- ■•••■••■■■■■--- -aM.i>tr.r:i,iW^l>Wf:')/'t --- Bij de Directie van de Leenwarder Bioscopen Een bedrijf met vele moeilijkheden. Hooge trappen en 'n heel doolhof van "reed©, halfduistere gangen. In een daaraan een deur met 't bordje „Kantoor". yaar is het dus de werkkamer van de erectie van onze bioscopen, die, ter eere van 't tienjarig jublieum de vlag uitstak en het publiek een paar extra films te 'genieten gaf. Binnen **6n. w© een groote tafel, bezaaid met Papieren, boeken en tijdschriften en 'n "ccl leger van potjes en fleschjes. Een an de heeren is juist bezig de medevoelingen te vervaardigen, die straks 't Programma vooraf zullen gaan. M©t Keurige ronde letters schrijft hij de *°orden op een bijna vierkant glaasje er grootte van een sigarettendoosje. Nogal een druk baantje, dat van theater-directeur? ■— En of! Maandags en Dinsdags, 'n enkele keer uitgezonderd, naar Arasterdam. De eerste gang is dan naar de die in de achterzaal van Krasnapolski wordt gehouden. Hier kojfien geregeld al de bioscoop-exploitan- eQ van ons land bij elkaar. Alles wat ®r voor het bedrijf noodig is, wordt hier 6 koop aangeboden: lampen, litho's, apparaten, films enz. enz. Zijn de heeren klaar, dan gaan ze de films zien, pa in de groote Amsterdamsche thea-6rs loopen, 'n werkje waar heel wat tijd .■nee gemoeid gaat. Den volgenden dag i,'t alweer films kijken, ditmaal in de ■ «owroom van het filmverhuurkantoor. j*611 stuk of acht programma's worden an voor d© oogen van de bioscoop-ex- P'oitanten — wat moeten die sterk zijn •*" Wet groote snelheid afgedraaid. . «Is dat niet een vreeselijk taai werk-11 vroegen we. "Plezierig is het niet. Maar de collega's /Jaken 't elkaar zoo gezellig mogelijk; ,6 drinken een kopje koffie of thee op 3. 'iid, rooken natuurlijk, praten onder*l» eens wat en och. dan gaat 't wel." ». Dat zijn dus twee dagen van de week. e overige dagen worden besteed aan e administratie, 't onderhoud van ap- Paraten en zalen, 't verzorgen van de eclame. Soms ook moeten er artisten °rden ontvangen, die 't zij op 't toos>\> 't zij in 't orkest willen optreden. j **'jd is er wat, en rust heeft 'n thea-6r-directeur niet veel. * * * drie Leeuwarder Bioscopen, die ].-Renwoordig per jaar ruim een half mil°en meter film afdraaien, hoorden vroer aan drie verschillende eigenaren, "• de heeren Jelsma, Kessler en Visr-.Op 12 Mei 1919 nam de N.V. Ver(, Digde Nederlandsche Bioscopen de alle drie in exploitatie en dit h„ is deze week eenigszins feestelijk p rdacht. — Directeuren van onze biosj Pc.n zijn al deze jaren geweest —en v Zl.in het nog —de heeren S. Zonder- I," en Ph. Kessler*Voor de ramen van "1 kantoor aan d© Nieuwestad, boven 'p,.f*eeuwarder bioscoop, wapperde fees'•Jk d© Nederlandsche driekleur heen a weer. Heel erg rooskleurig staat 't er ],^ers op 't oogenblik niet voor met 't -drijf. De vorst en haar nasleeD kostte 11 niensclien heel wat geld — denk al]en maar eens aan de rekening van den — en dergelijke nin!?en voelt de bioscoop altijd in de l;o Piaats- e lagere rangen, die ' ïïien meestal nog wel vol, maar in de Uurdere zitten dikwijls gróóte gaten." ~*'We dachten 't zou juist andersom «Neen. De beter-gesitueerden gaan. als ü, moeten, allereerst hun voor vermaak inkrimpen. — j, aar de andere groep op bezuinigt weet Jv niet, maar niet zoo gauw op hun ge- te] Pan komt er dit bij: tegenwoordig zit(j' 1 de menschen op de lagere rangen, dicht bij 't doek, wat goed. De tech-1 elc is zooveel verbeterd, dat men tl Usch niet meer heelemaal achter in zaal behoeft te zitten om volop van 11 f'lm te kunnen genieten." «Maar al die autobussen, die hier dato *!fks in de stad komen, daar heeft u cl? zeker voordeel van!" •.Dat denkt u maar. De autobussen be-6x'yen ons den geheelen iVrijdag. Vroeger zaten de marktbezoekers, om hun tijd te dooden, nog eens 'n middagje in de bioscoop, maar tegenwoordig, nu ze elk oogenblik kunnen wegkomen, hebben ze ons niet meer noodig. En Zondags rijden er niet veel bussen. — Zoo ziet u, geen voordeel, maar eerder een beetje nadeel." * * * De films, die hier in Leeuwarden vertoond worden, behooren wel tot de allerbeste, die er gemaakt worden. Al de tien jaren, gedurende welke de drie bioscopen nu broeders zijn, zijn films betrokken van het filmverhuurkantoor der Duitsche „Ufa" te Amsterdam, wat 't grootste is van al de 38 filmverhuurkantoren, die hier te lande gevonden worden. Toch zijn er ondanks die goede films nog dikwijls avonden waarop de menschen in de bioscoop gemakkelijk te tellen zijn... — 't Noorden is weinig „bioscoopachtig." Gaven we onlangs „Sorell en Zoon", 'n prachtig en door en door beschaafd filmwerk. waar de groote Hollandsche bladen enthousiast over waren. Avond aan avond waren in Holland de theaters vol, maar h i e r, 'n opkomst zóó slecht als maar mogelijk is." „Welke film heeft, zoolang de bioscopen hier bestaan, 't meeste getrokken?" „Ben Hur." Verreweg! De ..Nibelungen" bracht ook velen naar de bioscoop, maar zoon toeloop als destijds met „Ben Hur" hebben w© toch niet weer gehad. — Dat was zeldzaam." 't Gehalte der films besprekende, zei een der directeuren, dat nog altijd veel gepraat wordt over verheffing van de film. Wanneer vaker natuur- en wetenschappelijke of historische films, reisfilms e.d. werden gegeven, zouden meer intellectueelen de bioscoop bezoeken. De praktijk heeft echter anders geleerd. Woi den er dergelijke films vertoond, dan blijft de bioscoop leeg. De intellectueelen komen niet, terwijl van de gewone, geregelde bezoekers velen weg blijven en het bedrijf lijdt schade... De beide directeuren, tegenover elkaar aan de groote tafel zittend, zijn 't er over eens: 't is niet gemakkelijk bioscoop-exploitant te zijn. Over 't bedrijf praten beteekent, vertelde een der heeren, over 't bedrijf mopperen. Het bioscoopbedrijf is een bedrijf, waar onnoodig veel van gevergd wordt en dat onnoodig veel wordt geplr.agd. De belastingen, ze zijn zoo hoog, dat ze haast niet op te brengen zijn. En dan de filmcensuur. — 'n Eindeloos last! Van uitbreiding der bioscopen hier in Leeuwarden is dan ook geen sprake. Eerder wordt er over gedacht een der -drie gebouwen te sluiten. --- DE A.S. VERKIEZINGEN. De Chr. Dem. Partij stelt ditmaal geen candidaten. De Christen-Democratisch© Partij, waarvan het oud-Kamerlid A. P. Staalman voorzitter is, heeft besloten ditmaal geen candidaten te stellen voor de Kamerverkiezing en, volledig handhavend hare organisatie, zich voorshands terug te trekken op Staten- en Raadsverkiezingen en als protest tegen de beperkende bepalingen der Kieswet, het machtsmisbruik en de overheersching der groote partijen, die vernietigend zullen blijken voor het parlementaire stelsel, op 3 Juli hare stemmen blanco uit te brengen. --- VAN HEINDE EN VERRE VLIEGTUIG OVER DEN KOP. De inzittenden ongedeerd. Gistermiddag ongeveer halfeen is het militaire vliegtuig 540, komende van Soesterberg met bestemming naar Vlissingen, waarin gezeten waren de luitenants Grandia en Rombeek, op een stuk land in den ouden weg onder Zierikzee wegens motordefect gedaald. Bij het neerkomen zakte de machine in den zachten grond, waardoor het vliegtuig over den kop sloeg. De inzittenden zijn ongedeerd. --- Het BRANDGEVAAR B. en W. van Amsterdam nemen bijzondere maatregelen voor gemeente-eigendommen. B. en W. van Amsterdam hebben den commandant der brandweer en den hoofdingenieur, hoofd van de afdeeling Alg. Dienst der P. \V., opdracht gegeven na te gaan, welke bouwwerken van geschiedkundige of bouwkundige waarde, mede om hun inhoud, in aanmerking zouden komen, om door bijzondere maatregelen tegen brandschade te worden beschermd. Als gevolg hiervan zal voor zooveel noodig mede aandacht worden geschonken aan den inhoud van het gebouw, waarin de afd. Burgerlijke Stand en Bevolkingsregister zijn gehuisvest. --- J.M. Prillewitz. De heer J. M. Prillewitz, 0.8.E. consul voor Engeland te 's-Gravenhage, is op zijn verzoek eervol ontslagen met dankbetuiging der Britsche regeering voor de trouwe en belangrijke diensten, haar gedurende 15 jaren bewezen. Vóór den oorlog was de heer Prillewitz vice-consul van Engeland te Leeuwarden. Gedurende den oorlog nam hij deze functie te Groningen waar. --- Het „Staphorster boertje.” Het bekende „Staphorster boertje" was door den kantonrechter in Den Helder wegens het onbevoegd uitoefenen der geneeskunde tot f 400 boete veroordeeld. In hooger beroep heeft hij thans voor de rechtbank te Alkmaar terecht gestaan. Beklaagde had een 51-jarige dame, die aan zenuwzwakte leed, in behandeling genomen en haar voor de door hem voorgeschreven en bereide poeders een bedrag van f 3 in rekening gebracht. Het bleek, dat verdachte nog meer patiënten behandelde en nog steeds hier en daar spreekuur houdt. De officier van justitie vroeg bevestiging van het door den kantonrechter gewezen vonnis. --- Een vreemde manier van kousenkoopen. Verschillend© H b 1.-lezers zenden exemplaren van een circulaire, die verspreid wordt door de Pure Silk Cy. te Rotterdam aan hun blad met de bedoeling dat dit zal waarschuwen niet op deze circulaire in te gaan. Deze Pure Silk Cy. plaatste onlangs een advertentie, waarin de lezeressen werden aangespoord haar f 0.45 te zenden, waarbij zij moesten verzoeken „in aanmerking te komen voor de gratis verkrijgbaarstelling" van een paar zijden kousen. Vele hebben tot heden tevergeefs op deze kousen gewacht. Nu echter zendt dezelfde handelsonderneming circulaires uit, waarin zij de inzenders wil overhalen aan anderen coupons te verkoopen en aldus den prijs te innen van een paar kousen, dat men eerst zelf bij de firma heeft gekocht of later nog koopen kan. Die anderen verwerven dan door middel van zulk een coupon op hun beurt „het recht" om een paar kousen te koopen, voor een bedrag van f 3.50, verhoogd met 45 cent, waarbij ook nog de somma van 35 cent moet worden opgeteld, die men voor den coupon heeft betaald. Aannemende, dat men na dit alles zijn kousen thuis krijgt, ontvangen de gelukkige kousenkoopsters daarbij weer een tiental nieuwe coupons, waarmede zij hetzelfde spelletje kunnen uithalen. Verkoopen zij deze coupons, dan hebben zij uit de opbrengst f 3.50 terugverdiend en bovendien de firma aan tien nieuwe klanten geholpen. Wat men zelf voor den coupon heeft betaald en ook de f 0.45 extra, die men gezonden heeft, ontvangt men echter nooit terug. Ons lijkt deze manier van zaken doen wat al te handig en de wijze waarop de firma een zeker kooplustig publiek voor haar verkoopreclame-karretje wenscht te spannen, wat al te onsympathiek, zegt 't blad. Onze raad is daarom: tracht niet op zulke manieren aan kousen te komen. --- DE LANDARBEIDERSSTAKING IN OOSTELIJK GRONINGEN. Het aantal stakenden beduidend toegenomen. — Friesche hulpkrachten onmiddellijk na aankomst teruggekeerd. Op een viertal plaatsen in de gemeente Finsterwolde hebben molestaties van burgers plaats gevonden, naar aanleiding waarvan de burgemeester een ieder waarschuwt, zich van handtastelijkheden tegen goederen en personen t© onthouden. Bij niet inachtneming van deze waarschuwing zal onverwijld een verbod tot samenscholing worden afgekondigd. Een zeer groot aantal stakende landarbeiders uit de gemeente Finsterwolde, Beerta, Bellingwolde en andere plaatsen trok Woensdagmiddag naar Nieuweschans in verband met geruchten, dat vele Duitsche arbeiders aldaar per trein zouden aankomen om in den landbouw te Finsterwolde t© worden geplaatst. Ze zouden zoo mogelijk worden tegengehouden. De verwachte arbeiders kwamen echter niet, schrijft de Tel. Wel kwamen enkele Friesche arbeiders aan, om te werken op de bouwlanden van den Drewsheerdt in den Carel Coenraadpolder, doch nadat ze waren ingelicht door de leiders der stakende landarbeiders en gelden voor de terugreis hadden ontvangen, zijn ze onmiddellijk teruggegaan. De vrouwen van de veldarbeiders, di© om dezen tijd van het jaar beginnen met wieden en schoffelen van veldgewassen, zullen niet aan den arbeid gaan en daarom deze week voor het ©erst uitkeering ontvangen van den landarbeidersbond. Weduwen ontvingen die uitkeering reeds de vorige week. Het aantal stakenden is dus beduidend toegenomen. De werkloozen, in dienst der gemeente, legden 1 Mei met de stakende landarbeiders gedeeltelijk den arbeid neer. Zij, die aan het werk bleven, vragen thans per adres aan den gemeenteraad loonsverhooging, overeenkomstig de eischen der stakers. --- 50 JAAR GETROUWD. 't Was 14 Mei feest in het Rusthuis van Ouden van Dagen der Geref. Kerk alhier. Twee bejaarde echtelieden, de heer K. Koenen en mej. H. d© Boer, mochten 't feit herdenken, dat zij 50 jaar lang door den echt waren verbonden geweest. Koene Koenen werd geboren te Donkerbroek, waar hij als arbeider zn werk verrichtte. Later vertrok het echtpaar naar Leeuwarden; de laatste 8 jaren voorzag hij in zn onderhoud door aan vele stadgenooten petroleum te verstrekken. Zn vrouw werd geboren t© Lippenhuizen; lange jaren heeft zij de naald gehanteerd en vel© huismoeders geholpen als naaister. Zij beiden mogen zich nog in een goede gezondheid verheugen, alhoewel de vrouw slecht van gehoor is. Hierbij ©en foto van het góu.len paar, temidden van vele rusthuisbewoners, die dien dag in blijde stemming het feest mede herdachten. Met dankbaarheid gewaagden de oudjes van alles, waardoor dien dag voor hen beiden tot een onvergetelijke werd gemaakt; de Rusthuis-commissie, en d© vader en moeder van het tehuis, hebben lx 'n dezen gehad. --- De Duchess of Atholl, aan boord waarvan eenige geheimzinnige sterfgevallen zijn voorgekomen. Drie passagiers zouden aan zonnesteek zijn overleden. Later bleek evenwel, dat er ongeveer 10 personen onder geheimzinnige omstandigheden overleden zijn- --- DE RAMP TE CLEVELAND. Het aantal dooden tot 115 gestegen. De doodenlijst, tengevolge van de ontploffingsramp in het ziekenhuis van Cleveland, groeit nog steeds aan, schrijft de Tel. Gistermorgen half drie bedroeg het aantal dooden reeds 115, onder wie zeven geneesheeren, terwijl verwacht wordt, dat nog vele der ernstig gewonden aan de gevolgen zullen overlijden. Honderdvijftig personen uit het Ziekenhuis zijn er zonder letsel afgekomen- Door de vergiftige gassen der verbrande Röntgenfilms en ande**© chemicaliën zijn verscheiden© patiënten, di© hulpeloos te bed lagen, gedood. In de Rönigenkamer zijn twaalf lijken gevonden, geel getint door de brandende chemicaliën. De ramp bereikte haar hoogtepunt bij de ontzettende derde ontploffing, waardoor alle ruiten van het ziekenhuis en van de aangrenzende gebouwen vernield werden. Buisleidingen in het ziekenhuis werden losgerukt; operatietafels en stoelen vlogen in brand en de vlammen hadden reeds groote verwoestingen aangericht, alvorens de eerste brandweerlieden met gasmaskers er in slaagden het gebouw binnen te dringen. D© eerste, die het gebouw verliet, was de hoofdadministrateur Walter Adams, die met brandende kleeren naar buiten strompelde. De oorzaak van de ramp Is, naar men vermoedt, een defect aan de electrische geleiding van het Röntgenapparaat. Dr. Lower, de directeur van het ziekenhuis, verklaarde: „Velen waren binnen de minuut dood, ten gevolg© van gasvergiftiging. Ik geloof, dat het gas veel overeenkomst vertoonde met het phosgeengas, zooals dat in den oorlog werd gebruikt." Lower achtte het mogelijk, dat het gas ontwikkeld is door het verbranden der Röntgen-films. Toen de brand uitbrak, werden de branddeuren automatisch gesloten, met het gevolg, dat door de zich ontwikkelde gassen een groote druk werd uitgeoefend. Hierdoor ontstonden de twee ontploffingen, die het moordende gas door de ventilatiekokers naar alle vertrekken van het ziekenhuis persten. Een der geneesheeren deeld© dr. Lower mede, dat hij een gele gaswolk uit den ventilator de ontvangstkamer zag binnenstroomen. De stadsscheikundige, dr. Harold Knapp, verklaart, dat het gas een mengsel was van jodium- en broomdampen, ontwikkeld door het verbranden der Röntgen-films, die met een laag broomzilver bedekt zijn. Knapp verklaarde voorts, dat het gas inderdaad aan phosgeengas doet denken, maar in d© beperkte ruimt© van het gebouw ©en nog ddodelijker uitwerking heeft gehad. Van drie zijden wordt thans een onderzoek ingesteld, ten ©inde de oorzaak .van het gebeurde op t© sporen. ---