JDRAISWA-vANVALKEriBUR(VS-r --- 4 THERMOGÈNE Een vel dezer «ratten bestrijdt met succes I Rheumatiek - Jicht - Griep I Steken in de Zij en Hoest I Dooien van 45 et. «n 75 et.: bii Aaoth. on Dror. --- Herfst. GROUW, 20 Oct. De vogels trokken heen naar 't Zuid, 't Is wónder-stil in 't bosch. De najaarszon geeft gouden kleur Aan boom en plant en mos. De blaad'ren dalen dwarr'le-nd neer, Het muschje piept zoo bang, De wind klaagt In liet kaal geboomt Een somber herfst-gezang. Ook in onze omgeving, zoowel te lanö als te water, heerscht thans een echte herfststemming. Geen leeuwerik stijgt mei r omhoog, het geluid der weidevogels is alom verstomd. De zlgwaHen zijn omcetoo in goudgele veldjes, het riet laat 'de bladeren vallen, om straks te pronken met pluimen als van gebrand zilver. De eerste wilde ganzen zijn weer gearriveerd en verbreken met huti gok-gok-geroep de soms geheimzinnige stilte. Koppels smienten drijven weer op onze wateren. Met de wilde ganzen zijn dit ook bijna onze eenigste wintergasten. De kieviten strijken in koppels neer op de natte greiden en profiteeren van een welvoorzieueu disch. De goudpluvieren ziju reeds op deu trek gesignaleerd. --- Volksonderwijs. HOORNSTERZWAAG, 18 Oct. Hedenavond vergaderde de afd. „Volksonderwijs". De voorzitter bracht een woord van hulde aan de vertrokken bestuursleden Hamstra en Baas. Besloten werd in den winter wederom een spreker uit te noodigen. Op initiatief van den heer Knoppien zal worden getracht een teekenwedstrijd voor leerlingen van de O. L. scholen te organiseeren. De beschrijvingsbrief voor de algemeene vergadering gaf aanleiding tot eenig debat. Voor genoemde vergadering, welke te Utrecht wordt gehouden, werden als afgevaardigde en plaatsvervanger benoemd resp. de heeren Werkhoven en Burgij. Gekozen als bestuurslid de heer Knoppier. Een aantal nieuwe loden werden ingeschreven. --- Het geval-Fedde Schurer. LEMMER. Kaar aanleiding van het gerucht, dat het hoofdbestuur van den Bond van Chr. onderwijzers en onderwijzeressen in Nederland den heer Fedde Schurer te Lemmer niet van rechtskundigen bijstand had voorzien, zoodat hij tot de Unie (secr. de heer A. P. Jungcurt) zijn toevlucht moest nemen, verklaart thans het hoofdbestuur der eerstgenoemde vereeniging in het Correspondentieblad, dat het hoofdbestuur wel terdege zijn advies op verzoek van den heer Fedde Schurer gegeven heeïi, doch dat de heer Schurer meende een anderen weg te moeten kiezen, zoodat hij het gegeven advies niet opvolgde. Het gegeven advies strekte er toe, dat de heer Schurer een verzoek zou doen aan het bestuur om den eisch tot onderteekening van de bekende verklaring op te schorten, totdat de Commissie van Geschillen van den schoolraad uitspraak had kunnen doen. De heer Schurer echter verkoos cm het op een ontslag te laten aankomen, opdat de Commissie van Beroep de naak zou kunnen uitmaken. --- Auto geslipt. BUITENPOST, 17 Oct. Tengevolge van Slippen ree 1 heden een luxe auto op hel Uitland onder Buitenpost tegen een boom, waardoor de auto gedeeltelijk werd vernield. Van de drie inzittenden werd de bestuurder J. Vroom, architect te Glimmen, zoodanig verwond, dat geneeskundige hulp noodzakelijk bleek. De auio is per kraanwagen naar de garage van Dijkema alhier vervoerd. --- De sluisdrempel te Heerenveen. HEERENVEEN, 17 Oct. Nog altijd zit aan den ingang van ~de Kolk" de ergernis, die irempel genoemd wordt. Heden Vrijdagmiddag ondervond men het eens weer voor den zooveelsien keer, toen een schip, tamelijk diep geladen met grind en zand, probeeren zou de hoofdbrug te passeeren. Hulpvaardige handen trokken aan een kabeltouw, met een langen staaldraad aan de lier trachtte oe schipper zijn voertuig over den drempel te trekken, de gansche schippersbevolking hielp mee. maar het was negatief', de „Hoop op Zegen" bleekte zwaar ondanks den vrij hoogen waterstand en moest terug. Geruimen tijd ondervond het verkeer over de hoofdbrug, dat op den Vrijdagmiddag vooral van den Leeuwarder kant zeer druk was. stagnatie. Wanneer zal de zoo noodzakelijke verbetering komen? --- Luchtballon gedaald. KCLLUMERPOMP, 19 Oct. Hedenmiddag omstreeks 4 uur is hier e'en luchtballon, die 's morgens te Velbert (Duitschland) is opgestegen, neergekomen. Het plan bestuit eerder te dalen, wal zeer zeker gelukt 7on y.ijn, indien te Pieterzijl het anker niet was verspeeld. Per auto zijn de ballon on i luchtreizigers naar het station te Buitenpost gebracht. --- Door een auto aangereden. KNIJPE. 20 Oct. De wesr il hier smal en bij eenig druk verkeer niet altijd even veilig. Dat ondervond ook de timmerman Sj. v. d. Heide van Langezwaag. De man is doof en hoorde blijkbaar niet het signaal van een auto. die hem achterop reed. Hij week te veel mtar links ca "'werd door de auto, bestuurd door H. Bouman van Oudehaske. aangereden. Hij bekwam eenige verwondingen en zijn rijwiel werd beschadigd. De autobestuurder heeft den man naar huis gebracht. --- Een record. WARNS, 20 Oct. Een geladen kas van meer dan 500 ton en dan op eigen kraclit, passeerde onze drukke brug niet; sedert ze in 1913 ii' kwam. ilet was do vorige week het geval in ze nam mee 'n bodem van ruim -100 ton. Een record wat het aantal schepen en booten aangaat wil de brug ook neg maken — onder normale omstandigheden lal dit voor eenig jaar tot 10.000 opgevoerd kunnen worden. De oude buurstad zal dan 'r premies verloren hebben, die ze uitloofde voor het 10.000ste schip, dat er geschut werd; ver af is 't er niet meer. --- Het hengelt nog. GALAMA DAMMEN, 20 Oct. Het mooie weer van de vorige week bracht de hengelliefhebbers opnieuw aan onze vischrijke wateren. Met auto's en per trein arriveerden ze ied'ren dag aan de Warnservaart, waar het succes beantwoordde aan de verwachtingen. We zagen kubben met bliek en waardiger visch, die gezien mochten worden en getoond werden aan velen. De hoofdstad leverde een groot contingent van'de hengelmannèn, maar ook van het platteland van uren ver kwamen ze — het snoer blijkt ook daar vereerders te hebben. --- Mond- en klauwzeer. FRIESCHE'GREIDHGEK, 20 Oct. Niet sporadisch, naar in grooten doortocht gaat de gevreesde ziekte nu langs onze boerderijen. Waarbij zich weer het verschijnsel voordoet, ook vroeger opgemerkt, dat veekoppels tuftschen besmette buren van geen ziekte weten, dat van meerdere bosingen slechts een paar koeien aangetast worden, van andere weer alle beesten op een paar na. Nog noteert men, dat op de eene boerderij blaar het bezwaar is: op de naastgelegene geven alleen de „kleien" te doe,n en ook bepaalt de ziekte zich wel tot de „jaren", uitsluitend. * Scharkoeien aan zeedijken bleven vroeger dikwijls gespaard; men schreef het toe aan het drinkwater in de putten er van, waarvan door spoeling van vischnetten wat katsjoe kwam: Katsjoedrank woidt nu opnieuw aangewend door aanwonende veehouders. --- Hoog water. NOORDWOLDE. Na de lange regenperiode is het voor Noordwolde en omgeving een zeer gelukkig gebeuren, dat er nu een minder natte tijd schijnt te zijn aangebroken (ten spijt van de dagelijks voorspelde regens). Al heeft het waterschap ,De Linde" door zijn waterlossingen vooral in het Oostersche Veld heel veel verbeteringen gebracht, onder .Boijl heeft het pog niet kunnen verhinderen, dat verschillende landerijen veel last van het water hebben, zoodat enkele boeren reeds het vee mossten stallen Blijft echter het droge weer wat aanhouden, dan kan er nog vrij wat goed gemaakt worden. --- Glascultuur. BERGUM. De glascultuur in deze omgeving neemt nog steeds toe. )'.• den heer J. Bosgra alhier, is voor druivencultuur een complex kassen voor twee groote druivenbroeikassen gebouwd. De afmetingen van beide glazen paleizen zijn 32 M. bij 8.60 M. Voor de beglazing werden 2800 ruiten gebruikt. Het op "deze kassen vallende hemelwater wordt met een drameer systeem door de kassen geleid, zoodat weinig of niet gesproeid behoeft te worden. Ka drie jaar kan de eerste oogst van eenige beteekenis van deze aanleg verwacht worden. --- Inbraak. WITMARSUM, 18 Oct. Toen de heer Joh. Upeij Zaterdagmorgen om halfzeven opstond, en zich naar de huiskamer begaf, zag iiij vreemd op, want een ongewenschte gast of gasten haddr/i zijn bureau opengemaakt eu ile beide geldbakjes met pl.m. f 130 waren verdwenen, terwijl het slot van het bureau geforceerd was. Alles onaangeroerd latend, ging hij onmiddellijk den potiiiechef van Balen wi.rtrsrhuwen, die dadelijk onderzoek deed. Het raampje, waardoor ingebroken moet zijn, is slechts 35 bij 35 c.M. groot. Zou deze inbraak os-V. in v rband staan met die te Bolsward, Nijland, Parrega en Ferwoude? --- EEN LUCHTVERSCHIJNSEL. GROUW, 17 Oct. Hedenavond kwart voor 7 en te ongeveer half 10 was aan den N.W.-hemel een prachtig luchtverschijnsel te zien. Over vrij grooten afstand was de lucht boven de kimmen verlicht. Nadat dit verlichte gedeelte steeds helderder zichtbaar werd, begon het daaruit op eens prachtig te stralen, 't Was of een reusachtige schijnwerper in werking werd gesteld. Een deel der stralen verhief zich hoog in het luchtruim. Beide keeren duurde deze verschijning ongeveer een kwartier. BERGUM, 18 Oct. Gisteravond ruim 61/» uur verscheen aan den Noordwestelijken hemel een heldere vuurbol met een middellijn vau circa 40 c.M. Deze bol straalde vsel licht uit en spoedig na liet verschijnen vormde er zich aan den bol een lichtstrook van circa vijf meter lang. Nadat deze lichtstreep was verflauwd, verdween ook de lichtbol. Het verschijnsel, dat circa 15 minuten duurde, werd door velen alhier gadegeslagen en bewonderd. OLDEMARKT, 18 Oct. Gisteravond ongeveer 7 uur was alhier een merkwaardig natuurverschijnsel waar te nemen. Aanvankelijk dacht men, dat het schijnsel van een zoeklicht of iets dergelijks was, doch het feit. dat het onbeweeglijk op dezelfde plaats bleef, deed deze veronderstelling te niet. Aan den Westelijken hemel was n.l. zichtbaar een lichtgevende streep, niet ovaal afloopende einden, vanaf de aarde gezien, pl.m. drie meter lang en één meter in het breedste gedeelte. De duur van dit verschijnsel was bijzonder lang, naar schatting 16 a 20 minuten. Het verdween toen zeer langzaam. --- Bloembollenteelt. WITMARSUM, 19 Oct. De firma Konijnenburg van Noord wij kbinnen, die het vorige jaar hier 10 pdm. land huurde voor bloembollenteelt, waarvan de resultaten goed zijn geweest, heeft opnieuw 21 'A pdm. land gehuurd en zet het bedrijf voort. Ook een vijftal anderen, boeren en gardeniers, die het vorige jaar hiermede ook een proef namen, breiden dezen cultuur uit. Voor ons dorp is dit van groot belang. Een 15-tal arbeiders hebben Hierdoor een geruimen tijd werk. --- Bijzonder goed afgeloopen. HËERENVEEN, 20 Oct. Alweer waren het vanmiddag om 12 uur de tramrails bij het Posthuis, die bijna een ernstig ongeluk hadden veroorzaakt. Een circa 12 a 13-jarige jongen kwam per fiets van de Mulo-«chool, tasch achterop. Hij reed goed rechts en niet hard. Bij den hoek van de Friesche Bank wilde hij tusschen de tramrails rijden, om ruimte te maken voor voetgangers. Hij slipte voor de opstaande rails en kwam te vallen. VJak achter hem reed een auto, ook goed rechts en met niet te snellen gang; deze remde uit alle macht en aan de perfect werkende remmen is het te danken geweest, dat er geen ernstiger ongeluk gebeurd is. Het voorste wiel reed nog over het dijbeen van den jongen heen; toen stond de auto en reed onmiddellijk' terug. De tasch met boeken bleek het been beschermd te hebben; deze kwam namelijk door een wonderlijk toeval over het dijbeen te liggen en daarop was het wiel blijven staan. De jongen hinkte wat, had wel eenige pijn aan het dijbeen, doch vervolgde loopende naast de fiets zijn weg. 't Was een flinke jongen: hij gaf geen kik en geen traan kwam in' zijn oog. Nu door de geweigerde toestemming van de R.-K. Parochie van een omlegging der tramlijn voorloopig nog geen sprake kan zijn, dreigen er, nu het slechte jaargetijde weer aanbreekt, neg meer ongelukken te gebeuren. Wat kan er gedaan worden om het gevaar te vermijden? In de allereerste plaats de effening van de tramrails met den weg, terwijl verder ook vervanging van de keien door klinker- of andere bestrating verbetering zou kunnen brengen. Wegneming van de stoepen en aanleg van een trottoir aan dit smalle weggedeelte verdient z,eker eveneens aanbeveling. Herbestrating en wegneming stoepen is 's rijks zaak. Misschien dat de betrokken gemeentebesturen hun invloed ten goede kunnen aanwenden. --- Door de Kroon goedgekeurd. SMALLINGERLAND, 20 Oct. De verordening tot indeeling der gemeonte in de 2e klasse voor de heffing van de gemeentefondsbelasting en tot classificatie van Drachten in de 6e en het overig deel in de 8e e voor de heffing van personeele belasting naar den grondslag huurwaarde, zijn door de Kroon goedgekeurd. Deze goedkeuring, echter slechts tot 1 Mei 1932, is eveneens verleend aan het besluit tot heffing van 80 opcenten op de hoofdsom der gemeentefondsbelasting. --- Overname voetpad. DRACHTEN, 20 Oct. Plaatselijk Belang te Drachten (Noorderdwarsvaart) heeft bij den gemeenteraad een adres ingediend waarin wordt gevraagd van de particuliere bezitters in eigendom en onderhoud over te nemen hot voetpad met waterovergangen langs de Noorderdwarsvaart tusschen de Folgerenlaan en de z.g. Zandigewijk. De Vereeniging doet dit verzoek onder aanbieding van een bijdrage ad f 450, als tegemoetkoming in de kosten van verbeteringen in eersten aanleg. --- Twee werkloozen, twee Gieterschen en twee messen. GIETHOORN. Zondagavond heeft voor de tweede maal in betrekkelijk korten tijd het mes gesproken. Toen twee Papendrechtsche tewerkgesti-lden een café verlieten, werden ze achtervolgd door twee Gieterschen. Bij een handgemeen gebruikten de laatstgenoemden elk een mes, 'met het gevolg, dat de beide werkloozen min oï meer ernstige verwondingen opliepen. Een van hen, dien wij bederft mergen zagen, had een snede ov?r het gelaat gekregen en over een zij."eraren; dit, lichaamsdeel was bijna totaal afgesneden. Bovendien waren de kleeren van den meest gewonde totaal stuk gesneden. De dokter heeft een verband gelegd. Veorts werden da ruiten van de kokewoning in het Utreehtsche kamp vanaf den straatweg met steenen vernield. mdagmiddag werden als verdacht van het snijden door de politie aangehouden en voor den burgemeester geleid J. V. en B. v. d. Z. alhier, die eenige maanden geleden gevangenisstraf hebben ondergaan voor een hief indertijd gepleegde afpersing. Ze werden met de gewonden geconfronteerd en door dezen herkend. 1) j zaak zal verder wel voor de rechtbank worden afgewikkeld. --- VOETBAL. L.S.C.-de Kooi. 2c klns A K.N.V.B. S.KEEK. ~De Kooi" heeft hier gisteren laten zien, dat ze een gevaarlijk tegenstander if. Deze club speelde n.l. voor de competitie 2c klas A K.X.V.B. op het Sportpark tegen „li'S.C." en wist een 4-2 overwinning te behalen. Het begin leek niet zoo best: er was nos geen 5 minuten gespeeld of L.S.C, had al een 2-0 voorsprong. Ds Jouaters hadden zich even laten overrompelen, maar pakten direct daarna energiek aan. 't Spel ging snel heen en weer en vöór de rust lieten beide ploegen heel mooi open en snel voetbalspel zien. Een oogenblik voor 't einde der Ie helft scoorde „de Kooi" 't eerste tegenpunt. Na de pauze werd van beide kanten krachtig aangepakt; 't spel werd echter te ruw en 't gevolg was, dat scheiderechter de Groote, die goed leidde, den L S.C.-speler Hoekstra. wegens onbehoorlijk trappen, naar de kleedkamer stuurde, om een tijdje daarna Coehoorn een waarschuwing te geven. L.S.C, speelde nu gehandicapt met 10 man door, maar kreeg toch nog heel mooie kansen, die evenwel niet benut werden. De Kooi-keeper, die overigens. verdienstelijk werkte, maakte o.a. een fout, die zijn club noodlottig had kunnen worden, maar, als door een .vonder bleef 't doelpunt uit. „De Kooi" heeft ook wel prachtkansen verspeeld. Ondanks dat, mocht het hun gelukken den achterstand in te halen en om te zetten in een 4-2 voorsprong, waarmee het einde kwam van dezen, vooral door de Jousters, enthousiast gespeelden wedstrijd. Hun volhouden en doorzetten heeft hun deze twee kostbare winstpuntjes bezorgd. Deventer: 0.-Neder!.—W.-Dußschl. 1-3 Maastricht: Z.-Nederland—Luxemburg 1-2 K.N.V.B. Afdeeling V. Ie klasse. Leeuwarden: Friesland—M.S.C. 3-1 Frisia—Achilles 0-1 Groningen: Be Quick—G.V.A.V. 3-3 Meppel: Alcides—Velocitas 2-3 Veendam: Veendam—Leeuwarden 1-3 2 e klasse A. Sneek: L.S.C.—de Kooi 2-4 Huizum: F.V.C.—-Rood Geel 2-2 Steenwijk: S.S.C.—Sneek 2-7 3e klasse A. Sneek: Black Boys—Gorredijk 4-0 Harllngen: H.Z.C.—Steenwijk 2-5 Drachten: Drachten—C.A.B. 1-4 Res. Ie klasse. Groningen: G.V.A.V. 11-—Be Quick II 3-4 Leeuwarden: L'warden ll—Alcides II 6-1 Res 2e klasse A. Sneek: L.S.C.—Frisia II 3-3 Meppel: M.S.C. ll—Sneek II 1-1 Leeuwarden: Leeuwarden III—F.V.C. II 2-7 Friesche Voetbalbond. Heerenveen ll—Olyphia (Noordwolde) 5-3 Dokkum—Drachten II 10-3 Warga—G.A.V.C. II 3-4 Lemmer lI—D.O.G. 0-1 C.A.B. III—Lemmer 111 5-3 Woudboys—Fi-isia IV 5-2 Adsp.-comp. Heereaveen—Oldeboorn 1-1 C.A.B.—Lemmer 1-6 Vriendschappelijk. Makkum: Aristides lI—M.V.C. I 1-1 Beets: V.1.0.S.—Tijnje 5-0 Steenwijk: Steenw. boys—G.V.V. 4-0 Menaldum: Foarüt—Freno II 2-0 Gorredijk: Ulo—Mulo Heerenveen 5-1 Surhuisterveen: S.D.O.—Wilhelmina 3-2 S.D.O. lI—C.V.C. 2-0 Onderlinge Bond. Jubbega: Roode Duivels—Roda 1-2 Bovenknijpe—Mildam 4-S Afdeeling I. Dordrecht: D.F.C.—Ajax 0-0 Haarlem: H.F.C.—Hermes-D.V.S. 2-2 Zaandam: Z.F.C.—Stormvogels 3-1 Den Haag: V.U.C.—Excelsior 4-2 Hilversum: 't Gooi—H.B.S. V 3 Afdeeling 11. Velsen: V.S.C.—R.C.H. 0-3 Rotterdam: Feyenoord—K.F.C. 3-1 Amsterdam: Blauw WH—Hilversum 4-0 Rotterdam: Sparta—K.D.O. 3-1 Afdeeling IV. Tilburg: N.O.A.D.—B.V.V. 6-1 --- KORFBAL. Ie klasse N.K.B. Jubbe.ea: W.K.—Sparta 3-1 Hemrik: W.W.M.D.—Voorwaarts 2-2 Leeuwarden: Friso—Nic 3-3 2 e klasse. Tolbert: Udi—Leeuwarden 2-1 Giethoorn: Samen Eén—Dwingelo 3-1 Vriendschappelijk. Rottevalle: Wê7—Handich—Quick 1-2 --- Ranglijst athletiek. Ook ten opzichte van de athletiek worden tegenwoordig wereld-ranglijsten samengesteld. Voor hink-stap-sprong' is geen opgave gemaakt, doch wel prijkt Nederland voor het eerst op deze eerelijst, doordat Berger zoowel onder de 10 beste loopers op de 100, zoowel als op de 200 M. gerangschikt is. Op de 100 meter komen 5 Amerikanen voor, 1 Canadees, 2 Duitschers, 1 Hongaar en 1 Nederlander. Berger staat hier op de negende plaats achter Lammers, waar, na zijn overwinning ep «lezen Duitscher te Bochum, stellig geen aanleiding toe is. Op de 200 meter komen onder de besta tien de namen voor van 7 Amerikanen en van .de Europeanen Kornig (Duitschland), Geeriing (Duitschland) en Berger. Hier is aan Berger de zevende plaats toegedacht. Deveronderstelling is niet gewaagd, dat de plaats van Berger hooger zou zijn als de door hem gemaakte tijden (waar men op afgegaan is) verkregen w-aren in krachtmetingen met loopers van de klasse met wie hij op deze eerelijst geplaatst is. --- Weg met de hoofdakte! Onder dit hoofd verzet de heer A. P. Jungcurt in „De Christelijke Onderwijzer" zich tegen de „hoofdakterij". . „De bezem moet er eens flink overheen," zegt hij, „en zoo spoedig mogelijk moeten wij komen tot afschaffing van de hoofdakte ter bereiking van het Unieprogram: één examen niet volledige bevoegdheid." In een dezer dagen verschenen vlugschrift wordt als allereerste bezwaar tegen het hoofdakte-examen naar voren gebracht, dat het examen eischt, flat de candidaten op één dag de stof zullen beheerschen van zes vakken, waarvan elk weer drie, vier omvangrijke deelen omvat. Kennis der natuur b.v. is één vak, maar het wordt onderverdeeld in scheikunde, natuurkunde en schoolhygiöne. Voorts wordt er op gewezen, dat niet iedereen in het zelfde aantal vakken examen doet. „De onderwijzers en onderwijzeressen, afkomstig van de kweekscholen, doen geen examen in wiskunde op het hoofdakteexamen, omdat ze daarin, let wel, voor de lagere akte (n.l. op de kweekschool) zijn geëxamineerd. Ook al hadden ze voor het vak wiskunde een vier of een ander „onvoldoend" cijfer, zooals dat heet, dan toch zijn ze er van vrijgesteld op het hoofdakte-examen. Gevolg is bevoorrechting lemand fn het bezit van akte wiskunde, ka.n, al is hij het door zijn kweekschoolexamen niet verplicht, toch examen doen in wiskunde op het hoofdakte-examen, krijgt daarvoor een hoog cijfer, vaak een tien en redt daardoor zijn overige cijfers, die hem anders wellicht hadden doen vallen. Hier tegenover staat de eisch, dat iemand, die bijvoorbeeld in het bezit is van de akte M. O. wiskunde en geen examen deed in wiskunde op het z.g. kweekschoolexamen, toch examen moet afleggen in dit vak op het hoofdakte-examen." --- Op klompen ter audiëntie. De Koning van Denemarken heeft eenige dagen na zijn 60sten verjaardag audiëntie gehouden, om aan de velen, die 'bij die gelegenheid met een ordeteeken verrast waren, gelegenheid te geven, hem hiervoor dank te betuigen. Onder de bezoekers waren er echter ook, die om andere redenen toegang tot den vorst verzochten, en een van dezen was een vrouwtje van 72 jaar, afkomstig van de heidestreken uit Midden-Jutland, in de buurt van Heming. De reden van haar bezoek was den Koning eens opmerkzaam te maken op de slechte opvoeding der jeugd in Heming! Heming was vol van boefjes en.,., onechte kinderen!! Zij kwam in een grijzen rok, met een grooten zakdoek als hoofddeksel, vastgebonden onder haar kin, en op haar viltschoenen. Onder haar arm had zij een mandje, waarin een paar nieuwe klompen verborgen waren. Deze zou zij aantrekken als zij bij den Koning werd toegelaten, doch eerder niet; smetteloos als zij zelf, zouden zij zijn, als zij binnentrad. Edoch, ze kreeg den Koning zelf niet te spreken, en kon hem dus haar klacht ook niet overbrengen. Zij vertelde aan een der buiten wachtenden bij haar terugkeer, dat zij wel van een lakei 20 kronen had gekregen. --- Het ontsnappen uit een gevangenis. Ze zijn spoedig weer gepakt, de twee opgeslotenen, die uit de bijzondere gevangenis te Scheveningen wisten te ontsnappen, maar die ontsnapping bleek dan toch maar mogelijk te zijn. Hoe kon dat? Och, zegt de N. Rt. Ct., hoe goed de bewaking in een gevangenis ook moge zijn, hoe nauwlettend ook wordt toegezien op bezoeken, brieven, op gedrag van de delinquenten, in elk systeem van bewaking schuilen zwakke plekken, want de menschelijke factor kan nu eenmaal niet uitgeschakeld worden. De gevangene speelt met zijn bewakers ecu spel van kat en muis; maanden en maandenlang bestudeert hij niet alleen het systeem van bewaking, hij bestudeert zijn bewakers. Al spoedig heeft hij kleine zwakheden ontdekt: de eene bewaker is toegankelijk voor een kleine versnapering, de andere houdt van een gemoedelijk praatje, en als de gevangene eenmaal de Achillespees heeft gevonden, weet hij er op den du\n* partij van te trekken. Zonder hulp van buiten is ontsnapping vrijwel onmogelijk. Niet om uit de gevangenis te komen; het is nog geen onoverkomelijk bezwaar om dat zonder hulp te bewerkstelligen. Maar zoodra de boef buiten de muren is, wat moet hij dan beginnen zonder geld en in de kleeren van de gevangenis, die hem — zooals nu weer de twee uit Scheveningen pan den jongen bij de Haagsche Schouw — direct verraden? Een uitbreker gaat dan ook gewoonlijk het eerst naar een uitdragerswinkel, breekt daar in en zet zich in de kleeren. Gewoonlijk verschaft de toonbanklade hem dan wel geld om door de eerste dagen heen te komen. In Wassenaar is vermoedelijk geen uitdragerswinkel, maar moest toch een winkelierster haar lade gelicht vinden. Meestal echter zijn ontsnappingen maanden en maanden vooraf beraamd, is op hulp van buiten gerekend. Aanwijzing van die hulp komt gewoonlijk gedurende de bezoektijden, door het op een zekere wijze uitspreken van een paar woorden, die den gevangene meededen, wanneer en hoe de ontsnapping moet geschieden. Soms komen die aanwijzingen per brief, en allerlei listen en lagen worden te baat genomen om in brieven, hetzij met onzichtbare inkt, die zichtbaar te maken is, hetzij door codewoorden, dat bericht over te brengen. Wie in oorlogstijd bij de censuur heeft gewerkt, zal wel begrijpen, dat van honderden epistels er wel eens één doorglipt, waarvan de controle niet doeltreffend is geweest. Gewoonlijk wordt voor de ontsnapping een donkere regennacht uitgekozen. De bewakers zoeken dan wel eens een schuilplaats voor den regen en zijn minder waakzaam en het uitbraakgerucht wordt door den harden wind onderdrukt. Het makkelijkst is de ontvluchting uit de ziekenzaal; vandaar dat simulatie na simulatie te baat wordt genomen om daar te komen. In die zaal kan toch de bewaking nooit zoo 6treng zijn als in de cellen. Daar schuilt veel eerder een zwakke plek, vooral ook omdat een gevangene, aleer hij in die zaal terecht komt, vrij ernstig ziek moet zijn. Een voorgewende migraine brengt hem daar niel. Maar de arm van Vrouwe Juslïtia is lang, en al weet een boef nog zoo geraffineerd te ontsnappen, hij wordt in negen van de tien gevallen weer achterhaald. --- Giethoorn en het landelijk schoon. Men schrijft ons uit Giethoorn: Weer een sombere profetie over 't verval van onze, blijkbaar in ongenade gerakende gemeente, ditmaal in den vorm van een epistel vol critische beschouwing, aan den volke prijsgegeven in het „Alg. Handelsblad" door K. v. 8., die o.m. als volgt schrijft: „Giethoorn, door dwazen Venetië geheeten (zij kennen geen van beide) maar eigenlijk een eendenkooi voor dagjesgangers, de kooiker loert en nijpt ze den schedel in, en nog heden-den-dag heerlijk als een eendenkooi, waar men fluisterend binnengaat, eenzaam, eenzelvig, onverdorven; Giethoorn is het kort begrip, de hoofdplaats om het maar zoo te zeggen van een wijd en weidsch plassenland vol eigen karakter van Kuinre tot Katerveer. Wie spelen daar Burgemeester en V.V.V.? Wie zien daar kans gemeentehuizen, scholen, kerken, coöperaties, melkfabrieken, arbeiderswoningen neer te metselen van zoo ergerlijke cartonnage, dat men vergeet te grienen en zich in stomme verbijstering voor den kop slaat. Hoe is het mogelijk zoo stompzinnig te verworden! Giethoorn, overal, waar de tijd er vat op krijgt, en langs de toegangswegen, te bekla3-den met smadelijke bazaarbouwerij, vormeloos, karakterloos, traditieloos, kwaliteitloos. Giethoorn, zoo toegetakeld, is binnen tien jaar weg. De meer of minder Venetiaansche logeergelegenheden zullen niet weten wat hun gasten — indien er nog zijn — komen zoeken. De touristenkip, die gouden eieren legde, heeft bij de dorpsingangen kakelend rechtsomkeert gemaakt — voor prentbriefkaarten kan men ook terecht in Meppel en in Zwol. Restjes te redden is stellig zeer verdienstelijk, maar beter is, in elke streek, die karakter behield, modellen te stationneeren voor den voortgezetten bouw. Een boerengemeenteraad snapt waarom men stamboekstieren stationneert; hij zal ook begrijpen, waar zoon model voor dient." Men ziet, erg vleiend komt de Handelsblad-man niet uit den hoek en zonder twijfel ligt er veel waars in zijn beweringen, die ons, overigens, zoo op het oog wel wat erg „vernietigend" toeschijnen. Zeker, we weten, dat de stijl van sommige bouwsels in onze gemeente niet vermag een diepgevoelende kunstenaarsziel in vervoering te brengen, dat de bouwtrant van enkele nieuwe woningen een volkomen mislukking te midden van het veel geprezene kan worden genoemd, maar zijn dat nu inderdaad wel motieven, om er beschouwingen als de gegevene aan vast te knoopen? Nimmer tevoren hoorden we b.v. van den „kooiker, die de dagjesmenechen den schedel innijpt". We wisten niet, dat Giethoorn zulke „loerende" schepsels bezat, hetgeen we vooralsnog niet willen aannemen ook. Wo noemen voorts de zinspelingen op „Burgemeester, V.V.V. en Gemeenteraad", welke zinspelingen zeer zeker tot absoluut verkeerde gevolgtrekkingen leiden. De theorie is nu eenmaal vrij wat gemakkelijker dan de praktijk en we zijn er van overtuigd, dat de door den schrijver gewraakte machten niet zoo ongevoelig voor de wondeplekken, waarop hij den vinger legt, zijn, als na lezing van dergelijke stukken wellicht wordt ondersteld. Wie wees ooit den weg, niet alleen in theoretischen, maar ook in daadwerkelijken zin? Coöperaties, melkfabrieken, arbeiderswoningen van ergerlijke cartonnage", ja, maar wordt bij het neerschrijven van dergelijke uitingen wel bedacht, dat die ~ergerlijkheden" per saldo niet zoo-maar-in-eens daar neergeplakt, maar bij stukjes en oeetjes groeid zijn uit stage en bewonderenswaardige arbeidzaamheid, ondanks veelal o zoo moeilijke, harde levensomstandigheden. Dat de uiterlijke aanblik alzoo 'wel eens- noodgedwongen op den achtergrond geraakte? Waar is degene, die het middel weet, ont deze vormlooze, karakterlooze, traditielooze en wat niet meer „looze" wanstaltigheden zoo maar te vervangen door gebouwen, die meer het oog van den kenner 9treelen? Diegene — ook de Giethoornsche zou hem overigens met open armen ontvangen — zal vermoedelijk nog wel lang op zich laten wachten. Intusschen kan systematische samenwerking, desnoods geschraagd door gewon»»* critiek, ongetwijfeld nog veel van uitzicht gestelde verval van ons dorpaechoon voorkomen. --- INGEZONDEN. Onderwijs aan zwakzinnige kinderen. Geachte Redactie. Naar aanleiding van uw verslagje overi de vergadering van 15 Oct. j.l. in het Posthuis alhier, verzoek ik u ter voorkoming van verwarring, plaatsing van 't volgende. Het onderwijs aan zwakzinnige kinderen wordt volgens de wet op het Lager Onderwijs gerekend tot het Buitengewoon Lager Onderwijs (8.L.0. bij verkorting). De scholen, waarin het gegeven wordt< zijn openbaar, als ze opgericht zijn en onderhouden worden door Rijk of gemeen» ten; ze zijn bijzonder als het stichtingen zijn van vereenigingen. De Inrichtingen te Assen, Dieren en' Leeuwarden zijn openbare scholen. Ook. te Heerenveen wordt gewerkt voor de totstandkoming van een openbare school. Tevens diene als aanvulling van uw verslag de mededeeling, dat de vergadering ook was bijgewoond door belangstellende vertegenwoordigers van Oudercommsssies uit verschillende gemeenten. Met dank voor plaatsing, S, --- Kantongerecht Beetsterzwaag. Vonnissen 18 Oct. Rijwiel zonder licht: Andries Z. te Drachten, Harm D. te Haulerwijk, Folkert de V. te Bakkeveen, Jan B. te Donkerbroek, Pietje E. te Knijpe, allen f.4 of 4 d. Rijwiel zonder reflector: Freerk B. te Drachten en Ruurd D. te Oudehome beiden f 2 of 2 d. Bij het inhalen van een wagen per rijwiel niet naar links uitwijken: Arme T. te TJreterp f 4 of 4 d. Auto zonder rood achterlicht en nummer en letter niet verlicht hebben: Marcus van S. te Tijnje 2Xf2of2X2d. Motorrijwiel Idem: Hendrikus van W, te Jardlnge f 4 of 4 d. Overtreding tramreglement: Jozef van M. te Kerkrade flO of 10 d. In staat van dronkenschap de openbare orde verstoren: Hendrik B. te Makkinga f 10 of 10 d. Idem Ie herhaling: Rink L. te Makkinga 10 d. hechtenis. Openbare Dronkenschap: Gerrit H. té Leeuwarden f 3 of 3 d. m Idem 3e herhaling: Melle B. te Boornbergum 10 d. hechtenis. Loopen op verboden grond: Ebe vari der T. te Drachten fl5 of 15 d. Geen voldoende arbeldslijst, idem ar* beidsregister en geen arbeidskaart: Fran» W. te Ureterp 3 X f 1 of 3 X 1 2Xf2of2X2d. Overtreding Art. 17 en Art. 5 Vissche» rijwet: Douwe B. te Drachten Vrijgespro* ken. Overtr. Art. 16 en 17 Visscherijwet: Jeen van D. te Ureterpervallaat Vrijge* sproken, Klaas H. te Lippenhuizen f 1" of 10 d. met verbeurdverkl. v. h. inbeslaggen. vlschtuig. Overtr. Wapenwet: Sijtze V. te Dr. Compagnie fl5 of 15 d. Overtr. Jachtwet: Hendrik de V. te TJreterp f 15 of 15 d. Zonder vergunning venten in de £e" meente Ooststellingwerf: Geesje J. gedomicil. te Zwoltó f 3 of 3 d. In de Gem. Opsterland in het openbaar de orde verstoren: Sjoerd de J-.€. Gerrit H. te Jubbega en Aebele H. te Tja' leberd allen fl5 of 15 d. --- Huiduitslag Wasch de aangedane plaatsen met warm ■> ter en Purolzeep en doe er dan wat Puroi h» en bij jeukende of vocht-afscheidende u en eczema bovendien nog wat Purolpof Herhaal dit eiken dag, zoolang het nooais ---