Persnieuws. De kieswet-wijziging en de kleine partijen plaatst de „Nederlander" boven een beschouwing over het regeeringsvoorsteL om de kleine partijen uit de Tweede Kamer te weren. Het c.h. orgaan herinnert daarbij even aan verschillende uitspraken in het verslag van de Staatscommissie, welke bet evenredig kiesrecht beeft voorbereid. leder stelsel, zoo luidde de uitspraak 0.a., moet zich tevtreden stellen met het doel zooveel mogelijk te naderen. Maar hierop moet dan ook Welbewust worden afgegaan, wil er nog sprake zijn van een stelsel van evenredige vertegenwoordiging. Het Mad schrijft dan 0.a.: ..Wij laten geheel in 't midden de vraag, of het gewerascht is, fracties van 1 of 2 laden onder aM'e omstandigheden uit de Kamer te weren. Er zijn in vroeger ttjd eenlingen in de Kamer geweest, die daar hun plaats zieer waard waren. Wij denken b.v. aan Groen van Prinsterer In een bepaalde periode, aan Wintgens e.a. Men kan evenwel het standpunt innemen, dat het beter is dat een partij een zekeren groei heeft bereikt, alvorens zij in het parlement haar intrede doet. Dat is een te eerbiedigen, en zelfs zeer goed te verdedigen zienswijze. Maar indien men dit wil. kan men bezwaarlijk in de grondwetten laten staan, dat de Tweede Kamer ..bestaat uit hondeoid leden, gekozen op den grondslag van evenredige vertegenwoordiging". In den aarthef hebben wij hierboven eenige zinsneden geciteerd, waarmee het Verslag der bekende Staatscommissie opende. Zinsneden, die slechts exioma's naar voren brachten, ter inleiddng en belichting van de materie. Als mem ze nog eens herleest, zal men zien, dat binnen bet stelsel van de evenredige vertegenwoordiigijig verschillende vragen zijn op te lossen, maar niet deze, of aan een partij, diie dlein vollen kslesdeeler haalt, een zetel behoort te worden toegekend. Een ontkennende beantwoording van die vraag ia voor de commissie loslatirtg van de evenredige vertegenwoordiging. De memorie van toelichting schijnt zulks te erkennen, want ze zegt, dat „toch ten aanzien van de boven de grens uitkomende partijen aan het systeem, der evenredige vertegenwoordiging geen afbreuk wordt gedaan". Zelfs dit Is slechts betrekkelijk juist. "Want die partijen krijgen méér dan haar toekomt, zonder dat de feitelijke onmogelijkheid, de evenredigheid volledig te effeotuieeren, daartoe noopt. Maar bovendien eischt de grondwet, dat rilet slechts ten aanzien van een deel der aan het systeem der evenredige vertegenwoordiging geen afbreuk wordt gedaan, maar ten aanzien van alle groepen. Immers zij eischt zonder voorbehoud verkiezing van de leden op dlan grondslag van evenredige verte,-genwoordiging. Natuurlijk voorzoover evenredigheid mogelijk is. Practische moeilijkheden zijn daarbij te overwinnen. De evenredigheid moet benaderd. Maar haar opzettelijk prijs te geven waar zij volledig bereikbaar is, schijnt kwalijk miet het grondwettelijk voorschrift te vereenteren". * * * --- Kieswet-wijziging. Meer dan ooit is het noodig, zegt „Het Volk", de democratie te versterken, opdat zij zich in deze dagen bekwaam toont en de overheid in staat stelt, die maatregelen te treffen, die de crisisomstandigheden eischen. Het is daarom noodzakelijk, niet terug te deinzen voor ingrijpende veranderingen in de organisatie van de democratie; het is anderzijds zaak, ter dege toe te nea, dat de wetswijzigingen, die men thans aanbeveelt en worstelt, niet strijdig'zijn met bet weeën der democratie en de demooratiedhe beginselen niet aantasten. „Staan wij orm dietse redenen afwijzend tegenover de dezer dagen gepubliceerde conclusies van de oomnntosie-Koöllen, wij meenen, dat er alle xeden ie, hert Weteontwerp tot herziening van de kieswet In de hoofdzaak te ondersteunen. Dit wetsontwerp bevat anaatregeïan tegen den misstand, dat kleinen polltleken groepen de toegang tot die vertegenwoordigende lichamen zoo gemakkelijk wordt gemaakt, dat de aanweaigWeiWl van talrijke kleine „fractlels" den arbeid dezer Hchamieai ten zeerste bemoeilijkt. Nu in dan toon dier Jaren gebleken te, dat het gezond verstand niet bij machte Is om het sectarisme uit d« Nedertandaohe politiek te wieren, is ingrijpen onvermijdelijk. De dooiMretende versnippering verhindert het tot stand komen van een „werkmieerderheid" in parlement en gemeenteraden en verzwakt zoodoende de democratie. Tot de Tweede Kamer zal volgens het wetsvoorstel slechts dïle partij toegang krijgen, die op haar lijsten ten minste drie maa/1 den klesd'eeler, 3 pirooent van alle uitgebrachte stemimein vereenigt. Daarnaast zal bij alle verkiezingen, ook die voor provinciale staten en gemeenteraden, eien waarborgsom van f 250 per lijst worden gevraagd; dit geld is verbeurd, zoo de lijst niet ten minste éénmaal den kiesdeeler weet te behalen. Ernstige wan toestanden vereischen groote middelen. Aan een regeüing, als thans wordt voorgesteld, zijn ongetwijfeld nadeelen verbonden. Doch de bezwaren vallen naar onze overtuiging weg tegenover de dringende noodzaak, aan de parlementaire democratie de kracht te verleenen, die zij behoeft. Het is een paardenmiddel? Wij ontkennen het niet. Doch het groote belang van het doelmatig functtonmeeren vian de defmoceatteche organen wettigt de aanwending van een paardenmiddel volkomen. JVTen kan niet werkloos toelaten,, dat eiJgienwijigheld en oVersdhottlng van 't gewlldht van persaoonlijke afwijkende inztoht/Mi de Nederlandsche democratie kapot maken. De instemming die het wetsontwerp reeds vond In een groot deel van de katholieke pars, zall de woordvoerders van de kleine partijen doen zeggen, dat de „groote partijen" den voorgestelden maatregel uit hebaucht toejulchlen. ' Wij zullen de beeOhuldigers laten praten; voor ons speelt de enkele «etel, dien wij met deze regeling wellicht winnen, geen rol. Voor ons geldt slechts het belang van de democratie; lang genoeg hebben wij met het secta/risme te kamipen gehad om te wetlen, dat het alleen met harde hand te tenwnen Is. Een waarborgsom van f 250 lijkt ons niet zoo hoog, dat het elsdben van deze som alls een bevoordeeMing van kapitalistische groepen kan worden beschouwd. En de vraag dringt zich o,p, of voor de gemeenteraden en provinciale colleges niet steviger maatregelen gewenscht zijn", --- Berichten uit Stad en Dorp. Volksfeest. HARKEMA-OPEINDE, 6 Aug. Onder begunstiging van fraei zomerweer i 9 bij de verlofzaak van den heer R. v. d. Veen alhier een volksfeest gehouden. De uitslag van de verschillende spelen is als volgt: 1. Ringfieteen door heeren. Prijs f 5 J. Elzinga, premie f 4 K. Elzinga. 2. Jas in de korf aantrekken. Prijs f 4 D. Hiemsira, premie f 3 W. Borger. 3. Stoelendans. 40 deelneemsters. Prijs f 3 mej. W. v. d Veen, premie f 2 mej. A. Nieolai- Schievink. De zweef van Herder was aanwezig Er was veel publiek. Alles had een ordelijk verloop. --- Ooievaar door een trein aangereden. STEENWIJK, 7 Aug. Wij hebben maar weinig ooievaars in deze omgeving en toch werd er gisteren één door een trein aangereden en gedood. De gedoode vogel had aan één der pooten een ring, geikenmerkt Museum Nat. Hist., Leiden - Holland 15422. Deze ring is toegezonden aan den directeur van genoemd museum. --- DRACHTEN /Ig\ DRACHTEN BUITEBFEEST lil HOOGESCHOOL N.BONDVA» WtJ ■«"■»««*■ BIJVEREENIGINGEN TILBUBG "WBWmH1!1 jU||**************************************^^ I ' -V ■ "■'i 2'A uur: Défilé - Springconcours - Patpouille-springen - Serie Jachtrit Hoogeschool-dressuup O. Scbumann - Historische quadpillc (gecostupieepd) tijdvak 1500-1900 ■ Entree f 1.- (iïutostalling concoursteppein) _wy aT1 de Grayter fax |fï Ik 1* Zoon N.V. ,|| j °Plafc«l. docr £*$■' ipMMHH| BEWIJST DE BETERE 1111*! KWALITEIT ■ cfie..k^cIA^E B Prilzen p" y» p°nd ■ IfOFFIE ■ Paarsmerlc. , 50 I CITN POND VIoQIIS 1 Blauwmexk .45 I VEP^1 1 Roodmerk 40 I V Z pond) ■ Qranjemerk 30 ■ .. in et. p-l!i pn(i Groenmerk....... 20 nïM'A -ril ie ■ priixw- ,si H*««»!«Z——— ■ onder merk ...... 15 I 0"* I Javakoffie met mout ~. 12 c«ldis "" Coffeine-vrije . . .p. bus 60 _____ug»mM__mm Koffiestroop * • » „busje 16 Peekoffie ....»„ pakje 5 ADVERTEEREN IS DE SCHAKEL TUSSCHEN KOOPER EN VERKOOPER --- IN HET TROPISCH OERWOUD (NATUUR en TECHNIEK). Een man baant zich een weg door de bijna ontoegankelijke wildernis. Na dagen moeizaam worstelen heeft hij blijkbaar zijn doel bereikt. Hij houdt halt bij een geweldige boom en maakt aanstalten dezen woudreus te vellen, maar zijn bijl stuit af op het glasharde hout. Hij keert terug om hulp te halen, vele werktuigen worden beproefd maar tevergeefs. De techniek versaagde echter niet en tenslotte moest de schijnbaar onoverwinnelijke met vele soortgenooten toch het onderspit delven. Zij werden nu getransporteerd naar de VELO Waschmachinefabrieken in Holland. De man had het goed bekeken : „Alle hout is eeen waschmachine-hout". Eiken rot, grenen werkt, maar TEAKHOUT BLIJFT HARD EN ONVERANDERD! VELO WASCHMACHINES worden op proef geleverd door de filialen HEERENVEEN, DRACHTEN en 00STERWOLDE. Hand-machines Vanaf f3o.— Electr. „ „ t 58.75 --- Naast ons ZOETEMELKS KALFSVLEESCH is vanaf rieden GRASKALFSVLEESCH verkrijgbaar. LAPPEN 40 et p. pond. GEHAKT en SOEPVLEESCH 30 et p. pond Voor reclame deze week 3 pond VERSCHE WORST voor 75 cent, Aanbevelend LI. PRINSEN, Lindegracht, Heerenveen. EGBERTS WORMOLINEI FAALT NIMMER. HET MIDDELTEBEN INGEWANDSWORMEN J --- Pas ■ zij sluipen _Jp3M naar binnen p^3^»-] • moor Rodent roeit ze 50 cent I uit. - Verblijfplaatsen ♦„■,.■» dtw. I von rotten en muizen g_ I worden vaak in één J 7. ÜL / noeht gezuiverd door •*■* / Rodent. In Uw huis f en in kippenhokken, **£** winkels, pakhuizen en boerderijen, doet tTdonfuoV* Rodent wonderen. **» *■ *>od*<." Asó ■^■TTn»Tni7iTm^rAte Imp.: Fo. B. MEINDERSMA - Den Haag --- *_4_Ë_thtk -*-■.> -*2*BJ Bk ;' ;W . 43f ■ ■ "*=£ B*. aMJjS «* #*" 'dMft >■<" fl Hk, ■ ■-■■;■"■■-v-- ■ " '■';:Av;.^''V:ï,;.!S:. Bjk w..:■>?:¥;■. ' . Dat gaat zoo den heelen sfek. dag door, Perl hier - Perl ™iHBBHfaIÉBHB| daar - overal Perl. En de ( M, JÊ _m\ menschen hebben gelijk. MW TM A t Is heerlijk drinken. Als Jl Ü ik even de kans krijg, pfwßp neem ik ook m'n Perl V tusschen de bedrijven door. IfSÉÉSsj W Dat verfrischt me en wekt me op. lemand, die iets ff i frisch en zuivers wil heb- V ben, raad ik altijd Perl aan, da's heel wat beter /N MEDISCHE KRINGEN M en gezonder dan die is men voJ lof over Perl, omdat gm . ... Perl geen chemische kleur- of V ''M ja meneer, ik kom bi| UI - *maafcmidde/en bevaf en meewerkt J| ifltiSäW&i*. Weer Perl aan *-'e '"standhouding von de I^PI « ÉPV gezondheid van /ong en , S G£a natuurlijk. A//een Hero bnï I | '■■i * Perl maken. --- Vereeniging van Levensverz. en Lijfrente, DE GROOT NOORD-HOLL. VAN 1845, AMSTERDAM vraagt ACTIEVE AGENTEN lop provisie en toelage. Brieven te richten aan F. ANOREE, Ruysdaelsfraat 22, Huizum Leeuwarden. Levering van alle soorten Drukwerk HANDELSDRUKKERIJ HEPKEMA --- =^^=^s^^=ï^ Een prachtgelegenheid om /n l/v/ spotgoedkoop MEUBELEN te koopen! belang Een der grootste meubileerinrichtingen met toonkamers In diverse groote steden is bereid aan solide personen onder strengste geheimhouding tegen ~ zeer aannemelijke betalingsconditie* \po/ 1 meubelen, bedden, tapijten, haarden, etc. te leveren. Rente of i.tl andere kosten worden NIET berekend. Zeer scherp gecalculeerde q\\ • prijzen. Honderden kamers en losse meubelen om keuze te v maken. Franco levering naar alle plaatsen. Tal van tevredenhelds- At betuigingen van koopers ter inzage. Voor uitvoerige inlichtingen m gelieve te schrijven onder No. 493 Bureau van dit Blad. --- Vrijzinnige kiosvereeniging gemeente Heerenveen. HEERENVEEN. Ten einde bij de komende verkiezing van leden van den gemeenteraad samenwerking te krijgen van de Vrijzinnige ikieaers in de nieuwe gemeente Heerenveen, is er onlangs, op initiatief van de besturen d«T plaatselijke kiesvereenigingen te Oudeeahoot en Nijehorne en de afdeeling Heerenveen van de Liberale Staatspartij de Vrijheidsbond, een vergadering gehouden, waarin besloten is tot oprichting van een Vrijzinnige kieevereeniging, die zich uitsluitend ten doel stelt om de verkiezing van Vrijzinnige candidaten tot leden van den raad te bevorderen. Het reglement der nieuwe vereeniging ia ruim gesteld, zoodat het te aanvaarden is voor alle vrijzinnige kiezers, die hei groote belang van samenwerking inzien. --- Uitslag melkerscursus Oldeboorn. UTINGERADEEL, 6 Aug. Hedenavond >s de eindles gehouden van den melkerscursue op de boerderij van den heer S. S. Dijkstra Jr. te Ooeterboorn. Tegenwoordig waren: voor de Fr. Mij. van Landb. de heeren ir. K. Zijletra, adj.-eecr., Heida van Kortezwaag en Tiesinga van Haule; voor de afdeeling voorz. Oosterhof, de heer S. J. Bottema (als jurylid) en de secretaris. Aan de volgende 5 cursisten werd een diploma toegekend met het achter hunne na. men vermeide aantal punten: Hoteke Brouwer (188), Hinke Dijkstra (186), Sjoukje de Vries (186), Aukje Oosterhof (188), Jeen de Spa (181). De theoretische lessen werden gegeven door de heeren E. Kuiper, beheerder der zuivelfabriek te Oldeboorn en E. W. de Jong. veearts te Akkrum. --- Gevaarlijk spel. BERGUM. Baldadigen hadden op den »veg naar Quatrebras 's avonds laat een stroopop geplaatst, zeer ten ongerieve van chauffeurs, die op het gezicht ervan naar de remmen grepen en stopten. Een echter liep er niel in en reed den etrooman onderstboven. Evengoed een gevaarlijk spelletje, waar de politie een stokje voor steken zal. --- De slaboonen blijven duur. WARNS, 7 Aug. Wae over het algemeen onder de tuinbouwers de gedachte gevestigii, dat de slaboonen, mede wegene den overvloedigen oofjet, zeer laag in prijs zouden worden, thans blijkt dat wel anders. Naar men ons mededeelt, worden nog prijzen van 10 â 11 et. per kilogram gemaakt, wat voor dezen tijd des jaars vrij duur ie te noemen, --- Dijbeen gebroken. APPELSCHA, 7 Aug. Toen hier gisteren eenige timmerlieden bezig waren met het afbreken van een oude schuur bij de woning van den heer W. Wielinga, stortte onverwacht een gedeelte muur naar beneden, juist op het moment dat het driejarig meisje van W. daar aanwezig was. Zij kwam gedeeltelijk onder het vallende puin terecht. Met een gebreken dijbeen werd het kind er onder vandaan gehaald. Nadat door den ontboden geneesheer een eerste verband we* gelegd, is zij op zijn advies naar het Acad. Ziekenhuis te Groningen vervoerd. --- Mond- en klauwzeer. LEEUWARDEN. Gedurende het tijdvak van 29 Julï tot en met 4 Auguste -sijn 'n Prieefianid 144 gevallen vam mond- en kfliauwzeer geconstateerd, en wel .in de gemeenten Baapderadeel 4, Doniiawerstal 3, Franekeradoel 1, Haskeiriand 2, Heerenveen 9 Henl