CATECHISATIES DE FOK (Heerenveen-/Engw.), TERBAND - NIEUWEBRUG HERVATTING DINSDAG 21 OCTOBER. Zie voor de uren binnenzijde van dit blad. __ Ds. WINKEL. iÜs3| Pepermunt r% onovertroffen Fa. A. DE METZ,Leeuwarden,Groningin als gevolg van slechte spijsvertering wijkt onnt'ddellijk bij gebruik van Foster's Maagpillen, het ideale &y§SÊfc laxeermiddel. f 0.65 per NOG STEEDS is G. W. BOLTJE &Zonen Stationsweg - Heerenveen het MEEST SOLIEDE en MEEST GOEDKOOPE ADRES voor ALLE voorkomende Betonwerken WANNEER JE HAAS-TABAK rookt, dan rook je ten eerste: RIJPE TABAK. Bij den inkoop van tabak aan bladen wordt er steeds in het bizonder op gelet, dat de tabak rijp is Ten tweede: tabak VAN DE BESTE OOGST VAN 'T VORIG JAAR. De fabrikant heeft gezorgd voor een pakhuis vol van deze heerlijke tabak, toen hij hoorde, dat de volgende oogst op zn zachtst gezegd: niet lekker was. Ten derde: enz. enz, kort gezegd : Wanneer U HAAS-tabak rookt, dan rookt U ZACHTE, RIJPE, HEERLIJKE TABAK. Rijpe tabak is bruin, denkt U daar aan! Fabriek te Sneek. De Heerenveensche Onder! Brandwaarborg-Vereeniging verzekert tegen vaste billijke premiën. Bijbetalingen na afloop van een verzekeringsjaar zijn dus uitgesloten. Bedenkt dit bij het «luiten uwer verzekeringen. Inlichtingen verstrekt het Bestuur. G. J. POTHAAR. G. W. BOLTJE. J. KOLK. H. KORF DE JONG. J. H. TACONIS. TH. LEENES. H. STEENSMA. en J. DE VRIES, Secr.-boekhouder. Kantoor Verlengde Dracht 313. Telef. 227. Voof arbeiden ncnDeo- *«>" held' t»ï °°,et mode e Jen, *»««ven • • * • bij neurasthenie „Ik heb Sanatogen als een zeer goed preparaat leeren kennen bij gebrek aan eetlust, neurasthenie, enz." schreef Prof. Dr. Neisaer Hooglceraar te Breslau. Gedurende de ruim dertig jaren, dat Sanato jen bestaat, is het duizenden malen onderzocht en telkens goed bevonden. Meer dan 24.000 doktoren hebben de moeite genomen ons schriftelijk mede te deelen, welke gunstige resultaten zij met Sanatogen hebben bereikt. Sanatogen sterkt de zenuwen, overwint zenuwstoornissen en geeft frisch, rood bloed. Begin nog vandaag Sanatogen te gebruiken, dan zult gij U spoedig gezonder en krachtiger voelen. SANATOGEN Het Zenuwtterkend Voedsel. _ 'n alle Apoth. en Drog. vanaf f 1.. p. bu». --- Persnieuws. Het conflict in de typografie. Onder het opschrift „Weg idealen" schrijft de heer H. Diemer, directeur-hoofdredacteur van de a.r. Ro 11 e r d., in zijn blad over het dreigend conflict in de typografie 0.m.: „Gelukt deze, naar onze meening roekelooze opzet, zoo zit Nederland over acht dagen, op een enkele uitzondering na, zonder dagbladen en periodieken, terwijl overigens de voornaamste handelsdrukkerijen eveneens stil zullen liggen. Als men, als schrijver dezes, een kwarteeuw, waaraan geen andere kwarteeuw Is toe te voegen, met mond en met daden heeft gevochten voor wat men noemt bedrijfsorganisatie en talrijke Idealen langzamerhand in vervulling heeft zien gaan, is het te begrijpen, dat er op dit oogenblik te veel omgaat In onze ziel, dan dat wij hierover thans een lang artikel verkiezen te schrijven. De laatste iveken hebben wij dag aan dag benut om de leiders der patroons te bewegen in vredesnaam nog maar mede te gaan met een tusschenvoorstel, hetwelk dan ook Is Ingediend, ofschoon wij daarbij feitelijk te veel geestelijke overmacht op de werkgevers uitoefenden. Geheel onvoorbereid waren wij overigens niet. Wij hadden de mentaliteit in sommige kringen de laatste paar Jaren reeds met angst en vreeze gadegeslagen, maar hoopten dat, niet het minst door de invoering van het veelbesproken Pensioenfonds, alles nog ten goede zou keeren. 't Heeft niet zoo mogen zijn! 't Is gegaan, als meermalen wordt opgemerkt. Alles kan soms in een gezin of in een anderen levenskring zoo gelukkig schijnen, en dan kunnen de beenen de weelde niet meer dragen en stort het gebouw van geluk en van nog méér idealen Ineen als een kaartenhuis. O, zeker, wij weten dat honderden brave arbeiders mèt hun vrouwen met tranen tn de oogen dit besluit zullen vernemen, hetwelk den bodem inslaat aan rust en tevredenheid en betrekkelijke welvaart. Maar Is de organisatie niet vaak bezig het gezonde individualisme, een der steunpunten van het Christelijk beginsel, den adem te benemen? Nóg gelooven wij niet, dat allen zelf de spade ter hand zullen nemen, om in dezen tijd van rondwarende verarming en werkloosheid de fundamenten van hun vaste positie te ondergraven." --- De Vrije Universiteit. Naar aanleiding van het gouden jubileum van de Vrije Universiteit schrijft de chr. hist. N e d e rl. o.m. over „wat in deze Stichting en haar historie ons imponeert, over wat door haar aan ons volk is geworden." „Een grootsche offervaardigheid, betoond door kringen, die veelszlne niet behooren tot de meest-welgestelden. Een offervaardigheid, gestuwd en gedragen door brandende liefde voor een overtuiging, door brandende toewijding aan een geestelijk bezit. Zulk een verschijnsel ts reeds op zichzelf een kostelijk volksgoed, dat als versterking van de nationale kracht moet worden gewaardeerd door allen, ongeacht hun persoonlijk oordeel omtrent de waardij van wat hier geestelijke drijfkracht Is. En die wel zeer bijzonder dus gewaardeerd wordt door ons, die aan dat geestelijk drijvend beginsel veelszins verwant ons weten. Doch dit niet alleen. Deze toewijding heeft ook vrucht gedragen! Wij denken aan velerhande studies, In den kring der Vrije Universiteit geboren en die onze kennis hebben verrijkt omtrent het verband tusschen Gods Openbaring en de onderscheiden terreinen van wetenschappelijk onderzoek. Wij denken mede aan een aantal proefschriften, die aldaar verdedigd werden en die er wezen mogen. In dit jubileum spreekt dit tweeërlei ons hartelijk toe. En wij brengen met zeer velen onze hulde aan de kleinen, die hier droegen, en de grooten, die hier werkten. Een jubileum is een kostelijk ding; ook wijl het gelegenheid opent om wat anders ongezegd blijft, nu te zeggen met klaar geluid." --- Korte Mededeelingen. —De directie van de Nederl. Spoorwegen heeft bepaald, dat de electrische treinen op het baanvak Amsterdam—Rotterdam met een snelheid van 100 K.M. per uur mogen rijden. Tot dusver bedroeg de grootste snelheid 95 K.M. p. uur. — Vrijdagnacht heeft op den Zeedijk te Amsterdam een twist plaats gehad tusschen een kellner en zijn vriendin. Deze twist liep zóó hoog, dat de vrouw met een mes naar hem stak. Hierdoor ontstond een gevaarlijke wonde in de borst, ten gevolge waarvan het slacbtotfer eenige uren later in het ziekenhuis is overleden. De vrouw, „Zwarte Riek" bijgenaamd, is in arrest gesteld. — Bij een bakker te Vaassen (Gld.) is uit een kast een geldkist gestolen waarin zich f 5000 bevond. — Als gevolg van het warme Octoberweer bloeien in Polen boomen en struiken voor de tweede maal. De vlierboomen, de appelboomen en de aardbeien staan in vollen bloei. — Deze week werd aan den .yischafslag te Volendam een bedrag van een millioen gulden aan geveilde visch overschreden, welk bedrag nog in geen enkel vroeger boekjaar bereikt is. — Het Amsterdamsche raadslid Jac. Rustige stelt voor om als uiting van waardeering aan de nagedachtenis van wijlen Burgemeester mr. dr. W. F. van Leeuwen, aan een belangrijken verkeersweg of plein den naam te geven van Burgemeester van Leeuwen. — Langs de geheele Chileensche kust in Zuid-Amerika is een sterke aardbeving waargenomen. Huizen zijn ingestort, drie personen werden gedood, terwijl er meer dan 200 gewonden zijn. Het ergste is het plaatsje Lallai er aan toe. Het spoorwegverkeer tusschen Santiago en Valparaiso is verbroken. —Te St. Michielsgestel i in een sloot het lijk gevonden van den 23-jarigen A. van Breugel, woonachtig aldaar. Hij werd sedert eenige dagen vermist. De schedel was gespleten en de fiets geheel vernield. Vermoedelijk is de man door een auto overreden. In hoeverre hier sprake is van misdrijf staat nog niet vast. — Gemeld wordt dat prof. Soeborg er in geslaagd is door middel van een speciaal procédé het grootste gedeelte van het tweede dagboek van den Zweedschen poolreiziger Andree te fotografeeren en te ontcijferen. Een derde deel van het handschrift is duidelijk leesbaar geworden. Deskundigen beschouwen deze aanteekeningen als zeer waardevol. --- FEUILLETON DE INNEMENDE LANDLOOPER door E. J. RA TH 18 XVIII Mevrouw Kil'bourne zat langzaam haar ontbijt op te peuzelen. Ze was voorzichtig in haar doen, want ze wist niet of ze ontsteld of zegevierend moest zijn. Herhaaldelijk keek ze over de tafel heen naar Henry Kilbourne, als om eerw'ge aanwijzing te vinden voor haar gevoelens. Ze werd er niet veel wijzer door, hoewel het haar toch in zekeren zin gerust stelde te zien, dat hij zijn spek en eieren met den gewonen eetlust verorberde Hij had 's ochtends altijd een gezonden trek. „Het is waarschijnlijk onze eigen schuld", zei ze polsend. „Wat bedoel je?" vroeg hij zonder op te zien. „Rawlins, natuurlijk." „O! Daar hoef je mij anders niet de schuld van te geven. Ik ben er niet mee begonnen.'' „Maar kan het je niet schelen?" „Neen! Gaat mij niet aan." Dat naim haar een pak van het hart, maar toch kon ze de zaak niet met rust laten. Haar geweten moest geholpen worden. „Maar er zijn zooveel onvoorziene gevolgen mogelijk, Henry." ~Het was gokken." „Ik ben er niet zeker van, dat ik goed gehandeld heb —" „Je hebt het zelf aangehaald", zei de heer Kilbourne, toen ze zweeg. „Laat je je nu op je kop zitten?" „Hilda zat er vreeaelijk over ia." Hij keek zijn vrouw even aan en grinnikte toen tegen zijn kop koffie. „Ze kan ieder oogenblik in haar schulp kruipen", zei hij. Mevrouw Kilbourne fronste de wenkbrauwen en zuchtte. Dikwijls wenschte ze, dat haar man wat minder studentikoos sprak. „Ik weet niet zeker wat we moeten doen", zei ze peinzend. „Wat lijkt jou het beste, Henry?" „Je wilt mijn oordeel weten, hè?" „Natuurlijk." „In den piepzak, hè? Je hebt ook mijn oordeel niet gevraagd, voordat je hem opnam." „Ja, maar toen —" „Ja, toen", sprak de heer Kilbourne. „Het is al lang goed. En hier heb je mijn oordeel. Ik vind het een verdraaid goeden mop tegenover ons." „Henry!" Maar Henry stond al op, aangezien er geen spek en geen eieren meer te verwerken waren. Hij liep de hall door, waar hij een langen jongen man tegen kwam in tenniscostuum. „Morgen. Rawlins", zei hij. „Al ontbeten?" „Nog niet. Ben ik laat?" vroeg Rawlins. „Vroeg genoeg. Mijn vrouw is nog aan tafel. Ga je gang maar en laat Grosvenor je brengen, wat je wilt." Daarna stapte de heer Kilbourne met een plechtig gezicht, dat alles en nog wat kon beduiden, het terras ;>p om wat te rooken, Rawlins liep de onlbijtkamer binnen. Zoodra mevrouw Kilbourne hem zag, werd ze zenuwachtig-bedrijvig. Grosvenor, die op hetzelfde oogenblik binnenkwam, liet een glas vallen, dat rinkelend aan scherven viel. Rawlins boog met een ietwat spottende hoffelijkheid, ging aan tafel zitten en begon onmiddellijk een gesprek over een paar Vlaamsche gaaien, die duchtig te keer gingen op het grasveld achter het huis. Blijkbaar had hij verstand van vogels, wat mevrouw Kilbourne als een goed teeken beschouwde, niettegenstaande het feit, dat hij -waarschijnlijk al dde kennis vergaard had door in de open lucht te slapen, na een dag rondzwerven. Toen Hilda binnenkwam, stond mevrouw Kilbourne op. Als Hilda verbaasd was, hield ze zich kranig. Als het ook maar een oogenblik in haar opgekomen was niet te willen ontbijten, verwierp ze die gedachte onmiddellijk weer, dank zij de tegenwoordigheid van Grosvenor, die bij het buffet stond, met een uitdrukking van verheven ongenaakbaarheid op zijn onbewegelijk gezicht. „Goeden morgen", zed Rawlins; hij stond op en bleef staan, totdat ze was gaan zitten. „Goeden morgen." Hiermee was de teerling geworpen en Rawlins begreep het. Hij wist nog niet, hoe dit alles zou afloopen, maar er was weer een crisis doorstaan. Toen Grosvenor in de dienkamer verdween, keek Hilda op. „Weet vader hiervan af?" vroeg ze. ~Ik ben hem tegengekomen in de gang." Hilda knikte. Op het oogenblik had ze van dien kant niets te duchten Ze keek verbaasd naar Rawlins' kleeren „Ik zal het je uitleggen", zei hij. „Het was onvermijdelijk, dat'alle3 zoo zou loopen. Je hebt me gisteren nogal royaal geld gegeven. Je hebt het zelf misschien niet eens nageteld. Ik kon er van alles voor koopen. Ik heb natuurlijk niet alles betaald, maar ik ben er toch een heel eind mee gekomen. De rest heb ik laten opschrijven." Sprakeloos van verbazing keek ze hem aan. Niet. dat ze een oogenblik aan zijn woorden twijfelde, want het was blijkbaar maar al te waar, maar toch stond ze versteld. „Zelfs een klucht moet aangekleed worden", zei ze. „Of een society-stuk." In haar hart was ze blij, dat hij er netjes uitzag. Anders was het nog ondraaglijker geweest. „Moet ik met je moeder spreken over mijn kamer?" vroeg hij. Dat had ze heelemaal vergeten en het kwetste haar opnieuw. Maar sedert den vorigen avond had ze geleerd geen noodeloozen weerstand te bieden. „Je hoeft er moeder niet mee lastig te vallen", zei ze. „De butler zal er voor zorger,." Op datzelfde oogenblik kwam de butler te voorschijn uit de dienkamer. „Zeg, Grosvenor", zei Rawlins kalm. Een oogenblik van verbaasd aarzelen en toen trad Grosvenor nader. „Ik verhuis naar één van de logeerkamers", deelde Rawlins mee en keek even naar hem op. „Als er één is, waar 's ochtends de zon in schijnt, dan zou ik die graag hebben. Wil je er alsjeblieft voor zorgen, dat mijn bagage er heen gebracht wordt, zoodra je er gelegenheid toe hebt?" Grosvenor's adem stokte hem onbewust in de keel, als kon dat hem redden van een wissen ondergang. „Ik heb geen opdracht ontvangen " begon hij. „Wat bedoel je?" Weer keek Rawlins hem scherp aan. „Als ik me niet vergis, heb je zoo juist je opdracht ontvangen." Grosvenor keek onzeker naar Hilda. Kilbourne Heights scheen op zijn maatschappelijke grondvesten te wankelen. Misschien kon hij niet begrijpen, dat hij van Hilda's kant geen steun hoefde te verwachten, want hij wist nog niet. hoe ver dit vandalisme gedreven werd, maar hij zou weldra inzien, hoe vruchteloos zijn verzet was. „Doe alsjeblieft, wat mijnheer Rawlins zegt", sprak Hilda „De kamer op het oosten lijkt me het best." Grosvenor werd bleek, toen boog hij en met de houding van een verslagen generaal of geruïneerd bankier verliet hij het vertrek. „Is het niet genoeg om alleen de familie te vernederen?" vroeg Hilda. „Waag je het ook al het personeel te drillen?" ..Wat ik deed, was noodzakelijk", zei Rawlins, terwijl hij nog een stuk toast nam. „Je hebt het misschien niet gemerkt, maar in zekeren zin was de toestand critiek. Nu de familie me erkend heeft als vriend des huizes, moest het personeel het ook doen. Nog meer tegenover de familie dan tegenover mij. Grosvenor aarzelde en aarzeling maakt een slechten bediende. Nu we hem goed aanpakken, zijn we meteen klaar met het heele dienstboden-vraagstuk. Grosvenor zal wel voor de rest zorgen. "Wel bedankt, dat je me geholpen hebt." ~Ik kon niet anders", antwoordde ze koel. „Dat is waar en hieruit blijkt meteen, dat je de situatie precies zoo zag als ik." Hier'ia zweeg ze eenigen tijd Rawlins ontbeet en wachtte af. Ze had hem willen zeggen, dat hij dit gerust kon laten, maar ze was ervan overtuigd, dat hij toch zou blijven. Het was hoogst pijnlijk hem daar tegenover haar te zien zitten, maar toch bedierf het Hilda's eetlust niet. Zelfs al had ze geen trek gehad, dan zou ze nog kalm ontbeten hebben, al was het alleen om i>em te toonen, 'hoe weinig ze zich van alles aantrok. Toen ze opstond, vergezelde hij haar tot de hall. „Het buiten van de Harlans grenst aan Kilbourne Heights, als ik me niet vergis", merkte hij op. „Ja." „Om elf uur moeten we er tennissen." ~Ik niet." Hij keek oprecht bedrukt. „Maar ik moet je meebrengen", zei hij „Dat hadden fwe duidelijk afgesproken." Nu kon ze eindelijk haar eigen wil eens doen en ze Was vast besloten dien door te zetten. „Ik ga niet", zei ze nadrukkelijk en langzaam. „Als je het noodig vindt mij te verontschuldigen, bedenk dan maar een of andere aannemelijke uitvlucht." „Het spijt me. Hilda." „En ik zou je vriendelijk willen verzoeken", voegde ze eraan toe, „zoolang deze... deze toestand duurt, geen afspraken voor mij te maken. Ik wensch me zooveil mogelijk overal buiten te houden. Ik ben er van ©v-rtuigv.', dat je aan mijn verzoek zult voldoen. Preteer ~eer te zijn als gisteren, toen je me een grooten dienst bewees, zonder er iets voor te vragen." Ze liet hem achter in de hall en ging naar boven naar haar kamer. Rawlins dacht ernstig na over haar woorden. Die laatste zin gaf hem een onbehagelijk gevoel. Hij voelde zich op dat oogenblik niet buitengewoon heersehzuchtig; maar ten slotte haalde hij de schouders op, als om zichzelf er van te overtuigen, dat alles berustte in de handen van het Noodlot. „We moeten nu wel doorzetten", mompielde hij. „Maar hoe ver?" Op het terras trof hij Marian aan, die haar arm door den zijne stak en met hem ging wandelen. „Het gaat fijn!" riep ze uit, toen ze van uit huis niet meer gehoord konden worden. „Het speet me, dat ik al ontbeten had vóór jou. maar ik heb altijd zoon honger. Hoe kom je aan al die kleeren?" Hij scheen liever niet over zijn kleeren te spreken en ze liet het onderwerp dus voor het oogenblik met rust, hoewel het financieele deel haar veel belang inboezemde. „Ja, maar ik weet nog niet zeker of ik je er voor moet bedanken." „Ben je niet blij over je promotie? Het lijkt me eenig om ineens rijk te zijn. Ik weet er alles van." „Ik was me niet bewust van eenigen financieelen vooruitgang." „Maar het komt op hetzelfde neer", hield ze vol. „Je logeert hier en hebt mooie kleeren; je kunt doen en laten wat je wilt en alles staat tot je beschikking. Wat kan je nog meer wenschen? Wat is er anders nog? Ik wed, dat jij op het oogenblik rijker bent dan ik." Hij veranderde snel van onderwerp, want Marian vertoonde bekende symptomen. Hij vertelde haar dus van Grosvenor, wat ze zulk een heldhaftig feit vond, dat ze bleef staan en hem plechtig de hand drukte. Eenigen tijd liep het gesprek daarna over duiken en ze spraken af dien middag eens terdege te oefenen. Daarna hadden ze het over alle gasten en even later sprong Marian weer op een ander onderwerp over. Rawlins begreep langzamerhand haar gedachtengang. Als Marian plotseling, quasi toevallig, over iets begon, was het altijd iets, dat ze belangrijk vond. Ze had de gewoonte over belangrijke quaesties te zwijgen en ze er dan nonchalant uit te flappen. Het was een haar eigen tactiek. „Hoe schiet je op met Hilda?" vroeg ze. „Dat gaat best." „Geen kunstmatige afkoeling?" Als eenig antwoord lachte Rawlins. „Zal wel overgaan", zei Marian. „Ze kan de ijsfabriek niet eeuwig laten werken, Je weet zeker wel, wat ze mankeert?" „Ik heb niets gemerkt." „Jok niet, Wade! Durf je heuseh beweren, dat je gisteravond niets gemerkt hebt?" „Ik betwijfel of ik weet, wat je bedoelt." „Goed", zei Marian edelmoedig. „Dan zal ik het je uitleggen. Hilda is jaloersdh." „Jaloersch van wat?" „Ze zijn nooit jaloersch van „iets"; ze zijn altijd jaloersch van „iemand"", antwoordde ze en haar stem klonk wijs, „en wie is die iemand?" „Ik geef het op. Ik heb heelemaal niet gemerkt, dat ze jaloersch was." „Dan heb je misschien niet gelet op Minnie Harlan." „O!" „Dat dacht ik al. Hilda is jaloersch van Minnie. En natuurlijk" — Marian zweeg om haar woorden den gewensohten indruk te laten maken — „ben jij de derde man." Rawlins keek de jeugdige wijsneus naast hem eens tersluiks aan en probeerde toen zijn ongeloof te uiten. „Het lijkt me niet waarschijnlijk, dat een zwerver iets in de melk te brokken heeft", zei hij bescheiden. „Is een zwerver een man?" vroeg Marian „Gewoonlijk wel" „Waarom zou hij dan niets in de melk te brokken hebben?" „Wacht maar." „Waarom? Je weet het waarschijnlijk even goed als ik. Hilda barst van nijd, omdat Minnie heeft gevraagd of je kwam tennissen." „Heeft ze er met je over gesproken?" „Gisteravond", zei Marian. „Ik heb haar de woorden uit den mond getrokken, toen ze boven kwam." „Als ze boos is", zei hij peinzend, „is dat niet, omdat ik uitgenoodigd ben, maar omdat je zuster bang is, dat het moeilijkheden mee zal brengen." „Onzin, Wade, onzin! Ze is razend, omdat Minnie je gevraagd heeft en alle rest is larie." Marian sprak met een beslistheid, die allen verderen twijfel uitsloot. Bovendien had ze het voordeel, dat zij als vrouw kon oordcelen. „Als dat zoo is, spijt het me", zei hij. „Dat is ook onzin. Wat geeft het, of het je spijt? Ik vind het eenig. Hilda gaat niet met je mee naar de Harlans, zeker?" „Neen. Ze weigerde vanochtend." ~Hm. Dat wist ik gisteravond al. Als ze ging, zou ze toch alleen maar Minnie's racket stuk bijten of zoo iets. Het is dus misschien wel goed. Nu neeim je mij zeker mee?" Hij keek haar snel en achterdochtig aan. „Ja natuurlijk. Je moet meegaan." „Dank je. Ik was in ieder geval meegegaan. Ik —" Ze zweeg plotseling, bleef staan en trok rimpels in het voorhoofd, ten teeken, dat ze nadacht. „Hoor eene. Wade. Als ik je iets vertel, dan houd je je snavel. Afgesproken?" „Natuurlijk." „Nu dan — ik ga, omdat Hilda niet gaat. Snap je het al?" Toen hij verbaasd keek, ging ze op de teenen staan en fluisterde, hoewel er niemand in de buurt te bekennen was: „Hilda heeft het me gevraagd!" Wordt vervolgd. --- Berichten uit Stad en Dorp. Kon. IJsvereen. „Thialf”. HEERENVEEN, 18 Oct. Onder presidium van den heer W. v. Riesen werd gisteravond in hotel Vernimmen de jaarlijksche leden vergadering gehouden van de Kon. IJsvereeniging „Thiulf", voor den eersten keer in haar nieuwe samenstelling. 35 leden waren tegenwoordig. Het aantal leden was teruggeloopen van 729 tot 697, een gevolg van den ijsloozen winter zegt de voorzitter. Er zijn 127 adspirantleden. Uit het verslag van den penningmeester bleek, dat er dit jaar f 287.35 batig saldo was overgebleven. Besloten wordt de contributie weer op het bedrag van de vorige jaren te handhaven, t.w. f 3 en voor buitenleden f 2.50. De financieele commissie, bestaande uit de heeren G. Bosma, H. Douma en A. j. Klein, wordt herbenoemd. Van het bestuur zijn aftredende de heeren F. M. Boonstra, M. K. de Groot, A. Hoogkamp, H. Mebius, A. Taconi9 en J. Visscher, terwijl de heer J. Rozenheek voor zijn bestuursfunctie heeft bedankt. De heeren de Groot, Hoogkamp en Mebius 6tellen zich niet herkiesbaar. De heeren Boonstra, Taconis en Visscher worden herbenoemd, terwijl in de vacature-Rozenbeek wordt verkozen de heer Tj. Wieberdink. Aan de sohaatsenrijdersbonden zal worden aangevraagd om in den komenden winter te Heerenveen te mogen laten verrijden het kampioenochap Nederlandsche amateurs; kampioenschap Friesland amateurs; kampioenschap Friesland mannen korte baan en kampioenschap Friesland schoonrijden dames. Voorts staan op het programma een gymnastenrijderij, een hardrijderij van jongens, een van meisjes en een van jongens en meisjes. De heer L. de Jong brengt dank aan den vader van de fusie-gedachte, den heer Klein, terwijl de voorzitter dank toezwaait aan de afgetreden bestuursleden en een beroep doet op hun verdere medewerking. --- Het werk in den Wieringermeerpolder. GIETHOORN. Naar een der vijf personen, die onlangs uit deze gemeente naar den Wieringermeerpolder vertrokken, ons meedeelt — bedoelde persoon is vaD de werken teruggekeerd — zijn de omstandigheden waaronder in den Wieringermeerpolder wordt gewerkt, niet onverdeeld gunstig te noemen. Zijn bezwaren gelden het volgende: De barakken zijn op geruimen afstand van het terrein gebouwd, zoodat de arbeiders 's morgens en 's avonds 1% uur moeten loopen. Voor fietsen is het terrein n.l. niet geschikt. Regenverzuim zou slechts bij uiterst ongunstig weer en alleen over volle regenuren worden uitbetaald. De arbeiders moeten zelf zorgen voor het schoonhouden der barakken en het opmaken der bedden, terwijl bewassching slechts op eigen kosten kan plaats hebben. Op de samenstelling der ploegen kan de arbeider geen invloed uitoefenen, men moet met de toegewezen ploegmakkers genoegen nemen, hetgeen van invloed op het loon kan zijn. Dit laatste varieerde over een paar weken van 31 tot 46 cent. --- Toeslag uitkeering werkloozenkas. GIETHOORN. De plaatselijke afdeeling van den Bond van arbeiders in het Landbouw-, Tuinbouw- en Zuivelbedrijf hebben een adres aan den Raad dezer gemeente gericht, waarin verzocht wordt een toeslag op de kasuitkeeringen te verleenen. Een gelijk verzoek zal vanwege den Chr. Bond worden gedaan. --- Variété. HEERENVEEN. Maandag 27 Oct. komt het variété-gezelechap Mr. Jack6on en MissMillia in het Posthuis een variété-avond geven, die volgens aankondiging, vol humor, sensatie en variatie wezen zal. Tooveren, medium, ondoorgrondelijkheden, de electrische stoel, buikspreken, kunstwielrijden, een Volendammer harmonica-groep, wat wil men nog meer? In een recensie in een Hollandsch blad wordt vooral met verbazing gesproken van „Martha, het alwetend medium", die geblinddoekt de meest verrassende aanwijzingen weet te doen en antwoordt op vragen, waarbij een gewoon mensch ter dege zijn oogen moet gebruiken. Alles saam een avond vol afwisseling en genoegen. --- HET ZILVEREN JUBILEUM VAN C. VAN ROSMALEN, DIRECTEUR DER C.A.V. TE OLDEBERKOOP. OLDEBERKOOP. In een buitengewone bestuursvergadering werd j.l. Donderdag het feit herdacht, dat de heer C. van Rosmalen, Directeur van de te Oldeberkoop gevestigde „Coöperatieve Vereeniging tot Aankoop van Landbouwbenoodigdheden", voor 25 jaar in functie trad als administrateur van die Vereeniging. Ten kantore der C. A. V., waar Bestuur en Commissarissen, het personeel en de directeur met vrouw en kinderen aanwezig waren, werd de jubilaris het eerst toegesproken door den Voorzitter, den heer E. Willinge Prins. Herinnerend aan de moeilijke eerste jaren der vereeniging, aan de crisisjaren in later tijd en aan het pas afgesloten boekjaar, dat ook vele zorgen gaf, releveerde de heer Willinge Prins, hoe, dank zij de werkkracht, den goeden handelsgeest en het hooge plichtsgevoel van den jubilaris, de Verinniging alle moeilijkheden glansrijk had overwonnen en tot steeds hooger bloei was gekomen. Gedachtig aan de spreuk : „Tijd is geld", werd den heer van Rosmalen een gouden horloge met inscriptie en gouden ketting, overhandigd, terwijl Mevr. van Rosmalen, die ook bij zijn arbeid voor de C.A.V. een groote 6teun wa 9 voor haar man, een zilveren bonbonniére werd vereerd. Namens? de Commissarrissen sloot de heer L. v.d. Meulen zich aan bij de waardeerende woorden van den Voorzitter. Het mooie coöperatieve gebouw, hier opgericht, i 9 grootendeels te danken aan den arbeid van den jubilaris. De heer A. Maat, dir. v. d. Coöp. Aank. Vereen, te Bilthoven, sprak namens het personeel van de C. A. V. te Oldeberkoop en bood als stoffelijk blijk van hoogachting, waardeering en dankbaarheid den Directeur een ruststoel aan en diens echtgenoote een schilderij. De jubilaris dankte allen recht hartelijk voor de waardeerende woorden en fraaie geschenken. Drie factoren hebben hem geholpen, de Vereeniging tot bloei te brengen : een goed bestuur, goede leden en goed personeel. Hij wilde heden dezelfde belofte afleggien als voor 25 jaren: „Ik tal doen, wat ik kan !" De heer E. W. Prins sprak de hoop uit, dat de jubilaris en diens gezin nog vele jaren een aangename herinnering aan dezen dag mogen behouden en sloot daarna deze buitengewone bestuursvergadering. In de fraai versierde zaal van hotel Tjals» ma werd des avonds de huldiging voortgezet. Tal van sprekers voerden het woord, allen den jubilaris hulde en dank betuigende voor hetgeen deze in het belang van verschillende vereenigingen en persoonlijk had verricht. De heer Woudstra sprak namens de afd. „Oldeberkoop e.0." der Fr. Mij. v. Landbouw, de heer Pot uit Sneek voor de collega's en coöperaties uit Sneek, Franeker, Leeuwarden, Birdaard, Jubbega, Donker-broek en Oosterwolde, de heer Borkhuis voor Coöp. Landbouwbank en Handelevereeniging te Steenwijk, de heer Boeijenga uit Hillegersberg voor het Centraal Bureau te Rotterdam, de heer Wiarda namens afdeeling Friesland van „Koopers onder A.H.V." en namens den ring Friesland van het C. B. Voor „Ons Belang" voerde de heer J. Duurama het woord, voor V.V.V. de heer A. Rudolphus, namens vele leden der C. A. V., de heeren H. Lukkes en J. Schotanus. T. Kerkhof dankte voor het „stille" werk van den jubilaris, H. van DeJden voor de belangelooze hulp bij schoolfeesten en uitstapjes, terwijl H. Dokter den heer Van Rosmalen huldigde namens de ingezetenen van Nijeberkoop als de man, die een groot aandeel heeft gehad in de totstandkoming van den nieuwen straatweg. Als oud-lid van de C. A. V. sprak de heer Veurman van De Eese, terwijl de heer S. de Vos een zelf gemaakt gevoelvol gedicht op keurige wijze voordroeg. Een zuster van den jubilaris sprak nog namens de familie, de heer Blauw als een der oudste inwoners van Oldeberkoop, een paar anderen voor diverse firma's. Zoowel letterlijk als figuurlijk werden de jubilaris en zijn familie in de bloemetjes gezet, terwijl ook tal van blijvende geschenken werden vereerd. In den loop van den dag kwamten meer dan driehonderd felicitatiekaarten en andere gelukwenschen binnen. Het was een recht mooie feestdag voor den jubilaris en zijn gezin; on zeer overtuigende wijze bleek, dat men zijn persoon en arbeid hoog waardeert. --- Doopsgezinde Arbeidsgroep tegen den Krijgsdienst. DRACHTEN, 18 Oct. De afd. Friesland van de Arbeidsgroep van Doopsgezinden tegen den Krijgsdienst tje'ld heden alhier hare jaarlijksche bijeenkomst. Deze bijeenkomst ving des voormiddags te 10 uur aan met een godsdienstoefening onder leiding van Ds. M. A. Hijlkema te Drachten, over „De volle consequentie". De predikant sprak naar aanleiding van Matth. 8 : 19b: „Ik zal U volgen, waar Gij ook heen gaat". Spreker wees er in zijn predikatie op, hoe men veel sympathie had voor de vredesgedachte, en ook voor het Evangelie, maar over het algemeen de consequentie daarvan niet aandurfde. Dat bleek o.a. bij de resolutie van den „Wereldbond van Kerken", aangenomen te Avignon, waarmede men wel sympathie betuigde, maar die om punt IV, waar het in de praktijk op aankwam, is verworpen. En zoo gaat het met meerdere idealen. Men durft de consequentie niet aan. Het is de strijd tusschen beginsel en practijk. Vele bezwaren ontmoet men op den weg naar het ideaal, bewezen is, dat de wet en de meerderheid er nog niet voor zijn. Doch een meerderheid kan wel wetten maken, doch kan nooit de waarheid maken. Het beginsel blijft juist, onverschillig hoevelen zich er voor of er tegen verklaren. Durven wij de consequentie van het beginsel aan? Ook in de praktijk? Het Bijbelwoord van Matth. 8: 19 heeft verre strekking: „Meester, ik zal TJ volgen, waar Gij ook heengaat". Wist de man, die deze woorden sprak, wel wat ze beteekenden? En weten wij het wel? Waar voert Christus ons heen? Begrijpelijk is het standpunt van den tweeden discipel, die zeide: Laat mij eerst mijn vader begraven, d. i. laat mij me eerst losmaken van het verleden, van vele oude standpunten, langzaam aan. De volle consequentie gaat velen te ver. Want dit woord staat niet stil bij den Staat en bij de ontwapening; het heeft een verdere persoonlijke strekking. Het leven is meer dan staatkunde. „Waar Ge ook heen gaat"; we mogen niet halverwege blijven staan en zeggen: '„nu volg Ik U niet verder". We gaan mee of we gaan niet mee; de volle consequentie. Maar.... deze consequentie maakt het ons niet gemakkelijk. We zullen veel strijd ondervinden met de maatschappij, die zoover nog niet is, en — met onzekeren vooral, want — waarheen voert hij ons? Het wordt een moeilijke, inwendige strijd, de strijd om de volle consequentie. Volgen of niet volgen? Waaruit we te voorschijn mogen treden als menschen, die uit volle overtuiging durven zeggen: „Ik zal TJ volgen, waar ge ook heen gaat, ook naar de volle consequentie". Een talrijke schare was opgekomen om in den namiddag den landdag bij te wonen. Tegen half drie was de Doopsgezinde Kerk geheel bezet. Ds. Hijlkema sprak er in zijn openingswoord voldoening over uit, dat zoovelen gehoor hadden gegeven aan den oproep om deze bijeenkomst bij te wonen. Nadat door de aanwezigen Gez. 19 : :1 en 2 was gezongen, kreeg --- Ds. Broer van Harlingen het woord tot het houden van zijn rede over „Christendom en Oorlog". Spr. begint met er op te wijzen, dat het feitelijk een droevig verschijnsel is, dat hij nog hier moet spreken over oorlog en vrede. Het zijn twee tegenelkaar indruischende begrippen en het moest eigenlijk niet noodig zijn er nog over te discussieeren. Daartegenover is het echter een verblijdend teeken, dat zoovelen hier te samen zijn gekomen om over het missoh'ien wel meest brandend probleem van dezen tijd iets te hooren. Echter kan men ook in talrijke geschriften, o.a. „De zondeval van het Christendom" van Prof. Heering over dit vraagstuk worden ingelicht. Hij zal echter volstaan met het maken van enkele korte opmerkingen. Spr. zou, wanneer hij een motto voor zijn onderwerp zou hebben te kiezen, de spreuk nemen uit de zaligspreking: „Zalig zijn de vreedzamen, want zij zullen Gods kinderen worden genoemd.". Spr. behandelt dan de vraag: Wat Is oorlog? Velen van ons hebben dien nog nooit meegemaakt, zoodat we niet anders kunnen doen dan dien ons in te denken. Het is echter onze plicht om ona daarvan wel terdege rekenschap te geven; we behoeven daarom niet sentimenteel te zijn. De werkelijkheid van den oorlog Is nog veel erger. Spr. beveelt ter lezing aan het bekende boek van E. Remarque: „Van het Westelijk front geen nieuws". Vooral aan de jongeren kan de vredesidee niet genoeg onder het oog worden gebracht; thans groeit er een geslacht op, dat den grooten oorlog niet mee heeft gemaakt. Het is thans de plicht van de ouderen er van te getuigen tegenover de jongeren. Spr. geeft een statistisch overzicht van de gesneuvelden, de vermisten, de Invaliden en de oorlogsweduwen. Hierdoor krijgen we een denkbeeld, hoeveel bloed er gestort Is, hoeveel leed er geleden is. Dit lijden noemt hij echter in Christusnaam: lijden in strijd met Zijn gebod. Vervolgens behandelt hij de vraag: Wat is oorlog? Oorlog is volgens spr. hetzelfde als losbreken van de hel, d.w.z. dat Satan regeert. Hij vergelijkt het met duivelgwerk. Het Christendom nu is datgene, wat lijnrecht ingaat tegen oorlogsgedruisch. Het Christendom gaat in de eerste plaats in tegen de oorlogsvoorbereidingen en het oorlogsgeweld. Het Is toch de leer, de verkondiging van de liefde, de heilige Goddelijke liefde. De mensch moet God liefhebben met geheel zijn verstand en zijn naaste als zich zelven. Dat is het ware Christendom. Spr. noemt dan eenige teksten uit het Evangelie, het Oude en Nieuwe Testament, die er op wijzen, dat ook uit den Bijbel de vredes-idee afgeleid kan worden, o.a. het gebod ..Gij zult niet dooden" en de Bergrede. Ook kan men er echter wel woorden in vinden voor oorlogsgeweld. Het gaat echter niet om de teksten, doch om het beginsel. Er is geen andere uitlegging mogelijk, dan dat de geest van Christus indruischt tegen alle oorlogsgeweld en oorlogsvoorbereiding. Spr. behandelt dan de vraag, waarom toch nog zoovelen afwijzend tegenover dezen geest staan. Hij wijst op verschillende teksten uit den Bijbel, die worden aangehaald om te bewijzen, dat ook wel van oorlogsgeweld sprake is, o.a. de spreuk: Geef den Keizer was des Keizers is. Hij stelt daar echter tegenover, dat in den Bijbel ook staat, dat men God meer moet gehoorzamen dan den mensch. Het Evangelie sluit geweld buiten. Het beginsel van het evangelie druischt in tegen oorlogsgeweld, dit beginsel moeten wij als een banier uitdragen. De volkeren zullen ontwapenen. Het wachtwoord van dezen tijd moet zijn de kreet van het boek van Margot Vos: „Ontwaakt!" Er moet beslist worden tusschen Satan en Christus. Met een opwekking tot het tegenwoordig geslacht om ons van den oorlogsgruwel te fcevrijden, eindigt spr. zijn gloedvolle ca met overtuiging uitgesproken rede. Hierna bekomt Da. Gerritsma van St. Anna-Parochie het woord voor het uitspreken van haairede over „De Vrouw en het militairisme". Spr. begint met er op te wijzen, dat de vrouw hare anti-militairistische gevoelens niet met de daad kan waar maken, zij kan niet op de proef worden gesteld. Het is daarom voor de vrouw zoo gemakkelijk om er voor of tegen te zijn. Maar daarom Is het toch evengoed noodzakelijk, dat de vrouw ten opzichte van dit vraagstuk haar houding bepaalt. De oorlog wordt in veler oogen beschouwd als een noodzakelijk kwaad. Men zegt dan, dat het gaat om de bescherming van vrouw en kinderen. Wij wenschen echter een dergelijke bescherming niet. Het is geen phrase om te spreken over de vrouw en het militairisme, want duizenden vrouwen denken niet na en laten zich leiden. Zij houden over het algemeen niet van dingen die indruischen tegen de algemeen gangbare opvattingen. In Engeland en in Amerika werden door de vrouwen in den grooten oorlog veel plaatsvervangende diensten verricht om tooh maar zooveel mogelijk mannen naar het front te kunnen zenden. De vrouwen hebben daardoor den oorlog mede mogelijk gemaakt. Het Roode Kruis noemt spr. in dit verband milltairißtisch; het is een systeem van den oorlog, een georganiseerde barmhartigheid. De vrouwen zien te weinig naar do werkelijkheid, zij zijn wel degelijk direct betrokken bij het militairisme. De wet Boncour verplicht in Frankrijk den vrouwen in oorlogstijd te gaan werken in chemische fabrieken en munitie-werkplaatsen. De vrouw kan wel degelijk haren invloed doen gelden op haar kinderen en ze opwekken tot menschelijkheid. Als ie zich bewust richt tegen den geest van den oorlog, dan kan ze veel in de richting van de vredes-idee doen. Zoo doet men goed kinderen geen speelgoed te geven, dat met den oorlog in verband staat. Men moet het kind tot den vrede opvoieden, door het het militairisme als een gevaar te laten zien. Op de vrouw rust hier dus een groote verantwoordelijkheid. Spr. wijst er verder op, dat de oorlogsgeschiedenis op de school nog een veel te groote plaats inneemt; de cultuurgeschiedenis dient hiervoor in de plaats te treden. De geest van den oorlog wortelt nog veel te diep in het volksleven. Er wordt nog te veel vastgehouden aan de traditie, aan het houden van hetgeen we hebben. Het ia onze plicht te strijden tegen dezen geest. In het economisch leven liggen de kiemen van den oorlog. De vrouwen dienen tegen het militairisme in te gaan door daadwerkelijk te steunen, geen plaatsvervangenden arbeid te verrichten en door invloed uit te oefenen op hare kinderen. Vele vrouwen moeten bereid zijn het Kruis mede te dragen, wat onvermijdelijk verbonden is aan den strijd des vredes. Er groeit ook bij haar verzet tegen den geest van den oorlog. Met een opwekking speciaal tot de vrouwen, om ook den vrede lief te hebben en tot offeren bereid te zijn, eindigt spr. haar met aandacht gevolgd boeiend betoog. Na het zingen van Gez. 118:1 verkrijgt --- Ds. Kutpscheer van Oudebildtzijl het woord, om te spreken over: „Staat en Geweten". Spr. vangt aan met een gedicht van Nic. Beets. Hij wijst er op, dat het geweten van velen onzer wordt gekrenkt door het opleggen van den dienstplidht. Er ontstaat dan een conflict tusschen het geweten en de rechten van den Staat. Men * dient eerbied te hebben voor het levensmysterie. Spreker gaat terug naar de oergeschiedenis en geeft daarbij een uiteenzetting van het ontwikkelingsproces van het conflict, dat reeds in den tijd van Kaïn is ontstaan tusschen den Staat en 't geweten. Bij Kaïn deed zich ook dit conflict voor en het geweten liet zich gelden. Vanaf dat oogenblik zijn het begrippen geworden. Het is nog een reuzensprong voor men tot den modernen machtsstaat van tegenwoordig is gekomen. Vroeger was In den Koning alles vereenigd. Het geweten bestond toen sl/echts in den vorm. God wilde echter geen karakterlooze eenvormigheid, doch karakter, veelvormigheid, vandaar dat orflt zooveel koninkrijken gevallen zijn. Ook onze Nederlandsche Grondwet heeft de mogelijkheid geschapen tot dienstweigering. Zij die dit doen op grond van gewetensbezwaren, worden in de gelegenheid gesteld burgerlijke diensten te verrichten. Ook in onze Doopsgezinde kringen weet men van deze mogelijkheid nog niet voldoende en tracht men de reine vlam uit te blusschen. Wat de wet mogelijk maakt, heet nog vaak revolutionair. Alsof het niet veel erger is het geweten te onderdrukken dan daar tegenin te handelen. Ook dr. Kuyper heeft in dit verband er wel op gewezen, dat vrijheid van conscientie boven alles gaat. Het uit traditie gegroeide bij de kleurlooze „men" wejkt echter niet mee. De zelf-handhaving is nog altijd de leuze van het individu en de Staten. Jezus ging echter den weg van de liefde op tot het kruis. Spr. eindigt zijn rede met de woorden, dat de wet van het geweten sterker moet zijn dan de wet van den Staat. Een half uur na afloop der middagbijeenkomst werd een tweede bijeenkomst gehouden in kleinen kring van hen, die hun daadwerkelijken steun wilden toezeggen. Een 50-tal gaven zich op als lid, zoodat de sub-groep Friesland als opgericht werd verklaard. De leden van het voorloopig bestuur werden bij acclamatie definitie* benoemd. Ala zoodanig fungeeren de heeren Ds. Untema, voorzitter, Ds. Knipscheer, Ds. Broer en mej. Da. Gerritsma. ---