VAN DEN NEDERLANDSCHEN KOOPHANDEL. (l'eryolg van onze Courant No. 24.) „Tpk EEDS hebben wyverllag gedaan (zie onze Courant No. z\) „ l# van de vrye Fsfckery, 'den Nederlanderen door Koning „IV. Eduard van Engeland, int Jaar 1=95, tncgcftaan, om „op Zyne Kusten, omtrent Jarmnuth, te mogen visfehen, waar „van zedertgeen onvoordcelig gebruik gemankt werd; doch het „duurde tot omtrent het Jaar 14.16, alvorens die nutte tak van „'s Lands Commercie, de Hanngvaart, nog heden ren dage beekend Onder den naanl vaa DE GROOTE VISSCIIERY, een „byzonderen aandacht begon te verdienen, door het uitdenken „van middelen, om de vangft te verbeteren, en 't vertier metk„lyk te bevorderen. — Zekere Willem Ucululszoon, van Biervliet „in Vlaanderen, zou, in 't begin Attvyfi'iendt Eeuw , hétKasken t,en Inzouten van den Haring uitgevonden hebben, waarvan mon „voorheen niet wift , wordende dezelve toen versch, gedroogt, „of gwookt, verbruikt. Deeze fchoone vinding gaf aanleiding,, „dat in 't Jaar 1416, te Hoorn, het eerfte groote Haringvet geit breid werd, en zcdert ook met grooter Schepen , die men Bui„zen noemde, en nog dien naam dragen, ter Necring ging. en „de voorige Vaartuigen, Slabberts genaamd, affchafte. D: lieer fConfrantyn Huygens, maakte hier op, tot eer der Stad Z/u:>r«, fahet volgend twceregelig Vaersje : „ Heb ik van uilen eerjl 't groot Haringh-Nct giubreydt; nFan allen eer ft ghefpreyt, van allen eerjl verbreydt. „Welke verbazende aanwasch deeze Handel daar na gekregen fehebbe, hoc door denzelven de welvaart gevestigd is van vcr„fcheiden Steden, en van wat gewicht de Haringvaart by's Lands „Hooge Machten altoos geconfidereerd werd, is over bekend : „ondertusfehen kan uit dit eenertaaltje blyken, hoc'er Keizer „Karel de V omtrent gevoelde, toen Hy het Je Nagedachtenis „vaa den verdienftelyken Beukilszoon niet onwaardig oorduelde, „om, in 't Jaar J 556, 's Mans Graf te bezoeken. „Reeds voor 't "Jaar 1170, toen de Vaart naar 't Noorden en „de Ooftzee. in Holland en Zeeland fterk toenam, was men alj,daar en hier, zeer oplettend, om de verdere voortzetting te dit gaf wederzyds onderde Ko iplieden in de ver„fcheiden Landen gelegenheid-, dat men nu en dan byeen kwam,. Bom over het belang der Commercie te raadplegen, welke vergaderingen den naam van Anfa oüianfagegeven werden, zynde „een oud Hoogduitsch wooid, zo veel betekenende als eene zamenvoegïng, uit welke af,:onder!ykebyccnkomften,eindelyk; "in 't Jaar 1418, eenige afgevaardigden der vcrfehil.'lende Koopftcdcn verfcheenen , en met elkander eene overcen"komft (loten, die men het Hanzi-l'erboni noemde, endeplaat- die'er deel in genomen hadden, Hanze Steeden. Het getal OTderzclvcn word zeer ongelyk bepaald; zouimigeii brenger, het „wel vyfen-tagtig Steden, doch wy hebben "er nergens moer dan „zes-r-.-zestig kunnen tellen, êcrwyï Wagenaar, in zyne /<:,.'..---„landfchc Hiftorie, fleshts van zss-en.yeertig gewag maakt. Deeze j,Verbondelingcn waren in vier Hoofd-Gimootfckappen verdeel J, als „I. Het Lubekfche. 11. Het Keulfehe , waar onder de Nederland„fehe Steden behoorden. 111. Hst Bruns%y.if<.he. En IV. Het „Dantzieer Gumtfihap. 't Oogmerk van dit Verbond was, de „uitbreiding vanden Koophandel, deszelfs befeherniing , endc „inftandhöuding van onderlinge goede orde, waar van de gem. „beroemde Wagenaar onr. de voornaame panden mcJcdcclJ, die j,gewichtig genoeg zyn, om de moeite te neemen, van dezelve „insgelyks voor onzen Leezer uitte fchryven ; Joch aJvdprcrts „kunnen wy niet voorby gaan, aan te. merken, Jut, fchoon die „kundige Autheur het eerde tydperk vau dit Traktaat op 't Jnar „1418 plastft, het onsechter voorkomt, dut hetzelve vsninerk„lyk vroeger datum zyn moet, om nu niet te fprekert van zom„migen, die deeze Verbintenis brengen tot 't Jaar 1241 of 1:54, „hebben wy eeae Conventie voor »ns van 't |aaf 1370, tt Straal. gepasfeerd, op naam vanßurgemeï 'Vader Wend. „fchs , Pruis ff/the, Lyflandfche, Hallanjfclic en Zecu „&c., met *s Konings Radenvan Denemarken , Volgens welke het „den Deinen toegeftaan word, te bewandelen'ende te !-vaeren alle „Henfche Kooplieden, ende hoeren Handel daer te dryyen, Jo als fcMWden Oorltgkghefehict is, ikc." (Dit zal vervolgd wórden.) --- HONGARYE. PRESBURG den il February. Wy hebben den sden deezer, llhier zien aankomen en in het Gevangenhuis brengen, een det övergegecvenftc Booswichten, met naame Zich, die-in 't voorleden Jaar een Jood van deeze Stad, op de wfeedfte wyze vermoord heeft- Hy wcrJteßcrlin aangehouden en aan de'Provinciaale Juftitae van Bohceme overgeleverd, en zcderd onder een fcoed geleide naar herwaards getransporteert, om loon na verdienden te ontvangen. Het getal der Inwooners van deeze Stad, bedraagt, ingevolge degedaaneopfehryving, 36107 Perfoonen, beftaande in 10975 Familien van Kriftcnen en 288 Joodfche, ili 700 OeftcJvken erl 54a Adelyke Perfoonen ,23 van den Hoogcn Adel, 1699 Burger», 5973 welke geene Bezitters van Huizen zvn; 3636 Kinderen van ean tot ia Jaaren; 16296 Vrouwen en Dochters. In 't geheel 30932 Kriften'en, waar onder 5889 Getrouwden ,en 8747 Ongetrouwden. Het getal der Joodén is 2020, van deezen zyn *er 236 gehuwd; 522 vrye en 12-3 Vrouwsperfoonesi; het getal der Huizen in onze Stad, is 1627 Volgens deeze opgave blykft, datili onze Hoofdftad alleen, in weerwil van de vernieti«in«» van zommige Convenscn, het getal der Kerkelyken beftaat in één tegen 46; zvnde nogthan» onder deeze Lyst niet begrepen de Geeftelyke Perfoorim, wclkczigin het Koningryk Seminarium Generaal, bevinden, zo Supmcurcn ,Profcsfooren en jonge Kerkelyken, die met elkander op ruim 500 begroot worden. --- NEDERLANDEN. .DORDRECHT den z Maart. Gisteren is alhier in de publieke Nederduitfche Kerken, ten behoeve van de Gereformeerde Diaconie-Armen, gecollecteerd ƒ 5361: io. 's GRAVENHAGE deu 2 Maart. D-' Heer Hards, Extraor mnans Envoyé van Zyne Gro-it-Brittifche Majefteit, heeft me eenige Heeren van de Regeering geconfereerd. »j $-Slrv ' FaiT D**!- Valt- en Bede-Dag ,is in deNeder- Yuitfche Kerken deezer PlaaU'e, aecolleaeud eene femrna van /5©n:6,8, *• AMSTERDAM een 3 Maart. „De onvrwachtc ftrengekoude, •* „ merkl yfc vermeerderd', dupr den hevige Oost en Zuid-Oosten wind, o „welken wy zederd ruim 8 Jagen, ondervinden,wekt,nietzoo- c „der reden. Jen algemeenen aandacht, aangemerkt wy, buiten £ „eenige weinige, maar hevige koude Jagen, in 't vr'oegtte van rr „dit jaar, een vry gematigd Saifocn gehad hebben , waar om- c „treiit, uit verfehciden Plaatfen, als ecncßyzonuerheid, word S „opgegeven, en zelfs in onze Provincie, int begin van dcMaand . nl\irtuiry, ondervonden is , dat 'er zwaare Doiidcibiiyen ge- •! „wecstzyn ; Je verfcheide Gefprckken dcsweg'en, naar Jen aart ~ „van de ougemeenhcid der Gebeurtenis, heeft oDSaangeipuOU, s „een* nadere herziening te doen, van ons Tafereel der Vader- \ „landfc'he Wintert in deeze en vroegere Eeuwen, ter gelegenheid „van den Harden Winter des Jaars 1784, by een gebragt eh E „uitgegeven; (*) wanneer ons'gebleken is , 'dat te meermalen A „koude Winters , vart ongewoone voorvallen zyn verzeTd ge- l ,'weest; laat begonnen en lang geduürt hebben. De Wiiiter "j „ des Jaars 1141;, de eerfte waar v.lll wy eene geregelde aan,tcke- -. „ning gevonden hebben, werd voorgegaan door hevige, ftormen , „uit het Noorden, vei-zeld van Donderen ISlikfem,\vaa'r*p byna ' „ouJraaglyke Koude en Vorst volgde. Anno 13(11, had «len 5 „eerst swaareStormeu en Watervloeden, wanneer het in February '• „ongemeen hart begon te vriezen. In 't Jaar 1434, kreeg men '\ „alvorens Storm , verzeld van groote Hageiftecnen , Regen en „Sneeuw, en de Vorst duurde, vin den terfttto December, tot ] „diep in Ma-.rt. In 't Jaar 1564, vroor het vaii Kersmis, tot in j „'t begin van Maart. De Voor-Winter des Jaars 15:4, was on- - „gemeen matig en eerst kalf February , verhief zig 'de koude der- . „wyze, dat den 19 daat aan volgende, een Legertje van SÓO „ Spaiijaards ; van Asfendelfi, naar deu Dyk vintürommente over . „'t Vs, toog: ln't Jaar 1586, begon het den \z February, na „e-enen Zomcrfchen Morgen, derwyzen met eenen hevigenwhid „te vriezen, dat 18 Water-Schepen in 't Vs vastraakten, die „JoorHoornfche Burgers lösgcbyt, ca te Hoorn binnen gebragt „Wierden. Anno 1667, had men eene vry laate , doch niet te , „min hevige Vorst; dezelve begon met een N. O Wind, eerst ' „den 16 Maart, Jen 18, wierd reeds het Yte voet begaan, en ' „den 26, gingen drie jonge Knapen over 't V, naar Watertand, „en den 1 April wierd nog Je Zuidef-Zet belopen. Op den ifieri ' „february des Jaars '1674, begon het eerst te vriezen, en duurde „tot het begin van April; en deu eerften van die Maand , bega- ' j, v-en zig meer dan 50 Meiifchcn , over de Zuider-Zee, van Wd„rixgen, naar Medenblik: den 24, te vooren, bad men een zwaar i „Onweer van Donder eu Bliklcm, waarna het fterk begon te „Sneeuwen. In 't Jaar 1700 , had men in Maart nog 8 fterkc ;,Vriesdagen. In den Winter van het Jaar 1740, waren van den „23 tot 26 Fe l-raary, de koudfte dagen, ftaande den 25, 's morgens, t,dé Thermometer van Fehrenhsid, op 6 Graden, en den 8 April, i,'s ochtends ten 6uuren, ftond de gemelde Thermometer , op „het punt van Vorst. Int Jaar 1771, begon het, naden 26 „Maart, op nieuw te vriezen , en de Rivieren raakten bezet; j,volgens een Echt Verhaal; aten op den laatfte» Maart, zynde „toen Paasfcb.cn, eenige Zaandamfc/ie Burgers, Paasch-Eyeren „op de Zaan; en vermaakten zig met Schaatzen-ryden. In deti „nacht van Jen z April Jes Jaars 1784. vroor het zo fterk , dat „hier ter Slede, 's morgens, alle dcjGrachteil toelagen, en eewt ,;weinig dagen later, konde men zeggen in de Lente getreden te „zyn. „Wy vertrouwen, dat dit Kort Verknal, van gclykfoorr'ge „omftandigheden , als waarin wy ons tegcnwoo.rtig bevinden, „onze Leezcrs niet onaangenaapi zyn zal. Zekcrlyk gevoelen wy : „thans eene ongewoone nypende koude, te tretfeiider , om dat „veelen, by 't vast vorderend Jaarl'aifoen , zig reeds met den „Lieven Voertyd vL'iddcn! Het i» te hopen, ten beste van het „algemeen , dat de goede hand der VOORZIENIGHEID , m • „alles, gunftig voor ons VADERLAND zorgen mag, gelyk in , „vroegere dagen." (*) Te Amfterdam, by j. van der Burgh erf Zoor.. F.ergister, zynde de Algemeene Dank-, Vaft-en Bede-Öag, is door de Eerw. Broederen Diaconen van de Nederduitfche Gereformeerde Gemeente deezer Stad, gecollecteerd Je fomma van ƒ23199: 15: zynde dit behalven 't geene vaor de andere Godshuizen in de Oude en Nieuwe Kerken, des voor- en namiddags, en in de Galthuis Kerk, inde vroeg- en naraiddags-Predikatien, is gecollecteerd. Den iften deezer Zyn in Tesfel binnen gekomen B. JansenD. Berends van Fcrliet, dezelve zyn in het Nieuwe Diep gezeild, geen Poft-Schuit gevaren, Tesfel vol dryf-ys, de wind O. '/.. O. Den 2dcn is niets gepasfeerd, de wind 0., Tesfel vol dryf-ys. Omtrent het Kafteel van St. Sebastiaan is verongelukt 't Deenfche Schip de Liefde , Schipper A: P. Asmus, van SicHien met Graanen na Maltha. Op den hoek van Holland zyn geftrand J. J. Drbk en J. H. Veling, met Hout van Hamburg herwaards. By Duinkerken is gebleven 't Schip difMercurius, van Petersburg na Bourdeaux, de Lading dagt men te bergen. Van Bourdeaux word gemeld, dat Schipper J. H- H. Kruckenberg, van Petersburg na Bourdeiux, in Swihocf by Mandahlin 't Vs zit, doch na gcdagten zal dezelve het Schip zyn bovengemeld by Duinkerken geftrand. Te Marfeilie is zwaar befchadigd binnen gekomen J. Steynerfen, van Sivilien na Lisbon, moet losfen en repareeren. Te Tananj-er, twee mylen van Stavanger, met weinig fchade G. Wys, van Leverpoo! na Dantzig. Kapitein Helleman, van Noordkopping na Rotterdam', is na vertrokken te zyn door Storm genoodzaakt te rug te zeilen, en in Noorwegen binnen te loopen, alwaar hy heeft moeten losfen om te repareeren, en was volgens een Brief van Noordkopping in dato 8 February, gereed om te vertrekken. Te Christiaanzand is binnen gekomen 't Schip de Mattha Maria, Schipper C. Falentinfcn,- vaa hier na Dramme, moet losfen en repareeren. Te Cadix zyn gearriveerd J. Lareta en T. Wahrlen van Baltimorc.-H. Sybrands van St. Lucar, J. Tjebbegvan Salouw, K. J. Hekker van Oliënde en J. J. Senian van Memel; te Lisbon C. C. Fifchcr, p. Fahlgrecn, N. Biorkman en P. F. Couvcr van I'Oricnt, A. Henningshce en J. Lindgrecn van Genua. De Actiën van de O. I. C. zyn 221. De W. I. C. 27 en 1 half. De Engelfche O. I. C. IÓI en 1 half, relt. De Engellche Bank 142. De Zuid-Zee 79 en 3 quart, reft. 4 per Cent Annuïteiten van 't Jaar 1780 , 90 en 3 quart* Gesontblideerde 71, reft. Alle on Mcy. De Agio va de Bank s a 2eu 1 quart pei CciX, Cr --- On Maanda" Jen 6 Maart en volgende darten, zal men te Amfterdam,.ten Huize van HENDRIK GARTMAN, in de Kalyer.-ftraat 't "e Huivan JeßoomfeheKerk de Papegaay, verkoopen : Een aanacnlyke Verzameling van meest NEpERDUITSCHE, I-R ANSGHE en LATYNSCHE BOEKEN, groot papicre TocJieel-Spcllcn, Chirurgicaale rnftrumcnten, Semphcic- en Humiliatie-kX« pen Elcótriceer-Macbine, Globens, Papicre Comptoir-Behoeftens en Boekbinders-Cereedfchappcti; benevens een fchoone CoHcétie TEÏ-'KFNINGKN PRENTEN en POURTRETTEN, waar onder een fraaije ATLAS der NEDERLANDEN. Rag. Stads Vrocdmeeft-er, en D. SCHUURING. De Catalogus is by-bovengemeldeenW.VEßMANDËL, in de Gastlui*molenfttaaN te bekomen. Heden te zien. ntimUrttm™. Verkoorine op Maandag Jen 6 Maart, 's morgens ten 10 uuren, van eene groote party gezaagde F.sfeen ipe HOUT-VV AAR EN en e-n ex-ri ni oiic party• Ipe en NOOteboomc PENEELEN , alle gezaagt tot Wagenir.aakeisenSpaaiifcheStoelcnraaakers Houdt;, Schroeven on verdere Gereedfehappen dat to: een Waagcnmaakcrs Winkel behoord; al» meede ccni m--iv WKRK atSeeltelvk klaar gemaakt; en een party Koper., Yzerwerk en taaijeyzercSpeikerSv» als het zelve zal aarrgeweezea - wórden voor den Verknoping op't aTa.A,ïïe* T-'Bosman. I- Willaa», D/Steplian, N. Belli en A. It-van Harpen r.«Sakebara, Killen op Maandag den 6 Maart; «, «.Urendïd-iïenin plaatfc van op den-2 Maart.) te Amftcrfara iv de Plaats Roijaal op Jen Binnen-Amftel, 's morgens ten half ei'inamiJdags ten half 4-uuren verkoopen: Een uctte en zindclykclNKOEL, beftaande iiiLedekanten met derzelver flehangzcls fchoone Baddens met 'niii toebehooren,-.diverfe Meubilaire Goederen, waar onder- ecu extra fraai SpeelCndStaand Horokigie, Hooi' ei So:-ecl-Kabiiiettenveeii hardzeiiendc Snibbc-Sehuitmet zyn toebehooren , .eeir party-Kolven, fraaije gemaakte Ju vee- Ten Goud-en Zilverwerk, extra oude blaauwe en gecouleurdePoreeleinen, waaronder een zeer groot Stel van \'yven ,als mede ecn'corrrpleet B*srttecb Tafcl.Serviei, gemankte en onopgemaakt Lywaten,.cenig Luijeniiands-Gacd, Ma;;» en Vrouwe Klederen, NlCa£SljT° Comptoire de Heeren J.Van RYNEVELD en ZOONEN; /soojr- op Surinamen. ten Gompto eden ™e^eL^ND^. koinine meerder gcnómnicrd zal weezen, óp, aan en by dan Dam te Ooftzaandam. . -i^•...».- ■ ,_„i „«, M der lündereV Makelaar, zal op Woensdag deu ïp April , namiddag -ten «en nar precies , art de Herterf betMonajnshoofd: w Ooftzaaiidam., prefenteeren te verkoopen: een- extreordinaire dsoöge party Grrcpe-, Vuure-, Noi'i.dlcne- rn uoiteriehc-i.c-. aaaüdcHOUTWAAREN; beftaande in öaco-Greene en Vnyre Dcchn,. van 3 quart tot a.duim, j 8 a3O voet; sccoOreciieOostl-fche Ribben Wi" £3 tot 6 en 8 duim-,. 18 a:3a voet; 4000 cnfccUe en dubbelde Latten , iaa.24 .v«*t; 2000. Rinkel-I atten ;. «»w?aUK: Deelen %%uart a 2 duim; en een party Schrootem. Deeze.-Houtwaaren zullen j-dagen voorJen VwkoordaB ê'',f.Sd xyn, by dè '&«*& de &WOafla>, te tofe**»,,ePcP 't Kattegat ~eo ft-l»atie*aU«üf.e» by. w ■ ---