WIL KUINRE BIJ FRIESLAND? In dit verband valt melding le maken van een adresbeweging in Kuinre ten gunste van een aansluiting van deze gemeente bij de provincie Friesland. Deze actie is, naar wij de vorige week tijdens een vergadering te Kuinre konden constateeren, spontaan uil de bevolking opgekomen. Kuinre — reeds meer dan eenmaal hebben we daaromtrent mededeelingen gedaan — heeft grieven tegen het provinciaal bestuur. De bevolking gevoelt zich in meer dan één opzicht achteruilgesteld en zij gevoelt dit des te sterker, nu door den aanleg van den Noordoostelijken polder voor deze plaats nieuwe ontwikkelingsmogelijkheden zijn ontstaan. Wij hebben kunnen constateeren, dat de grieven door de overgroote meerderheid der bevolking als gerechtvaardigd word-n beschouwd. Doch waar deze actie uitsluitend aan particulier initiatief ie ontsproten, draagt zij ook geen enkel officieel karakter, al zal zij in de naaste toekomst de overheidsinstanties wel nopen te dezen aanzien een standpunt te bepalen. Waar de actie uiteraard buiten de overheid is omgegaan, kan zij haar standpunt ook niet bepalen voordat zij er in' gemoeid wordt. De burgemeester weigerde ons dfui ook desgevraagd zijn meening en die van het gemeentebestuur kenbaar te maken. — „Ik weet, dat er een adresbeweging gaande is", aldus zeide ons de heer Batj e s, „maar waar zij geheel op zichzelf staat en de initiatiefnemers geen contact hebben gezocht, kan ik u omtrent de strekking of omtrent de uitwerking ■an een adres der bevolking geen enkele mededeeling doen. Het gemeentebestuur — dit ter voorkoming van misverstand — stcat absoluut buiten deze actie. We zullen moeten afwachten, of het adres eerlang bij het gemeentebestuur wordt ingediend". Tot zoover de burgemeester. Er is dus sprake van een adresbeweging van de bevolking, die, waar de economische belangen zoo nauw verbonden zijn met Friesland — gelijk uit het voorafgaande wel is duidelijk geworden — dezen band nauwer wenscht te zieu aangehaald. Het laat zich wel aa.nzLen, dat de kweslie-Kuinre en daarmede de provinciale indeeling vau den N.0.--polder eerlang in een acuut stadium zal komen. --- VOOR 1.8 MILLIARD GULDEN UNILEVER PRODUCTEN VERKOCHT IN 1938. Netto winst bedroeg ƒ 110 millioen. Te Rotterdam werd ten kantore der vennootschap de jaarlijkeche algemeene vergadering van aandeelhouders gehouden der N.V. Lever Brothers & Unilever. De voorziter, de heer Paul Rijkens hield hierbij een rede, waarin hij een algemeen overzicht gaf van de ontwikkeling van het concern in het jaar 1938. De heer Rijkens wees allereerst op de behaalde winst ad 110 millioen gulden, welke in vergelijking met 1937 slechte een daliug van minder clan een half procent over het geheele uitgegeven aandeelenkapitaal vertoont. Dit bevestigt, aldus de voorzitter, dat bet concern betrekkelijk ongevoelig is voor de invloed eener economische depressie. Ook aan de ongunstige invloed van politieke stoornissen zijn de bedrijfsbelangen allengs minder onderhevig dan vroeger. Dit dankt het concern aan de politiek, reeds gedurende een aantal jaren gevolgd, om, zonder de belangen op het Europeescb continent te verwaarloozen, zich meer in het bijzonder toe te leggen op de ontwikkeling der zaken in die deelen van de wereld. waar de atmosfeer minder door politieke factoren wordt vertroebeld. Voor de voornaamste producten zeep en margarine constateerde de heer Rijkens een winsttoeneming van meer dan negen millioen gulden. Wat zeep betreft wae 1938 het zevende achtereenvolgende jaar, waarin alie vorige recordcijfers werden gebroken. Hel hoogste zeepverbruik per hoofd der bevolking wordt aangetroffen in Holland met 10,8 kg. per hoofd, terwijl het zeepverbruik he tlaagst is in Britsch-Lndië en China met 0.22 kg. per hoofd. Niettegenstaande de beperkende maatregelen, die in verschillende staten op het vasteland van Europa van regeeringswege werden ingevoerd, nog steeds werden gehandhaafd, steeg het wereldverhruik van margarine en andere eetbare vetten gedurende 1938 met 61.000 ton boven dat van 1937. Daartegenover stegen onze verkoopen van deze producten met 81.000 ton, waaruit volgt, dat wij onze positie in deze tak van industrie ruimschoots hebben kunnen handhaven. Het verbruik per hoofd der bevolking heeft nog niet de stand bereikt van 1929, het laatste jaar, waarin de handel in deze producten vrij en onbelemmerd was. In de loop van dat jaar begonnen verschillende regeeringen de fabricatie en de verkoop van margarine aan beperkingen te onderwerpen met de uitgesproken bedoeling den boerenstand eteun te verleenen. De steunverlening in deze vorm hc-dt geleid tot de anoma lic — zooals in Holland — dat degenen, die zich niet kunnen vcroorlooven de duurdere natuurbofer te koopen, gedwongen worden een abnormaal hooge prijs voor margarine te betalen, terwijl de consument van natuurbofer voor dit product slechte kostprijs betaalt. Het offer, eb! aldus door den margarine-consument moet worden gebracht komt bovendien slechts ten deele ten goede aan den boer, voor wien bet was bestemd, aangezien deze op zijn beurt een deel daarvan in de vorm van hoogere pacht aan den landeigenaar moet afstaan. --- DE HANDELSBETREKKINGEN ME FRANKRIJK. Nieuwe handelsovereenkomst geteekend. De regeeringspersdienst meldt: Op Zaterdag 6 Mei j.1., heeft te 's Gravenhage de onderteekening plaats gehad van een handelsovereenkomst tusschen Nederland en Frankrijk. De overeenkomst regelt de \vederzijdsche handelsbetrekkingen tot 31 December a.s., met de mogelijkheid van verlenging na die datum voor een jaar. Zij komt in de plaats zoowel van do met 31 Maart j.l. afgeloopen Nederlandsen— Fransche regeling van '22 Juli 1938 als van de tegelijkertijd afgeloopen r ling met betrekking tot Ned.-Indi:j van 6 April 1937. --- TWEE BELGISCHE MILITAIREN VERDRONKEN. Vanochtend stelden een sergeant en drie soldaten van de genie te Charleroi een onderzoek in naar de ondermijnde bruggen over de Sambre, waarbij zij gebruik maakten van een bootje. Nabij een overlaat werd het bootje door een' windvlaag omver geworpen.'Twee inzittenden konden gered worden, dech de sergeant en één der soldalen verdronken - ,_ --- Friesland Overijssel en de N.O.-Polder De Polder en zijn achterland—De gunstige ligging van Kuinre.—Kuinre bij Friesland? 111. \Vat ... . m6e.n') ln onze vorige artikelen naar ",j , te "loeten brengen, is wel I> Uat llleep daj] Jg proVjnCje Qyg,.. »fc_?r «en on?eu. de liggtmg VaJl den NO-?e bw i van dit «ewest bij opperden „ ,uwinK voor andere gevolg„j Aanleiding kan geven — de pro'and in de economische ontwik- Polder een belangrijke rol , vatuat Zn;, pelen- daarbij zeer bijfa l*e'e vVI r ,e vorzekeren, houdt ten i- pfiesi/„ ,aild met de belangen van Zuid&l 'n hetdaar,doar de belangen van Lemr.ie van i? . na,nR? In 't bijzonder ten op-1 Ce ket Verkoer te waler? „ m?Wes''* vau breeder standpunt "len ieder PlaatselP en °°k dt i el ty fa* vo<>roordeel een oogenblik tiito ' dieh !let zijn 'vist deze vooroor" op j npt probleem van de oriënteeiW &1"n r JUeuwen l>older dreigeu te ver- ' llit te 6chakel«» ziJ'n deze Jk (]ov?rwe£inf;en uit den aard der tth rsia«iT 7"°°dra deze overwegingen i, *ven, dr^evend naar voren worden geri zelv« ? "le,n aa" het belang van de «> Cru °°,rbi-i te *aanle 4rt'kel i e le notla'' die W'J in ons eer' le l v°Orbe ï iDraken' is daarvan een pakej«n; d' Ii deze nota staat o.m. ook eer 2jC,h6ePvaart, welke vroeger van v j e:l Kuinre naar de Zuiderzee ' Senog Bde die buitenhaven van laatstr ëeie e P'aais en is thans van geen sterk ken's meer; tengevolge van %nd j 6 verondieping van den boven*e*Orje de Vaart practisch onmogelijk *• ** -• •• •- •• •- • • de v °rdt 6een bezwaar in gezien, 7Utslui?an !an Schoterzi]l en van de 'de^p8 °' kuinre naar de voormalige 'ï te Btlj. en die tusschen beide sluizen !e '«Bgen nin de B'J-Lind« een dam *h 2jj, ' m'ls dit water dan steeds van we toegankelijk blijft". rde,l uit» advies net in dezen vorm zal Üiti"1 'let vaevoerd, ook al tengevolge van »anBen, vern^-{avelling6PlaJi gebrachte wijzi-sfht n*'cht deze zinsneden een gebrek •C'aQd '!vde Kroote belangen van het ' 4 f 0«erwe • inzicht werd vertroebeld tvf de voo "ilgen van l°calen aard, waar- Polder oriënteering op den Noordïafdriik9k UndlS gunstige ligging van Kuinre S_B« 'igcV16' hooJd werd gezien. Een zooh» . *ft_»(S? kan men niet op kunstmatige .n,eeren, omdat vroeg of laat Re« ' de J! zich toch zal baanbreken. 110,ll0, ,van ]A'r.oVl'ncie Overijssel met de belanfl-3 Uias v,re niet al te zeer rekening kil 's eet •kend worden verondersteld. k-Ui' h 'nderdi?..ad betreurenswaardig vaa en ?■ Seschiedenis van de 6luis te , , van de verbetering van het iJLtiaar a, ,bben de juistheid van dit ver- Kb- v°Ue ~ e duidelijk in het licht gesteld: Cftte aoh.rden blijkbaar de belangen van nBe" in vergesteld bij die van andere be«or ' «al M°ord west-Overijssel. v:aarliJI< niet zoo moeilijk zijn de jj a" «leze veronachtzaming op te jg -"aiuurlijke achterland van dit ''«ui eriJs«ei "Friesland, terwijl de provinijte». n iimt ,u"eraard slechts rekening kan V' Wat belangen van N.W.-Over<]ea z°odan°r °°k ter rechtvaardiging van rin Bebrac standpunt te berde kan worhj 8 °p'de x'en aanzien van de oriënteei"i«i av«n 00rdoost-polder is het niet te \v e" 'n°et het zelfs absoluut on- Do :a«t hë?1 «e:'oemd. de er niet Kaat bij de oriënleering op den °vinci om het uitsluitend belang van Overijssel, maar om --- het belang van het gcheele achterland. ls llet g°ed' de kwesüe van OMd hel vai1 belang voor een njJ5 'e denL "g ('e provinciale grenzen en n n en Friesland, Overijssel, Groüi6 - *&n ai lvte voor een oogenblik te be-«n • --Op "'ee,n nauwkeurig omlijnde geh tfv" on!- ia' zicb dan de polder verhou«H N-0 ™te var> achterland? t>r,jjN, tèn , er zal len deele als landbouwt»e *PIoite" deele ook als grasland worden ''M»1, *al ri en 7-°oals reeds werd uMeenti'i,> "Ier r,!8 PoWer zich, wat de samenste!-, rOndsoorten betrelt, nauwer aan- Seijip,, '!et gebied ten Noorden, dan bij a -en Oosten. Er zijn ten aanzien van de verhandeling en van de verscheping van landbouw- en veeteelt-produclen uit den polder een aantal vaste punten aan te nemen. Het zijn de marktplaatsen Zwolle, Meppel, Leeuwarden en Sneek, Groningen al- graanbeurs, Harlingen als dichtstbijzijnde buitenhaven, terwijl voorts het contact niet Assen, zij het in mindere mate, gewensrht kan zijn. In zekeren zin kunnen deze plaatsen ook als eindpunten worden gerek. -O, waar de 6tructuur in economisch en sociaal-geografisch opzicht zoowel van Drente (het achterland van Meppel), Twente, Salland en de Veluwe (hel achterland van Zwolle) zich niet aansluit bij de toekomstige structuur van den Noordooste!ijken polder. Dat Groningen en i.eeuwarden met hun sterk begrensd achterland voor een zoodanige beoordeeiing niet in aanmerking komen, ie, gelet op de structuur van de gebieden, waarvan deze steden bet centrum zijn, zonder meer duidelijk. Ook Sneek kan niet in die beoorde-eling worden betrokken. Het is dus wel verantwoord vanuit hel hart van den polder de verbinding met ieder van deze plaatsen tot 6tand te brengen. Zoo zien we uit deze lijnen, dat de belangrijkste aangrijpingspunten van het oude aan het nieuwe land gelegen zijn aan den Ramspol, te Blokzijl, Kuinre en Lemmer. We zien voorts — en nu is het wel noodzakelijk terug te keeren tot de provinciale begrippen —. dat de rechtstreeksere verbinding van den polder met de voor den afzet der graanproducten zeer belangrijke beurs te Groningen, via Kuinre loopt. Daaruit volgt, dat men, door Kuinre In dit .stelsel uil le schakelen, te kort doet aan de belangen van den polder, dat men ook onrecht begaat jegens het belangrijke achterland, dat via Kuinre zijn contact met het nieuwe land moet vinden en dat ook een vcrwaarloozing van de belangen van Kuinre geenszins bevorderlijk is voor de ontwikkeling van den polder. Zeer duidelijk blijkt uit deze lijnen, dat Lemmer en Kuinre een streng gescheiden werkingsgebied hebben en in dat opzicht behoeft er voor concurrentiegevaar dan ook geen vrees te bestaan. Dat is voor het verkeer te land zoo, waar Lemmer aansluiting geeft. op Leeuwarden, Harlingen en Sneek, en Kuinre op de Stellingwerven, Heerenveen, Assen en Groningen, dat geldt ooV voor het verkeer te water. De bestaande verbinding te water ' van Z.0.-Friesland met het IJsselmeer wordt gevormr! door de gekanaliseerde Linde en Tjonger, die hun uitmonding in de voormalige Zuiderzee, respectievelijk door de schutsluis te Kuinre en door de uitwateringssluis te Schoterzijl hebben. De wet op T.e droogmaking der Zuiderzee van 1918 geeft aan Kuinre en aan alle langs Linde en Tjonger gelegen plaatsen « --- RECHT OP HET BEHOUD DER VERBINDING MET HET LJSSELMEER. Wanneer er thans gesproken wordt van verminderde vaart op Kuinre, dan moet daarvoor steeds als oorzaak worden aangegeven: de sterke verondieping van de haven. De oorzaak ligt d_6 niet in een verminderde behoefte der scheepvaart/ Wel zal thans een poldervaart vanuit den polder naar Kuinre worden aangelegd, doch voor Kuinre en voor het achterland heeft deze vaart 6lechts beteekenis, wanneer zij met den benedenloop van Linde en Tjonger in verbinding werdt gebracb' door middel van een schutsluis. De beteekenis van deze vaart mag niet worden onderschat. Zij wordt geenszins verkleind door de mogelijkheid, om via de Helomavaart de route over Lemmer te verleggen. De aanleg van deze poldervaart zonder meer is voor Kuinre en het achterland zonder beteekenis, -vaaneer daarvan ook niet de consequentie wordt aanvaard. En zoo kan deze verbinding via de schutsluis te Kuinre de eenige directe verbind i n g van den N.0.-polder met de Friesche Oostelijke en Overijseelsche binnenwateren worden. Bovendien is dit dan de eenige verbinding, welke geheel onafhankelijk is van stormweer of ijsgang, hetgeen van te meer beteekenis is, wanneer men bedenkt, dat het hier gaat om betrekkelijk kleine en diepgeladen schepen, die vanuit Kuinre zonder de Friesche en Overijsselsche meren te bevaren, diep in Friesland kunnen komen. We willen thans op deze kwestie niet dieper ingaan, doch wel meen en wij er op te moeien wijzen, dat met de verbetering van dezen vaarweg niet slechts een eereschuld jegens Kuinre wordt voldaan, maar ook een belangrijk Friesch scheepvaartbelang wordt gediend, gelijk ook wel blijkt uit het voorstel van de afd. Steenwijk van Schuttevaer, dat op het a.s. cengree te Roermond aan de orde wordt gesteld. Wat nu de verbindingen te land betreft, mag er wel op worden gewezen, dat de verbindingswegen met de provincie Groningen vanuit den polder door Friesland moeten worden gezocht. In dit verband komen dus o°k de verbindingen met Wolvega — het dichtstbijzijnde spoorwegstation, in tegenstelling lot de Overijsselsche nota, waarin Steenwijk als zoodanig wordt aangegeven — en met Heerenveen in het veld van beschouwing. In hoeverre deze verbindingen kunnen worden gecoördineerd, valt buiten het bestek van dit artikel, doch wel mag het als een zeer nadrukkelijk Friesch belang wor- den gezien, dat vanuit Kuinre een zoo kort mogelijke verbinding met Wolvega wordt bevorderd. Deze kwestie brengt de vraag naar voren of de verbinding te land moet worden gezocht langs de Worslsloot naar het dichtstbijzijnde aansluilingspunt met den hoofdweg of via Slijkenburg. Deze laatste verbinding geeft onmiddellijk aansluiting op een goeden verkeersweg, zooals die in het verkavelingsplan van Kuinre naar 't hoofddorp werd vastgesteld. Daardoor wordt niet slechts de ontwikkeling van Kuinre gunstig beïnvloed, maar tevens wordt de oriënteering van Z.0.-Frie6land op den polder aanmerkelijk bevorderd. Er blijkt uit het voorgaande wel, dat Kuinre voor Friesland ten opzichte van het verkeer niet den polder van zeer groote beteekenis is. Met Lemmer is deze plaats bovendien de eenige, die onmiddellijk aan den polder grenst. --- JACHT MET TIEN KOPPEN VERMIST. Men verkeert, zoo -wordt uit Lowestoft gemeld, in groote ongerustheid over de opvarenden van de „Jeanry", het jacht van een rijken Amerikaan, Henry Vomberg, dat 26 April j.l. met een Britsche bemanning van negen koppen uit Lowestoft is vertrokken met bestemming naar Ot.lo en waarvan men niets meer heeft vernomen. Het is de eerste reis, welke de „Jeanry'' maakt. Do Noorsche kustvaartuigen hebben opdracht gekregen naar het vermiste jacht, dat geen radio aan boord heeft, uit te zien. Mevrouw Vomberg is reeds verleden week te Oslo aangekomen om de konst van haar man af tt> wachten. Het echtpaar Vomberg was voornemens met het schip een reis om de wereld te maken. --- Op Waterloo Station bij het vertrek van het Engelsch Koningspaar uit Londen voor de reis naar Canada.—De Koning onderhoudt zich met een van zijn ministers. De Koningin, met naast haar de Prinsesjes, begroet een officier van de eereyvacht --- Vleesch en vleeschwaren. De verkoop van vleesch en vleescliwaren in Holland en Engeland vertoonde een verdere stijging; de export der in Nederland gevestigde bedrijven nam echter af. De fabrieken in Nederland moesten worden gemoderniseerd, teneinde to kunnen voldoen aan de gestegen vraag naar haar producten voor binnenlands verbruik. De omzet uitgedrukt in geld handhaaft zich op ongeveer het niveau van het vorig jaar. Met inbegrip van de accijnzen op margarine, die het concern in sommige landen voor de regeering int, werd van het publiek als betaling voor de producten een bedra" van rond f 1.800.000.000 gulden ontvangen. Hiervan ontv. de werknemers f 225.000.00') of 12H %, de aandeelhouders f 110.000 000 of G »/o en de Staat f 232.000.000 of 13 •/•'. Het restant vertegenwoordigt uiteraard grondstoffen en onkosten. De balans en winst- en verliesrekening, alsmede de voorgestelde winstverdeeling' werden goedgekeurd, zoodat op de gewone aandeelen een slotdivideud van 4,'if