Ter Aankondiging. De Vliegmachine. Hare samenstelling en werking beschreven voor nlet-techuici door W. H. Cool, eerste luitenant der Genie. Uitgave J. G Broese, Utrecht Prijs 60 ets. Ook in Nederland stelt men groot belang in de vliegkunst. Het talrijk bezoek bij de vliegdemonstraties bewijst zulks. Welnu, wie er heeft zien vliegen, wil er ook wel iets meer van weten. Dit boekje vertelt de geheimen van de vliegerij. Het beschrijft de verschillende typen van vliegtoestellen, doch geeft voornamelijk van de aëroplanen in ie diverse systemen die zich practisch bruikbaar hebben getoond, een duidelijk begrip, lot in onderdeelen worden ze beschreven. Illustraties verduidelijken den tekst. Het Academieleven, door dr. S. D. van Veen, hoog eeraar aan de Rijksuniversiteit te Utrecht, prijs f 0.40. Uitgave: Hollandla-Druk- te Baarn. No. 1 van De Nieuwe Kroniek, »I_. weekblad voor schilderkunst en kunstnijverheid. Dir. uitg. C, Harms Tlepen. --- Nijs út 'e Fryske lettertún. Ruth, In hânfol leren. (*) Gjin boek, om it ien twa trije ef kes to lézen, ca der den, yn 'e gelde gong wei, yens sm oer to sizzen. Lang net SajuBt hab ik it tichtslein. It leit hjir nou wer foar my, yn syn heldere, mei goud ôfsette prachtb&n, en ik sit mei de h_n oan 'e holle to neipraktiaearjen, wyls't myn eagen fen 't boek nei 't papier, en fen 't papier wer nei 't boek geane. „Jawis, fen buten bin 'k moai,'*' seit it. „Mar jy moatte .nou njunkelytsen ek wol witte, hot ik der fen binnen út sjucli. Langernôch habbe jy my yn 'e hannen hawn, en al myn bledsiden habbe jy bistoareage, twa- trijeria sims fen boppermei ûnderen I — Nou, sei den, hwet bin 'k ? In graniten timpel, mei romme, loftige sealen, en hego, wijingjaend . forwulften, — ef in wyt biplastere grêf, fol toarre deads ..onkeu ?" Mei in skok kom ik oerein op 'e stoel to sitten en it leit my op 'e tonge om to anderjen: „It earste, Ruth I It earste I" hwent dêr is myn oardiel dôch it neist oan, en ... . Mar ik bitink, det Ruth bwet in oar frouminske is as oaren; ien dy't hwet mear fen yen ferget as in komplimintsje. Dêrom binije my hjar wirden ek hwet, touainsten, as ik se goed fors tien hab, en ik freegje: „Moat it den just ien fen dy twa utersten w-ze, Ruth-ju?" .Hja lûkt de glêdde foarholle yn tearen. Ik hab hjar net bigrepen hawn, — dêr wier 'k al bang for. „Né fensels," seit se. „Mar by sokke boekskógers as jimme is 't ommers altyd prachtich moai, ef ôfgryslike ûnsjuch. Et binno jyfaeks oars ? Den scoene jy my taf alle." Kom, det wanleauwich sizzen ha 'k den forfêst mar, tink ik. Myn h_n giet wer ûnder 'e holle. Mar lang to driigjen sit ik nou dôch net mear. Et kes, den stip ik biret de pinne yn 'o inket — di.ke. r by tafal foavtdaelk de goede ein —en bigjin to skriuwen. Ik wol't bisiikje, om Ruth ta to fallen. * * * Lyk as Ruth efter Boa/, syn sichters oangyng, ca giet jiffer Kloosterman to ierlêzen op det greate nôtfjild, det wy de wrâldneamo. Hja is lykwol sinnich. Sa út en troch mar ria, ja, tige inkeld mei men wol sizze, my alteast lang net fakernôch, nimt se in ier op. Me.vstal geane dy den foart stiltsjes yn 'ehân ; selden stekt hja se earst efkes omheech, om se ús sjên to litten. Mar san han wirdt njunkelytsen ek ris fol Ja, en den berget hja det h.tnfol thús op. ~Se sjên litte det kin letter wol ris," tinkt hja, eu hja giet it fjilel wer op, to siikjen. Ik wit det sekuer, nou't ik dit earste hânfol ieren, dêr't jifïcr Kloosterman mei foar't ljacht komt, foar my lizzen hab. Hwent de measte ieren yn dizze plok binne fen 1900—1902; der ia "mar ien lyts ierke fen 1905 by. Is 't net nuver, det dit ierlêzende jonge frouminske, dizze siik.ster nei en fynster fen (roede dingen, fjiken _n lang wnnlitet, foar'l n» oaren it geniet jowt fen hwet cc fouu hat? Det woe 'k oars habbo. Wy krije siker net tofolle fen soks as hja ús jaen kin, earder to min; det sadwaendo, ik hab nou in gefoel, just eft ús ûntkeard wirdt hwer't wy rjucht op habbe. Ik blaf dit der foart mar út; den is de slimste rûzje dy't ik mei myn achle frjeondinne jiffer Kloosterman krije kin oer „Ruth," mar etter 'e rêch. * Jiffer Kloosterman siikket en fynt den, — en hja hat nou for 't earst ek in hanfol tagelyk for oaren oèr. De moaiste ieren . . . né, hjir lit ik de forgelikenis dêr't de titel my ta fortokke hat, slupe. De moaiste stikken, bidoel ik, binne dy yn proza. De dichteresse S. Kloosterman stiet nea net krekter en kanter foar my, as vn 't earnstige forhael. En sa, as se yen 't libben oan syn earnstige kant sjên lit, stiet sa _k op in apart vlak yn vis lettertún. Jiffer Kloosterman hjar forhalen habbo hjur gelikens net ûnder 'e Fryske skriften fen earder en letter tüd. M e as t a 1 binne se better, en alt y d binne se oars as in oarmans. It scil nou in jier ef trije, fjouwer lyn wêze, det Ghistav Frenssen syn BJörn Uhl" útkaem. Men wit det der in swiden rop fen dit stik wirk gyng * om 'e bisûnderens fen 't forhael, ja, mar b'ymunmen dôch ek om 'e bisûnderens fen 'o forhaeltrant, twa saken dy't yn „Jörn Uhl" einliks net skaet wirde meije, mar det moat nou sa foart. Dot ik det boek lézen hie, sei ik yn mysels: wis, bisfindev is 't, — mar hwer bin 'k dizze menear fen fortellen eardor tsjinkommen? Det woe my lykwol net to binnen komme: ik hab dodestiids fêst oanhelle west mei de echtfryske kwael om it to fier fen honk to siikjen. Mar nou't ik jiffer Kloosterman hjar proza wer ûnder 'e eageu hawn hab, wit ik itynienen: it is nei hjar forhaeltrant, det Frenssen sines aerdet. „Ut it tsjuster fen 'o winterjoun glimken yen de ljochte finsterkes fen 'e bûrsterhûzen ga frjeonlik en noegjend tomiette, dat min selst bûtedoarin strielke fen 't hûslike lok en de wille fieldo, dy't dérbinnen as in sinne kjeld en tsjuster fordreau. Wol sa kibich seagen dy finsterkes under 'e wite kape fen Desim bersnie út en etter dy stevige mûrren en spitsige reidtekjes wier'it Frysk binnohûs biskûlemei syn hoiitfiftrke en syn lege solder, hiel de poëzij fen in lytoe wrâld op himsels yn 'e greate .... , , . , „Deis sûgen de berntsjes op e oezen, mar joüns . . . f as it sa stil, - deastü waerde en min wech-en-der-wear «m lûd hearde as it oanslaen len in hiemdôgge -de sinne hjar dodzjende bijoech, in klear gouden each allyk, dat fen slomme bilûkt, . * * dan frear it wer, dat it ongle. De snie dy krêke ûnder e Hê%lidende foet en de froast dy siedde tûzenen diamantene stjerkes oer it wyt-wâljende habyt, dat bjirken en iken yn stille majesteit fen winterdreamen droegen .... „Oeral glûrren dy lytse ljochte finsterkes, ___. 1??°fllïkniPte_. hulstehaechjes wei, oer 'e glêdde i.sfher fen hoarnlegersgreften hinne, mar sa 7 T dt^r1 in *ffredVfen beamstamkes, sa a de dyk se op-owt, erfoar, hiel âld, hiel bryk, as in kezyn dat út it iead hinget en hiel smûk efter syn mantel fen etruwe_&_f dor wier t ljochter as by d' oaren. len fen'e lûkjes det stie waechwiid iepen en it grille Ij ocht fen in lampke foei op it skienfage paedtsje en 'e bisnijde wei." Dit la ien lyts priuwke út „Leed en Wille" in nij stik (det is to sizzen : foar 't earst printe •' (•) Fen 8. Kloosterman. TJt'own to Ljouwert, by M. O- Jongbloed, 1910. 260 bledsldeu. Ynnaeid f 1.40. vnboun f 2,10. 't ia al skreaun yn 1901 en 1902) det mear as 100 bledsiden fen 't boek yn bislach nimt. Is 't net like helder fen teikening, as iisblommen moarnsier op 'e fiasters? Ik scil de frijichheid mar nimme, om yet in pear eintsjes út dit forhael ta steal to brûken. Hjir, dit earst mar, den kin men sjên, hot it oankommen fen in frijerij „oars as oars" skildere wirde kin: „Hark, der is hwa!" en Aene VVypk, dy't hwat slûch waen wier, mei in gleone stove Onder, stick de holle op. Hiel torn ûk seach hja ris nei de klok — hearink, krekt acht ure I As der ris immen wier om Luts! Dêr waerde de doar al iependien en in prústich feintsje kaem yn, in dûkhoedtsje op, yn 't swart mei 't wyt foar, in gouden haloazjoket mei in bingeljènd singenet op 't testje en in hert fol moed der efter. „Joun," eei hy. „Joun," anderen trije muien, d' iene bliid, dat wier Aene VVypk, d' oare ûnforskillich, dat wier Aen Claeses en de tredde skruten, dat wie Luts Aens. Hja gyng oerein en joech him in stoel foar 'e klom kachel, dêr Aen Claesea ek siet, dy't de lea oar.. al hwet bifoel, mar (f) nou ynienen de slom alhielendal forgetten hie. Hwet wierne dy âlde ljue op 't snjitl Aen Claeses lei segaren en in lange pipe mei in trochstekker loar him del — hy hie de kar; syn wiif sette in kopke en pandje op, hwer in slipe klontsje yn gunstere — Luts allinne dy bloau stil sitten en sloech de eagen bidêst föardel, hwent as woe de jongfeint hjar útteikenje, sa lyk seach hy hjar oan. Min koe 't him oansjên, det hy sokko akkefytejes fen Sneintojounskuijerkes wolfaker yn 'e útsetting hawn nie; prate koed er as in alk, mei de boer oer 'e jonge hynsders en 'e minne tideu, mei de frou oer 'e skandaeltfijes, dy't de bûrren oplevero en mei Luts — nou, dy woe noch net rjucht bite. Miskien de earste kear in feint, tochte de biis — nou, dêr wier hy net sa rouwich om — etrakjes scoe itwol better flotsje ûr.der fjouwer eagen — en mei in lini_;e swaei skoude hy Aene VVypk syn kopke yetteris ta. Luts soeht in útwynsel en makke, det se fen ruten kaem, mar de biis krigo it yn 'e gaten en wior hjar op hakken en teannen nei. „Hou ris," sei hy, dot cc him yn 't foarhûs net mear ûntkomme koe, „moat dat sa, Lutske ? In âld boartersfeint en kin der dan noch net iens in frjeonlik glimke *>t ?" Luts dy lake; hja bigoun aerdichheid oan hjar selskip to krijen. „Hwet kinnejy dochs narje," andere hja fiotwel. „Diselde noch fen altyd en foaral net forbetterre !" pleage hja, nou neat net forlegen mear. Stick hja mounlers Hinke nou joun net de eagen út? „Jy koene ek wol kaem wêze, om ús jonge hynsders ris to bisjên ef .a, nou ?" sei hja gutich. „Ik hie b-adskip oan jo." bigoan hv wer. „Det scili' jy ek wol tocht ha, nou't ikjimm' joun opsochtc." Hy wier in -lachje greater as Luts en seach nou op it moaije kopke del en socht hjar kleare eagen, krekt aa hy der in andert út léze woe. „Ik kom om jo," andere hy re.lút wei, „en __ 't Jo foitn j>___ oó_'è i_ wrpl b__. langer blfüwe wölle' na to Icofjedrii.ken." ~In _ld boartersfeint is min nó sizzen . . ." „Dan ja?" miende hy bliid en syn moaije blauwe eagen dy skitteren ien wille. „Allinne út âlde frjeonskip, dat moalt' jy net forjitte, Pijjes," Bei hja en snjitte do noi it keamerke ta, om dêr hwet fen 'e skrik to bikommen. Fij, dy Pijjes, hwa hie det tinke kindl Det wier noch hwet oars as Hinko en dy's Haeije! dy koe der net by neamd wirde! En hwet is hy foroare, tocht hja en gyng der efkes by sitten, en great en gnap waen! En hja seach him wer as jong bae.ke op'ejounskoalle mei syn brede skouders, dy't net mear yn in jongesbuiske pasten, sa meager as branhout en mei de earste slappe pipe yn'e mûlo. Do wierne it noch bern mei inoar, fol oan* slaggen en fiten, nou sacht de feint do faem, yn 'e hearlike maitiid fen 't libben. Luts bigoan sêft for hjar hintte to sjongen en stick de wytpesleinen ftftnlaiupe op, sette twa reaukes yn it lakte théblikjo ré en skoude twa stoellen by de tafel, krekt fierdernoch fen eltajoar óf, om inoar net to forfelon. Efkes mei in wip yn 'e spcgel sjén — hwet Eva's dochter scoe ca hjar aerd forjitte 1 — hjir in hierke weistrutsen en dor in fâlrltsje glêdlutsen — mei in flecht yn »e molkenkeamer, om hwet tsjokke reamme op to strovvearjen — en do mei gloeijende wangen en in bliid sm wer nei do keaooer to. „Nou scill' jy wol ljeaver rig hwet mei myn dochter prate wolle, tink ik," sei Aen Claeses, dot hja troch 't gonkje gyngen. „Den sciü' jy wol yn 't keamerke wêze moatte." Dêr woe Pijjes Jans de earen wol nei hingje litte — dat wier trewis for him on mei in pear fluggo stappen stie hy foar Luts, dy't him ek al forwachte hie en ring wierne hja al yu drok petear oer hjar bernctiid. „Hwa scoe tinke kind ha, dot wy noch lyts wierne, det it ca noch ris koinme koe!" sei Pijjes en syn stoel bigoan hieltomûk in biweging nei it tichtby doel. „Ik kin der noch om laitsje," en Luts liet alle geve, wite toskjes sjên, — )Wite • wol, hot wy do alles dielden, de grifkes de sinten, de sftkerslakken en de klappen mei't lineael, selst it sinterklazegûd, ik de kop en jy de romp fen it soeteliofspear 1" en Luts seach sa gutirh, det it Pijjes hiet en kâldfen binnen waerde. „— Mar 't moaiste forjitte jy « miouf*e hy. „Hosa den?" „Hjuch," sei hy wv boarten togearre vn'e needstAl by „midsfolfc - J 0 80eiclen o*p0*p it hynsteket en ik hmgele der hwet by om San aerdich lyts ding wierne jy do i. in hiele bulte blonde kroltsjes om 'e holle dêr't ik jerne ris oan lûke mocht en do ynienen sei 'k: „Luts, jow my ris in tutsje.ll „Hwet's dot for in ding ?« fregen • do ni:s. gjierrich en ik sei drystwei: ~'k Scil 't dy leare." Mar sa fier is 't noait kaem, hwent wy hieno al folie earder rflzje om in glêzen bakkert en rollen oer 'e smitte om, det in lust wier. Siz Lutske, nou moast ik dy iene einliks noch ha — ik hâld in oaribelen bulte fen sokke alde Vfifc __GÏ_ _S IGS " „Rekkentsjes ? Hofolle ha jy der den wol ?" frege Luts fol bizigens. stoel bigoan al mear en mear to libjen en do thy lustere: „Mar ien, sa k ek mar ien boartersfamke hawn ha," foun hy in sêft wankje, det him as in ûnfoldien rekkentsje talake. Det hy dêr mei in patsje jerne it stimpel len „foldien" op sette, i 8 licht to bigripen for immen, dyt ek wol ris op in Sneintojoun mei in ljeaf famke hwet alhnne (t) Hjir moat „dy" twitkan. Mar det it der nat «tiet «oil _____ oar» neat a» in p-intflater w6z_. Dy sjach Ik yet al in mennlch yn dit boek. Foaraloan'e «nterpnn o 11 e miakearret gans. sitten hat, smuk yn in herntsje mei 't ljocht fen Li skimerich bârnende lampe boppeenin kopke fol kofje foar him. Wirdt forfette. JAN FEN 'E GAESTMAR. --- Korte Mededeelingen. — Onder Aalsmeer heeft een visscher een meerval gevangen, die een gewicht had van 32 pond. — In een onbewaakt ooge nbllk kreeg het éénjarig dochtertje van schipper IJ. de Jong, varende op de Lange Meer, een stuk raap in de keel. Het kind is.gestikt. —Te Arosa (Zwitserland) ligt de sneeuw reeds dik en vast. De wintersportvermaken zijn in vollen gang. Ook de Aroser meren zijn dichtgevroren. — Als bewijs, hoe de bewe ging voor Staatspensioneerlng te Dokkum veld wint, moge gelden, dat in weinige dagen tijds meer dan honderd ingezetc-en van die stad leden werden van den Bond voor Staatspensioneerlng. — De vergiftigd e-t aar t-moord te Hoorn (de vrouw van den marktmeester is tengevolge van de vergiftiging gestorven, de dienstbode ernstig ongesteld geworden) zal 29 Nov. voor de rechtbank te Alkmaar behandeld worden. —De uitsluiting in de bouwvakken in Duitschland die van half April tot einde Juli geduurd heeft, heeft aan de kassen van de vakvereenigingen 8 millioen mark aan uitkeeringen gekost, en de werklui hebben er 20 millioen mark loon dooi* gemist. — Te Amsterdam zijn thans 16 gemeeute-tuinlieden aan het borstelen van de gomeenteboomen. Ze gebruiken daarvoor stalen borstels, die in gleuven en spleten de overwinterende cocons, waaruit anders in het voorjaar de rupsen weer te voorschijn zouden komen, vernietigen. — Zaterdag is het st-oo raschip „Rijndam" van de Holland-Amerikalijn van Rotterdam naar New-York vertrokken mot 37 passagiers eerste, 254 tweede en 401 derde klasse. De „Noordam" is 8 Nov. te New-York aangekomen. — Gemiddeld trekken er, buiten 't gewone reizend publiek, per maand 2500 Nederlanders over de grenzen, de meesten natuurlijk om elders werk te zoeken. Friesland gaf in Sept. j.l. niet minder dan 534 bewijzen van Nederlanderschap af aan vertrekkenden. — 58 stokers en tremmers van hot stoomschip „Rotterdam", die te zanifin den dienst w<*i.<*.*rderi op uren, waarop zij volgens den dienstrooster tot werken verplicht waren, zijn veroordeeld. Sommigen hebben 14 dagen, anderen 2 maanden, weer anderen 3 maanden gevangenisstraf gekregen. — Een 13-j arig zoontje van den landbouwer I'. te Loon, onder Assen, kreeg twist met zijn zusje, van wie hij een boekje wilde hebben .De ouders stelden den knaap in het ongelijk, waarop hij geen eten wilde hebben. In plaats van naar school te gaan ging lirj daarop naar den stal, waar hij door ophanging een eind aan zijn leven maakte. --- Een Bullsch Goudveld. Kr 13 goud ontdekt in het Kifelgebergte (D.) nn wel In vrij groote hoeveelheid. o_> een strook vau ongeveer 6 tot 8 K.M. lang komt het goud In korreltjes en blaadjes voor. Sommige korreltjes zijn zoo groot als een erwt. Gemiddeld bedraagt het goudgehalte van den bodem tusschen V 4 on 39 gram per kub. M. Door de gunstigo ligging van het terrein Is goudgraven er reeds winstgevend, als er slechts 1/R gram l>cr kub. M. gevonden werd. Er Is réeda een consortium van goudzoekers gevormd. Behalve goud wordt er magneslt, platina, zilver en anthnonium gevonden. --- De nieuwe mode-operette. Het lustige Wecuwtje hebben we gehad, de Dollar-prinses hebben wc gehad, wat is mi aan do beurt? De kuische Sussnna,. voorspelt de N. K t. Ct. Vermakelijker operette heeft de verslaggever iv lang uiet gezien. De muziek is wel niet bijzonder, maar bevat toch een paar alleraardigste deunen, die stellig dadelijk nagezongen zullen worden. En do operette zelve is een aaneenschakeling van de koddigste scènes. Er is onbedaarlijk gelachen en daverend geklapt na elk bedrijf. Do voorspelling is niet gewaagd: „Die keusche Susanna" zal. de succes-operette van dit seizoen zijn. --- Nederl. Schaatsenrijdersbond. Onder voorzitterschap van mr. M. Mz. van H.eloma, van Heerenveen, werd Zaterdag te Utrecht de algemeene vergadering gehouden. Met luide instemming nam de vergadering kennis van de mededeeling, dat de voorzitter, mr. Van Ileloma, op zijn besluit, om als voorzitter af te treden, is teruggekomen. Een krediet van f 450 werd verleend ten behoeve van de wedstrijden en een van f 400 voor subsidie, indien door particulier initiatief hardrijders naar het buitenland worden gezonden. Besloten werd tot een proefzeilwedstrb'd op schaatsen, voor welken wedstrijd de bond enkele medailles zal beschikbaar stellen. Slaagt de proef, dan zullen meer dergelijke wedstrijden gehouden worden. De amateurs W. H. Taconis te Heerenveen en S. Koning te Groningen hebben verzocht, in het komend seizoen opnieuw in training te worden uitgezonden. Aan Taconis is dit gaarne dadebyk toegestaan en eveneens aan Koning, nadat een ingesteld onderzoek heeft uitgewezen, dat ook deze zich den vorigen keer op niet onbevredigende wüze te Davos heeft geoefend- De brandende aardgasbron by Hamburg. Te Neuengamme, bij Hamburg, is toevallig een aardgasbron aangeboord, die al spoedig in brand stond. We lezen er van: „'s Avonds is de vlam mijlen ver zichtbaar en zelfs — op 10 KM. in den omtrek — hoorbaar. Duizenden tijgen nacht en dag naar Neuengamme om dit zeldzame schouwspel te zien en de herbergen zijn overvol. Een dubbele bron van inkomsten schijnt aldus voor de streek ontsloten te zjjn. Daar de waterzuil, die er eerst na de aanboring opwelde, 245 meter hoog opspoot, moet het gas onder een spanning staan van tenminste 25 atmosfeeren. De vlammen branden heldergeel, doch eerst op eenige hoogte boven de opening. Van onderen vertoonden zij een wondermooi blauw licht." 't Is wel een zeldzaamheid, zoon aardgasbron, vooral. in het noorden van Europa. Vroeger schijnen ze hier veelvuldiger voorgekomen te zijn. In onze kronieken leest men nog al vaak van onderaardsche vuren. Zoo o.a. van een bij het Roode Klif te Stavoren. Natuurlijk werd destijds de uitbarsting van zoon aardgasput aangemerkt als een voorbode vau rampen en ongemakken. --- VRAAG. EN ANTWOORD. Vraag. Kan c:n weduwe, die een inkomen ontvangt van vijf gulden per week en zich daarmede niet genoegzaam kan redden, haar dochter aanspreken, welke goed bemiddeld is, om ook wekelijks nog iets bij te dragen? Tot wien moet zij zich wenden? Harlingen. P. J. Antw. De Wet zegt, dat de kinderen verplicht zrjn hunne ouders en andere bloedverwanten in de opgaande linie, wanneer zij behoeftig zijn, te onderhouden. Dezelfde verplichting rust op de schoonzoons en schoondochters, doch eindigt, zoodra de schoonmoeder opnieuw trouwt, en ook zoodra diegene der echtgenooten, door wien de zwagerschap bestond, en de vilt dit huwelijk geboren kinderen overleden zijn. Bovenstaande verplichtingen zijn wederkeerlg en rusten dus ook op de ouders en schoonouders ten opzichte hunner kinderen en behuwdkinderen. Het onderhoud wordt eventueel geregeld naar evenredigheid der behoeften van dengene, die hetzelve vordert, en het inkomen van dengene, die tot dat onderhoud verplicht Is. Alleen de vader en de moeder zijn niet verplicht een geldelijke tegemoetkoming te geven, indien zij aanbieden het behoeftige kind bij zich in huls te nemen. Bedoelde weduwe zal dus haar dochter wel om meerder onderhoud kunnen aanspreken. De Rechtbank zal dan moeten beslissen, of de dochter tot onderhoud verplicht Is endantevensdeuitkeering vaststellen. De weduwe zal zich moeten wenden tot een advocaat, of tot het Bureau van Consultatie to Leeuwarden, Indien zij een bewijs van onvermogen van den Burgemeester harer gemeente kan krijgen. Vraag. Wat wil bedriegelijke bankbreuk feitelijk zeggen* Wieuwerd. H. P. Antw. Het strafwetboek heeft enkele artikelen gewijd aan de benadeeling van schuldeischers door hunne schuldenaren. Zij onderscheidt „eenvoudige bankbreuk" en „b o d r 1 e g e 1 Ij k e bink* b r e u k", en stelt op 't eerste feit een maximumstraf van één jaar, op 't laatste feit een van zes jaar. Beide misdrijven kunnen slechts gepleegd worden door kooplieden, die zijn failliet verklaard of tot gerechtelijken boedelafstand zijn toegelaten, alzoo niet door particulieren, voorwfe andere strafbepalingen gelden in analoge gevallen. „Eenvoudier. bankbreuk" pleegt de gefailleerde koopman, die buitensporige verteringen heeft gemaakt, of die op bezwarende voorwaarden geld heeft opgenomen om aldus zijn faillissement uit te stellen, hoewel hij wist, dat dit niet meer was tegen te houden, en tenslotte ook hij, die zijn boeken niet in ongeschonden staat te voorschijn bren. t ..Bedriegeliike bankbreuk" pleegt de gefallleerde koopman, die ter bedriegelijke verkorting van de rechten zijner schuldeischers, hetzij lasten verdicht of heeft verdicht, hetzij baten niet verantwoordt of niet heeft verantwoord, hetzij eenig goed aan den boedel onttrekt of heeft onttrokken, die eenig goed om niet of klaarblijkelijk beneden de waarde heeft verkocht, die een zijner schuldeischers boven de anderen bevoordeelt op een oof.<*nblik, dat zijn faillissement onvermijdelijk was, en tenslotte ook hij, die niet voldaan heeft, of niet voldoet aan de op hem rustende ver-lichtingen ten opzichte van het houden, bewaren en te voorschijn brengen van boeken en papieren. Voor hem, die geen koopman is in den zin der Wet, bedraagt de maximumstraf voor het plegen van laalstfrenofmde feiten 4*_j jaar. Vraag. Zou umü kunnen zeggen, welke literaire Friesche tijdschriften tegenwoordig worden uitgegeven en door welken uitgever? Zijn u ook bekend prijs en uitgever van een Hollandsch- Friesch woordenboek? T. , W. Ande r t. 31 j u ch t on Rjucht, by C. W. Elsma to Ljouwert. For j i t m y net, fen It Sel'kip for Fryske tael- en skriftenkennisse. It Frysk Wirdboek (Frysk-Hollânsk) wirdt útjoun by Meijer en Schaafsma to Ljouwert. It komt op in tritich goune. Via a g. Is v ook bekend het bestaan van __n Friescho Grammatica, en van een Friesch Woordenboek? Bestaat er ook een geschiedenisboek, dat voornamelijk handelt over Friesland? Zoo ja, waar zijn die boeken dan te verkrijgen? A. K. A. And er t: Der blsteane: „Beknopte Friesche Spraakkunst" fen Mr. Ph. v. Blom, en „Lyts. Fryske Spraekleare" fen De Clercc en Postma For 't Wirdboek sjuch boppe. Alde skiedkindige wlrken oer Fryslân bisteane der to folie, om «e hjir allegearre op to neamen. Nijen binne der net. Allinne hat Mr. Ph. v. Blom in „Geschiedenis van oud-Fi .esland" skreaun. Dy is, nel't ús fo- stiet, to Ljouwert by Meijer en Schaafsma to krtjen. Vraag. Naar aanleiding van het artikel „Grasland in het najaar", voorkomende in het no. van 5 dezer. Ik zou gaarne naderen uitleg willen hebben van den volgenden zin: „Als gehooid wordt, tweederde kainiet en eenderde slakkennieel, en als geweid wordt omgekeerd." Nu wil ik wel aannemen, dat deze manier van bemesting goed is, doch het „waarom" is bij mij van even groot belang, reden waarom ik zoo vrfj ben dit verzoek tot u te richten. J. L. L. Antw. Als gehooid wordt, wordt al het voedsel, dat het gewas aan den grond onitro. , van het land weggehaald, terwijl bij weiden de mest van het vee op het land achterblijft. Nu wordt door het dierlijk lichaam eenig phosphorzuur vastgehouden voor de vorming van beenderen enz., terwijl het kali nagenoeg geheel weder in den mest wordt teruggevonden. Bij weiden heeft derhalve wel verbruik van phosphorzuur (slakkenmee'X plaats, maar heel weinig van k__. let (kali). Een grasgewas verlangt ongeveer driemaal zooveel kali als phosphorzuur, hetwelk dus kl) hooien moet worden teruggegeven. --- Dr. J. A. H. _. d. BRINK spreekt Zondag 20 Nov. niet te Luinjeberd MAAR te OLDEBOORN, -n het Hotel MEIJER. Aanvang 7 uur. Entree 10 cent. Debat vr _. Federatie Schoteriand 8. D. A. P. % Heden ontvangen: JEI BOCKBIER. jGK.W. J-v. d. VLUGT. ALBERTS & KLUFT. 4, 6 en 21, __kivi__t-a_,_Eiï^x>-___]s_ï — Tel-FOON 1391. — Fabriek van Elecüche Installatiën in Stoomschepen, Fabrieken. Slachthuizen, Villa's en andere groote Gebouwen. GEMEENTE CENTRALE'S. ELECTRISCHE LIFTEN, KRANEN, HUSCHWERKTUIGEN, SCHAKELAPPARATEN. Vertegenwoordiger F. BAKKER te Kollum (Fr.). BOUMA'S ztnvHis 1 iofodhißoiie Levertraan. I Prijs f 0,45 met inbegrip der flacon. B Apo_h.k«rMÄ Heerenveen. | Toanielselskippen! Oan 'e printerlj fen It „Nieuwsblad fen Friesland" Is to krijen: MEMME LIET, toanielstik yn 5 bidriuwen, fen W. VRIJBURG, prils _ I.—, Ek to krijen yn 'e bookhannel fen K. V. o. VELDE, op 'e Nijestêd to Ljouwert. (6 mftnljue, 4 frouljc, 2 beru.) V e rtr-ou w en Het ïich aanschaffen van een Orgel ol Piauo ie en blijft toch maar een kwestie van vertrouwen. Nu bestaat mijne zaak al reeds sedert 1894, mijne omzet_ is van jaar tot jaar toegenomen, vandaar dat ik beslui, moest, uitbreiden en thans •en Piano en Orgelmagazijn heb, hetwelk 25 Meter frontbreedte aan de itraat heelt. .Oüuen hewyzen Vau volkomen lovr e_)iii_iiwiri____n_-___-ra_n_rTTTe ê__k. __&. Ca-. ME-AALDMAD-UMPER 70 pCt. Stroombespering. Circa 1 Walt per N.K". — Branden in alle richtingen. — Prijzen ep aanvrage. Allgemeine Elektricitäts öecellschaft Insta-Satiebureau AMSTEROAM, Keizersgracht _2I LXXVII Tel. no. 5112. SlOiciAAs; WfÊÊ> PAKKET, om een heele familie 24M GELüKK;G tö maksn. ® (ty 1. Sp_ OOfci-_ van GEBR GRIMM. (Gouden G.-ms, Hans en Grietje etc) mot 50 platen. 2. Sneeuwwitje, geïllustreerd, 3. A_schep_et_ie. „ 4. Roodkapje, „ 5-8. Vier boekjes met grappen en Klucnten, vr.-. r Oud en Jong. 0. De gelaarsde Kat, geïllustreerd. 10. Robin.on Crusoe, » l - E«n Gooohelboekje. 12-17 Zes lieve Prentei_oe_jes met gekleurde platen. 18. Een aardigheid voor Dames. 19. Een Kinder Leesboek met platen, 20. ABC Prentenboek. 21. Een mooi Gezelschapsspel. -"2- „ Nieuw Damesboek (roman). 23. Nog een groot 4° Prentenboek. *-4-_5 Twee boeken Zeerooversverhalen. tü___.mJ>nich<;c<'.lec,io va» 25 n(>s. laveren wy llÄnli- °°K °P een «usendebiet, voor (o'-r^el.r J_i" °P °atZ™S>* van postwissel (Oi /egeis) waarbij vermeld: »FHi_il,»*_._ w_t» boekh-ndel EXCELSIOR, Freder.k __l_Ä,kre* / 189, Am__e. d.im. "eidrikstraat ---