Bruintje Beer in het geheimzinnige bosch No. 31. — Big heeft zich niet bezeerd en is weer op de been. Bruin en hrj" kijken verschrikt om zich heen, als ze wéér dat spottende lachen hooren. Nu wordt het gevolgd door kermen en klagen. „Wie helpt mfl? Wie bevrgdt mij?" hooren se Tragen. „Zeg, Big", fluistert Bruin, „waar komt die stem toch vandaan?" Dan klinkt het nrjdigUit de verte: „Komt hier en helpt! Blftft daar niet lanjf«r --- N.V. NEDERLANDSCHE SPOORWEGEN GEVESTIGD TE UTRECHT. Dienstregeling Sneldienst LEEUWARDEN-ZWOLLE en omgekeerd, uitgevoerd met autobussen van de N.V. NEDERLANDSCHE TRAMWEGMAATSCHAPPIJ. SNELDIENST tEEUWARDEN«ZWOLLE EN OMGEKEERD Leeuwarden V 7.00 9.30 12.00 15.00 18.00 Heerenveen „ 7.40 10.10 12.40 15.40 18.40 Wolvega „ 7.55 10.25 12.55 15.55 18.55 Steenwijk „ 8.15 10.45 13.15 16.15 19.15 Meppel „ 8.35 11.05 13.35 16.35 19.35 Zwolle A 9.15 11.45 14.15 17.15 20.15 Zwolle V 9.30 ' 12.00 15.00 18.00 21.00 Meppel „ 10.10 12.40 15.40 18.40 21.40 Steenwijk „ 10.30 13.00 16.00 19.00 22.00 Wolvega „ 10.50 13.20 16.20 19.20 22.20 Heerenveen „ 11.05. 13.35 16.35 19.35 22.35 Leeuwarden A 11.45 14.15 17.15 20.15 23.15 LOCAALDIENST LEEUWARDEN-H'VEEN EN OMGEKEERD F Leeuwarden V 6.20 8.50 11.20 14.20 17.20 21.20 Grouw-Irnsum „ 6.50 9.20 11.50 14.50 17.50 21.50 Akkrum „ 7.10 9.40 12.10 15.10 18.10 22.10 Heerenveen A 7.35 10.05 12.35 15.35 18.35 22.35 Heerenveen V 7.35 11.10 13.40 16.40 19.40 22.40 Akkrum „ 8.00 11.35 14.05 17.05 20.05 23.05 Grouw-Irnsum „ 8.20 11.55 14.25 17.25 20.25 23.25 Leeuwarden A 8.50 12.25 14.55 17.55 20.55 23.55 Bovenstaande dienstregeling geeft de vertrektijden aan van de stations der Nederlandsche Spoorwegen, alwaar reizigers zich aan de loketten van plaatsbewijzen dienen te voorzien. Rijwielen worden niet ten vervoer met autobussen aangenomen. Deze diensten gelden voor Vrijdag 1 en Zaterdag 2 September en Zondag 3 September. F Alleen bij voldoende deelname. Voor den dienst Leeuwarden—Harlingen v.v. kan men gebruik maken van de A.T.0.-bussen. --- Predikbeurten a.s. Zondag. Opgaven van predikbeurten worden gratis in deze rubriek opgenomen. Tij" dige inzending ivordt dringend verzocht. Van opgaven, die na Donderdagmiddag binnenkomen, kan geen plaatsing in het e.v. Vrijdagsno. worden gegarandeerd. AKKRUM Hv. K. 9.30 ds. V. d. Horst Rechte. Herv. (Kerk) 2 u. ds. Jebbink. colt. Dps. G. 9.30 ds. S. I. v. d. Meulen. Ger. G. (Radiostr.) 10 u en 5.30 leesdienst/ BAKKEVEEN Hv. K. 10,30 u. ds. Bakker. BEETS Hv. K. 10.15 u. en 7.30 d« heer Julius. BEETSTERZWAAG (Buurt) Hv. K. 10 U. ds. Nieuwenhuis Nijegaard. BEN.KNUPE Hv. K. 10 u. ds. Upeij. BOORNBERGUM Hv. K. 10.30 ds. v. Apeldoorn. BOIJL Hv. K. 10 u. ds. v. d. Lecq. BOVENKNIJPE Dps. G. geen dienst. BROEK Hv. K. 10 u. de heer v. d. Meulen. DEERSUM Hv. K. 10 u. ds. Caron (?) DELFSTRAHUIZEN Hv. K. 2.30 ds. Jörg, DONKERBROEK Hv. K. 2.30 ds. Groot. DUURSWOUDE Hv. K. 2.30 ds. Dijkhuis, GOINGARIJP Hv. K. 10 u. de hr. Romkema GORREDIJK Hv. K. geen dlemst. Ev. 10 u. en 2.30 de heer Vink. Dps. G. 1# u. ds. Jolles. GROUW Hv. K. 9.30 ds. Bruins. Hv. Kapel 9.30 de h-eer Sijbranda; 7.36 é& heeir van Rihijm. Dps. G. 9.30 ds. Pasma. HASKERDIJKEN Hv. K. 10 u. ds. van Petegem. HAULE Hv. K. zie Donkerbroek. HEERENVEEN Hv. K. H.veen (Sch.) 10 u. ds. ten Over, collecte. Hv. K. aan de Fok zie Terband. Hv. K. Nijeihaske 10 u. cand. De Kletoe; 5 u. ds. van Pefege.m. Dps. G. 10 u. ds. Gosses. Ger. K. 10 u. en 5 u. ds. Bouma. Bapt. K. Pniël 10 u. en 4.30. 8 U. Jongel.-samenk., de hoer Baptist. HOORNSTERZWAAG Hv K. Geen dienst. HOUTIGEHAGE Hv. Ev. 10 u. en 2.30 u. de heer Hofstra. IRNSUM Hv. K. geen dienst. Dps. G. 9,30 u. ds. Nolthenius. JUBBEGA A.D. VAART Hv. K. 10 u. de hr. v. d. Wal. JUBBEGA-SCHUREGA Hv. K. 2.30 de heer van der Wal. KORTEZWAAG Hv. K. 10 u. ds. Eppens. LANGEZWAAG Hv. K. geen dienst. LANGWEER Hv. K. 10 u. en 8 u. ds. Nieber. LIPPENHUIZEN Hv. K. 8 u. ds. Winkel. LUINJEBERD Ev. 2.30 d« heer Korten. MAKKINGA Hv. K. 10 u. ds. Tammens. MILDAM Hv. K. 2 u. de heer Lebbing. NIEUWESCHOOT Hv. K. 2 u. ds. Groot. NIJEBERKOOP Ger. K. 7 30 de heer Hulsmans. NIJEHOLTPADE Hv. K. 10 u. ds. Hofstee. NIJEHORNE Hv. K. geen dienst. Lok. NafthaM B'u. ds. Pljnacker Hordijk. NOORDWOLDE Hv. K. geen dienst. OLDEBOORN Hv K. 9.30 en 1.30 ds. RaaP- Dps. G. geen dienst; Ger. K. 9.30 en 2 u. ds. Dresse-Ihuto. OLDEBERKOOP Hv. Ev. 10 u. de heef Annema. "OHOI.TWOLDE Hv. K. nam. ds. Bonke OLTERTERP Hv. K. 10 u. ds. Janssonius- OOSTERHAULE Hv. K. 10 u. ds. v. Dijk. OOSTERWOLDE Hv. K. 10 u. ds. Cadée. OUDESCHOOT Hv. K. 10 u. ds. Groet; 8 «• ds. van Petegem, jeugd dienst. Ger. K. 10 u. en 2.30 ds. den Boer. PEPERGA Hv K. 10 u. ds Colenbrander- SCHARSTERBRUG Hv. K. 2 u. ds. v. DU"- ST. JOHANNESGA Hv. K. 10 u. ds. JörS. ST. NICOLAASGA Hv. K. 10 u. ds.'de Vos- TERBAND Hv. K. 10 u. ds. Winkel, doopcoll. TERHORNE Dps. G. geen dienst. TERWISPEL Hv. K. 10 u. ds. Oldenian, koor, coill. TJALLEBERD Hv. K. 10 u. ds. Pijnacker Bordijk. Dps. G. geen dienst. TJERKGAAST Hv. K. 2 u. ds. de Vos. TIJNJE Lok. Wielinga 10 u. d-e heer v. <»• Molen. URETERP Hv. K. geen dienst. Ev. 10 u. en 2.30 de heer Timmermans. VEENHUIZEN Hv. K. 8.30 en 10.30 "■" v d. Hoff. WIJNJETERP Hv. K. 10 u. aenided.-lee'n»*" Dijkhuis. --- In stijl. „Maar Anna, ik dacht, dat je maar één vrijer had, en nu is vanmiddag weer een vreemde soldaat naar je komen vragen." „Ja, mevrouw, wat zal ik zeggen die van vanmiddag is, zooals ze dat bij de militairen noemen: de reserve." --- KANTONGERECHT LEEUWARDEN. 30 Aug. Overtreding der Vestigingswet. Tegen Roelof K., koopman te Twijzel, is proces-verbaal opgemaakt wegens overtreding van de vestigingswet op het kleinbe- Dit is een ietwat eigenaardige geschiedenis met een principieel kantje. Het gewraakte bedrijf van Roelof K. bestond hierin, dat hij vleesch van de F. C. E. te Akkrum ontving en dit bij steeds uitbreidende clientèle thuis bezorgde. Speciaal varkenspootjes en varkenshaas, waarvoor hij een commissieloon ontving van 60 et. per vijf pond. Vermoedelijk zullen de slagers deze concurrentie met leede oogen hebben aangezien en dus moet verdachte zich verantwoorden. Hij geeft toe, dat hij op bestelling levert, maar alles verpakt thuis krijgt en zonder eenige bewerking bezorgt. Hij is er deze winter mee begonnen, althans na 1 Februari van het vorig jaar. De verbalisant M. Reitsma, veldwachter te Twijzel, heeft een onderzoek ten huize van K. ingesteld. „Zag het er uit als een slagersbedrijf / vroeg de ambtenaar. „Helaas niet," zei verbalisant, die als politieman naar het concrete geneigd is. ,M was wel zooiets als een hokje, maar dat bevatte ook dingen van huishoudelijke aard." Daarna vertelde verdachte nog eens precies hoe het ging en gaat. Zijn broer is de uitvinder geweest. Die zei eens op een keer: „Ik had wel sm an bargepootsjes" en op een andere keer vroeg hij: „kanst ook geen hutspot krije?" Nu ja goed, zoodoende ontstond dan de relatie met Akkrum en de omzet aan varkenspooten, haas e .a. zou nu alreeds een honderd pond bedragen. Maar verdachte beroept zich er op, dat hij niets doet dan ontvangen en afleveren en de zending niet eens binnendeur komt. De ambtenaar O. M., mr. van Oosten, requisitoir nemende, memoreerde, dat de vestigingswet kleinbedrijf in het algemeen niet verbiedt een bedrijf te vestigen of uit te breiden als het niet geschiedt in een bepaalde inrichting. Nu is bij de parlementaire behandeling van deze wet door verschillende Kamerleden ge vraagd wat de wet daaronder verstaat en zouden velen aan de benaming bedrijf de voorkeur geven. In taalkundig opzicht moet een inrichting voor een bepaald doel zijn ingericht. De minister heeft gezegd een inrichting niet te beschouwen als een localiteit, maar als een samenvatting van onstoffelijke zaken. Volgens de letterlijke interpretatie van de wet zou verdachte dus vrij uit gaan, volgens de historische, die inrichting synoniem stelt met onderneming, is hij strafbaar. Spreker zou de laatste interpretatie willen toepassen en voorstellen verdachte dientengevolge strafbaar te stellen en een geldboete op te leggen van f 6 subs. 6 d. h. Verdachte betoogde nog eens dat hij het vleesch niet in huis krijgt, wat de kantonrechter, betwijfelde. Een kwantum van 100 pond is zoo maar niet af te leveren. Voorts was deze van meening, tlat de wet ■net inrichting de aanwezigheid van een localiteit veronderstelt en waar deze hier niet aanwezig is, moet vrijspraak volgen. „Heb je het gehoord K.?" (K. is doof). „Jawel mijnheer, 6 gulden boete?" „Né, ik spreek je vrij, je kunt er mee door gaan." „O soa, dank je wel." De ambtenaar zal vermoedelijk in hooger beroep gaan. --- Raadsagenda Idaarderadeel. GROUW. De agenda voor de raadsvergadering op Dinsdag 5 Sept. a.s., 's voorrn. 9!/2 uur bevat o.m. de volgende punten: Installatie raadsleden. Benoeming wethouders. Benoeming 'leden en plaatsvervangende leden van raadscommissies. Aanbieding der gemeente-, electriciteitsen arm voogdij rekeningen. Verzoek om een bijdrage in de kosten van een schoolmuseum. Vaststelling van het bedrag der vergoeding aan de bijzondere scholen'over 1938. Verzoek inzake wijziging van de Kennisdagen te Grouw. Voorstel tot wijziging der verordening regelende het Grondbedrijf. Verzoek tot onttrekking aan het openbaar verkeer van een gedeelte voetpad naar „De Bird". --- Schoolmuseum. Teneinde de keuze van de voor eigen school geschikte leermiddelen en een doelmatige besteding der voor aanschaffing daarvan toegestane gelden te bevorderen, is dóór het comiló voor de Inspectievergadefingen in de inspectie Sneek een stichting in het leven geroepen die bedoelt de inrichting van een schoolmuseum en paedagogi sche boekerij. Museum en boekerij zulle:; worden ondergebracht in het gebouw van Openbare Leeszaal en Bibliotheek te Sueek en dagelijks voor belangstellenden open w-orden gesteld. B. en W. stellen den raad voor, ingevolge het verzoek van het bestuur der stichting, een bedrage in de stichtingskosten van f 15 en voor de instandhouding een jaarlijksche subsidie van flO te verleenen. --- Kermis te Grouw. In 1935 werd op verzoek van de zeilvereeniging „Frisia" e.a. besloten de kermis te Grouw, welke aanving op den 2en Zondag in September, te vervroegen en te bepalen op den 2e Zondag in Augustus. Door de instelling van de z.g. „Sneek-Week" zijn de verwachte voordeden uitgebleven, omdat nu in de kermisweek geen zeilwedstrijd gehouden mag worden. In verband biermode verzoekt de Grouwster Winkeliersvereniging de kermis te Grouw weder te willen doen aanvangen op den 2en /ondag in September. B. en W. stellen voor aldus Ie besluiten. --- De gierzwaluw al vertrokken. Deze groote geheel bruine zwaluw, in 't Friesch gülsweal, toerswal of pipersweal genoemd, was ongeveer half Augustus al weer naar het Zuiden afgeseisd. Enkelingen worden nog gezien. Zoo zag ik 26 Augustus nog drie maal (hetzelfde?) een exemplaar boven Leeuwarden. Gaarne ontving ik berichten van later waargenomen gierzwaluwen. Vooral niet verwarren met boeren- en huiszwaluw. Deze zijn veel kleiner en licht gekleurd onder, niet een andere vleugelslag. G. BOSCH. Correspondentie. Soms treft men in September nog kleine, jonge boeren-zwaluwen in het nest aan. B. --- Berichten uit Stad en Dorp. FRIESCH-GRONIÏÏGSCHE COÖPERATIEVE BEETWORTELSUIKERFABRIEK. Totaal aantal leden 1915. Zij ontvangen ƒ 11.19 per 1000 Kg. bieten. GRONINGEN. In het jaarverslag der Friesoh Groningsche Coöp. Beetwortelsuikerfabriek te Groningen over het boekjaar 1938 —1939 deelt men mede, dat in de campagne 1938—1939 in'totaal aan de fabriek werden geleverd van 5098 hectaren 182.835.707 Kg. beetwortelen met een gemiddeld suikergehalte van 15.84 pCt. (vorig jaar 17.61 pCt.) Hiervan werden aan derden overgedragen 2.225.723 Kg. met een gemiddeld gehalte van 15.60 pCt. ' , In de fabriek werden verwerkt 180.104.766 Kg. met een gemiddeld snijdselgehalte van 15.89 pCt. De gemiddelde levering per gecontracteerde " H.A. bedroeg 35.858 Kg. beetwortelen met 5680 Kg. suiker (35.722 Kg. met 6239 Kg. suiker). Het gemiddeld gehalte, waarnaar met de. leden zal worden afgerekend, bedraagt 15.84 pCt. (afgerond 15.8 pCt.) Uit de verwerkte bieten werden de volgende producten verkregen: witsuiker 21.634.110 Kg., ruwe suiker 241.000 Kg., melasse 9.449.477 Kg., natte pulp 57.935.540 Kg., gedroogde pulp 4.182.661 Kg., gedroogde euikerpulp 73.900 Kg., schuimaarde ongeveer 9.000.000 Kg. Alle producten waren van onberispelijke kwaliteit. De „ledenprijs", resulteerende uit de rekening van het beetwortelbedrijf, bedraagt bij 15M pCt. gehalte fll.lSJi per 1000 Kg. De prijs voor op de aandeelen geleverde bieten bedraagt tij 15.83 pCt. gehalte f 11.186 per 1000 Kg. (rond f 11.19). De omslag der algemeene afrekening bedraagt f 20.21 per aandeel, of gemiddeld per 1000 Kg. f 0.94. (Hiervan werd met ledrnleveranciers dit voorjaar reeds f 15 per aandeel verrekend). De leden ontvangen dus bij gemiddelde levering f 11.19—0.94 is f 10.25: de slotuitkeering bedraagt hierbij en bij het gemiddeld gehalte 67 cent per 1000 Kg. bieten. De vereeniging telde op het einde van het boekjaar 1915 leden met 5485 aandeelen. Voor het boekjaar 1939—1940 werden door de leden gecontracteerd 3973 hectaren beetwortelen; op participatievoorwaarden werden 1336 hectaren bijgekooht. --- HET DORSCHEN VAN GRANEN, ZADEN EN PEULVRUCHTEN. Voorschriften van de Voedselcommissie. LEEUWARDEN. — — De Voedselcommissaris voor Friesland brengt onder de aandacht der verbouwers, dat het dorschen van granen, zaden en peulvruchten in het algemeen verboden is. Door de erkende loondorschers en dorschvereenigingen mag echter vrij. gedorscht worden, mits voor elke dorsching een dorschr briefje in drievoud wordt opgemaakt, waarvan één gezonden wordt aan den Voedselcommissaris, één verstrekt wordt aan den verbouwer en één door den dorschmachinehouder wordt behouden. Het dorschbriefje, dat aan den verbouwer wordt verstrekt, dient tevens als vervoerbewijs van de godorschte partij naar de gebruikelijke opslagplaats, hetzij op het bedrijf of bij een naburigen pakhuishouder. Alle dorschmachinehouders in Friesland zijn hiervoor ingelicht en voorzien van dorschbriefjes, zoodat het dorschen in het algemeen zonder stagnatie kan plaats vinden. Verbouwers, die met eigen dorschgarnituur of wel op andere wijze wenschen te dorschen dienen alvorens hiertoe over te gaan, een dorschvergunning aan te vragen bij den plaatselijken bureauhouder van hun district. In dat geval dient de afgedorschte partij op het bedrijf opgeslagen te blijven en mag niet geheel of gedeeltelijk vervoerd of verbruikt worden, dan nadat de partij door een opzichter gecontroleerd is en hiervan een dorschbriefje door den opzichter is opgemaakt. --- Raadsagenda Smallingerland. DRACHTEN, 30 Aug. Raadsvergadering op Dinsdag 5 Sept. a.s. voorm. 10 uur. Aan de orde zullen komen, benoeming van wethouders, herziening jaarwedde brugwachter Oosteinde te Drachten, verleenen subsidie voor bouw van een nieuwe brug in den Oud'egasterdijk aan het waterschap de Wieren, vervanging sluis door een dam te Dracbtstercompagie, aankoop boerderijtje in plan West, vaststelling uitbreidingsplan voor de Veenhoop, regeling geneeskundige armenverzorging, benoeming leden burg. armbestuur. --- Brug in den Oudegasterdijk. Door het bestuur van het Waterschap „De Wieren" is aan den Raad gevraagd in de kosten van vervanging van de wtipbrug in den Oudegasterdijk door een vaste betonbrug een bijdrage ie mogen ontvangen van f 1600 en de nieuwe brug in eigendom en onderhoud door de gemeente te wilden doen overnemen. De breedte van hel brugdek is voor het tegenwoordig verkeer absoluut onvoldoende, vooral sedert de plaats Oudega door den aanleg van nieuwe wegen naar Garijp en Eernewoude in het doorgaand verkeer werd opgenomen. Blijkens de door hot Waterschapsbeshuir ingezonden plannen voor den bouw van een nieuwe brug za,l de breedte thans bedragende 3 M. worden gesteld op 5 M. Ter verkrijging van een voldoende vrije doorvaarthooffte zal de bovenkant van het brugdek 1.03 M. worden opgevoerd. Naar het oordeel van B. en W. is er alte reden voor de gemeente het Waterschap in de aanlegkosten f 7950 tegemoet te komen. In de eerste plaate zal het verkeer niet onbelangrijk worden gebaat, wanneer de beweegbare brug vetten een vaste betonbrug wordt vervangen, dil zal aan de veiligheid en bruikbaarheid van den weg ein in het bijzonder voor het snelverkeer ten goede komen. B. en W. stellen voor om in de kosten van den bouw van een nieuwe brug toe te zeggen, dat bevorderd zal worden, dat een bijdrage wordt verleend van f 1600. Over het verzoek van het Watersehapsbestuur, om de brug in onderhoud en beheer over te nemen, staan B. en W. echter afwijzend, omdat de doorgraving van d'en weg destijds geschiedde overeenkomstig het verlangen van het Waterschapsbestuur en bet nog steeds in het belang van de ingelanden is om de vaargelegenheid te behouden. Aan den Raad wordt voorgesteld, aan het bestuur van het Waterschap vergunning te verleenen tot den bouw van een vaste betonbrug, in de kosten van aanileg een subsidie te verleenen groot fl6OO en in de kosten van het onderhoud een bijdrage te verleenen ad 16/52 dieel der kosten en tot een maximum van f 7.50 per jaar. --- Geneeskundige armenzorg. Met ingang van 5 Oct. 1938 werd voor den proeftijd van één jaar een nieuwe regeling ingevoerd voor de geneeskundige en pharmaoeutische armenverzorging. Deze regeling zal dus op 5 Oct. a.e. eindigen. Volgens de nieuwe regeling is de geneeskundige armenzorg aan vijf in de gemeente wonende artsen opgedragen, aan elk dier artsen is een bepaald deel der gemeente als verzorgingsgebied aangewezen. B. en W. deelen nu aan den raad mede, dat, wat de feitelijke zorg betreft, de nieuwe regeling goed heeft gewerkt. De tijdsduur was echter te kort om zoowel aan regeling als verzorgingsgebied een definitief karakter te geven. Blijkens met de artsen gepleegd overleg beschikken zoowel de betrokken geneeskundigen als het gemeentebestuur over te weinig positieve gegevens om te kunnen vaststellen of en zoo ja welke gebreken aan het licht zijn gekomen. B. en W. stellen voor de regeling voor geneeskundige en pharmaceutisohe armenzorg met een jaar te verlengen. --- RAAD DIEVER 30 Aug. Afwezig de heer H. Nijzingh, De gemeente-begrooting voor 1940 werd aangeboden. Een adres van de caféhouders P. •Seinen en B. Slagter om de datum van de Juli-markt te wijzigen, daar deze markt de laatste twee jaren werd gehouden op denzelfden dag als een nieuw ingestelde markt te Assen, werd in handen van B. en W. gesteld om advies. De Voorzitter deelde mede dat reeds ten vorigen jare door den raad is verklaard, dat hij de oprichting en instandhouding van een avondteekenschool te Dieverbrug noodig acht, zulks ter verkrijging van rijkssubsidie- Deze eubsidie-aanvrage is echter door de regeering afgewezen, omdat destijds de Vereeniging ter Bevordering van het ambachtsonderwijs in Drenthe geen rechtspersoonlijkheid bezat. Het hoofdbestuur van dia yev eeniging had namelijk verzuimd, voor afloop van den termijn, verlenging, van rechtspersoonlijkheid aan te vragen. Daarom moet nu vóór 1 September a.s. een nieuwe aanvraag worden ingediend, ter verkrijging van subsidie voor 1940. De Raad besloot daarop te verklaren, dat de oprichting en instandhouding van genoemde eohool noodig wordt geoordeeld. De genieente-begrooting voor 1939 werd gewijzigd ten aanzien van verschillend» werkloosheids-steun-poisten. Verder werd de post „Onderhoud wegien" met bijna f 1500 verhoogd. --- Afscheid raadsleden. De Voorzitter nam tenslotte afscheid van de leden, die voor het laatst de vergadering bijwoonden. Het zijn de heeren: J. Klaassen, die vanaf 23 April 1926 onafgebroken zitting had, J. Seinen, die van 2 Sept. 1919 tot 4 Sept. 1923 en van 6 Sept. 1927 tot heden lid van den raad, en gedurende eerstgenoemde periode en later sedert 10 Aug. 1936 tevens wethouder was en H. Nijzingh, die vanal 5 Dec. 1933 deel van dit college uitmaakt. Spr. richtte een woord van dank tot deze leden voor hetgeen zij in het belang van de gemeente hebben gedaan en voor de groote belangstelling, die zij voor de gemeentezaken aan den dag hebben gelegd, getuige hun trouw bezoek aan deze vergaderingen. Spr. hoopte, dat zij deze belangstelling oolc verder mogen behouden en wensehte hun het beste toe voor hun verder leven. De heeren Seinen en Klaassen dankten voor deze woorden. --- RAAD GROOTEGAST. 30 Aug, Medegedeeld werd, dat B. en W. het sa« laris van de ambtenaren W. en S. de heeren Stulp en Hesse gebracht hebben op resp. f 650 en f 600. Ingewilligd werd. een verzoek van W. v.d. Veen te Opende om een voorschot van f 3030 en een bijdrage van f 600 voor den bouw van een woning ingevolge de regeling voor ac krotopruiming. Het perceel grond heeft de grootte van 32 are. De ontruimingstermijn van een onbewoonbaar verklaarde woning van wijlen E. Boon te Opende werd gesteld tot 12 Met 194 0. Verlenging zal dan niet meer gegeven worden. De gemeente-rekening dienst 19 38 werd voorloopig vastgesteld Gew. Dienst: ontv. f 393408.56; uitgaven f 393i002.01; nad. saldo I f 93.45. Kap. Dienst: uitgaven f 87446.52; | ontvangsten f 80010.68. Nad. slot f 7435.84. Tot schoonmaakster aan de school ta Opende-West werd benoemd mej. A. v. d. I Hoek—Pool. Aan het slot van de vergadering bracht ! de voorzitter dank aan de scheidende leden! Bosgraaf, Steiger, Wiers en Buit'kamp, di© hierop antwoordden, door dank te brengen voor de goede leiding en goede samenwerking. --- OVER MENSCHEN, DINGEN EN GEBEURTENISSEN EEN HERINNERING. Daar wordt door talloos velen, die de mobilisatie van 1914 in berinnering brengen, gezegd, dat de ontreddering in de wereld en de geestesgesteldheid der menschheid destijds veel en veel ontstellender geweest zou zijn dan in de week, die we nu doorgemaakt hebben. Het is waar, dat de daadwerkelijke actie de wereld overrompelde en dat het luiden der klokken, als uiting van nood- en dreigend gevaar, een sensatie verwekte, die een leven lang bij blijft. Het is nu heel anders, maar ... het is ontzettender. De plotseling oplaaiende wereldbrand verbijsterde wel, maar het spaar•de den mensch het wreede, langzaam besluipende en tot wanhoop voerende omnachtsgevoel, waaraan hij nu al sedert dagen, ja wekenlang ten prooi is gesteld. Allen kunnen, ja, moeten zich met pijnlijke zekerheid op de hoogte houden van alle details; de radio speelt elk uur met hoop en vrees. Maar omdat de vrees voor het onbekende steeds winnende is, stijgt de spanning tot 't hevigste en lijden de geestelijk-zwakken veel ondragelijker pijnen dan ooit vermoed wordt. In 1914 was de algemeene onbekendheid met militaire oorlogstoerusting bovendien zoo groot, dat het op den boom gehechte papier van opkomst met spoed in kleine en afgelegen dorpen maar kwalijk verstaan werd. De vordering van legerpaarden bevestigde wel den ernst van den toestand en werd ook beter begrepen. Want de streek telde maar drie of vier reservisten boerenknechts, die op diep het land in gelegen hoeven werkten, maar paarden waren er veel meer en die paardenvordering werd dan evenzeer als een ramp beschouwd, omdat het zoon trouwe hulp is van den landman. Op den Zaterdagmorgen dan waren na langdurige voorbereiding en heen- en weergeloop van huis tot huis eindelijk de paarden en de mannen van de streek bijelkaar op den driehoek, met alle bewoners daaromheen. Er werden ernstige woorden gesproken en de hoop geuit op een behouden thuiskomst. „As wy tominsten werom komme", zei Ytsen Durks, „hwent it leit my sa by det sy üs dêr mei hynsders en al halde. En dan is it net best". Hij was een afgewerkte vijftiger en niemand bevroedde, welke diensten hij te velde zou kunnen bewijzen. Maar dat gold al evenzeer voor alle mannen en paarden, uitgezonderd de zwarte ruin van Ytsen Durks, die een kostelijk beest was. De holruggige oude merrie van Douwe Jelles, noch de zware Belg van Harm Bouma bezat zoo voor het uiterlijk ook maar iets, dat hen als legerpaard kenmerkte. De streeksters waren er mee aan. Want een paard, voor een stuk geschut gespannen, moet in den uitersten nood kunnen galoppeeren en als hun paarden dat deden, dan waren ze volslagen op hol en door niets te stuiten. In het gewone dagelijksche werk liepen ze nooit harder dan een stadige, kalme sjuttel. En om die reden dan ook durfde Harm Bouma, een jonge boer, die trouwens toch al voor een avonturier doorging, omdat hij tien gulden meer huur per pondernaat gaf dan de gewone norm, Ytsen's woorden te bespotten. — Kom, kom, wat meende hij wel? Die paardenvordering, dat liep met een sisser af en hij wou er heel wat onder verwedden, dat ze met den middag weer thuis zouden zijn. Dit kleine incident was de aanleiding, dat de oude Douwe Jelles, wiens zoon ook in den stoet meetrok, hen allen vermaande om den ernst van den toestand toch goed onder de oogen te zien. — „It giet om it faderlan, mannen", zei hij — „jimme moatte as in knappe ploech meijenoar üt en thüs komme en jimme moatte Ytsen baes litte". Dergelijke uitingen van saamhoorigheid, het zich één familie voelen, komen in sommige afgelegen Streken meer voor en dus vertrok het man- en paardenvolk in goede orde naar de hoofdplaats van de gemeente, om vandaar later op den dag met vele anderen verderop te gaan, waar nog eenige andere dorpen hun paarden ter keuring aanboden. Het was 'n belangrijke dag voor de Streek, tien. paarden en mannen vertegenwoordigden een heel groot stuk werkkracht en energie. Maar toch vormde het geheel maar een onaanzienlijke troep. Evenwel trokken er op dien morgen honderdduizenden mannen zoo uit hun bedrijf ■weg, ongetwijfeld ook veel boeren en land•werkers, ook gehecht aan hun plaats, hun gedoe, hun vee, menschen, die net zoo min kwaad in den zin hadden als deze streekfcters en die toch nooit terug gekomen zijn. Ze waren niet bijster opgewekt en bespraken de ontzettende dingen, waartoe de onverwachte oorlog den mensen, al niet kan brengen. Bijvoorbeeld: er zou een boer geweest zijn, die de helft van de melkopbrengst van een geheel beslag in de sloot had gegoten en de andere bellt voor de varkens. Omdat de fabriek toch niet uitbetaalde. En de boter was des Vrijdags onverkoopbaar gebleken. Toen ze al rijdende verderop kwamen, daar waar nog een vrucht te velde stond aan schoven, zei Ytsen Durks, wijzemde: — „Dêr stiet it en dêr scil it stean bliuwe oant it swart is, hwent sünder hynsdere kin nimmen nót meume. Ac de Düteer komt, is it foer for dy hjar hynsders, hwent wy kinne hjarren net keare". — „Jy moatte oan de tachtichjierrige oarloch tinke", zei Jelle Douwes. Hij was een zwijgzame aldfeint, die veel tijd zoek bracht in oude theologische werken en de toestand van de wereld sinds Alva's komst in de Nederland niet noemenswaard veranderd achtte. — „I's lytse iantsje kin troch nimmen fcrslein wirde, as de Heer der heirskaren mar mei üs etriidt". Hij antwoordde niet op een spottende opmerking, maar bleef strak voor zich turen, schuin over het paard hangend, met een hand in de zijde en vastbesloten om mee te vechten, als dit som- van hem geeischt mocht worden dezen dag. Een gehucht verder wachtte koopman Westra hen op, de man die de streek van „koeken en moal" voorzag en wiens beide paarden ook gevorderd waren. Hij was een geloovig. mensch en daarom berustte hij er in. dat zijn kostelijke dag geheel te lootging met deze expeditie; toch hoople hij vurig, tegen dan middag weer terug te zijn, om de klanten nog te kunnen bedienen. Zijn zakelijke', practische beschouwingen van dein toestand deed bij de anderen den moed op een gunstige ontwikkeling weer herleven. — „JLmine kinne noch wolris in pear beste jierren krije hjir oerhimne, mannen", voorspelde hij en weidde uit over den gunstigan toestand van een vruchtbaar land, dlat aan een machtigen buurman in oorlogstijd wel kan verdienen. De aldfeint Jelle Douwes bleef zwijgen, maar Ytsen was er wel mee te troosten en vroeg belangstel 1 end: — „Sjugge jy it sa yn, keapman, scoe it üs noch ta segen etrekke wolle, as de wei sa leit? Ja, men wit altyd net it rjuchte, mar rounom is fensels in bidoeling mei. Sa ha ik ris aksje oan 'e foet hawn, dot ik ünder tsjinst lei to Utert by de kanonnen, oars wier ik mülk ünder tsjinst bleaun, hwent dêr mocht ik hiel wol wêze". En hij vond den weg weer naar de oude herinnering aan een gezellig kazerneleven met jonge maats, en 't feit, dat hij nu weer aan het hoofd reed van een, zij het dan kleine en berooide troep ruiters, verdreef de zorg van twintig jaar harden arbeid van zijn gezicht. — „Ei keardel, hwet wier men do parmantich"; bij vertelde van het uitrukken met de troep, van bet rennen over de heide en van de groote „meneuvels" en dat in de hitte van het gevecht de paarden niet meer te houden waren. — „Jy scoenen der noch wol emjucht op hawwe", zei de koopman. — „Hja kinne my noch wol krije, hear", zei hij bewust, — „mits op dit rüntsje". Maar toen het troepje allengs door andere van verschillende zijwegen opdagende mannen met paarden versterkt werd en in de hoofdplaats van de gemeente aankwam, waar een verwarrende drukte heerschte, toen werd hij weer de kleinmoedige, zorgzame boer, die zijn bestaan en bedrijf bedreigd acht en terwijl de anderen de paarden vastbonden en na den langen rit het stof wegspoelden met een paar glazen bier, ging hij aan een zijtafeltje zitten en vroeg papier en inkt en schreef een brief naar huis, naar zijn vrouw, en dat ze het maar moesten zien te redden met elkander, maar dat hij het slecht inzag. — „Het lijkt mij niet goed toe, gij moet het maar met elkander redden", schreef de boer Ytsen Durks; hij tuurde nog eens naar buiten, hoofdschudde, plakte den brief dicht en gaf hem tér bezorging den karrijder mee, die door de streek naar het verderop gelegen stadje reed. Zoo was het met de eenvoudige lieden gesteld op dezen merkwaardigen dag. Verbijstering en ontzetting hadden hen aangegrepen en zij achtten den oorlog in eigen land haast aanstaande. Op den namiddag volgde het keuren der paarden op een mooien viersprong van wegen en die der Streeksters werden na een vluchtige beschouwing afgewezen. Behalve de zwarte ruin van Ytsen Durks. Koopman Westra was al lang op den terugweg, maar de anderen arriveerden pas tegen den avond, verslagen, ontmoedigd ... En vermits het ons gegeven is, ook iets te kunnen mededeelen over hun verdere oorlogsbelevenissen, zoo kan gezegd worden, dat Ytsen Durks drie jaar later een puikbeste plaats kocht in een veel rianter oord van Friesland dan de afgelegen Streek. Dat koopman Westra zijn zaak al vrij spoedig overdeed aan jongere krachten en zich sinds wijdde aan een handel in waren van den meest uiteenloopenden aard en daar zeer wel bij voer. Jelle Douwes, de oude boer, die achter de kerk woonde, verklaarde openlijk in de Klanderij te Leeuwarden, waar hij na een dag van zonderlinge avonturen in gezelschap van twee mede-bestuurdere was beland, dat hij zich nu al een jaar lang verwonderd had over de „allerskrommellkste protte jild det it febryk ütbitelle". En dat hij aan Douwe toegestaan had een reis naar Amerika te maken, louter om diens zucht naar kennismaking met den toestand van de Gereformeerde kerken in de Hollandsche gemeenten aldaar te bevredigen. 8....a. --- UIT HET VOGELLEVEN. Laat broedende scholekster. 13 Juli vond de heer J. Woudstra onder Hemrik op een weiland, waar gewoonlijk nooit scholeksters (strênljip, bünte lieuw) broeden, van deze soort een nest met één ei. Later bleek, dat de vogel hierop zat te broeden, en dat er oorspronkelijk twee eieren waren geweest. Het lijkt me wel merkwaardig toe, dat op slechts één ei gebroed werd. De datum is vrij laat, doch soms kunnen in Augustus nog eieren gevonden worden, zooals 2 Augustus 1934 bij Oosterwierum. --- Opheffing sluis te Drachtstercompagnie. Op 30 Jan. 1939 verwierp de gemeenteraad het voorstel van B. en W. tot opheffing van de sluis te Drachtstercomp. en het daarvoor in de plaats aanbrengen van een dam met rioleering, zoo mede om den weg van de Geref. kerk aldaar tot de sluiswaohterswoning te verbeteren. Deze verwerping geschiedde uit overweging dat de meerderheid het.beter oordeelde te wachteo tot het proces, dat tegen de gemeente aanhangig zal zijn gemaakt, zijn beslag zal hebben gekregen. Sedert zijn 7 maanden verloopen, terwijl nog niet is gebleken dat tegen de gemeente een proces aanhangig is gemaakt, de gemeente is althans niet gedagvaard. Nu de toestand van de sluis echter steeds slechter wordt en voorziening dringend noodig is, meenen B. en W. hun voorstel van 30 Jan. opnieuw en onveranderd te moeten herhalen. Zij stellen thans opnieuw voor de sluis op te heffen en deze te vervangen door dam met duiker, waarvoor op de begrooling een bedrag ad f 1750 dient te worden uitgetrokken. Tevens wordt machtiging gevraagd een plan voor wegverbetering aanhangig te maken. ---