Bijeenkomst Hervormde Academici te Groningen Kritiek op Synodaal rapport inzake de kernbewapening °e directeur van het Polemologisch Instituut der Rijksuniversiteit te Groningen, prof. dr. B. V. A. Röling heeft zich, gisteravond sprekende °P een bijeenkomst van de Kring van Hervormde Academici in de Martinibovenzaal te Groningen, kritisch uitgelaten over bepaalde onderdelen van het rapport der Hervormde Synode over het gebruik van kernwapens. --- Aanvechtbaar 'j Werkte op dat men geen comehtaar op het standpunt van de ode: de verwerping van een kernr °g, behoefde te hebben, echter e' °P de politieke of militair-techne details welke het rapport bevat. OnH°'n detail is volgens prof. Röling °er meer, waar het rapport spreekt e eF het afschaffen van kernwapens ln de plaats daarvan het opvoeren p n de conventionele bewapening. °f- Röling achtte de Synode wel lite>etent ten aanzien van de moradeta'ï maar niet — doelend op deze n-vlls — ten aanzien van de internationale politiek. spreker had tevoren in zijn betoog jp dat door de kern't oapening van zowel 't Westelijk als den°St?lijk blok in stand wordt Sehouaan i*lteengezet. Hrj voerde hierbij bew de afschaffing van de kern- door een der partijen, een Zou v^ring van het machtsevenwicht <üen ekenen> met alle SevolSen van °«*>ieus ener - licht hezien is het kernwapen aldn ds irreëel, anderzijds onmisbaar, o&H Prof • Röling. De tweede spreker £>efp •e av°nd, de directeur van het b,} Vice-admiraal strat .Ros, bracht — na de militair- EupZpsche ontwikkeling in West°Pa te hebben geschetst — eveneens volgens zijn mening aanvechtbare uitlatingen in het rapport der Synode te berde. Zinsneden uit dit rapport als „de wereld moet weten, dat de Christen het kernwapen niet zal gebruiken", „de Rus op 'n andere manier tegemoet komen", „meer conventionele wapenen" e.d. achtte hij dubieus en aanvechtbaar en tevens ernstige gevolgen kunnende hebben, omdat men hiermeer een aantal militairen en ook politici voor bijzonder moeilijke beslissingen plaatst. Dankbaarheid De laatste spreker, ds. M A. Krop, voerde daarentegen aan, dat het rapport der Synode militairen en politici „niet in de kou heeft laten staan". Volgens zijn mening heeft de Synode met dit rapport eerst »nee" gezegd tegen een atoomoorlog, om de zaak daarna opnieuw te bekijken. Hij achtte reden voor dankbaarheid aanwezig, omdat deze kerk als eerste heeft 'gezegd, in andere mogelijkheden te geloven tèr benadering van de oplossing van dit wereldprobleem. --- In astrofysica Amerikaan (31) wordt hoogleraar nieuwe leerstoel Groningen et van 1 september 1963 is fa ''"d tot gewoon hoogleraar in de . "Heit der Wiskunde en Natuurwe"schappen aan de Rijksuniversiteit . ©m onderwijs te geven t* de astrofysica dr. S. R. Pottasch, ans gasthoogleraar aan de Universi- £lt van Princeton, New Vork (V.S.). is een nieuwe leerstoel * de Rijksuniversiteit. te >J- pottasch werd op 16 januari 1932 kaanW Vork City geboren> is Ameridns staatsburger en in 1956 gehuwd '«een Nederlandse. En»? Verwierf de graad van Bachelor CorV,ne?ring Physics in 1954 aan de deerd jUniversity te New York' stu" Uni„ e .aaama een jaar aan de Rijkstee te Leiden, kreeg de Mas- WL egree in !957 aan de Harvard rj"yersiteit en de doctorsgraad (Ph. vèü? .astrofysica in 1958 van de Uni«*rteit van Colorado. in At 55 tot 1957 was h« Instructor sitpustr°nomy bij de Harvard Univerbonri Van 1957 tot 1959 was hiJ ver" Stann aan het National Bureau of sic, ":ards for Research in Astrophydoei van 1959 tot 1960 voor hetzelfde In aio de Sterrenwacht te Parijs. v was hij als „Member in tute fphysics" werkzaam bij het Instien öZOr Advanced Study te Princeton fütirt- rna verkreeg hij zijn huidige Dr t>aan de Universiteit aldaar. jeu„ó. F(>ttasch heeft, ondanks zijn de i^lge !eef tijd, reeds een uitgebreikatiei van wetenschappelijke publiarbeirt °P z^n naam staan, terwijl zijn dat vrsterrein zeer goed aansluit bij riUrn an, het Sterrenkundig laborato-2 1 "Kapteyn". als h*?1 het sterrenkundig onderwijs gen v- onderzoekingswerk te Groninftiin' °at behalve op optische waarnede 81\.mans ook op het gebruik van steuna .10sterrenwacht te Dwingeloo Zeer l' ls dan °ok met deze benoeming r gebaat. --- PAUS JOANNES: „Sport om mensen te verenigen” Vrijri ns een audiè'ntie, die hij den a° aan eeT\ oroeP sportlie«jo,* sportfunctionarissen en heeft sten heeit verleend, de ~ p,aus Joannes gewezen op de "-Verdiende betekenis" van brer. * hii het dichter tot elkaar ngen yan de mensen. toórd? rfJ'ce Wedstrijden, waaraan steed elaen°men door de zich klacht ver.nieuwen aldus paus Joannes. --- Studie nieuw tracé vraagt tijd Weg Groningen-Winschoten voorlopig niet veel beter Het is genoegzaam bekend, dat het aantal ongevallen op de rijksweg 42 (Groningen-Winschoten) en voornamelijk op het wegvak Groningen-Hoogezand-Sappemeer, is gestegen. Op dit wegdek is de verkeersintensiteit in de laatste jaren sterker toegenomen dan uit hoofde van de algemene landelijke toeneming van het wegverkeer was te verwachten, aldus de minister van Verkeer en Waterstaat bij de behandeling. De mogelijkheid tot rijbaanverdubbeling met verruiming van de gelijkvloerse kruisingen is onderzocht. De kosten hiervan zouden hoog zijn, terwijl daarmee niet een oplossing zou worden verkregen die volledig aan de in de toekomst te stellen eisen zou voldoen. Daarom wordt een plan voor een verdergaande algehele verbetering bestudeerd, waarbij ook wordt overwogen het huidige tracé van de weg te verleggen. Hoewel met deze studie de nodige spoed wordt betracht, moet er rekening mee worden gehouden dat met een wezenlijke verbetering van de situatie nog geruime tijd gemoeid zal zrjn. Op een vraag of de situatie van de oude weg niet op onverantwoorde wijze zou verergeren terwijl men het nieuwste tracé bestudeert, antwoordde de minister, dat het de bedoeling is om ondertussen incidentele verbeteringen aan de oude weg aan te brengen. --- Sportvissers kwamen met vele liters zuurstof de visstand te hulp (Van een onzer verslaggevers). Terwijl op het ijs van de vaarten en plassen de schaatsvreugde zo nu en dan tot grote hoogte kan stijgen, voltrekt zich onder de ijskorst een drama: grote massa's vis dreigen de verstikkingsdood te sterven. Als men een bijt hakt komen de dikste snoeken, voorns en baarzen flauw aan de oppervlakte drijven. Wanneer niet spoedig hulp in de vorm van zuurstoftoediening wordt verleend, zal de visstand weldra practisch zijn uitgeroeid. Dat is ook een van de gevolgen van deze barre winter! Veel sportvissers hebben zich afgevraagd hoe zij nu — in tegenstelling tot het visseizoen — kunnen helpen, om de vis in leven te houden en op verscheidene plaatsen zijn acties op touw gezet om de vis van een fatale ondergang te redden. Indertijd is een fonds van louter particulieren in het leven geroepen om de visstand in het Paterswoldse meer op peil te houden en zonodig te doen uitbreiden. Het vorig jaar heeft het 4000 stuks jonge snoekbaars en 5000 jonge voorns in het meer uitgepoot. Al deze vissen kunnen echter nauwelijks in leven blijven en daarom heeft het fonds, onder aanvoering van kasbeheerder J. Wubbolt, Noorderhaven 29a in Groningen nu de reserves aangesproken om zuurstof onder de ijslaag te pompen. Gisteren is op het Paterswoldse meer een aantal sportvissers hun geliefde vis te hulp gekomen. Per minuut joeg een compressor 6500 liter zuurstof onder de zeker 60 centimeter dikke ijslaag. Grote bellen lucht schoten als dolfijnen door het water en ongetwijfeld zal de vis zich hierbij wèl bevinden. Want ook de snoeken, brasems en palingen kunnen het zonder zuurstof niet stellen. Hier dringt de boor door de 60 centimeter dikke ijslaag van het Paterswoldsemeer om daarna door middel van een compressor lucht onder het ijs te persen. Druk was men gisteren doende zuurstof onder de ijslaag van het Paterswoldsemeer te pompen: de vissen zullen er wel bij varen. De slang wordt hier in het geboorde gat geleid. --- CAO-metaal wacht op gesprek werknemers met Stichting v.d. Arbeid (Van onze Haagse correspondent) De belangrijke vergadering van de vakraad voor de metaalindustrie, die maandag gehouden zou worden, gaat niet door. Dit betekent dat de beslissing over de nieuwe Collectieve Arbeidsovereenkomst voor de metaalindustrie wordt uitgesteld. Een nieuwe vergaderdatum is nog niet vastgesteld. Verwacht wordt nu dat de drie vakcentrales het vraagstuk van de vakantieverlenging zullen voorleggen aan de Stichting van de Arbeid. De voorzitter van de werknemers in de vakraad metaal zei ons dat tussen de 3 werknemersvakbonden overeenstemming bestaat ten aanzien van de houding die zij met betrekking tot de CAObesprekingen innemen. --- President-directeur persbureau Reuter † De president-directeur van het Engels persbureau Reuter, Walton Adamson Cole, is gisteren overleden. De heer Cole was 50 jaar oud. Hij was kortgeleden in zoverre van een zware bronchitis-aanval hersteld, dat hij zn werk kon hervatten Hij zou echter binnen enkele dagen voor onderzoek in een ziekenhuis worden opgenomen omdat zijn gezondheid zorgen bleef baren. De heer Cole overleed op zijn kantoor. Koningin Juliana heeft hem in december 1961 benoemd tot Commandeur in de Orde van Oranje-Nassau. --- Staatssecretaris reikt prijzen uit aan „Militair met palet en camera” (Van onze Haagse correspondent) „Onze krijgsmacht heeft tot taak onze cultuur te verdedigen. Daarom is het goed te zien dat zij zelf niet buiten de cultuur staat." Dat was het motto, dat defensie-Staatssecretaris Calmeijer meegaf aan de tentoonstelling „de militair met palet en camera", die hij gistermiddag in Pulchri Studio te Den Haag opende. In twee zalen zijn daar 219 tekeningen en schilderijen en 194 foto's geëxposeerd, welke zijn geselecteerd uit de inzendingen voor de jaarlijkse foto-, teken- en schilderwedstrijd voor militairen, in de omlijsting van passende muziek en toegelicht met een snedige tekst, geprojecteerd. De staatssecretaris overhandigde twee, door prins Bernhard uitgeloofde medailles aan resp. sold. H. J. F. M. Wasser en dpl. sergeant J. Boekhoorn. Het hoofd van de sectie Welzijnszorg van het hoofdkwartier der Kon. Luchtmacht, res. luit.-kolonel W. Meuldijk, reikte de door zijn dienst beschikbaar gestelde prijzen en plaquettes uit aan de prijswinnaars in de verschillende afdelingen. --- Kleine brand bij Werkspoor Utrecht (Van onze Utrechtse correspondent) In een van de loodsen van N.V. Werkspoor te Utrecht is gisteravond door nog onopgehelderde oorzaak, brand uitgebroken. Het vuur, dat omstreeks 18.40 uur uit het dak sloeg, was na tien minuten al bedwongen. De schade bleef daardoor beperkt. In de kabelruimte van de 100 bij 25 meter grote loods, die als opslagruimte voor montagemateriaal en gereedschappen wordt gebruikt, was de brand ontstaan. De recherche stelt een onderzoek in hoe de brand is ontstaan. --- Koninkrijks feest definitief in Nijmegen Het is thans zeker, dat ter gelegenheid van het 150-jarig bestaan van het koninkrijk, een grote nationale manifestatie in Nijmegen wordt gehouden. Op de speelweide van De Goffert wordt een tribune met 40.000 plaatsen gebouwd voor belangstellenden, die de grootscheepse uitbeelding van de slag bij Waterloo willen zien. De oorlogvoerende partijen zullen ditmaal onder één opperbevelhebber staan: onder regisseur Carel Briels. Dit spektakel is van 28 tot en met 31 augustus te zien. --- Nederlanders voor reddingsactie op Rijn onderscheiden (Van onze correspondent in Bonn) In Düsseldorf heeft gisteren de miminister-president van Nordrheinland- Westfalen, dr. Franz Meyers, aan zes Duitsers en vier Nederlanders de reddingsmedaille van de deelstaat uitgereikt. Het betreft hier tien redders, die met voorbijzien aan eigen levensgevaar in actie kwamen bij de ramp met de verboot Tina Scarlett, die op 7 oktober 1960 op weg van Keulen naar Kopenhagen bij Emmerik in botsing kwam met het voor anker liggende tankschip Diamant. Door de botsing stroomde zeer vluchtige benzine de Rijn op waardoor enorme ontplof f ingen ontstonden en allerlei schepen, die toevallig in de buurt voeren, in brand raakten. Bij de ramp kwamen twee mensen om het leven, terwijl er negentien gewond raakten. Dat het aantal slachtoffers zo beperkt bleef was voornamelijk te danken aan het moedige optreden van de tien redders die gisteravond werden onderscheiden. De vier Nederlanders, die uit handen van dr. Meyers de reddingsmedaille ontvingen, waren schipper Anthony Bakkeren, en zijn vrouw Tonia Bakkeren uit Rotterdam, schipper Anton van Bommel uit Lobith en matroos Henk van Bommel, eveneens uit Lobith. --- Ben van Eysselsteijn 65 jaar Ben van Eysselsteijn, bekend schrijver en criticus van letterkunde, toneel en ballet, is deze week 65 jaar geworden. Als zoon van een officier van gezondheid bij de Koninklijke Nederlandse Marine, kreeg hij na het gymnasium een opleiding voor beroepsofficier, trad in militaire dienst, maar verliet haar voor een loopbaan in de letterkunde en journalistiek. Hij schreef al op jeugdige leeftijd en debuteerde in 1923 met de bundel gedichten Om 't hoge Licht. Volgens zijn eigen mening valt zijn werkelijke debuut veel later, en wel met de roman Tussen Zuiderkruis en Poolster, welk boek in 1936 verscheen. Van Eysselsteijn heeft veel gereisd en was ruim dertig jaar verbonden aan de redactie van de Haagse Courant, waar hij als kunstredacteur de rubrieken letterkunde en toneel verzorgde, welke functie hem weinig tijd meer liet voor eigen werk. Toch publiceerde hij in de loop der jaren enkele romans, als Dorre Grond en Verweerde Stenen, verschillende toneelstukken als De duivel op Aarde, De Dubbelganger, Bazuinen om Jericho of Een wereld zonder Vrees, alsmede verzen. Zijn werk is in menige taal vertaald, zijn toneelstukken zijn herhaaldelijk in het buitenland opgevoerd, waar zij beduidend meer waardering hebben ondervonden dan in ons land. Jarenlang heeft Van Eysselsteijn een belangrijke plaats ingenomen in het sociaal-culturele leven van Den Haag en hij was een dergenen die zich na de oorlog heeft beijverd het contact tussen schrijvers uit ons land, West- Duitsland en België te bevorderen in de bijeenkomsten van Die Kogge, waar auteurs uit genoemde landen elkaar jaarlijks enkele malen kunnen ontmoeten. Hij is, op grond van zijn werk, ereburger van de gemeente Gieten geworden. Nu hij 65 is geworden, zal hij zich uit de journalistiek terugtrekken en zich uitsluitend aan de letterkunde kunnen wijden. Verteller Als auteur is Van Eysselsteijn „een verdienstelijk verteller over zeemansleven en het boerenbestaan", zoals men in een handboek over onze letterkunde kan lezen. Het neemt niet weg, dat zijn Tussen Zuiderkruis en Poolster, dat vele herdrukken beleefde, een van de beste boeken over de zee is die in onze taal zijn geschreven. Het is avontuurlijk, anekdotisch, wat u maar wilt, maar het is een waarachtig verhaal over zeelui en de zee, en dan is men niet klaar met de term verdienstelijk. Zijn laatste roman, Verweerde Stenen, speelt zich in de 17e eeuw op een havezathe in Drenthe af, in de streek tussen Zuidlaren en Coevorden. Het is in grote lijnen een op historische feiten gebaseerde familiegeschiedenis. Het literaire genre van de familieroman die zich op het platteland afspeelt raakt in discrediet, nu zoveel aandacht wordt besteed aan het allerindividueelste leven van ik-figuren in het grote-stads-klimaat. De natuur speelt nauwelijks meer een rol in het moderne proza. Romanticus Van Eysselsteijn pretendeert niet dat hij een „modern" auteur is, evenmin als Johan Fabricius of wijlen Antoon Coolen. Hij is een romanticus, die nochtans open oog heeft voor de werkelijkheids des levens. Hij kan een omvangrijke stof met een aantal personages en verschillende motieven componeren, milieus typeren, de figuren uiterlijk en in hun onderlinge conflicten uitbeelden. Speelplaats, entourage en personages zijn voor hem gelijkwaardige onderdelen van het verhaal, dat ook als verhaal, als stof de lezer boeit. Het genre dat Van Eysselsteijn schrijft leidt gemakkelijk tot zwart-wit typering en lyrische ontboezemingen. Hoe men ook over dit genre wil denken, een boek als Verweerde Stenen is uitstekend geconcipieerd en uitgewerkt, is goed geschreven en Van Eysselsteijn heeft hierom de gevaarlijke en afgesleten klippen van het genre vermeden. Dan is men meer dan een „verdienstelijk verteller". Nu op zijn 65-ste zijn journalistieke loopbaan afgesloten is zal hij gelegenheid vinden het werk dat reeds lang op stapel staat, te beëindigen. Dat is op zichzelf reeds een gelukwens aan hem waard. JOHAN VAN DER WOUDE. --- Noordzee-ijs dringt Waddenzee binnen (Van onze correspondent) De zeewind heeft gisteren de gehele ijspositie in de Waddenzee weer veranderd en verergerd. Enorme hoeveelheden ijs worden nu nog vanuit de Noordzee tussen de stroomgaten door de Wadden ingestuwd. Alleen Den Helder en Texel hebben enige voordeel van de draaiende wind. Het ijs uit het Marsdiep werd de Wandenzee ingedrukt, waardoor er een vijfdaagse bootdienst op Texel kon worden ingelegd. Gisteren werden er 37 vrachtauto's afgeladen met goederen, van kolen tot babykleding, vanuit Den Helder naar het eiland overgezet. Het in- en uitvaren van de Terschellinger haven is uiterst moeilijk geworden. Er drijven ijsbergen, die meer dan 7 meter boven het zeevlak uitsteken in de vaarroute. De zeesleper Stortemelk en de veerboot Vlieland hebben gisteren uren liggen martelen om door de ijsmassa's voor de haven van West-Terschelling te komen. In 2 uur"tijd werd een afstand van 100 meter afgelegd. De Harlinger haven werd voorlopig de dupe van het ijs. Vlak voor de haven was gisteren nog een klein stukje open water, maar verderop was het allemaal ijs. De Luchtstrijdkrachten maakten vrijdag van Leeuwarden vijf vluchten naar Ameland en brachten daarbij 21 personen naar het eiland. Zeven personen gingen naar de wal. Particulier werd nog in zes vluchten aangevoerd: 17.000 kg. steenkool, verdeeld over de vier dorpen, 3.000 kg. veevoeder en 72 flessen gas. Vooral is er brandstofgebrek. In Nes en Buren is de voorraad veevoeder onvoldoende. --- Stichting Arbeid beveelt extra winteruitkering aan (Van onze Haagse correspondent) De Stichting van de Arbeid heeft in haar vergadering van gistermiddag de bijzondere lasten besproken, die zich deze winter voordoen in gezinnen, waarvan de kostwinner een gering of matig inkomen geniet. Het is de Stichting bekend dat deze omstandigheden reeds in vele ondernemingen is bezien en ertoe geleid heeft dat de onderneming een tegemoetkoming in die lasten betaalde. De Stichting van de Arbeid — tot wie, zoals bekend, de vakcentrales zich hebben gewend met de vraag of naar haar mening geen aanleiding bestaat tot het doen van bijzondere utikeringen — beveelt het betalen van zulke tegemoetkomingen van harte aan. --- Gevangenis geëist tegen wasserijdirecteur die verdrinking ensceneerde Op het strand in Hoek van Holland werden afgelopen zomer twee stapeltjes kleren gevonden, die afkomstig bleken te zijn van de 30-jarige wasserijdirecteur P. C. M. uit Dordrecht en zijn toen nog 19-jarige werkneemster mej. G. S. Toppelenburg uit Alblasserdam. Aanvankelijk dacht de politie, dat het tweetal bij 'het zwemmen in zee was verdronken, maar toen enkele dagen daarna nog geen spoor was gevonden, rees het vermoeden dat M. op avontuur uit was. Dit vermoeden werd bevestigd, toen een maand later de wasserij directeur, na een tocht door België, Frankrijk en Spanje, zonder een cent op zak in Nederland werd gesignaleerd. Hij werd in voorlopige hechtenis genomen en na twee maanden weer vrij gelaten. De officier van Justitie bij de rechtbank in Dordrecht eiste gisteren tegen M., die terechtstond op beschuldiging een minderjarig meisje aan het ouderlijk gezag te hebben onttrokken, ontucht met haar te hebben gepleegd en zich schuldig te hebben gemaakt aan valsheid in geschrifte, tien maanden gevangenisstraf met aftrek waarvan twee maanden voorwaardelijk met een proeftijd van drie jaar en ondertoezichtstelling. Uitspraak vrijdag 8 februari ---