INDISCHE BRIEVEN Rondom de Stille Zuidzee. ir. Aan het slot van ons vorig opstel hebb-n we gelezen, dat volgens sommige. Amcv'kaansche autoriteiten het opgeven van de Phiiippijnen moet worden gezocht in n->t feit, dat bij een eventueele oorlog AmeriKd deze gebieden toch kwijt zou raken, hetgeen afbreuk zou doen aan het prestige van genoemd land De eenigszins wereldwijze lezer zal bij het lezen hiervan zeer zeker zijn hoofd schudden en bij zichzelf denkeu: daar moet meer achter zitten: Want, nietwaar, op deze gronden zou Nederland <1p koloniën ook kunnen verlaten, 'e-meer nog waar onze kolo-ien een veel grooter oppervlak beslaan dan de Phiiippijnen; het ir- U-U fiiiuste niet te hopen dat een dergelijk idee in het hoofd van een Nederlander op zal komen. Wij voor ons zijn van meening, dat hier hiacüüge economische factoren acuter zitten, met name het suiker-concern uit de «Middle West" staten en de „Tobacco Growers Associalion", die tot nu toe met leede oogen nebben aangezien dat de Phiiippijnsche suiker en 'taoak vrij van rechten in Amerika werden ingevoerd. Zelfs lazen we, ergens dat de president, Koosevelt, die zich bij de a.s. verkiezingen de steun niet wilde «Uen ontgaan van en_ete kndDouwstaien. juist daarom aan de wenschen van de Pnilippino s heeft gehoor gegeven (dus aan die van genoemde landbouwstaten). Dat Amerika de gevolgen van een zoo helangrijKe stap niet duidelijk voor oogen staan, mogen we,, aithans bij de leidende Personen, niet veronderstellen. Dat de internationale situatie in de Pacific ingrijpende veranderingen zal ondergaan, zien ?.e beslist ook. Vooral op economisch en strategisch gebied zal men belangrijke ver- Schuivingen kunnen constateeren. vele oliiringenüe landen hebben belangen bij de onafhankelijkheidsverklaring, daarvoor behoeven we maar te herinneren aan het oniangs Plaats gehad hebbende bezoek van den Phi"Ppijnscnen Senaatsvoorzitter Manuel niet het doel om voor de toekomst handelsbetrekkingen aan te knoopen. Zeker zal Zooiets niet beperkt blijven bij Nederfandsch-Indië. Onze economische belangen zUlien dus meer en meer in het westelijk deel van de Paciïic komen te liggen, gepaard gaande aan een verlaten van Amerika. 4 October j.l. kwam een Reuter-bericht •helden, dat volgens Amerikaansche kringen de Amerikaansche vloot in staat moet zijn bij verwikkelingen in het Oosten in te kunnen grijpen, en vooral, wanneer Japan zich "e vrije hand in een bepaald gebied zou willen verzekeren en _u<.n geïnteresseerd *°u zijn bij de Japansche concurrentie in m.a.w. Amerika blijft de toestanden in Oost-Azië nauwkeurig Radeslaan en zal niet gedoogen dat Japan inbreuk maakt op de neutraliteit van Nederlandsch-Indië. Geheel vrij zal Amerika de Phiiippijnen dus niet laten, want dan zou een dergelijk bericht ,geen zin hebben. Bij dit heele ge- val speelt het behoud van de marinebasis °P de Phiiippijnen een groote rol, want na de onafhankelijkheidsverklaring zullen all* Amerikaansche troepen verdwijnen, maar de vlootbasis en het oüestation zullen intact J"Uiven of worden uitgebreid. Haar karakter als vooruitgeschoven post van de V. S. *al de Phiiippijnen dus blijven behouden. een belangrijke troef dus in handen var. Amerika, wat ook de resultaten van de vlootconferentie van 1936 mogen zijn. De japanners voelden zich bij deze uitingen, de niet uit de eerste de beste bron kwaden, ten zeerste in hun wiek geschoten mh zich tot onderhandelingen met de V. S. bereid op de volgende voorwaarden: 1. In de toekomst zullen de Phiiippijnen eoh neutraal gebied vormen. 2. De Atlantische vloot van de V. S. zal °°k inderdaad haar ligplaats in de Atlantische Oceaan moeten betrekken (dus een öe_ tje uit de buurt blijven van Japan). 3. Erkenning vau Mandsjoe Kwo. Reeds eerder heeft Japan geprobeerd om de niachtssfeer rondom de Stille Zuidzee te v,erdeelen. Japan stelde zich voor het toe*lcht te houden op de West-Pacific, dan •Jjocht Amerika de Oost-Pacific wel onder lch houden, c.g. onder waarborgen van de Snafhankelijkheid van de Phiiippijnen. r'aarnaast staan echter andere voorstellen, dat' de groote mogendheden gemeenschappelijk de onafhankelijkheil van "6 Phiiippijnen zouden garandeeren. Dit dcc js echter niet van Japansche oorsprong j° zal dan ook nooit door Japan worden ge?eeld, omdat het dan de eigen deur naar £e' zuiden zou afsluiten. Doch niet alleen gouden de Phiiippijnen hieronder moeten jaHen, ook Hongkong en NederUndsch- Qdië; overigens een twijfelachtige eer, om jj°°r het overige deel der wereld als toe*°öistig krijgstooneel te worden beschouwd. Een van de punten waarvoor de Japanïp. op de vlootconferentie van 1936 zuil' n rijden is het verkrijgen van de vloot "ariteit met de Amerikanen en de Engelsen, Amerika heeft hierop gereageerd mede te deelen dat in dat geval zij gao?.°dzaakt zou zijn haar steunpunten in de .'Üe Zuidzee te versterken, vooral Manilla, wenscht geen verdrag met Japan. st°0r dit alles zien wij de schrille tegen- van de Amerikaansche belangen fc] de Phiiippijnen, wortelende in binnenö. buitenlandsche politieke drijverijen. i 'i nieuwe vermeldenswaardige berichten j/2en we over de Japansch-Engelsche toe- Op die manier tracht \n n zich te redden uit de politieke ver , lkkelingen, waarin het is geraakt. Geble- in wel, dat de beschikbare ïriachtsmid- J;len in Japan toch niet voldoende waren y alles zelf op te kunnen knappen. f ziet men de drie groote rivalen, Ametóh' En?el«nd cDI Japan, om elkaar heen a°Uen. Hoe zal dan de verwachting zijn ten ,a'izien van de vlootconferentie? We weten ®' Riet ca durven gas ook Biel 88» ___£- spellingen wagen, doch zeker is het, da. voor men aan de groene tafels bijeenkomt, achter de coulissen van de diplomatie heel wat moeilijke vraagstukken moeten zijn ipgelost, waarbij ook maar geen enkel foutje achter mag zijn gebleven. Nederland zal scherp moeten toezien en luisteren. Wat zal er gebeuren indien de Phiiippijnen werkelijk op eigen beenen komen Ie staan? In de eerste plaats zal de macht van Japan in het westen van de Tacific ontegenzeggelijk toenemen, want, zooals we in onze vorige brief reeds hebben medegedee'd, staan duizenden Japanners en Chineezen klaar om de Phiiippijnen te overstroomen net hun concessie-aanvragen, en een vreedzame penetratie zal dus het gevolg zijn, want thans beletten de Amerikaansche inimigratiewettén dit nog. De heeie handel zal Japansch georiënteerd zijn, zoodat ten leste gesnroken kan worden van een Janansc'-ie invloedssfeer. De aanwezigheid van dergelijke sferen in Chini en Mandsjoerije hebban ons reeds het noodige daarvan laten zien Inmenging van andere mogendheden u\l niet worden gedoogd, en mocht eenmaal Je eigen bevolking met elkaar in botsing komen, dan is alles gereed om militair de zaken verder af te doen. Hoe zal het jaar 1935 in dat opzicht voor ons worden? Met hartelijke groeten uit Balikpapan. TROPICAL --- VAN HEINDE EN VERRE Jongeren Vredes Actie. In de te Hilversum gehouden algem vergadering van de Jongeren Vredes Actie is tot algemeen voorzitter gekozen dr. Garmt Stuiveling te Groningen --- HET AANTAL AUTO-ONGELUKKEN IN AMERIKA. Elk kwartier een doode. Hoe buitengewoon veel verkeersongelukken in de Vereenigde Staten voorkomen, blijkt uit een zoo juist gepubliceerde statistiek van de Amerikaansche Reisvei zekeringsmaatschappij. In 1934 kwamen in Amerika 33.0C0 auto-ongelukken voor. Elk -kwartier werd een persoon gedood en om de 31 seconden werd iemand gewond. De lijst van doodelijke verkeersongevallen is 16 % grooter dan die van 1933. --- Mr. F.L.J.E. Rambonnet. † Gistermiddag is mr. F. L. J. E. Rambonnet, burgemeester van Velsen, in de ouderdom van 49 jaar in het St. Anthonius-ziekenhuis overleden. Enkele dagen geleden is mr. Rambonnet geopereerd. Zijn toestand liet zich aanvankelijk gunstig aanzien, doch Zaterdag kwam er ongunstige wending in zijn ziekte. De tijding van zijn dood is in IJmuiden, waar de burgemeester zeer gezien was, met groote verslagenheid vernomen. Mr. Rambonnet was reserve-kapitein bij de veld-artillerie. Wat zijn politieke overtuiging betreft, behoorde hij tot de Christelijk Historische Unie. --- INBREKERS GEARRESTEERD. Met een auto op buit uit. De Apeldoornsche politie is er in de nacht van Zondag op Maandag in geslaagd drie beruchte inbrekers te arresteeren, woonachtig te Den Haag. Zondagmiddag hadden zij zich per auto.naar de omgeving van TJddel begeven, waar zij de aandacht trokken van een jachtopziener aldaar, die zich van hun identiteit op de hoogte wilde stellen, hetgeen echter eenige moeilijkheden opleverde, waarom politiehulp werd gehaald. Inmiddels vertrokken de heeren met achterlating van hun auto naar Apeldoorn, van waar zij zich per trein naar Klarenbeek begaven. De Apeldoornsche politie, die assistentie verleende bij het opsporen, slaagde er 's nachts in hen te arresteeren in een woning aan 't Apeldoornsch-Dierensch Kanaal. Nader is komen vast te staan, dat zij schuldig zijn aan tal van inbraken in verschillende plaatsen v-" "««< land, o.a. te Wassenaar. --- Oplichters gearresteerd. Dezer dagen zijn te Den Haag gearresteerd een 42-jarige koopman en een 47-jarige accountant die zich hebben schuldig gemaakt aan oplichting. Zij hebben als directeur en adjunctdirecteur der N.V. Haadin, kantoor houdende Zoutmanstraat 9 te Den Haag tientallen menschen bewogen tot het koopen van credietbrieven a f 15 en f 10, onder valsche voorspiegeling hen daarna credieten te zullen verstrekken. Er is gebleken, dat zij over geenerlei gelden de beschikking hadden en aan die koopers van credietbewijzen dan ook in het geheel geen gelden te hebben geleend, doch wel alle ingekomen gelden te eigen bate te hebben aangewend. Voor zoover gebleken is, hebben zij in het afgeloopen halfjaar f 2500 zich toegeëigend. De administratie is in beslag penomen. De beide verdachten zijn voor den Officier van Justitie geleid en in _et Huis van, Bewaring ingesloten --- MASSA-ONTSLAG. 1500 Inlandsche hulponderwijzers op wachtgeld. Naar de „Indische Courant" schrijft, heeft de omzetting van de Inlandsche standaard-scholen in dessa-scholen en vervolgscholen geleid tot het ontslag van ruim vijftienhonderd z.g. goeroe bantoe hulponderwijzers, die met ingang van 1 Januari 1935 wegens overtolligheid op wachtgeld zijn gesteld. Het betreft hier voor het meerendeel oudere en onopgeleide krachten; de kweekschool voor Inlandsche onderwijzers begon eerst in 1918 haar eerste abituriënten af te leveren. De besparing op de salarissen wordt getaxeerd op ongeveer f 900.000, doch de helft van dit bedrag moet weer worden uitgekeerd in de vorm van wachtgeld. De volledig geschikten ontvanrren voorloopig 50 % en de minder geschikten 33A % van hun laatstgenoten activifeits-bezoldiging. Het netto-bedrag van deze onderwijs bezuiniging kan men derhalve schatten op f 450.000 voor de jaren 1935 en 1936. --- AUTOMOBILISTEN DOOR DE VLOED VERRAST. Door het water1 van strand gescheiden. Twee Amsterdamsche automobilisten hebben een zonderling avontuur beleefd op het Zandvoortsche strand nabi., paal 60, toen zij, op een zandbank rijdende, plotseling door de vloed verrast werden, en door het water van het strand werden afgesneden. Zij verkeerden daardoor, schrijft de Tel, in een gevaarvolle posHie. Verlokt door het mooie weer hadden zij Maandagmorgen een bezoek aan IJmuiden gebracht en Waren langs het strand teruggereden zonder op het wassende water te letten. Goede raad bleek duur. Kordaat besloot men echter de auto niet te verlaten, en met een flinke vaart te pogen het strand te bereiken. Met een fiksche duik ging de open wagen het water in, om evenwel dadelijk te blijven steken in het zachte zand. Al wadende bereikten de inzittenden het strand, hetgeen, gezie*i de felle koude, geen pretje was. Maandagmiddag is de wagen, waarin, het zeewater danig had huisgehouden, gelicht en weggesleept. --- WILDE STAKING IN HET HAVENGEBIED VAN NEW-YORK. 20.000 arbeiders leggen het werk neer. Communistische invloeden. In het havengebied van New-York is gisteren een wilde staking uitgebroken. 20.000 arbeiders hebben het werk neergelegd om te protesteeren tegen het in dienst nemen van niet-georganiseerde collega's. De stakingsleiding is van meening, dat de staking zal kunnen overslaan op andere groepen havenarbeiders. Zij wijzen er op dat het plotseling uitbreken van deze wilde staking een gevolg is van een actie der communisten. --- NA DE GROOTE BRAND IN DEN HAAG De vermiste timmerman nog steeds niet gevonden. :: De puinhoopen van de uitgebrande fabrieken te Den Haag rooken nog steeds. De 74-jarige timmerman, die na de brand werd vermist, is nog steeds niet gevonden. Het onderzoek van de politie-brandweer wordt nog steeds voortgezet. Er is echter nog geen spoor van den vermiste gevonden. Het kan nog geruimen tij-d duren voor men het geheele pand heeft afgezocht, terwijl het in verband met de enorme hitte, welke bij de brand geheerscht heeft, bovendien niet zeker is, dat er nog iets van het slachtoffer zal worden teruggevonden. --- MOTOREN EN MITRAILLEURS VOOR DE MARECHAUSSEE. Paard blijft de hoofdzaak. De bewapening en outillage van het corps Kon. Marechaussee worden gemoderniseerd, v al blijft het in de eerste plaats bereden wapen. Men wordt het paard niet ontrouw, nu de beschikking is verkregen over automobielen en motoren met zijspan, deze laalste ten getaie van twintig. De mechanische vervoermiddelen zijn gelijkelijk over de 14 districten verdeeld en worden voornamelijk gebruikt bij het verkeerstoezicht op de groote wegen. Daarnaast geven zij een snellere verplaatsingsmogelijkheid bij het achterhalen van verdachten, opsporen van rtraïbare feiten e.d. Verder is het corps uitgerust met lichte, draagbare mitrailleurs, voor ieder district twee, bedoeld als preventieve maatregel. Het paard blijft hoofdwapen, doch ais secundaire bewapening voor eventueele samenwerking met de polilietroepen is de mitrailleur ingevoerd. Tensiotte vernam de Tel., dat overwogen wordt, aan de marechaussee met- Jertiid ook gasmaskers te verstrekken. --- Het 500-jarig bestaan van Leeuwarden. Al of niet feestvieren. — 's Hertogenbosch aan Leeuwarden ten voorbeeld? De burgemeester van 's- Hertogenbosch, de heer Van Lanshot, heeft dezer dagen in zijn Nieuwjaarerede een passage gewijd aan het Leeuwarder jubileum en de sobere wijze waarop men dat herdacht. Friesland — aldus de Bossche burgemeester —- en zijn eerbiedwaardige en schoone hoofdstad gaan blijkbaar wel zeer zwaar gebukt onder de druk der tijden. Het stoere Friesche volk schijnt onder een zoodanige gemoedsstemming van neerslachtigheid te zijn geraakt, dat de tijdsomstandigheden zelfs een eenvoudige feestelijke herdenking van het vijfde eeuwfeest uitsluiten. De woorden van het echoone Friesche Volkslied „Fryek bloed tejuch op" schijnen blijkbaar hun macht, hun bezielend vuur dat bij de Friezen tot groote geestdrift kan uitlaaien door de druk der tijden te hebben verloren. Het is allerminst uit leedvermaak dat ik deze feiten vermeld. Veeleer wil ik hiermede deernis uitspreken over het feit, dat een krachtig en pittig volk als de Friezen door de nood der tijden zwaar beproefu de moed in de schoenen is gezouken en tevens aantoonen hoe sterk een neerslachtige gemoedsgesteldheid ten slotte een volk kan aangrijp;,». Hoe geheel anders is, God zij dank, de stemming der burgerij hier. Met groote waardeering en warme erkentelijkheid wil ik er op wijzen, dat een groot aantal wakkere mannen en kloeke vrouwen zich spontaan bereid hebben verklaard zitting te nemen in de talrijke commissies, die de feestelijke herdenking van het 750-jarig bestaan onzer stad van 15—30 Juli a.s. zullen hebben voor te bereiden. Met groote ernst en bewonderenswaardige toewijding kwijten die commissies zich van haar taak, terwijl van geestelijke en andere autoriteiten de grootste medewerking wordt ondervonden. De gemeente is reeds enkele jaren geleden voorgegaan financieele steun te verleenen om die feestelijke herdenking te helpen mogelijk maken en de burgerij heeft zich tot heden evenmin onbetuigd gelaten. Het is met groote voldoening dat ik ontwaar, dat zich overal straat- en buurtconimiseies vormen over heel de stad, om jong en oud, arm en rijk, kortom ieder op zijn wijze in de algemeene feestelijkheden te betrekken, om door kinder- en volksfeesten mede te werken deze feesten te doen slagen, waarbij de groote liefde die de burgerij haar vader- en woonstad toedraagt, duidelijk aan de dag treedt. Welk een verschil van* 'gemoedsstemming hier en in het Noorden. De heer Van Lanshot zoekt naar de reden van dit verschil van gemoedsstemming. En hij vraagt of 't Noorden te lang de voorspoed gekend heeft en niet geleerd om ondanks nood en gebrek de tegenspoed hoopvol tegemoet te zien. Heeft het Zuiden de „up and downs" van het gebeuren sterker gevoeld en beter doorstaan? Is de bevolking van de zuidelijke gewesten door de eeuwen heen meer gelouterd en in het vuur be_ proefd door rampspoeden van oorlog en belegering, door watersnood en verdrukking, en dus meer overtuigd, dat na alle ellende toch eenmaal een betere toekomst en tenslotte een beter leven ons allen wacht? Is het omdat de burgers van den Bosch willen toonen wie ze zijn geweest, wie ze zijn gebleven en wie ze willen zijn, burgers van kloekmoedigheid en van standvastigheid, die ook onder omstandigheden van druk en nood niet versagen en niet twijfelen aan de voorspoed en het welvaren van hun geliefde stad 's Hertogenbosch. Die stemming getuigt van een gezond en practiech inzicht. Duizenden zullen naar hier komen en in onze feestvreugde deelen en vertier en vroolijkheid brengen. Bij voorbaat heet ik hen van harte welkom. Ik wil u de verzekering geven dat ik het mij een groote eer en een bizonder voorrecht reken aan het hoofd te mogen staan van een gemeente wier burgerij zulk een frischheid, durf, volharding en kloekmoedigheid op zoon spontane wijze, ook onder benarde omstandigheden, weet aan den d-i" te leggen env de eer harer stad voor heel Nederland hoog wil houden. --- BRAND BIJ HUISBIOSCOOPVERTOONING TE RECKLINGHAUSEN Eén doode en twee ernstig gewonden. In een perceel te Recklinghausen In Duitschland vertoonde de aldaar wonende Otto Gehring een film in aanwezigheid van tien personen. Gehring had niet de minste voorzorgsmaatregelen genomen, zoodat plotseling een ontploffing plaats vond, een steekvlam uit het projectie-apparaat sloeg en het vertrek plotseling in lichte laaie sLond. Een 11-jarige knaap, Walter Fischer, verbrandde levend. Later werd zijn lijk in een hoek gevonden. Terwijl de meeste aanwezigen zich in paniek door uit 't raam te springen konden redden, werd de 48-jarii,e Theodoor Fischer ?waar gewond, evenals zijn 22-jarige zoon. Met moeite konden zij uit het huis gered worden. De vader verkeert in levensgevaar, terwijl zijn zoon er ernstig aan toe is, doch waarschijnlijk zal herstellen. Gehring, die op zoo onverantwoordelijke wijze de film verloonde. werd s;e-arresleerd. Het huis is geheel afgebrand. --- DE KANALENPLANNEN. NIET: LEMMER óF STAVOREN, MAAR LEMMER èN STAVOREN. In zijn rubriek „Open langs het vaarwater" in Sch-utteveer schrijft P(oetma) o.m. het volgende over de kanalenplannen Groninge —Useelmeer: „Voor zoover we weten, is tot heden nog geen besPssing bekend, of Stavoren, dan wel of Lemmer het eindpunt zal zijn van de verbeterd-g kanaalverbinding Groningen—lJ*selmeer. Er is nog al iets over de kwestie van route te doen geweest: in de pers, alsook op congres en vergadering is dezelve behandeld. Plaatselijke, landelijke, en natuurlijk ook scheepvaartbelangen zijn -er biji naar voren gebracht. Ook schippers hebben ten deze hun meening uitgesproken, doch uiteraard kenden niet alle schippers zioh ter zake in bet publiek doen hooren. En nu komt ons daar een schipper langszij met de idee om ten opzichte der keuze: Lemmer of Stavoren, de eerstbelanghebbenden, n.l. de schippers, zich te doen uitspreken. Bedoeld was: een stemming te doen houden -onder die schippers, welke de routes tot overzee bevaren, en e«r dus rechtstreeks het meeste belang bij hebben, en het best met de situaties en toestanden bekend zijn. Hoewel het idee van onze vriend wel wat laat komt, en op verwezenlijking daarvan niet de meeste kans is. vonden we de gedachte aan -een dergelijk plebisciet op zich zelf nog zoo kwaad niet. Daargelaten of de keus van route enkel bij de schipneTij zou mogen berusten — er zitten ook andere dan srheepvaar'bslan.gen aan vast — met een s-ctvppersuitspraak als hier bedoeld, ware alvast van deze zijde een belangrijk advies verkregen. Het zijn toch de schippers, die de kanalen in verband met de aansluitende buitenwateren moeten gebruiken, en zij zijn h-.'t die practisrh het best kunnen beoordeelen, welke van de twee routes de meest verkieslijke is voor de vaart. Intuss-chen ware de vraag: Lemmer of Stavoren al lang geen kwestie meer geweest, wanneer eenvoudig de knoop was doorgehakt, en men beide havens deed aansluiten op de voorgenomen kanalisatie. Verondersteld, dat bij een keuze: Stavoren, het kanaal niet over Sneek en IJlst komt te loopen. en dus de bestaande vaarweg ever het Oudhof wordt gevolgd, dan zal, naar we ons vooretellen, die weg vanaf Koev-orderhuis verder wórden gevolgd langa de Jeltesloot en zoo langs de bestaande wateren op Stavoren aan. Ten eind-? nu ook meteen de Lemmer aan te sluiten, zou dus nog noodig zijn: het baggeren van een geul door de Koevorde en de Lemster Brekken, twee meertjes, van welke eerstgenoemde vooral bekend is wegens geringe vaardieote. Volgens de cijfers in de Wegwijzer ie elk dezer meertjes pl.m. 4 K.M. lang, en zou er dus over 8 K.M. lengte een geul zijn te baggeren. De tuse-eneo die meertjes gelegen landstreek ie, mede voor afstroomingsdoeleinden, zooals bekend, roede doorgraven met een kanaal van 3 M. diepte en 4 K.M. lengte. Een daarover g<*legen draaibrug te Spannenburg, die tot heden voor de scheepvaart gesloten bleef, heeft 9 doorvaartwhdte, en is dus op groote binnenvaart ingericht. Dit stuk van de route Koevorder'uiis—Lemmer is alzoo reeds klaar, en ligt als 't ware te wachten op het gereed komen der verdere kanaalwerken naar de Lemmer. Gezien het aanzijn en de inrichting van genoemde brug, moet oorspronkelijk wel het plan zijn geweest, het toekomstkanaal hier kmgs te leiden. Thans dient de doorgravi-ng enkel tot de toevoer van water uit het Fries-he merengebied naar het stoomgemaal bij Tacozijl. Vanaf de Brekken tot de uitmonding van het kanaal naar buiten zal misschien voorts nog korter of langer etuk vaarwater moeten worden bijgeholpen. en dan resten nog de no-.dige slu-'s- en havenwerken ter plaatse. Een en ander zal geld, veel geld moeten kosten — we hebbn niet de m-nste kijk oo het bedrag. Van leekenstandount ge"'en lijkt ons evenwel de -oplossing betrekkelijk goedkoop. Van de totale lengte Koevorderhuie— Lemmer, zijnde 14 èi 15 K.M., ie er 4 K.M. met brug en al, gereed. Het nog te verrichten kanaalwerk zal nagenoeg uitsluitend baggerwerk zijn, zonder dat er belangrijke onteigening of aankoop van gronden noodig is, zonder dat er ook sluizen of bruggen bij te pa-s komen, doch enkel de noodige kunstwerken aan of bij de Lemmer. In Friesland kent men het spreekwoord: ~de struif mag ter wille van een ei niet worden bedorven." Dit wil ongeveer zeggen, dat een onder handen zijnd werk niet om een kle:nigheid, minder goed tot zijn recht mag komen. En nu moge de verbetering van het hier genoemde traject geen kleinigheid zijn — in verhouding tot het geheele kanalenplan: Groningen—Useelmeer en Suawoude— Harlingen zal het hier bedoelde vak slechW .ale een betrekkelijk geringe en goedkoop*, zijtak zijn te beschouwen. Naar onze meening zal de kanalisatie in het Noorden eerst dan tot haar volle recht komen, wanneer alle drie havens: Harli.c gen, Stavoren en Lemmer er bij zijn aangesloten. Voor den schipper is het van belang dat er, ook in verband met weer en wind, ijs, enz. keuze van vaarroute is, en ook de plaatselijke en landelijke belangen, die van beide zijden kenbaar zijn gemaakt, waren met de door ons bedoelde oplossing gediend. We kennen nog een ander spreekwoord: „van twee kwad-n het geringste kiezen". Men zou met betrekking tot ons onderwero deze zin alzoo kunnen vervoegen: „van twee goede zaken allebei kiezen!,"" Inplaats van: Lemmer of Stavoren zot< het dan worden: Lemmer, e a Stavoren,"" ---