „Industrie en Landbouw" in uw nummer van Zaterdag zou ik gaarne het volgende onder de aandacht uwer lezers brengen Tegen de bewering van den heer Zaalberg neemt een schrijver stelling met een hoofdpartikel in de „Boerderij" Gaarne zou ik hieruit een en ander citeeren ten einde ook de zaak van een anderen kant te belichten. Wat de statistische gegevens betreft, zullen de cijfers van den heer Zaalberg wel juist zijn, doch zé, geven nog geen beeld van beider beteekenis voor ons volksbestaan. Aangezien er een groot gedeelte van de menschen, die bij de industrie worden ingedeeld, bij den landbouw thuis hooren. Als daar zijn allen, die in zuivel, aardappelmeel, stroocarton, beetwortelsuikerfabrieken enz. werken. Daar komt nog bij dat al de personen die direct in het landbouwbedrijf werken een veel langeren arbeidsdag hebben dan n% de industrie. In het rapport van de Staatscommissie-Ebels wordt deze arbeidsdag op 10 uur gesteld, wat m.i. aan den lagen kant is. Toch zou hierdoor de industrie al een viifde van zijn procent verliezen en al op 8/10 teruggebracht worden. Al zou dit dan ook voor een groot deel alleen bij de eigen werkkrachten zoo zijn. Maar wanneer we de statistieken nagaan, wordt de landarbeid voor het grootste deel door eigen krachten verricht, aangezien de boerenstand voor 80 a 90 pet uit kleine boeren bestaat! In de derde plaats de groote massa, die indirect haar bestaan in den landbouw vindt, als daar zijn: smeden, timmerlieden, schilders, enz en verder nog de industrie, die machines en werktuigen voor den landbouw vervaardigt en levert. . . Wanneer we het getal, dat rechtstreeks van den landbouw leeft, rekenen op een half millioen, dankt ook nog wel een even groot getal zijn bestaan indirect aan 't landbouwbedrijf. Dit is samen al een millioen. En als we dan elk gezin op 4 personen stellen, wordt het al 4 millioen of de helft van onze Nederlandsche bevolking. Dat men een zuivelbewerker, smid, timmerman of elk ander dezer menschen bij de industrie op papier indeelt, verandert aan dit feit niets. Met dit onjuiste cijfer voor oogen, zooals in het artikel aangehaald, komt de schrijver (Zaalberg) tot de conclusie, dat het belang van de nijverheid veel grooter is dan dat van landbouw en veeteelt. Volgens hem is de nijverheid en industrie van primaire beteekenis vonr volksbestaan en welvaart. Met zeer groote gerustheid durft de schrijhet in de „Boerderij" het juist andersom zeggen, deze zegt dat juist de instandhouding van den landbouw voor ons van primaire beteekenis is, omdat in geen tweede tak van volksbestaan direct en indirect zooveel menschen een bestaan vinden en de waarde van den landbouw voor onze maatschappij van fundamenteele beteekenis is. De oorlog en blokkade (1914—1918) hebben duidelijk bewezen, dat ons volk tot dekking van de primaire behoefte rechtstreeks van den landbouw afhankelijk is. De groote ellende van dien wereldbrand ligt nog zoo kort achter ons, dat we nog zeer juist kunnen beseffen, wat er van ons Nederlandsche volk was geworden, wanneer we toen geen krachtig ontwikkelden Nederlandschen boerenstand hadden gehad. En is het onmogelijk, dat we nog eens weer voor een dergelijk feit worden geplaatst ? Ook daarom is het noodig, dat onze landbouw intact blijft. De schrijver in de ..Boerderij" haalt nog Engeland als voorbeeld aan, wat nog veel meer een industrieland is, en zooveel meer voor den landbouwstand heeft gedaan en nog doet. Hij wiist dan on de groote steunbedragen voor suikerbietenteelt, steun aan veeteelt enz. en komt dan tot de conclusie, dat de voornaamste akker- en veeteeltproducten een indexcijfer hebben van 107, terwijl dit voor ons land 80 is. Hierbü vergeleken kan men nog niet spreken van hooge prijzen voor landbouwproducten en valt er nog heel wat in te halen. Wat een wonderlilke redeneering is het toch, als men de landbouwnroducten nu reeds te hoog in prils noemt, terwijl ze nog slechts 80 pet. van den prijs van 1913 opbrengen en hier veel lager ziin dan in andere industrielanden als Engeland, Duitschland, Zwitserland e.a., terwijl de algemeen lasten (sociale b.v.), zoo enorm zijn gestegen. Dan wijst de heer Zaalberg er on, dat de industrie zich niet kan aanoassen bij het wereldnrijjniveau. Net of dat moet gebeuren ten koste van de landbouwbevolking. En als men daarbij in 't oog vat, dat een stedelijke arbeider reeds in 1926 2'< maal zooveel verdiende dan een landarbeider. Het schijnt, dat die toestand bestendigd moet worden of misschien nog wel verscherpt. Tevens zegt de heer Z., dat volgens de boekhoubureaux nog pacht en hypotheekrente wordt betaald, ofschoon deze betaald worden uit heffingen die als motief hebben: instandhouding van het landbouwbedrijf. De pachten zijn naar den prijs der landbouwproducten nog te hoog, althans in sommige streken van het land, maar ze zijn zeer belangrijk gedaald en worden nog dagelijks door schikking omlaag gebracht, zoodat de eigenaars veel minder ontvangen dan was overeengekomen. Dit gebeurt niet met het hypotheekkapitaal, tenminste veel meer sporadisch. Dit kapitaal is grootendeels stedelijk kapitaal, belegd door spaarbanken, levensverzekeringen enz., die aan hun deelgenooten geregeld moeten uitkeeren lijfrenten, pensioenen enzzoodat velen zonder deze Inkomsten tot armensteun zouden vervanen. En wie zou dit moeten betalen ? Toch dezelfden, die nu iets hoogere nrijzen voor hun landbouwproducten moeten betalen. En wanneer de hypotheekboeren niet meer hun renten kunnen opbrengen, wat helaas reeds maar al te vaak voorkomt, wordt hun heele hebben en houden verkocht; en welke vreeseliike gevolgen heeft dat voor onze maatschappelijke samenleving. De gedupeerden worden pauoers en de hypotheekgevers (spaarbanken, levensverzekering, enz.) komen niet tot hun geld en de ontwrichting van de maatschaopii wordt nog veel grooter. En dit alles zou blijkbaar de heer Zaalberg heel gewoon vinden. Zulks treft nog te meer, nu de stedelijke loonen nog twee a drie maal zoo hoog zyn dan de loonen in den landarbeid. om al deze redenen moet het indexcijfer voor landbouwproducten niet omlaag, maar omhoog. J. KNOLLEMA, Slochteren. --- Het cadeau-stelsel M. de Red., In het Nieuwsblad d.d. 11 Dcc, 5e blad. vinden we een artikeltje onder het hoofd als boven. Het rapport van den Nijverheidsraad iuitgekomen. We waren er bij een bezoek aan Den Haag reeds weken tevoren op voorbereid, dat van die zijde voor den winkelstand geen heil te verwachten was. Deze Raad stelt voorop, dat „het cadeaustelsel geen ideaal systeem-kan worden genoemd en dat het tot minder wenschelijke toestanden kan leiden". Desondanks adviseert de Raad bestendiging van dit minder ideale systeem omdat omdat er belangrijke ondernemingen op gebouwd zijn en er vele fabrikanten zijn, die aan cadeau-firma's leveren. Een advies bijna te dwaas óm waar te zijn! Snij de zweer niet weg, want dan verkoopt de apotheker geen zalf je meer. In de conclusie van den Nijverheidsraad zit iets verbijsterends, we zouden bijna schrijven: iets modern-verbijsterends. Doch er zit meer in dit advies: een gevaarlijk element. De heeren, die geacht kunnen worden felle vijanden te zijn van den heilloozen klassestrijd, stellen zich hier zonder meer op het klassen-standpunt. Zij wenschen een kwaad, waartegen ook niet-winkeliers met gevoel voor degelijkheid en redelijkheid energiek strijden (bijv. de Vereeniging van Huisvrouwen) te bestendigen, terwule van een aantal fabrikanten en cadeau-firma's. Aan de honderden, neen, duizenden winkeliers, die groote schade lijden door dit stelsel van publiek bedrog denkt geen der Raadsheeren. De dasjes, handschoenen, horloges, ringen, aardewerk diverse galanterie-artikelen, boeken, meubelstukken, kleedingstukken, radioartikeien enz., enz., brengt de postbesteller voorbij het huis van den winkelier, die deze dingen verkoopt Duizenden guldens normale winst derft een winkelstand, die in dezen benarden tijd, teveel geeft en te weinig ontvangt. Een winkelstand, die in zijn vergaderingen altijd den fatsoenlijken toon blijft bewaren, hoe het ook nijpt en die éénmaal, tot groote ontsteltenis van enkele hooggezeten heeren, zich vergat. Dat was in de groote vergadering van den „Koninklijken Nederlandschen Middenstandsbond" te Den Haag. Daar hebben ze zich zoowaar verstout, eischen te stellen instee van te bedelen met gebogen nek en ze dorsten daarbij nog het Wilhelmus te zingen. Aan dien fatsoenlijken winkelstand hebben ze niet gedacht, die nijvere heeren van den Nijverheidsraad. Ze hebben geen oogenblik gedacht aan die . verdiensten, die een snel verarmde winkelstand zich ziet ontgaan, doch die ook waarlijk het publiek niet ten goede komen. Want een sigarettenfabrikant heeft me indertijd heel vertrouwelijk verzekerd, dat ze die geschenken voor den drommel niet voor niets schenken, doch bij voordeeligen inkoop naar verkoopsprijs calculeeren, zoodat de afdeeling geschenken niet hun minste bestaansbron was. Doch er is meer. In de vergadering der „Algem. Groninger Winkeliersvereeniging" waar ik als rapporteur van het Middenstandscongres, te Vlissingen, optrad, behandelde ik o.a; het rapport van de Commissie van Gin-. Dat rapport verkondigde een ontstellende waarheid. „Verreweg het grootste deel der cadeautjes wordt door buitenlandsche firma's geleverd. Duitschland, Engeland, Japan enz. En dit ra port bevatte een waarschuwing: in Duitschland, waar het cadeaustelsel genekt was, stond de cadeautjes-industrie klaar om zich nog meer dan tevoren op ons land te werpen. En denzelfden dag toen wij vertrouwelijk werden ingelicht over het standpunt van den Nijverheidsraad, vertelde ons een sigarettenfabrikant, dat hij enkel zijn voetbalschoenen, en enkele shirts uit ons land betrok de rest kwam van over de grens. Dus niet enkel het belang van den winkeliersstand wordt hier door den vaderlandschen Nijverheidsraad eenvoudig genegeerd, doch evenzeer het groote belang van onzen werkenden stand, van onze vakmenschen. Wij sigarenwinkeliers hebben ruim drie jaren lang verbitterd gevochten tegen de banderolle-zwendel en het eiken gezonden handel verpestend cadeau-stelsel. Groningen stond aan de spits en heeft in uren van vertwijfelden kamp den kop nooit verloren, doch was andere vereenigingen in ons goede land een voorbeeld van volharding en taaie wilskracht. De Kamerzitting van Vrijdag j.l. heeft ons de overwinning gebracht. Op onze herhaalde mondelinge en schriftelijke verzoeken heeft Minister Oud de cadeautjes-geverij in het tabaksvak voorgoed onmogelijk gemaakt. Doch duizenden winkeliers en duizenden vaklieden blijven gedupeerd door het systeemlooze en immoreele cadeau-systeem. Laat de overwinning van den „Bond van Sigarenwinkeliers" hun een lichtend voorbeeld zij. Vechten en volhouden, met de tanden op elkaar! De Groninger Winkeliersvereniging is een van de besten, een van de sterks:en in ons land. Wellicht heeft die een bijzondere taak te vervullen. JOH. WATERMAN. ---