PROTESTANTSCH CHRISTELIJKE RECLASSEERINGS-VEREENIGING Onderafdeeling LEEUWARDEN Secretariaat: Achter de Hoven 225 Jaarvergadering op DONDERDAG 13 FEBRUARI 1936 's avonds 8 uur, in het gebouw „IRENE", Nieuweburen 113 HET BESTUUR Feestlike Gearkomste Krite Ljouwert, Kristl. Frysk Selskip en Kristl. Fryske Stiidzje- en Prop. klub ..War dy". Tongersdei 6 Febr. j-ouns 8 ftre yn Irene. . Tagong frij. Een Dagmeisje gevraagd; zelfstandig kunnende werken: niet beneden 18 jaar. Aanmelden na 8 uur. .Mozartstmat 81. Wegens familie omstandigheden van het dienstmeisje vraagt mevr. v. d. HEIJDEN, Lninii-kade -14. een flink Meisje, voor noodhulp of vast. Zelfstandig kunnende werken en koken. Aanm. 's avonds tussehen 7H en BH. i aagd een net Meisje, voor de morgennren. Vrijdags en Zaterdag» den geheelen dag. BLOEMSMA, Niéuweburen 92. Gevraagd, in klein gezin, een Morgenmeisje, uil net gezin. Vrijdags den geheelen dag. Geen ruw werk. Leeftijd 14-16 jaar. P. O. Aanb 's avonds tusschen 7 en 8 uur. Schrans hork Huizumerh m. Biedt zich aan net meisje voor Hulp in de Huishouding, of lichte verpleging, in Leeuwarden r.f Huizum. Hoog loon geen vereiste. Brieven onder no. 28 bureau dezes. Heer alleen, 45 jaar, vraagt nette Huishoudster. I.'i Hijd 18—45 jaar. Brieven met voll. inlichtingen, condities enz. onder no. 27 bureau dezes. Gevraagd, voor direct, een Meubelmakers j ongmaat je, niet beneden 16 jaar. ONDERSTEYN, Nieuwe Oosterstraat 16. Gevraagd een nette Slagershalfwas. St. Jacobssira:it 17, Leeuwarden. G-ranietwerker gevraagd. A. SELVA, Kleinzand 85, telef. 3195, Sneek. Verhuizingen. Retourvracht gevraagd van Groningen en Friesland naar richting Rotterdam, op 10 Februari a.s. D. J. GOETGELUK, Zcutzie derstraat 60, telef 31971, Rotterdam --- ADVERTENTIES --- RENTEBIERSHüISteHÜIZUM il} de Gymnasiumstraat 15. Notaris R. NI.fDAM te .lorwerd zal op DINSDAG 11 FEBRUARI 193<>, des avonds 7 uur, In het Oranje Hotel te Leeuwarden, finaal publiek verknopen: De nette Renteniershuizinge nummer 15, in de Gymnasiumstraat te Huizum, met het erfpachtsrecht van den grond, groot 96 c.A., laatst in eigendom bewoond geweest door wijlen mevrouw de wed. 11. van Straten— Metzlar. Geboden 12499.—. Aanv. 1 April 1936 en bet. 1 Mei 1936. Bezichtiging op den verkoopdag, van 2-4. Rilj. verkrijgbaar bij W. Franconi te Leeuwarden, Éksterstraat 19 en bij den notaris. BOELGOED - LEEUWARDEN wegens opheffing Textiel Centrale, Nieuwestad. Op MORGEN DIN&'DAG 's nam. 2 uur boelgoed a coulant van: MANUFACTUREN, gebl. coupon», voile, h. d., en jongenspullovers, coupons gordijnstof (pluchette en handweef), dito divanen tafelkleeden, eenige prima tapijten, coupon» en stukken looper (w.o. axm.), rollen coupons zeil, kachelzeiltjes, houten en Eng. 2 en 1 pers. ledikanten, 3 veeren bedden, 4 damaststellen, z- en handw. bedspreien, staaldr. matr. enz. Voorts: 2 toonbanken m. marmer blad, handkar, 4 trappen, benevens eenig meubilair, w.o. haard, tafels, stoelen, theekast, eenig s-teengoed. Bezichtiging: Dinsdag I—2 uur, entree 10 cent. J. OOSTERWERFF, Kantoor: Nieuwesteeg 10. HANDLEIDING SCHAKEN DAMMEN Boekhandel R. van der Velde Nieuwestad 90 Telefoon 3805 --- I | jj LEEUWARDEN 1} P WOENSDAGMIDDAG a.s.: 3 uur ö GROOT lIIIEI-HTIIfi /| met het volledige nummer van SJ l DE LILLIPUTTERS 1 IJ* met medewerking van jf p het Orkest JOHNNY HOFMAN f J| Kaarten a f 0.25 per persoon reeds Dinsdag verkrijgbaar Ij (I S. CASTELEIN |j Oorsprong van het Anti-Christendom lul.: Satan — een per», wezen; de mensrh in de opstand betrokken: oorsprong van veelgodendom; de ware Godsdienst van het Ie Christendom. OPENBARE LEZING Dinsdag 4 Februari 's avonds 8.15 uur in de „Harmonie" Spreker: Pred. A. SCKMUTZLER Toegang vrij OPLEIDING TOT COSTUMIÈRE OPLEIDING TOT COUPEUSE OPLEIDING TOT LEERARES BIJ IDA DE LEEUW VAN REES RUITERSKWARTiER 115 - LEEUWARDEN - TELEFOON 4920 Vraagt prospectus — De lassen vangen spoedig aan --- RADIO-CENTRALE Voorliet U op alle gebied, Lezingen, preek, muziek en het lied. Bij WANDA VICKS „76 VAPORUB pot -W et, OUDE OOSTERSTRAAT 12 Bl—————■i NUCHTEREN KALFSVLEESCH Dagelijks weer versch verkrijgbaar. Vraagt ons kalfsgebakt met spek 35 cent per pond. Teven» nog graskalfsvleesch, billijke prijzen. Rundvleesch vanaf 35 cent per pond. Vraagt onze fijne leverworst 25 cent per pond. Tevens zeer fijne Geldersche rookworst. CAREL IJNTEMA WUBRAND DE GEESTSTRAAT na. 2. DE VERPAKTE ARTIKELEN van het „Staphorsier Boertje" zijn steeds in voorraad en verkrijgbaar in Drogisterij „Het Vliet" ZUIDVLIET 118 — LEEUWARDEN VRIJDAG 7 PEBRFARI hopen wc zol? aanwezig te zijn tot het verstrekken Tan GRATIS inlichtingen betreffende deze artikelen, van 9—l n. J. K. STEGEMAN G 127 Staphorst ■■OBMBBHaanHHI f 1.50 Permanent f 1.50 Probeert U ook eens onze Permanent U zal tevreden zijn! Beleefd aanbevelend, Wed.B.F.BARENDSMA NIEUWESTEEG 6 - TEL. 5710 Bij WANDA SLOANS fJ) LINIMENT \tWmm c, OUDE OOSTERSTRAAT 12 --- UIT DE PERS Moeten wij een stuk van Indië afstaan? Naar aanleiding van het Vrijdag door ons geciteerde aitikel van De (r.k.) Volkskrant, waarin dit blad Italië verontschuldigt, omdat het expansieruimte moet hebben, ontving de redactie er van een vraag op den man af: „of wij zóó weinig Nederlandsch, zóó weinig nationaal voelen, dat wij er niet tegen zouden opzien, een stuk, groot of klein, van Nederlands grondgebied te vervreemden." Het blad' herinnert er nog eens aan, dat van verschillende zijden, ook door onzen minister van buitenlandsche zaken, de behoefte van Italië aan uitbreiding erkend werd. ..Niet van Italië alleen trouwens: in het algemeen werd aanvaard, dat er landen zijn, wier constellatie zodanig is dat behoefte aan uitbreiding rechtmatig moet wordeu geacht. Wie zo iets uitspreekt moet — anders heeft zijn woord geen waarde — ook bereid zijn, tot bevrediging van die behoefte mee te werken. Er valt geen nieuw werelddeel meer te ontdekken, zodat men het moet doeu met de beschikbare, ontzaglijke, ruimte. Practisch komt de zaak hierop neer, dat de Volkenbond in bet onbevredigd laten van erkende behoeften een blijvend gevaar ziet voor de wereldvrede. De landen die zich verongelijkt achten, die met de hun toegemeten ruimte niet toe kunnen, zullen langs welke wegeu en met welke middelen dan ook blijven streven naar gebiedsuitbreiding en voor het uitlokken van conflicten niet terugdeinzen. Wat er dan zou moeten gebeuren? Dat de landen met koloniale bezittingen met elkaar en met de landen die zich te kort gedaan echten in overleg treden over wat ineu zou kunnen noemen een uieuwe verdeling van het koloniaal bezit. Een hersenschimmig denkbeeld? Maar dan zouden de diplomaten te Genève niet de rechtmatigheid van een eis als die van Italië hebben erkend: immers wie die aanvaardt geeft tevens te verstaan dat er een weg kan en moet worden gevonden om daaraan tegemoet te komen. Practisch gaat het om de bevrediging van Italië, Duitsland en Japan. Mede gaat het om de bevestiging mogen we niet zeggen, om het verkrijgen van de wereldvrede, om het uit de weg ruimen van de vervaarlijkste stenen des aanstoots. Te verkondigen zoals te Genève is geschied: dat landen met expansie-behoeften in de gelegenheid moeten worden gestold die behoeften te bevredigen, is ijdel wanneer op het woord niet de bereidheid tot de daad volgt. Wel niemand zal betwisten dat hot nier oen zeer moeilijk en delicaat probleem betreft; maar is de toestand die we thans kennen van permanent oorlogsgevaar en voortdurende oorlogsdreiging dan beter? Zou Nederland, indien het denkbeeld van een internationaal overleg werd aanvaard, zich mogen en willen onttrekken'? En zou het, als de andere landen tot concessies bereid bleken, stijf en strak iedere tegemoetkoming moeten weigeren'? Een autoriteit als professor dr. Berg, hoogleraar aan de universiteit te Leiden, houdt oinstig rekening met de redelijkheid van een bepaalde gebiedsafstand in Indië; wij veroorloven ons, ons bij hem aan te sluiten." --- Versterking der weermacht. Minister Colijn is, blijkens de memorie van antwoord, ofschoon voorstander van versterking der lichting — het cijfer van 38.000 man is als mogelijk genoemd — huiverig om met een voorstel in die richting te komen, omdat de daaraan verbonden kosten zeer belangrijk zullen zijn. D e (r.k.) Volkskrant vindt daarin aanleiding om te schrijven: „Dit had men,op zn vingers kunnen uitrekenen: een grooter jaarlijksch contingent brengt, boven hetgeen de manschap kost, een evenredig grootere sterkte van het beroepspersoneel — officieren en onderofficieren — mee. Nu is het in de periode, dat stelselmatig naar verzwaring der militaire lasten gedreven werd onze grief geweest, dat ook militaire deskundigen, die in dat ijveren een groot aandeel hadden, het lieten voorkomen, alsof vergrooting van het contingent — er werd van verdubbeling gesproken — maar 'en appel en een ei zou kosten. Dit was onjuiste voorlichting vau het publiek. Wij verstaan het, dat militairen liever een sterk dan een zwak contingent zien, maar men moet in ieder geval open kaart spelen en de ondeskundige menigte niet iets op de mouw probeeren té spelden. Dit zal iedereen moeten afkeuren/ De Limb. Koerier (r.k.) teekent hierbij aan: „Deze voorstelling ie onjuist en onvolledig. Onjuist, — omdat wel niemand onder de militaire deskundigen het liet voorkomen, alsof vergrooting van het contingent maar een appel en een ei zou kosten. Men maakt nu eenmaal geen eierenkoek zonder eieren te breken, die men moet betalen. Dat weten ook de militaire deskundigen wel. Maar deze verhooging van uitgaven is onder de gegeven internationale omstandigheden wel' gemotiveerd. Omdat een zwak leger te eenigertijd de oorlog binnen onze grenzen brengt, en dat de verwaarloozing der weermacht ons tenslotte dan heel wat duurder zou te staan komen. De voorstelling van „De Volkskrant" is bovendien zeer onvolledig, omdat de militaire deskundigen en anderen hebben gewezen op enkele directe voordcelen van contingentsvermeerdering, bijvoorbeeld: 1. enkele duizenden jeugdige werkloozen 'zijn dan voor enkele maanden van de straat en worden opgeleid in tucht en gehoorzaamheid; 2. wat uitgegeven wordt voor voeding, Meeding en huisvesting van de dienstplichtigen komt ten goede aan de werkverschaffing en is dus geen weggegooid geld; wie werkt, behoeft niet gesteund te worden; 3. op de eerste dag der mobilisatie moeten thans, met de huidige regeling, 18 lichtingen onverwijld onder de wapenen komen: mannen van dertig jaar en ouder, g e h u w'l e n met kinderen moeten direct naar het front, terwijl tienduizenden ionge uiannen, die niet zijn opgeleid, aan moeders pappot blijven; uitbreiding van het contingent beteekent, dat men dezelfde legersterkte be- Teikt met 7 of 8 lichtingen, dus met jongere menechen, onder wie het aantal gehuwden veel kleiner zal zijn. Deze voordellen wegen wel op tegen financieele offers, die, terwille van 's lands veiligheid, te eenigertijd toch gebracht moeten worden." --- Heden overleed, na een geduldig gedragen lijden, doch zeer onverwacht, onze geliefde vrouw, moeder, behuwd- en grootmoeder ELISABETH WESTRA. in den ouderdom van 57 jaar. Leeuwarden, 2 Februari 1936. Westerstraat 30. K. A. DE JONG, kinderen, behuwd- en kleinkinderen. Bij deze betuigen wij onzen OPRECHTEN DANK voor de vele blijken van deelneming, ontvangen tijdens de ziekte en bij het overlijden van onze lieve vrouw, moeder, behuwd en grootmoeder TRIJNTJE TUSSEN, en in het bijzonder aan Dr. Fortuin, voor de verleende geneeskundige hulp. Uit aller naam: A. DE BOER. Hollanderdijk 60. --- De persvrijheid. Met instemming heeft het Hdb 1. (lib.) kennis genomen van de gezamenlijke resolutie van do Ned. Journalistenkring, de. Ver. van Directeuren der Ned. Dagbladpers, en de beide R.K. Zusterorganisaties, waarin aan de regeering verzocht wordt, de grondwet ongewijzigd te laten opzichtens de persvrijheid. Deze resolutie moet de regeering, meent het blad, toch wel iets zeggen, juist omdat zij afkomstig is van besturen van organisaties die te zamen vogels van zeer diverse politieke en geestelijke pluimage vertegenwoordigen, waarin het overgroote deel onzer Nederlandsche publieke opinie afspiegeling vindt. „De regeering zou o.i. dan ook verstandig deen door dit ongevraagd advies op te volgen, nos vóór de staatscommissie aan de slag gaat. Aldus zou er heel wat overbodige arbeid kunnen worden bespaard. Want voor ons staat het vast, dat de regeering, zoo zij werkelijk mocht voorstellen aan het absoluut grondwettelijk verbod tegen preventieve censuur een einde te maken, het land niet mee zou krijgen. Door aldus de Grondwet te willen herzien zou men haar niet gaan verbeteren. Het tegendeel zou het geval zijn. Want zonder de nu nog bestaande vrijheid van drukpers zou, zooals Buys het reeds meer dan een halve eeuw geleden (in zijn comriKiitaar ~De Grondwet") schreef, ons regeeringsstelsel, waarvan die vrijheid een der etsentialia is „een onding zijn, een gebouw zonder fundament." Er zijn sedertdien buiten onze grenzen genoeg afschrikwekkende voorbeeldeu geleverd om deze stelling voor ieder duidelijk te maken. De strijd tegen preventieve censuur is ten slotte de strijd tegen willekeur van de overheid." --- Onze binnenscheepvaart. Bij de opening der R.A.I. heeft minister Geliesen o.a. gezegd: „De groei van het automobielverkeer brengt bedrijfsoeconomisch zoo weinig elastische andere verkeersmiddelen als spoorwegen en binnenscheepvaart in het front der belangstelling. Beide zijn kapiaal-intensief in hun exploitatie met dien verstande, dat de spoorwegen evenals het autoverkeer zelve de vaste lasten der verkeersbanen dragen, terwijl dit voor de binnenscheepvaart niet het geval is." Aan de N. Rt. Cr t. (lib.) wordt hieromtrent geschreven: „Het moge waar zijn, dat het spoorwegbedrijf bedrijlsoeconomisch weinig elastisch genoemd kan worden, doch de binn vaart heelt in de loop der decennia zoowel bedrijlsoeconomisch als tecamsc.i van groote mate van elasticiteit blijk gegevsn, al heeft de binnenscheepvaart haar 6oepel karakter in belangrijke mate verloren onder de werking der Evenredige-Vrachtverdeeling-wet, welker uitvoering behoort tot de zorgen van het departement van minister Gelissen. Of de binnenscheepvaart in meerdere mate dan het automobielverkeer als kapitaalintensief beschouwd dient te worden, mag wel mede in twijfel getrokken worden. De groote kapitaalverliezen welke in de binnenvaart geleden werden door de hevige daling dor waarde van binnenschepen, zijn in ieder geval door de particuliere belanghebbenden opgevangen, in tegenstelling met het spoorwegbedrijf, welks balansen kapitaalverliezen van honderden millioenen aanwijzen, die daar echter in welke vorm dan ook door de gemeenschap moeten worden gedragen. Bovenal verrassend echter is het te vernemen, dat minister Gelissen de opvatting huldigt, dat de spoorwegen zelve de vaste lasten der verkeershaiien dragen, terwijl zulks bij de binnenscheepvaart niet het geval zou zijn. Wanneer de belastingbetalers via 's rijks schatkist in één jaar 37 millioen gld. moeten bijpassen ter dekking van de Spoorweg-verliezen, overtreft een dergelijk bedrag in zeer belangrijke mate de vaste lasten, welke aan hut net der spoorbanen in verschillende vorm verbonden zijn, resp. zou de gemeenschap nog steeds millioeiien-tekorten moeten dekken, zelfs wanneer de verkeersbanen gratis ter beschikking van het spoorwegbedrijf zouden worden gesteld. De binnenscheepvaart daarentegen betaalt alleen oor de vaart-onderweg ca. % millioen gld. aan heïfingen-op-de-vaart in de vorm van kanaalrechten, sluisgelden, bruggelden en andere heffingen, terwijl het bedrag, dat door de binnenvaart bovendien aan locale heffingen wordt opgebracht onder de naam van havengelden, kadegelden enz., veelal op 4 a 5 millioen gld. per jaar wordt geraamd. Wanneer men dan daarnaast uit de publi- I van het Centraal Bureau v. d. Statistiek ervaart, dat door de belangrijkste afdeelii.g der binnenscheepvaart, n.l. de z.g. wilde-vaartschipperij, in het jaar 1934 in totaal niet meer dan 10 millioen gld. aan vrachtontvangeten werden besomd, kan bezwaarlijk volgehouden worden, dat door de binnenvaart niet een zeer belangrijk gedeelte van haar vrachtinkomsten ter betaling van diverse overheidsheffingen moet worden afgestaan. Bovendien moet toch zeker wel aan minister Gelissen bekend zijn, dat een groot gedeelte van ons dierbaar vaderland ten eenenmale onbewoonbaar zou zijn, wanneer niet door een uitgebreid net van waterween voor de noodzakelijke afvoer van onze waFerovcrvloed werd gezorgd. Daarnaast ma» Nederland zich verheugen in het bezit van Usselineer, Zeeuwsche en Zuid-Hóïlandsche stroomen, rivieren en andere natuurlijke waterwegen, die begrijpelijkerwijze evenals vorenbedoelde ontwateringskanalen mede door de binnenscheepvaart als verkeerswegen worden gebruikt. De kanalen, die uitsluitend als vaarwegen werden aangelegd, zijn hier te lande niet bijster talrijk, en een belangrijk deel daarvan werd niet op verlangen van de binnenvaart aangelegd, doch op aandrang uit de kringen van industrie, handel en mijnbouw. Waarlijk, de uitspraak vau uuniater Gelissen, inzake de bijdragen welke door de binnenscheepvaart worden opgebracht wegens het medegebruik van de Nederlandsche waterwegen, zal in deskundige kringen niet zonder reden als ietwat lichtvaardig beschouwd worden en de indruk wekken, dat de leider van het departement, waaraan de verzorging van de binnenscheepvaartbelangen is toevertrouwd, zich bij zijn bezoek aan de zoo belangwekkende Amsterdamsche automobieltentoonstelling niet heeft kunnen onttrekken aan het si i p-ge va ar, waarmede een ieder te rekenen heeft, die zich aan de auto toevertrouwt." --- DECENTRALISATIE OP SOESTERBERG? De opleiding van jonge vliegers zou op de Koey geconcentreerd worden; verdeeling van de diensten over andere vliegvelden. Naar het Vad. verneemt is een plan tot decentralisatie van de Luchtvaartafdeeling te Soesterberg in een vergevorderd stadium van voorbereiding. De aanleiding tot deze reorganisatie is het feit, dat het luchtruim boven Soesterberg zeker te klein zal worden wanneer straks de afdeeling zal worden uitgebreid. Om leerling-vliegers los te laten tusschen oefenende verkenners, bommemwerpers en jagers wordt — terecht — te riskant geacht en daarom is het plan eerste oefening van de nieuwe jaargangen vliegers over te brengen naar het marine-vliegveld de Kooy bij Den Helder. De scholen van de marine en van het leger komen dus in nauw contact. In dit verband vernam liet blad verder, dat voor het einde van dit jaar alleen al voor de marine 25 jongelui zullen worden toegelaten tot de opleiding. De voortgezette oefening met de overgangstypen zou te Soesterberg blijven en vandaar uit zouden de gebrevetteerden dan verdeeld worden over de afdeelingen, als de bomvliegtuigafdeeling, kortweg Bomva genoemd, de artillerievliegtuigafdeeling Arva en de jachtvliegtuigafdeeling Java gelieeten. Zoo zou de Bomva onder commando van kapitein H. K. Steup naar het vliegvelde Eelde in Groningen gaan en de Java, onder kapitein H. van Weerden Poelman op Ypenburg, het particuliere vliegveld onder Den Haag, komen. ---