STAATSLOTERIJ. Trekking van heden Maandag. f 1000: Nos. 3219, '5585, 6202, 10813, 12149, 16052. f 400: Nos. 5715, 1112, 11918, 16980. f 200: Nos. 2874, 5764, 10759, 12443. f 100: Noe. 4654, 6082, 5635, 10446, 13775, 15711, 16416, 17297, 18185. --- NAGEKOMEN ADVERTENTIE^^ Wegens sterfgeval is onze * « WOENSDAG 7 OCT. pCCI vanaf 11 uur ULO LU C. BROUWER & ZN.'s Boekhj! Dracht *' --- HEI NIEUWE MOTOR- EN RIJWIELREGLEMENT. Ingrijpende wijzigingen. DEN HAAG, 5 Oct. Heden wordt afgetkondßgdi het Kondolßijfc oesluit van 18 Sept. j.l. Hrj(t nadere wijziging van het Motor- en Rijwdelreglieiment. Deze wijzigingen zijn van irigrijipetnden aard. In Wet volgend no. komen we op deze nieuwe bepalingen terug. --- Collecte Groene Kruis. DOKKUM, 2 Oct. De collecte ten bate van het Groene Kruis heeft in ons stadje netto f 135 opgebracht. --- Bekroond BOLSWARD, 2 Oct De heer D. Harkema behaalde met een inzending krentebrood een 2en prijs op de Zwolsche vakwedstrijden. --- Kamer van Koophandel. LEEUWARDEN. — — Vergadering van de Kamer van Koophandel en Fabrieken voor Friesland te Leeuwarden op Donderdag 8 October om half twee. Mededeelingen over: rijksweg no. 32 -n weg Quatrebras—Heerenveen; schrijven van den minister van Handel, Nijverheid en Scheepvaart betreffende tegengaan van prijsopdrijving; inwerkingtreding Wet op Afbetalingsbedrijf. Voorstel van het Bureau om een adres te richten aan den minister van Sociale Zakö. Woning aan de WorteJhaven, in huur bij d» wed. H. Visser. Kooper H. Mi-nkes te Dokkuim voor f 1181. 2 huizen bij de Hulvexnaaraspoort. Koopster de wed. B. tho Boekholit te Rotterdam voor f 1340. Woning aan de Zoütsteeg alhier. Kooper D. G. Toornstra te Dokkuim vo-or f 278 --- FILM. MAZUBA IN DE POSTHUIS-BIOSCOOP. Wanneer men Mazurka die gisteravond"l in dit theater draaide en ook hedenavond. I nog vertoond zal worden, genoten heeft, kooit men tot drieërlei conclusies. De eerste is, dat VVilly Forst«— voor zoover noodig na J Maskerade en Episode — opnieuw bewijst, J dat bij een KJm kap maken, die ten volle film is en waarbij hij alle filmische mogelijkheden benut, waarover de moderne techniek en een artistieke visie beschikken: de tweede, dat hij met het terugroepen van de eenmaal toonaangevende Pola Negri voor de lens een zeer gelukkige greep gedaan heeft, en ten derde — lest best — diat het debuut van de jeugdige Ingeborg Theek — ook al een ontdekking van Forst — voor de toekomst veel belooft. Voegen we h- Mazurka over een spannend gegeven, soms ietwat sentimenteel, beschikt en het succes van deze film is voldoende verklaard. Tn "t kort is de inhoud deze: een operaactrice verlaat de „Bühne" om in het hwvelijk te treden met een Poolsohen officier. De oorlog breekt uit en de officier vertrekt naar het front, zijn vrouw en zijn inmiddels geboren dochtertje thuislatend. Twee jaren gaan voorbij en dan neemt zijn vrouw op aanraden van een arts deel aan een groot weWadigheidsfeest. waarvojr haar een uitnoodiiglng werd gezonden door den dirigent van de opera, met wien zij eenmaal in artistieke relatie stond. Zij drinkt teveel en wordt in dien toestand door den dirigentpianist, een gevaarlijk vrouwenjager, in het ongeluk gestort. Haar man die gewond uit den oorlog is gekomen, komt achter deze ongewilde misstap en een scheiding is het gevolg. De moeder moet haar kindje afstaan en neemt om niet te verhongeren haar oude vak van actrice weer op. maar nu niet in gelegenheden van den eersten rang. Na jaren komt zij in een vreemde stad en wanneer zij bij een balavond optreedt, ziet zij plotseling in een loge haar inmiddels tot jong meisje opgegroeide dochtertje.... in gezelschap van den pianist, die haar eens ongelukkig maakte. Zij valt in zwijm, doch komt spoedig bij en snelt het tweetal achterna. Met een revolver schiet zij den belager van haar dochter ikiod, teneinde het meisje te reddbn. Het eind van het drama speelt zich voor de rechtbank af en hier voert de moeder een helidlhallAgen strijd, om de afkomst van hafiT dochter. (Be haar n-iet kent en een tweede moeder heeft, niet aan de openbaarheid prijs te geven, teneinde de toekomcit van het meSe.je niet te vernietigen. En als deze strijd gewonnen is en de gevangenisdeuren zdoh voor haar openen, vindt zij een kleine troost in den dank. dlie „juffrouw" Lisa haar onbeikende moeder brengt voor haar moedige houding. Pola Negri laat dn de moederrol spel van grootsche altare zien en 't ie v-erwonde-rlijlk, dat deze waarachtige kunstenares zoovele jaren op het witte doek geen plaats had. In elk geval neemt Bij in deze Mazurka schitterend revanche. Ingeborg ïheeck is geheel het ontluikende meisje, dat zij moet voorstellen en beait daarbij eem expressief kopje, dat wel iete herinnert aan Hertha Thiele. _ De film die zich op een uistekende muzikale begeleiding mag beroemen, vertoont ten si'otte fonkelende staaltjes van regie, fotografie en film-an-sich. Een der beste fcinie van dit jaar ongetwijfeld. --- Agenda MAANDAG 5 OCTOBER. GORREDIJK. Schansburg. Opening Zuivelweek. HEERENVEEN. Schouwb.-Bioscoop. Alsvoren Witte Bioscoop. 8 u. Alsvoien. Posthuis-Bioscoop. Alsvoren. WOLVEGA. G. Dragt. 1 u. Paardenfonds „De Eendracht", Jaarvergadering. --- DINSDAG 6 OCTOBER. NIJEHASKE. Ned. Herv. kerk. 8 u. Evangelisatie-samenkomst. --- WOENSDAG 7 OCTOBER. HEEREXVEEX. Schouwburg-Bioscoop. 2 u. en 7.30 u. Stereo-film. NIJEHASKE. Ned. Herv. kerk. 8 u. Evangelisatie-samenkomst. --- DONDERDAG 8 OCTOBER. BBNBDBNiKMJPE. Lokaal 7.30 u. Vergad. Kerkkoor. HEERENVEEN. Schouwburg-Bioscoop 7.30 u. Stereo-film. NIJEHASKE. Ned. Herv. kerk. 8 u. Evangelisatie-samenkomst. --- VRIJDAG 9 OCTOBER. NIJEHASKE. Ned. Herv. kerk. 8 u. Evangelies tie-samenkomst, --- STEREO-FILM IN DE SCHOUWBURG-BIOSCOOP. Woensdag en Donderdag lanceert de Schouwburg-Bioscoop in onze plaats de nieuwe uitvinding van de Stereo-film, die overal sensatie verwekte. Het publiek krijgt een groen-roode bril op en hierdoor ziende, lijkt het alsof het witte doek perspectief krijgt en de beelden als het ware naar voren springen, hetgeen natuurlijk een eigenaardige gewaarwording is. Uiteraard heeft men zeer sprekende onderwerpen gekozen: een trompettist die zijn schuiftrompet de zaal in-steekt, een jonge dame die van het doek af over het publiek schommelt etc. Een nieuwe mogelijkheid voor de film en een attractie te meer. --- Korte Mededeelingen. — Te Wezep in Gelderland zijn twee kinderen in het z.g. „Zand gat" onder verschuivend zand bedolven. Het vierjarig zoontje van den heer Van 't Ende is gestikt; bij een zoontje van den heer Wolf konden de levensgeesten weer worden opgewekt. —De Ne d.-O ostiudische sportv hogers Raus en Van Beekurn, die in Australië vermist werden, zijn ontdekt. De vliegers zijn ongedeerd en bevinden zich op 120 mijl ten Zuidoosten van Kaalgoorlie. Een Australisch Vliegtuig heeft levenmiddelen omlaag geworpen. — De heer J. H. van Heek heeft het Rijksmuseum „Twrenthe" te Enschedé een z.g. „los hoes", genaamd ~Groot Bavel", te De Lutta ten geschenke gegeven. De zeldzame boerderij zal met gw»te zorg worden afgebroken en vervoltge-ns naar een terrein bij het museum worden overgebracht. Het werk, dat onder leiding staat van de architecten Jans en Henneke te Hengelo, zal worden uitgevoerd door vijf-en-twintig jeugdige werkloozen. --- Branden. Vier noodwoningen te Veulo en drie boerderijen te Hedel. In de nood-woningen op de Kleine Heide te Venlo, heeft Zondagavond een felle brand gewoed, welke vermoedelijk veroorzaakt is door het onachtzaam wegwerpen van een sigaar of sigaret door een voetbalenthousiast, die het dak van een der woningen als tribune gebruikte, om een wedstrijd, te volgen. Deze onvoorzichtigheid had tot gevolg dat vier woningen in de asch zijn gelegd. De afgebrande woningen waren eigendom van de gemeente en behoorden tot een complex, dat tijdens den wereldoorlog is gebezigd voor de huisvesting van Belgische vluchtelingen en later als quarantaineslation. Te Hedel in Zuid-Gelderland is door tot nog toe onbekende oorzaak brand ontstaan in de boerderij van de fam. A. v. d. Bogert. De bewoners moesten in nachtgewaad het brandende huis verlaten. Het vuur sloeg weldra over naar de twee aangrenzende boerderijen van P. van Hemert en C. van den Bogert Dzn. Alle drie boerderijen brandden af. Het grootste gedeelte van de inboedels der drie woningen is verloren gegaan, evenals groote hoeveelheden hooi en stroo. --- Jaarvergadering Nat. Jongeren-Verbond. Zaterdag ia te Rotterdam de algemeene vergadering gehouden van het Nat Jongeren Verbond, waar de Voorzitter, mr. \V. de Vries een rede heeft gehouden met als onderwerp „Balans der Nationale opleving". Het is de taak van het Verbond om de Oranjegezindheid te versterken, men moet Oranje in het hart dragen. Naast God is alleen Oranje te erkennen als schipper op het Schip van Staat. In de jaren van het bestaan van het Verbond is er veel veranderd en het nationaal gevoelen leeft meer en meer op. Misschien dat het nationale gevoel in zijn zuiversten vorm zioh wel het meest openbaart in het ziali verbonden weten met de eigen Volksgemeenschap. Dat is het gevoel, da.t waar men ook is, en wat men ook doet, men te allen tijde onderdeel is van een grooter geheel: het Nederlandsche Volk. Hoevelen bezielt deze nationale gedachte? Zelfs in zich bij uitstek „nationaal" noemende kringen ontbreekt vaak ieder gevoel van nationale verbondenheid met alle leden van ons Volk. Integendeel: terwijl men zich daar gaarne tooit met den naam „nationale concentratie", streeft men er steeds naar samenwerking met anderen zooveel mogelijk te vermijden. Men wil niet de synthese, maaide antithese, en tracht — helaas met groeiend suces — on» Volk de onjuiste, en hoogst gevaarlijke voorstelling op te dringen, dat het in werkelijkheid uit twee kampen bestaat, waarfusschen onoverkomenlijke tegenstellingen bestaan. Hier ligt o.i. het grootste gevaar der uiterste elementen van welke zijde ook. dat zij de tegenstellingen voortdurend verscherpen, en door hun felle optreden volkomen onnoodig diepe kloven graven, die als het zoo doorgaat, tenslotte niet meer op vreedzame wijze te overbruggen zullen zijn. Maar niet aLleen nationaal tegenover de einren landgenocten, ook tegenover het buitenland blijkt maar al te vaak ieda-r krachtig gevoel van Volksverbondenheid afwezig. Spr. wees daarbij o.m. op de houding der N.S.B, ten opzichte van de uitwijzing der vier Nederlanders uit Duiterhland- Voorlgaande zeilde spr. dat de regeering tekort schiet in de venlediging van Indië. Het'is onze stellige overtuiging, aldus spr.. dat het behoud van onze Rijksdeelen in Azië tegenover de andere mogendheden vooral berust op de paraatheid en voldoende sterkte onzer weermiddelen in die streken. Aan het slot zijner rede wees Spr. er op, dal op het gebied der gezagshandhavinff en den strijd tegen ieder revo'utionnair streven al nog ieder principieel nationaal beginsel Wijkt te ontbreken. Het is geen tot blijdschap stemmend werk gebleken, de balans der ..nationale opleving" op te maken. Reeds de beschiuwing Van enkele „pöfcten" toont hét bestaan aan van een nog aanzien ijk nationaal tekort. Fen nieuwe vijand vertoont zich aan it°n gè2ichte»lnder: de valsche nationale schijn. Het stormsein blijft gehesohen. leder op zijn gebied bereide zich voor op die taak, die hean wacht. --- Verkeersongevallen. Weduwe overreden en gedood. De 65-janige weduwe Van Bakk-um is, toen zij na het verlaten van de R.K. kerk te Sa&ienheian, de stnaat overstak, door een auto uit Haariwn aangereden en met kracht tegen de straat geslingerd. Het eftadhtoffer werd naar het ziekenhuis vervoerd, dodh de vrouw bleek bij de aankomst reeds overleden. De auto ds in beslag genomen. --- Rotterdamsch medicus gedood. Vrijdagmiddag is op het kruispunt van de De Mathiewesserlaan en de Nieuwe Binnenweg te Rotterdam de zenuwarts dr. W. J. van den Htoven van Genderen, die op de fiets was. door een personenauto, bestuurd door J. T. van H.. aangereden. Do dokter werd tegen den grond geslingerd en bekwam een sdhedelbaeisfraotuur. In hoogst ernstigen toestand is hij naar het ziekenlhuiis, aan de Dooteingel vervoerd, waar hij des nadhits is overleden. --- KERKNIEUWS NED. HERV. KERK. Ned. Protestantenbond Lemmer. LEMMER, 3 Oct. In de jaarvergadering van de efd. Lemmer van den Ned. Protestantenbond deelde het bestuur mede, dat het ledental stijgende is. De godsdienstoefeningen waren in het afgeloopen jaar goed bezocht. Mej. J. de Boer werd als bestuurslid herkozen. In de plaats van den heer O. Boersma, die bedankte, werd gekozen de heer S. van Kammen. In het komende jaar zullen een 10-tal godsdienstoefeningen en ledenavonden met gasten worden gehouden. --- De Evangelisatievereeniging te Bolsward 65 jaar. BOLSWARD. Dezer dagen werd de bovengenoemde vereeniging 65 jaar oud. Het was den 6 September 1871 da"t ze werd opgericht en den 8 October.daaraanvolgende werd de eerste preek gehouden. Sinds 1902 is de Vereeniging eigenaresse van de Broerekerk op het Hengstepad. Dit gebouw werd verkregen door bemiddeling van den toenmaligen burgemeester van Bolsward, den heer C. J. van der Veen. Deze kocht namelijk het gebouw en de Vereeniging kocht het weer van hem. Sinds het aftreden van den evangelist, den heer G. I. van der Ploeg (den bekenden schrijver Idsardi), waren de predikanten Loor, Broekema en de tegenwoordige Boersma in de vereeniging werkzaam. Gister, Zondag is dit jubileum in den evangelisatiedienst herdacht en Donderdag 8 October wordt het jubileum in een gemeente-avond gevierd. --- Afscheid ds. M.J.C. Visser. LEEUWARDEN, 5 Oct. Onder buitengewoon groote belangetelling heeft ds. M. J. C. Visser gisteravond, wegens zijn vertrek naar Rotterdam, afscheid genomen als predikant van de Ned. Herv. gemeente alhier. Als tekst voor dezen avond was gekozen Matth. 6 : 13b: Want Uw is het koninkrijk en de kracht en de heerlijkheid, in eeuwigheid, amen. Naar aanleiding van deze slotwoorden uit het volmaakte gebed wees de prediker op de beteekenis en de doorwerking van Gods koninkrijk, Gods kracht en Gods heerlijkheid in dezen tijd en in het leven ven een ieder. Na de predikatie hield ds. Visser de gebruikelijke toespraken, waarna ds. G. Gerbrandy als voorzitter van den kerkeraad den scheidenden leeraar namens de gemeente toesprak. De gemeente zong ds. Vis»" zegenbede uit Ps. 121 : 4 toe. --- Afscheid godsdienstonderwijzer A. Faber. STEENWIJK, 4 Oct. De heer A. Faber, godsdienstonderwijzer bij de Ned, Herv. gemeente alhier, heeft hedenavond, na een diensttijd van ruim veertig jaren, waarvan de laat6te 22 te Steenwijk, in de Kleine Kerk afscheid genomen in een door hem zelf geleiden dienst. De kerk was geheel bezet, en geen won-j der, daar de heer Faber niet alleen te Steenwijk, maar bovenal in de buurtschappen Eesveen, Onna en Zuidveen een bemind man is, pan wien men, in het bijzonder bij begrafenissen, graag de leiding toevertrouwde. De heer Faber heeft in zijn leven veel ondervonden en veel leed moeten dragen, maar niettemin bleef hij steeds de oprecht vertrouwende en geduldig dragende Christen, wien niets te veel of te zwaar was. De scheidende evangelist preekte naar het teksßwoord: Ik heb mijn loopbaan- beëindigd en het geloof behouden, terwijl hij eindigde met: Na enkele uren ben ik thuis in het Vaderhuis. Daarna zong de gemeente Gezang 58 : 7: Ruwe stormen mogen woeden, alles om mij heen zij nacht, waarna de heer Faber met dankgebed sloot. Ds. Van Leusden sprak namens den kerkeraad en memoreerde, dat de heer Faber zware tijden had meegemaakt, maar niettemin God hem steeds nabij was geweest. Spr. feliciteerde den scheidenden leeraar met diens onderscheiding van H.M. de Koningin. Reeds eerder was door den burgemeester, in bijzijn van ds. Jörg, de eere-medai-lle in goud van het Huis Oranje-Nassau aan den heer Faber uitgereikt, hetgeen deze gepaard deed gaan met een passende toespraak. --- Kerkelijke combinatie? De plannen der Ned. Herv. gem. te Bozum, om wegens slechte financieele uitkomsten Je combineeren met Lutkewierum, vonden bij de Orthodoxe lidmaten geen gunstig onthaal. Een request met 64 handteekeningeu werd bij het classicaal besti'ur van Franeker ingediend. --- Ds. De Koe 70 jaar. LEMMER. Een lezer van ons blad maakte de opmerking dat in ons bericht over den TOsten verjaardag van ds. A. de Koe een onjuistheid voorkomt; ds.'De "Koe is nl. niet te Sexbierum, doch te Lemmer geboren. Dit is inderdaad het geval. Ds. De Koe is 3 Oct. 1866 te Lemmer geboren en op ongeveer 14-jarigen leeftijd met zijn ouders naar Sexbierum vertrokken. --- Bazar. ECHTEN, 2 Oct. De door de Chr. Vrouwenvereniging „Kerkbelang" gehouden bazar in de Ned. Herv. Kerk alhier, gaf een bruto opbrengst van f 371.50. NED. HERV. KERK. Aangenomen naar Haskerhorne—Oudehaske cand. P. A. van Stempvoort te Apeldoorn. --- Koopdag voor Geref. Kerken. IDSKENHUIZEN, 2 Oct. De door de fieref. Vrouwenvereeniging gehouden verkoopdag van de door haar vérvaardigde goederen bracht op een bedrag Van f 176. Deze opbrengst komt ten bate van de Geref. Kerk. --- DOOPSGEZINDE BROEDERSCHAP. Gemeente te Wolvega bestaat 75 jaar. WOLVEGA. De leden der Doopsgezinde Gemeente alhier zullen op 25 Oetófoer a.s. feesteulijk de vieiiing van het 75-jar;g bestaan dier gemeente herdenken, 's Morgens za.l de. Koster een rede uitspreken en 's a \ hoopt men gezellig in de kerk bijeen te komen. HEERENVEEN, 3 Oot. De heer H. J. de WiMé. alhier, proponent bij de Alg. Doopsqte Sociëteit, is benoemd tot lijdelijk leeiraar hij de Doopsgezinde Gemeente te Borne, ter vervan'g/tag van ds. Van der Goot, wien gedurende het ajs. wiinterseizoein ziekteverlof as vemleemd. --- Intrede ds. C.P. Hoekema. HALLUM. Zondagmiddag had in de Doopsgezinde kerk alhier de bevestiging en intrede plaats van proponent C. P. Hoekema van Grouw. Als bevestiger trad op ds. F. H. Pasma van Grouw, die als tekst had gekozen Jozua I, vers 9: „Wees sterk en heb goeden moed, want de Heere, uw God, is met u, alom waar gij heen gaat." Gij, die bereid staat het ambt te aanvaarden, aldus dis. Pasma, gaat beginnen in een bewogen en moeilijken tijd; wel zelden heeft de godsdienst den wind zoo tegen gehad als in onze dagen, daar is groote onverschilligheid, daar is over een breed front vervreemding van kerk en religie. Er behoort moed toe om in dezen tijd het ambt von Evengeliebedienaar te kiezen en.te trachten pal te staan voor de beginselen van het Evangelie. Doch zonder strijd geen overwinning. Ds. Hoekema had als tekst gekozen 2 Korinthe 1, vers 24: „Niet dat wij heerschappij voeren over uw geloof, maar wij zijn medewerkers uwer blijdschap." Naar aanleiding van deze woorden gaf ds. Hoekema uiting aan de gevoelens, die in dit plechtige uur in hem waren. Ik ben ervan overtuigd, aldus zeide hij, dat gij, gemeente, voor wie het een niet minder belangrijke dag is, in deze gevoelens zult deelen. Medewerker te zijn van uw blijdschap is de wensch die mij thans vervult. Wij hebben elkander te zoeken, wij hebben open voor elkander te staan; niet dat wij heerschappij voeren over elkander, maar wij zijn medewerkers van elkanders blijdschap. In het voorjaar hebt gij een lang en zegenrijk tijdperk afgesloten met het vertrek van ds. Wartena; laten wij thans opnieuw beginnen met dezelfde frissche moed. God, die ons, u en mij, tot nu toe hielp, zal, als wij ons werk naar zijn wil blijven verrichten, iets van dat werk doen gelukken. Bezield met dit geloof, vol van blijdschap, gaan wij dan thans verder onzen weg, met Christus als onzen leidsman. Na het zingen van Gezang 50, vers 2—3, 9prak ds. Hoekema, mede namens zijn vrouw, woorden van bijzonderen dank tot zijn ouders en verder tot familie, vrienden en kennissen. Verder werd dank gebracht aan d 6. en mevrouw Wartena voor hun vele goede raadgevingen, aan ds. Hilverda als consulent der gemeente, aan ds. Pasma voor den steeds geboden steun en medewerking, en aan de aanwezige ambtscollega's der Ned. Herv. gemeente. Daarna volgden de gebruikelijke toespraken tot koster en ko9teres, organiste, catechisanten, Menno-kring en zusterkring. Het officieele gedeelte werd beëindigd met het zingen van Gezang 35 vers 1. De jonge predikant werd vervolgens nog door verschillende personen toegesproken. --- Tuinbouw PRUIMEN. Tot de meest gewilde fruïtsoorten behoort leker ook de prudm. Ons sterk uiteenloopend ïlimaat is geen hinderpaal om deze vruchten, zonder bescherming van glas, goed te doen afrijpen, zoodat, wanneer van een goeie soort gebruik wordt gemaakt, op behoorlijke resultaten kan worden gerekend. In ïlken boomvorm komt de pruim in ons land foor. wat niet wil zeggen, dat de bepaald wakkere soorten altijd gunstig staan aangeplant. Genoemde soorten toch vragen veel warmte om goed op smaak te komen en worden dan ook bij voorkeur gekweekt als Btruikvorm of als leiboom, terwijl weer meer sterke pruimen als hoog- en holfstam kunnen worden aangeplant. Niet zelden wordt le klacht gehoord, dat een pruimeboom, welke geregeld volop bloeit, maar weinig vrucht voortbrengt ot soms an 't -geheel niet. Als voornaamste oorzaak moot hier z.g. zélfsteï riliteit wwderi aangemerkt.' Sommige soorten kunnen zich zelf niet bestuiven en wel omreden dat het stuifmeel en de stamper niet gelijktijdig rijp zijn, zoodat geen bevruchting kan plaats hebben. Om van pruimen dan ook het meeste succes te hebben is het aan te bevelen meer dan één soort in denzelfden tuin aan te planten. De kans op bestuiving n den bloeitijd wordt hierdoor niet weinig verhoogd. Het houden van bijen is gebleken van zeer goeden invloed te zijn op de bevruchting. Vooral ook bij de teelt in kassen. Niet zelden wordt een bijenvolk hierbij opgeofferd. Door het plaatsen van een korf of bijenkast in een kas met pruimen, zullen deze dieren tijdens den bloei volop vliegen en hun nuttig werk kunnen doen. Wanneer de boomen zijn uitgebloeid is er buiten nog zeer weinig van de bijen te vinden en dit kost vele diertjes het leven. • Een goede tijd van aanplanten i 6 November. De grond moet goed diep losgemaakt, maar er dient voor gewaakt, dat de boom diep wordt geplant. In geen geval mag hij dieper komm te staan dan hij in de kweekerij heeft gestaan. Daarbij dient geen mest of ander afval in het plantgat te worden gebracht Nadat de wortels zijn nagezien en van gebroken deelen zijn ontdaan plaatst men den boom in het ruim gemaakte plantgat en brengt den goed fijn gemaakten tuingrond tusschen de wortels. Er dient voor gezorgd dat geen holten overblijven; alles moet goed met grond worden aangevuld. Zijn de wortels geheel met aarde gedekt, dan wordt een laagje 6talmest aangebracht, waarover de laatste grond wordt gestrooid. Op lichte gronden dient daarna het geheel stevig aangetrapt. Zoo noodig wordt door het bijplaatsen van een paal het scheefwaaien voorkomen. Er dient vooral op gewezen dat pruimen slecht gedijen op een grond, die lang vochtig en drassig is. Daarom is het van belang niet op lage gronden te planten en vooral den grond vóór het planten diep los te maken, liefst tot op het bodemwater. Vochtige bodems kan men door drameeren droger maken door ze van het overtollige vocht vrij te maken. Steenvruchten over 't algemeen, maar de pruim an het bijzonder, houden veel van kalk in den grond. Velen hebben de gewoonte om bij het planten kalkpuin door de aarde te werken. Hoewel dit op zioh zelf geen verkeerde manier is, kan in de kalkbehoefte zeer goed worden voorzien door in November te mesten met gebluschte kalk. Strooit men hiervan om de drie jaar 3 kilo per. 10 vierk. Meter, dan geeft men op de meeste gronden genoeg. Deze kalk wordt onder gespit, terwijl de oppervlakte gedurende den winter ruw gespit blijft liggen. In het voorjaar geve men, eveneens per 10 vierk. Meter, 1 kilo A.S.F.-korrels, welke in Maarl worden ondergewerkt. Wil men in het na jaar met stalmest mesten, dan spitte mei deze laatste onder in November. Het kat dan geen bezwaar daarna de kalk aan t< wenden en deze door den grond te harken of te eggen: de kalk mag niet aan de oppervlakte blijven liggen. Een in de laatste jaren veel van zich doen sprekende ziekte in de pruimen is de 1 o o dglans of mei kg la ns. Het blad krijs; een eigenaardige doffe kleur en het hou wórdt op doorsnede rood. Tegen deze ziektt is geen kruid gewassen en gewoonlijk is het gevolg de dood. Men tracht deze beschadiging te voorkomen door het maken van groo te wonden na te laten. Elke wonde, bij he snoeien of op andere manier ontstaan, word direct ingesmeerd met teer of verf. Ook heef het ontstaan van wonden het uitvloeien vai sap ten gevotee, meer bekend als het gom men. Dit dient zooveel mogelijk te wordei voorkomen. Aan te bevelen pruimensoorten zijn-: Dubbele boerewitte (witte wijn pruim). Is oogstbaar eind Augustus, eerst helft September. Is vrij groo), rond. door schijnend waigeel. Uitstekend van smaak Kan als struikvorm en halfótam. Is buiten gewoon vruchtbaar. Belle de Louvin. Groote, eivormige donkerblauwe pruim. De boom wordt als struikvorm en halfstam aangeplant. Groeit sterk en draagt vroeg en meestal rijk. Vrucht is van goede qualiteit en wordt in de eerste helft van September geplukt. Kirke's Plu m. Groote, ronde, donkerblauwe vrucht met een mooie waslaag bedekt, zeer sappig en zoet. Boom is voor alle vormen geschikt en draagt vroeg en rijk. Reine Victoria. Zeer mooie, langwerpige, roode pruim, vleesch geurig en sappig, eerste qualiteit Is een der meest aan te bevelen pruimen in alle vormen. Reine Claude d'Oullins. Mooie, groote, geelachtige vrucht. Zeer goed van smaak. Boom groeit goed en is voor alle vormen geschikt. Is een der beste pruimen. Vragen op tuinbouwgebied aan de Redactie onder motto „KWEEKER". --- Ter Aankondiging. De "Wandelaar, geïl'l. maandbfflad, gewijd aan raatuurstudiie, folklore enz. Uitgave A. G. Scho-onderbeek, Daren. In fret Sept. rumimer zijn die Friesohe natuurmin-naans zeer goed verteigen.'woordigd. Burgermeester Langman voltooit zijn besdhouwlng o-veir het kwaad der Dinitjbebcmiwjng, terwijl B. Stierkenburg. aan de hand van fort o's iets vertelt over de reigers van Jelsum, een bijdrage dte de rijke litteratuur on/er d'e-ze mooie vogelsoort noR weer verrijkt. „De aoh'iLder van de Scheene" vertelt in „Trekkers cm trappers" van d-e scihooriheiM van h-et Steiltogwerfsc-he land en van den Kop vam Overijssel. De door hem get-eekende iilHiu-straitles zijn weer pittig en raak. dat is trouwens D. K. Koopmans wel toevertrouwd. Verdier artikelen over: Septemb'erwande'li'ng met den jaohtschut, die Goudwesp, d-e Brabanitecihe vennen, vreedzame jaChtavoTuturem tn Zuid- Ausfcral'ië eniz. De illustraties, meest foto's, zijn — oudergewoonte. Weeir bovem allen lof verheven. --- Vooruitziend. De zon juichte en de vacantie wa 9 in het land. Opgewekt kwam martnie thuis. — Zullen we morgen een boottocht op den Rijn maken, vrouwtje? Vrouwtje zeide sip: Ik kan niet mee! Ik heb niets om aan te trekken, man!" Man knikte en zeide: Dat had ik al gedacht. Ik heb daarom ook maar één reisbiljet, voor mezelf, gekocht --- Uitslag Aanbestedingen. SUAWOUDE. Onderhands, het bouwen van een hok en aanverwante werken, voor den heer Bosma te Garijp. Pirocée en v.d. Berg, Suameer—Bengrum f4lO J. Hoekema, Eersuim - 398 C. Waarenaar, Garijp - 389 D. v.d. Veen, Suawoude - 377 Gegund. --- Besluiten, Benoemingen enz. HEERENVEEN, 5 Oot. Door hett bestuur van de A_miba,öhtss?aho.ol alhier ia benoemd tot opaiohter-teekeinaar bij de uiübrelüumg en-verbwmwing vam de Amibiachteechoiol, de heer B. Span fl a.w, bouwkundig© te J-,e«.u--twardftn. OLDEMARKT. De heer H. C. Rasi-nig, onderwijzer aan de R.K. school aiLbier, sedert 1 M-eii j.l. op wachtgeld, is in gelijke betrekking benoemd te Warmenhulzen (N. H.), met ingang van 1 Nov. a.s. WOLVEGA. Te Utrecht slaagde voor het oandidiaatsexamen rechten, de heer J. Vriesema te Wolvega. GIETHOORN. Mej. W. M. Hylkema, vroeger alhier, Is geslaagd voor heit examen scheikundig ingenieur. STEENWIJK, 2 Oct. De heer J. Kleiatra, chef-tlmumerman bij de gemeente Steenwijk, gaat met 1 Jan. den dienst verßaten, wegens het bereilkein van den pensioengerechtigden (leeftijd. In zijn vacature hebben zich 29 Steenwijker- timmerlieden aangemeld. SNEEK, 5 Oct. Aan den heer S. Schiere, benoemd tot h.d.s. te Wilsurn bij Kampen, la in verband met zijn benoemiing tot h.d.s. in de gemeente Ede, ontheffing verfteend van de benoeming te Wilsurn. --- Benoemd tot: onderwijzer aan de Ohr. school te Gees (Dr.) S. v. d. Wiel te Nes (W.D.). conttiroleur-adimintetrateur der steuniverleeming en werkverschaffing in de gemeente Dantumadeel, de heer D. v. d. "Waals, ambtenaar bij Maatlsch. Hulpbetoon te Huileèrares aan de Ohr. LaradlbouwhuiKhoudschool te Bolsward, mej. M. Dijken te Haarlem. tijdelijk onderwijzer aan de bijz. school te Balik, de heer M. S. Kramer te Wlrdium. veldwachter der gemeente Opsterland de heer K. J. Meijer, tihang ld. te Westermeer. --- Geslaagd: examen wiskunde 1.0., de heer P. H. Klokman te Dokkum. te Delft voor het propaedeutisoh examen voor bouwkundig Ingenieur, de heer K. Sohepel te Nijkerk (0.D.). le coupeuse-leerares mej. A. Tempstra te Siegeirswo'ude. — De rijksveldw.-brig.-tit. G. Terwisga wordt met 16 Oct. ajs. verplaatst van Wlerum naar Bakhuizen en de rtjksveildw. G. Dupon van St. Johannesga naar Frederiksoord. — De waohtjmeeeter G. Kerkhove van de Kon. marechaussee, gedetacheerd bij de Rijschool te Amersfoort, is overgeplaatst bij de brigade van genoemd wapen te Leeuwarden. --- CORTtESP. Lid J-ongerein, Leeuwarderadeel. Een stuk met de-nrelijke propagandistische strekking kunnen we niet opnemen. --- AMSTERDAM. WISSELKOERSEN. 3 Oct. 5 Oct. Herlijn 75.50 Berlijn 76.00% Londen 9.28 Londen 9.39 New-Yorl- 1.89 New-Yorl' 1:90 V, Parijs 8.90 Parijs 888% Brussel 32.00 Brussel 32. Kopenh 41.55 Kopenh 41.85 STAATSLEENINGEN f 1000 3 October 4 '1,1931 100% 4 •/, 1936100% 4 % 1933 1 100% 3V, •/, 1911 98% 4 •/, 193311 100% 3 % '9605 92'/» 1 % 1934 lOOV4 8' % C.v.l 92% --- BOEZEMWATERSTAND. De gemiddelde stand van het boezemwater was volgens den wekelijkeohen peilstaat: 22 Sept. ' 13.6 c.M. ) 23 Sept. 13.1 c.M. ) 24 Sept. 13.1 c.M. ) '25 Sept. 13.4 c.M. ) boven zomerpeil. 26 Sept. 14.3 c.M. ) 27 Sept. 15.7 c.M. ) 28 Sept. 16.9 c.M. ) In dien tijd is gestroomd met de volgende zees'uizen: te Roptazijl gedurende 5 u. 10 m.. te Harlingen 1 u. 50 m. Volgens den laatsten waarnemingedag was het boezemwater 5.2 c.M. hooger dan de vorige week. Het grootste verschil in waterstand, waargenomen op 28 Sept. 1936 was 19 c.M.. zijnde 26 c.M. boven Zomerpeil te Molkwerum er 7 c.M. boven Zp. te Ilulkes-tein. --- Vee. HEERENVEEN, 5 Oct. Totale aanvoer 277 atiuiks: 98 vette varkens 36—40 et. per kg.; 173 zouters (regeerlngsprljs); 6 nucht. kalveren f 5—S. STEENWIJK, S Oct. Aaravoer 149 koeien 329 varkens, 43 schapen, 19 biggen. Vette koeien 48—-54 et. per kg.; kaïlifd» koeien fl40—210; melkkoeien f 110—175; guste koeien f 110-—140; vaarzeo f 115—« 13-5; pin/ken f 90—115; kalveren f 21—55: vette varkens 34—40 ot. per kg.; dracht. varkens f 45—65; magsre varkens f 40 —55; biggen f7—lo; schapen f 14—<21. Handel iets vlugger. CTREOHT, 3 Oot. Aamvoer 2360 Stuk* StJi-ere-n 23—£8 c, slacshtkoeien 2e srt. 27— 31 c, slachtkoeien 3e ert. 23—26 c, P** pond; vaarzen fl2o—lBo, pinken f 10-0— 140, meOk'k'O-eien f 150—230, kalfkoeien f 160—240, vanekoeiem fl2o—lBo, mager» kalveren f 60—85; nuchtere f6—ll, magere varkens f 19—30, schrammen 113—19§ biggen f 5—12,50, magere schapen f 16—» 25, lammeren f 10—14, per stuk. AMSTERDAM, 5 OCT. Aanvoer: 6-04 vette koeden, le kW. 58—62, 2e kw. 48—* 56, 3e kw. 40—46 et. p. 'kg. slaiohtgew.: 110 melk- en kalfkoeien f 125—220; 99 vette kalveren: 2e kw 48—54, 3e kw. 4-0 —46 p. ksr. lev. ge-w.; 76 nuöht. kalveren f S—l 4; 71 schapen f 15—23; 437 varkens: vleeschvarkene van 90—110 kg. 51-—52, aware varkens 50—51, vette varkens 48—481 et. pf-r kg. fl.gow. Overaicht: Rur.dtren groote aanvoer, stugge handel door hoog© wa&gprljßen, doch deze kunnen ndet gemaakt worden e» blijven als vorige week, enkele prima kwaliteit hooger. Vette kalveren korte aan» voer, hande. redelijk met vaste, doch leta hoogere i rijzen. Nuchtere kalltveren gewone aanvoer, vlugge handel, hoogere prijzen. Schapen gewone aanvoer, handel stuff, prijzen als vorige week. Varkens matig* aamvoer, handel vlug, prijzen hooger. ROTTERDAM, 5 Oct. Aanvoer totaal 2206 stuks: 568 vette runderen, 220 vett* kalveren, 4 nuchtere kalveren, 875 schapen en lam-meien, SSS varkens. Prijzen per kg.: le, 2e en 3e kwal. Vette koeien 61. 56, 42—48; velbte ossen 56, 50, 44—48; vette kalveren 87, 77, 67— 62; varkens (lev. giewioht) 43, 42, 41; schapen 43, 39, 29; lammeren 40, 27, 24. Prijzen per stuk: le, 2e en 3e kwal. Schapen f 23, f 18, f 1-2; lanromeren f 14,60, fil, fB. Vette kceien en ossen aanvoer rataier, handel redelijk, prijzen lets hooger JJ. Dinsdag,prima koe tot 65, os 61. Velt* kalveren aanvoer als vorige week, handel wil Mg, prijzen hooger, prima 97 ot. Schapen en 1-amimeren aanvoer ruimer, handel tamelijk, prijzer. iets stijver. Varkens aan» voer groot, handel vlot, prijzen hooger. --- Eieren. HEERENVEEN, 5 Oct. Voorloopige aanvoer 2'oo'o kipeieren. Vermoedelijko pij* per 100 stuks f 3,75—4. STEENWIJK, 5 Oct. Eieren per 100 H. f4—'5. --- Groenten. BERDIKUM, 3 Oct. Rapen 34—3« ot. per 100 kg., aanbod 830 manden a tl kg, wortelen 90 et. per 100 kg., aanlbod SS balen a 50 kg. HARIiINGEN, 2 Oct. Andijvie per 10* kroip 50—ÏO'O; kropsla 50—76; wortelen per 10 bos 30-—6 O; koimlkoiniimerß per 10 et. 10—13; bloemkool I per stuk 6—7, idem II 1%—3 V 4 ; meloenen 4—18; savoye kool p. 10 st. 26—40; roode 30—48; enljfboonen 17—23; boontjes 9—19; spinazie 2—5; appels 10—24; peren 12—29; dirui-ven 17—21j raipen per 31 kg. 36—66; uien per 26 kg. 50—60; wortelen 25—50; Meten 30—40. Expointveiaing. Tomaten A f 3—3jlo>; Btt —f 3,40; C 3; CC f 2 per I'OO Ing, Aanvoer 5000 kg. --- Aardappelen. BERX.IKUM, 3 Oot Bintjes gro* f I.JO —f 1,25 per baial; aanvoer 40 balen. DRONRIJP, 3 Oct. EersteMmgen B 40-64 f 2,80; idem idem. 30-40 f 8,10—3,20; Idem C 40-50 f 2; bintjes A 28-55 f 2,40—2,65! idem B 28-55 f 2,2'5—2,30; Ideim C 40-66 f 1.45; aanvoer 10-88 balen. ROTTERDAM, 5 Oct. RrieOiacihe Jl . hemmens f 1,50—1,70; Zeeuwsche Eigenhjf mers f 1,40—1,60; adem bonte t2&a\%l idem blauwe f2—2,20; Eigenheiiimera blauwe f 1,50—1,60; ideim potera fl—'LßO1; per H.L.; Westilaindische romdie zand 3—4 et. per kg. --- Visch. MAKKUM, 2 Oot. Gean. vtocihaSslag aainivoeir: 98-0 pood fuiiikaal f 27,40-—<27.55; 3 Oct. l-22'0 pond fuu'kaal (27,45—21,95; 2'oo pond spiiering 50 ot. per ÏO'O pond. KORNWERDERZAND, 2 Oct. Gam. vlsohafislag. Aamvoer6Bo ponid f uilkaal f 27,60 —f 28,10; 3 Oct.: 1290 pond fuikaal f2B— f 28,20 per 100 pond. LEMMER. Gem. ViscthasCslag. Aanvoer 3 Oct.: 150 kg. aal door 8 f 32 So— 57; van 2>B Sept. t.m. 3 Oct.: 1200 kg. aal f 32,80—57; 40 kg. baans f 15—18; 200 k*. bot f 33,60—44,10 per ÏO'O kg. HARLINGEN. Gem. vtechofslag. Aanvoer 3 Oot.: 128 pond groote Noordzee sch oJ f 14—15,10; 538 pond middel N.zee-schoï f 8,85—.11; 627 kleino N.zee-sohoil f 4,95— 6,0-5; 25% kg. groote tong f 84—11-0; 25% kg. middeil tong- f6o—B-5; 10 kg. kleine tang f 39—43; 27 pond tairbolt f 13—18; 23 pond griet f 8—16; 20*7 pond schar f 3,05— f 5,50 per 100 pond. --- Granen. ROTTERDAM, 3 Oct. Tarwe op term. Rott. Ver. v.d. Term.h. ln Granen. Notee- Rott. Ver. v. d. Term.h. in Granen. Noteering p. 100 Kg. Koers v. heden: H.ste k. L.ste k. Vr. k. Sl.k. V.sl. Nov. 7.75 7.72% 7.7154 7.45 Jan. 7.67% 7.65 7.65 7.47% Maart 7.60 7.-57% 7.«7% 7.45% Mei 7.65' 7.62% 7.65 7.45 Omaet 3>2 X 100.000 K.G. § Ss bieden f = laten. ROTTERDAM, 3 -Oct. Mals oip tienm. Rott. Ver. v. d. Term.h. ln Granen. Noteeriing per 2000 K.G. H.etc k. L.ste k. Vr. k. Sl.k. V.sl. Nov. 96— 95% 9>5% 85— Jan. 98% 97% 97% 9iYi Maart 100— 99— 99% 9-8% Mcd 100— 100— 98% S ss bieden f — laten. Omzet 40 X 50.000 K.G. --- WEERBERICHT barometerit. >hedenmidd. 2 u-768 Zon op 6.10 onder 5.tf> Ma»D op 91* n.m- - onder 1-6" u.m. Woensd. 7 Oej- LaatMe Kwan- Hoogste barometeTstand 7745 te Abie&O' laagste 748.9 te MemeJ. Verwachting: Zwakke tot matig wind uit Oostelijke richtingen, bekter *° licht of half bewoïkt, waarschijnlijk drcKtë' lichte nachtvorst, weinig verandering io tCJI' pc ra tuur overdag. --- LICHT OP VOOR FIETSEN 6 Oct. 5.56 7 Oct. 553 8 Oct. 9 Oct. 5.48 10 Oct. 5.46 11 Oct. o-12 Oct. 5.42 --- Provinciaal Peil. H'veen 11 cM. boy zp. Kchten.br. cM b°v'Ip, L warden cM. boy zp. Terhorne c boy- ---