ONZF MAANDELIJKSCHE WERKZAAMHEDEN NOVEMBER OF SLACHTMAAND Nauwelijks had de maand November haar intree gedaan of de sneeuw viel reeds in dichte vlokken neer, terwijl de nachtvorsten, die tot dusver vrijwel uitgebleven waren, plotseling vrij streng optraden. De bladeren der boomen wi9ten het dit jaar lang vol te houden, maar tegen vorst zijn ze niet bestand; aan de laatste bloemen werd geen gelegenheid gegeven om afscheid te nemen. 's Morgens stonden ze verstard op haar stelen om zich niet meer te ontplooien. --- Voor de veehouders waren deze voorboden van Thialf het sein om het melkvee naar den stal te laten verhuizen. Velen waren daartoe reeds eerder overgegaan, want het is beter, dat de boer zelf den tijd van het opstallen bepaalt, dan dat hij hiertoe door de omstandigheden gedwongen wordt, 't Verdient steeds aanbeveling om de dieren bij droog weer op stal te zetten, zoo mogelijk na een paar zonnige dagen. Komt het vee met een vochtige, meestal vervuilde haarvracht naar binnen, dan kunnen hardnekkige huidaandoeningen daarvan het gevolg zijn. Reageerdens op tuberculine worden bij mekaar gezet om ze straks zoo spoedig mogelijk van de hand te doen. Een inspectie op huidziekten kan tot gevolg hebben, dat behandeling noodig is. Arme rude en schurft zijn huidziekten, die ook de verzorgers vau het vee bedreigen. Dijen en uier van het melkvee worden kort beknipt.. opdat geen stof in de haren bMjft hangen. De pas gestalde dieren zijn nog aan lage temperaturen gewend. Door een goede ventilatie (jammer, dat op vele boe-derijen ventilatie zonder tocht te veroorz' ken niet mogelijk is) kan er voor gezorgd worden, dat ze gehard worden, zoodat ze ook in den winter iii een frissche omgeving gehouden krnnen worden. In den regel zijn de stallen te warm, waardoor de dieren verslappen; de temperatuur dient 18—15 gr. C. te zijn. Een thermometer is in den stal ('een luxe. In de gemengde bedrijven voert men eerst de spurrie op, 'Ie knollen kunnen wel < enige vorst verdragen. Voor een goe<*i melkwinning is hot van belang, dat kool ~nnen en knollen n ü 't melken verstrekt worden. Bietenkoppen en -bladeren kunnen na een regenperiode erg vuil zijn. Dergelijk voedsel verminderd de molkgift en geeft veel kans op vermagering en diarrliee. Het is goed, dat het weiland kaal den winter ingaat. Het jongvee kan er voor zorgen, dat dit gebeurt. Door de nachtvorsten wordt het gras smakelijker en brozer, zoodat ook de geilplekken grootendeels worden afgevreten De mestflatten worden uitelkaar geslagen, wat in het voorjaar een regeknatigen grasgroei bevorderen zal. De greppels krijgen een flinke beurt, want grasland ' behoort in den winter droog te liggen. --- \wm7A Hr JÊ £k Bfcln • Bk --- De waarde van de scharrelruimte in het kippenhok in de wintermaanden. Er js in dan loop der jaren een groote vooruitgang gekomen im de gemiddelde eierproduclie der hoenders, hetgeen voor een deel ie toe te schrijven aan de gevolgen eener goed doorgevoerde teeltkeuze, doch anderdeels ook aan de verbeteringen, die men in voedering en huisvesting heeft weten aan te brengen. Het is over het laatste, dat wij het thans gaarne eens willen hebben. Wat ie de beteekenie van de scharrelruimte? Onder de soharrelruimte moet worden verstaan een behoorlijk verlichte, goed beschutte ruimte, waar de dieren gedurende een groot deel van den dag bij slecht weer naar voeder kunnen zoeken. Vroeger was zoon soharrelruimte wel eens aanwezig in een nabij gelegen schuur of doreohvloer. Wanneer men de kippen bij de boerderij gadeslaat, zal men zien, dat ze verschillende plekjes weten te vinden, waar ze tegen weer en wind beechut loopen, doch dit zijn vaak plekjes, waar hun de gelegenheid tot voeder zoeken, dus tot het nemen van beweging, ontbreekt. Slechte een enkele maal is het een openstaande stal, waar de dieren eens kunnen rondscharrelen. Hoogst zelden biedt echter de schuilplaats, die de kippen weten te vinden op de boerderij, hun iets anders dan beschutting. Hoe geheel andere ie dit," wanneer de soharrelruimte voor hen speciaal ingericht wordt.-Toen men eenmaal zoover was, dal men deze behoefte der hoenders ontdek! had, combineerde men de slaapgelegenheid met de echarrelruimte en vergrootte men het naohthok tot een schuurtje. De slaapgelegenheid werd daarbij boven de meetplank aangebracht, terwijl voeder- en drinkbakkeo boven d-f-n grond werden geplaatst. Hierdoor verkreeg men, dat het geheele bodem] oppervlak voor soharrelruimte kon worden benut. Ook de legnesten plaatste men buiten tegen het hok aan of op voldoende afstand boven den grond tegen den binnenwand. Men reken e voor de scharrelruimte vier kippen per vierkante meter bodemoppervlak. Het resultaat van een dergelijke huisvesting is, dat de dieren nimmer onnoodig aan slecht weer behoeven te worden blootgesteld. Zoodra het winderig is, te regenachtig of al te koud, houdt men de dieren rustig binnen. Ze kunnen dan toch niet profiteeren van hun vrijen uitloop en zullen zich bezig houden met naar graan te scharrelen op den bodem van de scbarreiruiuite. Zoodra het weer zulks toelaat, kan men de dieren naar buiten laten. Wij beelden hierbij een hok met scharrelruimte af, dat geheel is ingericht om de dieren onder alle omstandigheden een behagelijk verblijf te verschaffen overdag zoowel als des nachts. Het hok bestaat uit eem langwerpig eohuurtje, dat aan een zijde ter halve hoogte van gaas is voorzien. Hiervoor bevinden zich een drietal ramen, die op iedere g?wen.*ehle hoogte kunnen worden opgehangen. Alleen onuYr het overstekende dak bevindt zich 'n kleine, door gaas afg-eeloten ruimte, welke openblijft voor luohtverversching. In het dak bevindt zich een z.g. dubbele nok, d.w.z. hier en daar komt de dak-afdekking niel geheel en al tezamen, doch blijft een kier open. Hier overheen ie een losse nok bevestigd, zoodat de verbruikte lucht hierdoor kan ontsnappen, zonder dat regen en wimd langs dien wég naar binnen kunnen komen. De tegneeten zijn aan een zijde van het bok aangebracht en kunnen van buitenaf geleerd worden. Do diepte van het hok mag niet grooter zijn dan phn. 1,75 M., wijl anders het licht niet ver genoeg naar binnen kan komen. Wil men meer kippen houden, dan verdient het aanbeveling om het hok te verlengen, wijl grootere diepte van het hok ook grootere hoogte zou vergen, wat minder voordeelig ie in de constructie. ORNIS- lloetMlerhok met scharrcïrulmte. --- Vee- en Veld kroniek CXCVI. OVER AANPASSING. November, slachtmaand, schrijvende, slaan wij wederom voor een nieuwe etalperiode, een periode waarin het veehouderehedrijf nieuwe moeilijkheden in den vorm van belemmeringen en beperkingen zullen worden opgelegd Het ie hier ailes een kwestie van aanpassing. Er ie sprake geweest van 'n inzinking in het economisch leven, maar langzamerhand komt men tot de vrij algemeene bevinding, dat het laagtepunt van deze inzinking goed en wel is bereikt. Men behoeft zich dezen toestand maar te realieeeren om tot de conclusie te komen, dal in ons land de aanpassing te wenechem overliet. Gebrek aan werkelijkheidszin? Of wellicht een te stroeve apparatuur wat betreft ons maa Schappelijk leven? Het is niet van primair belang om een antwoord op deze vragen klaar te zoeken. Maar één ding is zeker. Dat de veehoudersbedrijven zioh. zeer en in ruime mate, allang hebben aangepast. Deze zoozeer aan de wereldmarkt verankerde bedrijven werden op eenmaal, gelijk ia een wervelstorm, losgeslagen van hun bestemming en 't is vooral aan de deugdzaamheid van onze boerenbevolking te danken, dat men thans nog vrijmoedig spreken kan van een crisisniveau en dat men zich opmaakt om het aanpassingsvermogen van het geheele volk op de proef te stellen. Onze boeren hebben door toedoen van hun groote bekwaamheid het mogelijk gemaakt, dat Nederland vier jaar lang zoo zorgeloos van satisfactie boven zijn burgermanssïand kon leven. In het licht van dit geheele nationale aanpassingeproces moet men nu ook de inkrimping van den ,jnelketeum", de hernieuwde en verbeterde (?) afslachting van jonge drachtige runderen en de nog sterkere beperking van den aanfok zien. De boeren moeten weer meedoen. Beschikkende over een van nature geweldig aanpassingsvermogen, zal de boer wel weer zijn steun willen bijdragen. Als zoodanig zou men dus de nieuwe regeling met gerustheid kunnen aanvaarden. Dooh in dit aanpassingsvermogen ligt tevens de kiem der mislukking. Men kan den boer op dit punt niet narekenen. Deze onbekende factor ie het nu juist, die technisch knappe systemen omver zal kunnen werpen. Heeft men dit ter bevoegder plaatse goed begrepen? Het vermoeden ie van wel. Immers men heeft te veel melk. --- De groote springvloed in het voorjaar ie op komst en daarom wil men een gedeelte van de melk onproductief maken, dus niet steunen. Er is sprake van een contingenteering, waarbij 10 % niet zal worden gesteund. Het Handelsblad is van meening, dat er nu eenige lijn komt in onze agrarische politiek. Het groote voordeel hiervan is, zoo schrijft het blad, dat men het thans aan de boeren overlaat, op w-elke wijze ieder in i bedrijf de productie wil beperken, bijv. door mulder krachtvoer te verstrekken, door [e beesten minder lang aan te houden, enz. Aangezien de zuivel'waarde der ongeeteunde melk weinig boven eem cent per K.G. ligt, lijkt deze indirecte dwang tot productiebeperking ons voldoend, om het gewe nsohite resultaat te bereiken. Wij voor ons deelen deze zienswijze echter allerminst. Nemen wij aan een gemiddelden melkprijs ongesteund vam 0.55 et. per % vet cai een regeeringetoeslag van 0.76 et. per % vet. Dan kost 1 K.G. melk bij 3 % vet ongesteund 1.65 cent en bij do gesteunde melk wordt d"it 3.P3 et. Een eenvoudige rekensom leert ons nu, dat onder de nieuwe maatregelen (10 pet. ongeeteund) de me'ilkprije per K.G. kan dalen van 3.93 tot 3.70. Dit ie nu voor elke boerderij verschi'lend en wel afhankelijk van de boeveeltheid afgeleverde meUk en van het vetgehalte van de melk. Wil men tot een norm voor de productiebeperking van elke boerderij afzonderlijk komea, dan zal men ook het aantal koeien nog in aanmerking moeten nemen. Na veel becijfering en allerlei nuttelooze moeirte zal men dan tot hefeze'ide reeuttaal moeten komen als wanneer men alle m.4keteun met een bepaald percentage had verlaagd. De melk kan 4 cenl kosten, maar ze kan ook 3 et. koeten; op zichzelf is dit geen reden om minder te melken. Misschien is hel wel een prikkel om meer te melken, --- de boer zal blijven leveren wat er te leveren is, welke ingenieuse regeling men ook voor de uitbetaling wil treilen. Zal men de fouten en misrekeningen nu im een afslachting van 150.000 tftuke koeien kunnen verdisconteeren? Het is werk-eiijk looflijk, dat er nog deskundigen gevonden worden, die dit voor geloofwaardig willen doen doorgaan en zulks aan de regeering durven advieeeren. Uit een oogpunt van productiebeperking ia dit kwantum koeien van geen beteekenie. Indien men bedenkt, dai een 8e kaïfskoe tegenwoordig tol de oude opgebruikte en versleten dieren wordt gerekend, terwijl men a's het moest — gelijk vroeger — ook weer 14 tot 16 kalveren van één koe zou kunnen 1 rekken, dan ie heit wei] te versaan, dat geen regeering een hoeveelheid koeien zou durven opruimen, zoo groot, dat deze de melkproductie merkbaar en zienderoogen tot een vaste Kmiet terugdrong. Zelfs een tecltbeperking kan hier niet ale slui'post dienen, want hot langer aanhouden van oude melkkoeien biedt genoeg dispensatie om ook de meest rigoureuze kalveropruiming volkomen te niet te doen. De nieuwe maatregelen zijn dus op practisohe gronden zeer verwerpelijk genoeg. Dooh mochten zij economisch ook maar voor de helft verdedigbaar zijn, men sou er tol op zekere hoogte vrede mee kunnen hebben. I>e situatie is voorwaar somber genoeg. hter om redenen van socialen aard moest het platteland, neen de geheele bevolking, deze maatregelen met beeH-tf-heid afw-ijzen. Immers de inkomsten vau heit boerenbedrijf zullen er door verlaagd worden. En dit juist op een tijdstip nu de uitgaven zeer zeker weer hooger zullen worden. Zie 9teohts naar de landprijzem en de paohten. Men bedenke dat deze. verhooging geheel ios staat van de belemmeringen die mem het bedrijf oplegt, dus van de hier genoemde inkomsten ver lag i ngen. De landhouwarbeid zal door dezen noodlottigen samenloop van omstandigheden nog weer meer achtergesteld worden bij andere soorten vam arbeid. Het ie waarlijk geen wonder, dat het werkloosheidscijfer ten onzent nog sleede omhoog loopt. De landhouwarbeid geraakt geheel ingeklemd. En nu ie het niet goed, dat men uit dit feit de groeiende belangrijkheid van andere soorten van arbeid wil bewijzen. Men reconstrueert bier een verdraaid beeld. En elke aanpassing daaraan wordt tot een misgeboorte van welke planmatigheid ook. S- --- het rood even doorloopend rond het einde van de veeren, verder binnenvlag zwart. Ideale vleugelteekeningen worden evenwel sporadisch aangetroffen. Boven alles geldt de bovenkleur, zoo deze gelijkmatig is, dat dus de halskleur zrih volkomen aansluit bij de rug- en zadelkleur, zal het dier een goeden beoordeelingsvoorsprong genieten. Een harmonische overeenkomst van tint in alle seoüe's ie besMst weneche lijk. Het dier moet schitterend rood van kleur wezen, a'eof er overal eenzelfde glanf jp Ing. De bovenkleur in den hals is vaak lichlei ian.de rug- en zadelkleur. Deze kleur, welke vaak koper- of jamkleur wordt genoemd, ie »en grove fout. zoowel bij den haan als bij de hen en waar men deze fout bij de hennen aantreft, zal men bemerken, da! veelal de gevraagde fijne zwarte puntjes aan de uiteinden der ha!sveeren ontbreken. B.i,i Ie hanen mogen wij evenwel geen zwarte puning in den hals constateeren. dus let wel: de hennen een fijne zwarte punting bij de haleveeren, de haan absoluut geen zwart :n den bas. Bij de hennen is de algemeene bovenkleur rijk en gelijkmatig rood, behalve waar zwart ie aangegeven en vrij van elke schalting; de haan schitterend rood. De diepte van de roode kleur ie moeilijk aan te geven. Als ie kleur maar warm is en goed harmonisch genoemd kan worden. Meerdere maten «taal men verwonderd te •tijken, wanneer oogenschijnüjk ideale dieren me-l een zacht prijsje tevreden moeten zijn. Het kwaad schuilt dan veelal in het dons of de onderkleur. De keurmeester wenscht deze onderkteur ook warm rood. De aanwezigheid van grijs of zwart mag niet toegelaten worden en het is juiei de aanwezigheid van te veel wat wij noemen emut (foutieve onderkteur) da' het dier voor een goede bekroning buitensluit en tevens als fokdier d ©kwalificeer!. Zonder meer is de foutieve >nderkteur een zeer vererfelijke factor Hoewel elk ras zijn bijzondere eigenschappen heeft en vaak veel hoofdbreken aan den fokker geeft, wanneer de tijd is aangebroken, dat hij zijn jonge dieren moet gaan uitzoeken, is ac Red wel een van de moei'ijkete. De vraag: welke van mijn jeugdige kuikens moet ik aanhouden, is vaak moei'ijk te beantwoorden Wij weten allen, dat er op tijd, tenminste ijdens het fokseizoen. wanneer vaak de koppels te groot voor de huisvesting zijn. geiurig gesetec'eerd moet worden. Begin dan bij de hanen niet direct naar de ferete veeren te kijken, ooch let in de eerste plaats op de hals- en borstkleur. Ver'oont de halskleur de z.g. koper- of jamkleur, ian za! ook de bonptkleur steeds te licht wezen. Al is het type anders nog zoo goed, ruim ze maar geruet op. De gewensehtkleur zal nimmer verkregen worden. Een Red haan. weke pas laat in de veeren komt, is op een leeftijd van drie maanden vaak nog erg bont van kleur. Pas na den laatsten rui. op een leeftijd van 5 â 6 maan-1 n. kan men eerst met zekerheid oordeen hoe het dier in dons-, boven- en halskteur zioh heeft ontwikkeld. Wees daarom uiterst voorzichtig mei het koopen en afleveren van jonge dieren. Bij de hennen zal men veelal veel vlugger een oordeel kunnen vellen. Deze komen als regel vlugger in de veeren en ruien gemakkelijker. Wij raden de lokkers van Rede aan: wees jiterst voorzichtig met de haneneelectie; -uim uw dieren niet te spoedig op Hebt g.> hulp noodig, vraag dan een deskundige. In November hebben wij tentoonstellingen te Drachten, Sneek en Hardegarijp Bes'udeer daar vooral de beoordeelingskaanen, wlke zonder uilzondering aan de kooien bevestigd moeten worden. Wij vinden het altijd een srop dat, wanneer de bezoekers de tentoonstelling«a'en vullen, de keurmeester als regel gevlogen is. Ongetwijfeld zou door eventueete toelichtingen veel ciiliek achterwege blirv-°Ti g. --- I ADVERTENTIES f in het Extra-Bijblad ~0P EN OM DE BOERDERIJ" 30 et. per regel. Buiten de vier Noordelijke provincies 4-0 et. Kleine Advertenties omtrent KOOP. VERKOOP RUIL. enz. fl.—. Bij driemaal plaatsing van dezelfde advertentie f 2.50. :: --- 5 punten ter overweging! Nu de staltijd genaderd is, wordt de vraag actueel Wat zal ik voederen? Proefondervindelijk is gebleken, dat het gebruik van WOUDA'S „IDEAAL" en „FINAAL" f besde in MEEL- en KOEKVORM ij® Uw vee de MEESTE melk doet geven, mm Uw vee in de BESTE conditie houdt, «M Uw veevoederrekening 't LAAGST doet zijn. N. J. WOUD A's Meelfabriek N.V., SNEEK --- Najaarsziekten bij duiven. I Dr. C. 801, die op het gebied van duivenziekten een diepgaande studie heeft gemaakt, deelt omtrent verschillende duivenziekten het een en ander mede in „De Postduif', waaraan wij het volgende ontkenen. „Zoodra de maand Augustus ongeveer veretreken is, komen de duiveuzi-ekten weer te voorschijn. In het voorjaar, gedurende den opfok van de jongen, zijn er veel hokken, die last hebben van het z.g. „geel" bij de neeljongen. Vroeger dacht men algemeen, da-t dit .geel" diphterte was. maar door de bekende onderzoekingen van prof. De Blieck uit Utrecht, is duidelijk gebleken, dat in d> meeste gevallen dit „geer" toe te schrijven ie aan de triohomonae columbae. en één der vele vormen is, waaronder deze trichomoniaeia kan voorkomen. Deze ziekte is neg wel te genezen, mite men er zorg voor draagt, dat de gele membranen in den bek en de keelholte slechts verwijderd worden als ze kw zitten of wanneer er stikkiTrgegevaar aanwezig is. Het proces verloopt gewoonlijk ale volgt: Door een of andere onbekende oorzaak (vermoede'ijk door lichte verwondingen in de keelholte van de jonge duif. die gemakkelijk ontstaan kunnen, door opname van scherpe voedseldeelljesl, kan de triehomon.r.e in de keelholte een ontsteking veroorzaken. Daar er in mond- en keelholte steeds vele bacteriën aanwezig zijn. wordt deze. oorspronkelijk door triohomonas veroorzaakte ontsteking, z.g. secundair geïnfecteerd met andere bacteriën en bij microecopisah onderzeek zijn er behalve trichomonas columbae nog zeer vele .Jreelbacteriën" in de membranen aan te toonen. Hei is aan prof De B'leck en zijn assistenten gehikt, met een reincultuur van trichomonae columbae. het z.g. „geel** bij duiven te verwekken. Wanneer men nu ruw de membranen ver wijdert, maakt men in de omgev:ng van dp aangetaste gedeeltein opnieuw wondjes, die direct weer een veTder schrijden van het proces tengevolge hebben. De behandeling bestaat uit een of twee maal peT dag inwrijven van de zieke doelen en de omgeving met een zalfje van de volgende samenstelling: R/ Bate. peruv. 4 Vae. flav. 60 m.f. ungst. s. 2 X daags. Door inspuiting, ook van zéér jonge duiven, met colombosan bestrijdt men de secundaire infecties, zoodat het ziekteproces sneller geneest. Op verschillende bokken heb ik deze behandeling met succes toegepast. *** De ziekten, die in het najaar onze duiven bedreigen, zijn voornamelijk de diphtenepokkon, de paratyphose, de keelziekten en „snot". Wat diphterie-pokken betreft, mogen we veronderstellen, dat de symptomen hiervan wel algemeen bekend zijn. Zij, die hun jonge duiven tijdig ingeënt hebben, zulten er weinig of geen last van hebben. Maar de vele