+ Borende Kiespijn Veilig en vlug als geen ander helpt hierbij altijd een poeder of cachet van Mijnhardt. Mijnhardt's Poeders per stuk 8 et. Doos 45 et. Cachets, genaamd „Mijnhardtjes" Doos 10 en 50 et N.V. Pharmaceutische Fabriek A. Mijnhardt, Zeist. --- Onze geneesmiddelenvoorziening. Voorloopig geen reden tot ongerustheid. „t>e geneesmiddelvoorziening van ons wna geeft voorloopig nog geen reden tot ongerustheid. Wel is de voorraad van en- Keie buitenlandsche spécialités zeer krap, maar.dit is voor de geneesmiddelenvoorwening als geheel niet van ingrijpende beteekenis." Aldus de voorzitter van de Nederlandsche Mij. ter bevordering der pharmacie, de heer ign. Nieuwenhuis te Oldenzaal, wien de N. Rt. Crt naar de toestand op dit gebied heeft gevraagd. Hij verklaarde, dat deze betrekkelijk gunstige positie vooral te danken is aan het feit, dat in Augustus 1939 reeds voorzorgsmaatregelen werden getroffen door de oprichting van het distributiebureau voor genees- en verbandmiddeteu te Amsterdam, waarvan de secretaris der Mij., dr. J. W. Birza, directeur is. Dit bureau heeft lijsten gemaakt van de geneesmiddelen, welke bij een langdurige oorlog in Europa schaarsch zouden kunnen worden. Met behulp van deze lijsten bestellen de apotheken — welke naar hun grootte in drie categorieën zijn verdeeld — geneesmiddelen bij de groothandel, die nauwkeurig weet welke kwanta hij een apotheek van een bepaalde categorie mag verstrekken. Daarbij past ook de groothandel zelf vaak nog distributie toe, naar gelang van de aanwezige voorraad. De heer Nieuwenhuis roemde de goede samenwerking tusschen de Maatschappij — waarvan 90 pet. der apothekers lid is — en de Nederlandsche groothandelaren en fabrikanten in chemicaliën. Over bet algemeen staan de voorraden der groothandelaren op hoog peil en daar ook vele apotheken zelf voor tijdige bevoorrading hebben gezorgd, is er. zooals gezegd, geen directe reden tot ongerustheid. Kinine-preparaten zijn er voorloopig nog voldoende in voorraad, al vreest men ook op dit punt in de toekomst wel moeilijkheden. Dan onze levertraan: wij betrokken deze uitsluitend uit Noorwegen en al hopen wij, dat dit artikel in de toekomst weer zal kunnen worden ingevoerd, op het oogenbl'k is de levertraan-positie niet ruim. Er worden dan ook reeds maatregelen g'etroffsn om te zorgen 'dat alleen zij, die voor hun gezondheid werkelijk levertraan behoeven, hiervan worden voorzien. Gelukkig kunnen andere vitamine-preparaten, zooals davitamon, de levertraan vervangen. En men moet niet vergeten dat er wel eens te veel wordt geslikt. Het is misschien in het geheel niet zoo ongewenscht — aldus de heer Nieuwenhuis — dat het verbruik van geneesmiddelen eens onder de loupe wordt genomen en dat verspilling wordt tegengegaan. Men zal de patiënten, in het bijzonder de leden van ziekenfondsen, wat moeten remmen. Een goede samenwerking tusschen geneesheeren en apothekers, waarbij zij overleg plegen omtrent de mogelijkheid van vervanging van bepaalde bestanddeelen in een voor te schrijven geneesmiddel door. andere, welke minder schaarsch zijn, is in deze tijd ook van veel nut. Wanneer de voorraden nog krapper worden, verwacht ik, dat verscheidene artikelen slechts op medisch voorschrift zullen mogen worden verstrekt. Dit behoeft naar mijn meening niet altijd een nadeel te zijn, omdat hier door wordt voorkomen, dat de menschen t? veel zichzelf willen cureeren zonder den medicus te raadplegen. Voorts zullen waar schijnlijk artikelen, welke voor geneeskun dige zoowel als voor technische doeleinden worden gebruikt, in de eerste plaats worden gereserveerd voor gei eeskundige doeleinden. --- Arbitragecommissies voor land- en tuinbouwbedrijf. De in het centraal-secretariaat voor landen tuinbouw samenwerkende centrale landbouworganisaties en centrale landarbeidersbonden hebben besloten, ter beslechting van eventueele loongesehillen, arbitrage-commieeies in te stellen en wel voor het landbouwbedrijf 11 provinciale commissies en dan commissies voor het tuinbouwbedrijf, het sierteeltbedrijf en de zuivelindustrie . Bij voorkomende loongesehillen kunnen werkgevers en werknemers-organisaties een beroep doen op voormelde commissies. --- De nationale inzameling. Door een aantal nagekomen giften is thans het bedrag dat Den Haag beeft gegeven voor de nationale inzameling gestegen tot ruim f 153.000. In Amsterdam wordt de actie voortgezet; reeds is f 306.000 gecollecteerd. --- Werkloosheidscijfer daalt. Van bevoegde zijde verneemt de Tel., dat het werkloosheidscijfer blijft dalen. Bedroeg dit op 15 Juni nog 299.312, op 6 Juli wae het reeds teruggeloopen tot 256.778. Dit moet, naar het blad verzekerd, zeker niet geheel aan seizoeninvloeden worden toegeschreven. Er zijn teekenen, welke er op wijzen, dat het bedrijfsleven zich begint te herstellen van den schok, welken het in de maand Mei had gekregen. Dit blijkt uit enkele detailcijfere: Voor de bouwbedrijven waren de cijfere onderscheidenlijk 60.529 en 45.789, voor het verkeerswezen 48.673 en 42.785, voor de metaalindustrie 39.774 en 32.292 en voor de ongeschoolden 48.251 en 43.781. --- FEUILLETON. HAND IN HAND MET MARLENE ROMAN VAN HANS HIRTHAMMER (Nadruk verboden.) 40 >■ Een grooten steun had ze gevonden in dien ouden man, dien Degener, die haar beloofd had Lorenz te zullen vinden, ook al zou hij daarvoor de geheele stad moeten afzoeken. Dan kwam hij 's avonds een uurtje bij haar, vertelde haar van zijn pogingen, sprak haar moed in — en speelde met den jongen. Ja, de jongen scheen zijn hart te hebben veroverd. En Hansje was al niet minder enthousiast over zijn nieuwen vriend. Niemand, die zulke mooie kunstjes kende, niemand, die de geluiden van alle mogelijke dieren zoo bedriegelijk kon nabootsen. Mariene was reeds zoo aan deze bezoeken van Degener gewend, dat zij er zich den geheelen dag op verheugde. Altijd was hij even opgewekt, hij maakte onschuldige grapjes, vertelde vermakelijke anecdotes en wijdde haar in in de geheimen van het Berlijnsche jargon. En altijd bracht hij een kleinigheid mee, hetzij een paar bloemen dan wel een of andere verrassing voor den jongen. Toen Mariene op den hoek van de Andreasstraat uit de tram stapte en haar woning naderde, was zij even teleur gesteld, omdat zij mevrouw Külcke niet nt ije aau het raam zaSuit welkom was reeds gewoonte geworden. Waarom dan vandaag niet? De jongen was toch niet ziek? In een onbestemde vrees versnelde Mariene haar pas, zij spoedde zich de trap op — en hoorde, toen zij die deur van de woning opende, Hansjes juichende stem. Zij slaakte een zucht van verlichting. Maar toen zij zich op het portaal van hoed en mantel ontdeed, drong er nog een tweede stem uit de kamer tot haar door, de stem van een man. En deze stem — kende ze... Zij vloog naar de deur, tuimelde naar binnen en nadat zij een paar schreden kt de richting van Lorenz had gedaam, bleef zij staan, haar armen naar hem uitstrekkend. Zij lachte, terwijl de tranen haar over het gezicht stroomden. „Lorenz — eindelijk!" Lorenz zette zijn jongen voorzichtig op den grond, liep zwijgend op Mariene toe, nam haar hoofd in zijn beide handen en kuste haar, innerlijk diep ontroerd, de tranen 'uit de oogen. Dan vonden zijn lippen haar mond en in het schier bedwelmend geluk van dit weerzien voelde hij, hoe vertrouwd hem de aanraking van dezen mond was. „Mariene!" Zij was het, die hij weer in zijn armen had. Het was de geur van heur haar, het kloppen van haar hart, haar trouwe oogen, waarin nog steeds de vreugdetranen glinsterden. Haar hoofd rustte op zijn schouder, waar het aich voor goed leek te willen nestelen. „Je hebt me zoo lang laten wachten!" zei ze en het klonk niet als een verwijt, maar als een liefkoozing. > „Mariene, dat je er werkelijk bent! Ik kan het nog steeds niet begrijpen!" „Zoo lang hebben we elkaar niet gezien ..." „In Heimühle! Weet je nog, hoe je me voor het laatst toewuifde?" „Niet meer aan denken. Ik heb zoo naar je verlangd ..." „En wat mevrouw Külcke mij vertelde, is dat waar? Je werkt?" „Het is heerlijk, Lorenz. Van nu af zal alles heerlijk zijn. Jij bent immers weer bij me". Intusschen vond Hansje, dat hij nu lang genoeg wae verwaarloosd. Hij drong zich tusschen zijn vader en moeder in en trok ongeduldig aan Lorenz' jas. Lorenz tilde hem op, de jongen sloeg zijn eenen arm om den hals van zijn vader, den anderen om dien van zijn moeder — en zoo hernieuwden zij in diep stilzwijgen hun heilig verbond. Spoedig daarop kwam Degener. Mariene liet hem binnen. „Nog niets positiefs, mevrouwtje, maar ik heb nu toch een spoor van hem gevonden. Hij is namelijk dienzelfden middag in een boekwinkel..." „Komt u toch eerst eens binnen!" lachte Mariene, terwijl zij haar bezoeker de kamer in duwde. „Degener!" riep Lorenz. „Beste, oude vriend! Ben jij ook al hier?" „Nou, wat dacht jij dan? Als ik je vrouw niet steeds weer had weten gerust te stellen — man, je weet niet, wat je aan me te danken hebt!" Daarbij wierp hij Mariene een veelbeteekenend knipoogje toe. Lorenz drukte zijn ouden vriend zoo stevig de hand, dat deze er een pijnlijk gezicht bij trok. „Waar heb jij al dien tijd gezeten, schavuit? Ik heb je gezocht als naaide bekende naald in den hooiberg". Mariene dekte de tafel voor de avondboterham, waarbij moeder Külcke met het noodige moest bijspringen. Degener wilde zich bescheiden terugtrekken, maar dat .werd niet toegestaan. Toen Hansje naar bed was gebracht, ging Lorenz aan het vertellen. Degener luisterde zwijgend naar hetgeen bet tweetal elkaar te zeggen had. Hij hield van deze menschen, die in zoo trouwe kameraadschap om hun bestaan vochten, hij leed met hen en voelde zich gelukkig bij hun geluk. Toen hij eindelijk afscheid nam, legde zijn stralend gezicht getuigenis af van zijn erkentelijkheid voor het vertrouwen, dat hem in zoo ruime mate was geschonken. Lorenz en Mariene waren alleen. Twee menschen in deze groote, wildvreemde stad, ingesloten in een klein kamertje, omgeven door het bruisende leven van de metropool, door loeiende claxons, gierende trams, door het gekrijsch van ontelbare luidsprekers, het gedreun van vrachtauto's en het lawaai van dichtslaande deuren in een door vele gezinnen bewoond huis. Heel die hartverscheurende, uit schrille dissonanten gevormde symphonie van het kolkende leven in de wereldstad beukte tegen de muren van hun schamel verblijf. Maar zij zagen sleehls elkaar en hoorden niets van dit alles. Hun plan voor de naaste toekomst bestond voorloopig hierin, dat zij beiden door hard werken zouden trachten het noodige opzij te leggen om Lorenz in de gelegenheid te stellen te zijner tijd uit eigen middelen een practijk te vestigen. Het was geen prettig leven. Het kleine kamertje, de geringe verdienste, die hun streven tot een utopie maakte — neen, het was niet gemakkelijk. Hansje begon te sukkelen. Het ontbrak hem aan zon, aan frissche lucht en aan beweging. Er kwam een tijd, waarin Lorenz geen emplooi meer vond, zoodat zij zich nauwelijks van het allernoodigste konden voorzien. Weliswaar kreeg hij een geringe werkloozenuitkeering, maar er kwam zoo veel kijken. Het linnengoed vertoonde bedenkelijke slijtages, de jongen moest tenminste krachtig voedsel hebben en tenslotte konden zij er ook niet onder uit af en toe een paar mark naar huis te sturen, want de beide meisjes waren daar ook nog steeds. Lorenz keek eiken dag opnieuw naar een betrekking uit, liep alle krantenbureaux af om de advertenties te bestudeeren en schreef zijn vingers blauw aan sollicitatiebrieven. Af en toe ontving hij een uitnoodiging om zich persoonlijk te presenteeren en dat bracht dan telkens Weer een moment van herlevende hoop. 0, als het nu toch eindelijk eens mocht gelukken! En dan volgde ook steeds weer de teleurstelling. Geen getuigschriften? Nooit eerder in betrekking geweest? — Tja, als dat zoo was — 'men betreurde het ten zeerste. Er waren ook beleefde menschen, die van „ernstig in beraad nemen" of „bij gelegenheid er graag op terugkomen" gewaagden, maar daar bleef het dan ook bij. Op zekeren dag werd hem verzocht zich te vervoegen bij de afdeeling Personeel van een grootq pharmaceutische fabriek. Lorenz schoor zich zorgvuldig, Mariene streek voor de honderdste maal zijn eenige pak (van Stomp) op, waschte zijn eenige behoorlijke overhemd (van Stomp) en drukte met tranen in haar oogen zijn hand. „Moed en succes, Lorenz! Eens moet liet toch wat worden!" Een half uur later zat Lorenz tegenover een zeer correcten, reeds wat ouderen heer, die zwijgend luisterde naar hetgeen hem daar van een, naar het scheen, niet bepaald vreugdevol leven werd verteld. „Hm!" zei de meneer tenslotte, „wij zullen zien. Ik zou u werkelijk graag ergens onderbrengen, meneer Burmester, maar — bepaalde toezeggingen kan ik u helaas nog niet doen. In ieder geval heb ik uw naam genoteerd. U krijgt nog schriftelijk bericht". Èn dat was nu weer hun nieuwe hoop, daarvan leefden ze, daaruit putten zij telkens weer nieuwe kracht. Hoe dringend zij dezen stroohalm noodig hadden, bleek, toen ook Mariene voor eenige weken op non actief werd gesteld. Dr. Welkenlaub was naar Hamburg vertrokken om aan een wetenschappelijk congres deel te nemen en in aansluiting daarop wilde hij eenige weken aan zee doorbrengen. In dezen tijd, waarin Lorenz en Mariene dagelijks van den ochtend tot den avond bij elkaar hoßten, beiden even gedeprimeerd en in zichzelf gekeerd door een toekomst, die hopeloos scheen, kwam het meermalen door een of andere onbeteekenende oorzaak tot conflicten. Zij hielden niet minder van elkaar dan vroeger, maar de voortdurende zorg had hun weerstand ondermijnd en de troostelooze sfeer van het sombere kamertje, waarop zij waren aangewezen, droeg mede bij tot die geïrriteerde stemming, waaraan de mensch zich in buien van neerslachtigheid nu eenmaal niet kan onttrekken. (Wordt vervolgd.) --- Meer of minder boter? Het Hol. ontving eenige brieven van lezers, die het niet met elkander konden rijmen, dat zij — allen geregelde boteroonsumenten — thans een boterranteoen ontvangen, dat kleiner is dan bun normale verbruik, terwijl het blad had geschreven, dat de boterconsuimptie wordt vergroot en dat er te veel van dat product is, na het wegvallen van Engeland als kooper. Het blad antwoordt hier thans op en legt er den nadruk op, dat het geschreven had, dat Nederland meer boter gaat consumeeren. Dat wil nog geenszins zeggen, dat ook iedere Nederlander meer boter zal gebruiken. Gaan we eens na, hoe de toestand op de wereldbotermarkt is. Per jaar wordt daar 575 millioen kilo aangeboden. Deze gaat in hoofdzaak naar Engeland (81A %) en Duitedhland (16 %). Engeland is nu als kooper van boter uit de landen van het vasteland weggevallen, d.w.z. dat 240 millioen kilo boter zonder bestemming komt, waarvan 40 uit Nederland. Het is natuurlijk een volslagen onmogelijkheid, dat Duitsehland al deze boter tot zich zou kunnen nemen: zijn normale import bedroeg 90 millioen kilo. Reeds importeert het meer dan normaal en bovendien is zijn eigen boterproductie gestegen. Sedert anderhalve maand heeft het zijn productie en consumptie van margarine dan ook stopgezet en eet men er alleen boter. Teneinde nu een belangrijk deel onzer boter, die voorheen naar Engeland gingi, een bestemming te geven, ie het de bedoeling, om de margarine gedeeltelijk — ten minste voor de helft — te vervangen door boter, zoowel in de huishouding als in de banketbakkerij, benevens om een hoeveelheid van ongeveer tien millioen kilo in koelhuizen te plaateen als reserve. Wat de verdeeling van deze hoeveelheid boter betreft huldigt men het standpunt, dat deze over alle Nederlanders gelijkelijk moet worden verdeeld. Een uitzondering wordt alleen gemaakt voor hen, die zwaar werk verrichten. De beter gesitueerde consumenten krijgen thans ook een op het gemiddelde vetverbruik gebaseerd boterranteoen toegewezen, dat voor sommigen aanzienlijk geringer ie dan hun verbruik tot dusver. Nederland als volk in zijn geheel gaat dus meer boter gebruiken. Daarmede is echter niet gezegd, dat elke Nederlander meer boter gaat consumeeren. Er zijn er, die minder krijgen en er zijn talloozen, die nu boter in plaate van margarine gaan gebruiken, boven een zeker belastbaar inkomen tegen normalen, daar beneden tegen gereduceerden prijs. Het gebruik van margarine zal aanmerkelijk minder worden. Dit moet ook wel, omdat de aanvoer van de grondstoffen van overzee moet geschieden. --- Ongewenschte boeken. Het Nieuwsblad van den Boekhandel deelt de resultaten mee van een onderhoud tusschen een commissie en het i>onderreferat voor Kuituur betreffende de toelaatbaarheid van den verkoop en de circulatie van bepaalde boeken, brochures en tijdschriften, alsmede betreffende het bekende verbod van de hoofdstedelijke politie, Engelsche en Fransche boeken voorradig te hebben of te etaleeren. „Bedoeld verbod blijkt op een of ander misverstand te berusten," schrijft het blad, „en zal door de Amsterdamsche politie herroepen worden. Geldig blijven voor bet geheele land de normen, zooals die bij circulaire d.d. 22 Mei door twee Haagsche collega's op verzoek van den Presse-Dezernent aan alle boekhandelaren, uitgevers, leesbibliptheekhouders in Nederland zijn kenbaar' gemaakt. Uitdrukkelijk wordt er op gewezen, dat er hier te lande geen censuur op boeken bestaat; men rekent op onze loyale medewerking. Geheel aan den verkoop zijn onttrokken: Alle boeken, Onverschillig in welke taal geschreven of vertaald, welke een aan Duitsehland of zijn bewind of regeering vijandige strekking hebben. Hieronder vallen dus in de eerste plaats politieke geschriften, doch evenzeer tendentieuze novellen, romans, essais of historische werken. Verder behooren tot deze rubriek alle dag- en maandbladen in Engeland of in Frankrijk verschenen, ook indien deze geen uitgesproken politieke strekking hebben. Tot de tweede groep, waarvan men den verkoop in geen enkel opzicht zal bevorderen, en welke ook niet in leesbibliotheken verhuurd worden, behooren: Alle werken, geschreven door emigranten, met inbegrip van alle vertalingen daarvan (b.v. de werken van Vicky Baum en dergelijke auteurs en vertalingen daarvan). Als emigranten worden beschouwd alle personen, die hetzij wegens hun Joodsche afkomst of om politieke redenen, Groot- Duitschland verlaten hebben, hetzij vrijwillig, legaal of illegaal. _ De verkoop en de circulatie van alle overige boeken in alle talen blijft vrij. — -Te Rotterdam zijn weer 5 mannen gearresteerd die goederen gestolen hebben welke zij uit de puinhoopen aan de Meent aldaar opgroeven. — Zaterdag is Dr. G. Nolst Trenité, de bekende Charivarius, 70 jaar geworden. Hij is jarenlang op geestige wijze ten strijde getrokken tegen het taalbederf. — De recherche te Groningen heeft den 26-jarigen kantoorbediende J. J. v. d. N., aldaar, gearresteerd. Hij zal ter beschikking worden gesteld van den officier van justitie, verdacht van oplichting en verduistering. Onder valsche voorspiegelingen wist hij van een dame een effect ter leen te krijgen. Hij heeft dit effect te gelde gemaakt en de opbrengst verbruikt. --- Den Helder. De verlaten stad. Wanneer in Den Helder de avond begint te vallen, verlaten ook de laatete menschen, die hier hun zaken zijn blijven drijven, de stad. Kort is het dag — in Den Helder, zoo lezen we in de N. Rt Ct. In de vroege morgen komen er menschen uit de kazematten onder de Huieduiner duinen vandaan, andere uitwijkelingen etappen te Anna Paulowna, Julianadorp, Breezand of Callanteoog op de fiets, en zoo rolt in de ochtenduren de bevolking haar stede weer binnen. De houten blinden voor de uitstallingen worden weggenomen, de étalages lokken de kijkers, en aan toonbank en bureau gaat alle nijvere doening voor enkele uren herleven. leder heeft het druk. Met oude zaken en met nieuwe zaken. Onbekende begrippen ale ambulante evacuatie, molestschade, gezinsontwrichting zijn plotseling realiteiten geworden, die iedere volgende dag een ander gelaat vertoonen, dan wel opnieuw geregeld moeten worden. De melkboer, de bakker, de postbode staan voor volkomen veranderde taken. Bijna nergens wordt voor tien uur 's ochtends opengedaan, en in driekwart van de Heldereche woningen blijft de deur voorgoed gesloten. In het postkantoor hoopen de adreswijzigingen zich op; aan duizenden uitgeweken burgers moet de post naar elders in het land worden nagezonden. leder intact gebleven zaak heeft in die luttele uren zooveel dingen te doen en zooveel voorzieningen te treffen, dat er geen pauze van een minuut overschiet. Zooveel mogelijk wil iedereen, die niet per rijwiel afreist, de „vluchttrein" van 4 over half 6 richting Schagen halen. Heeft de chef dat treintje uitgeloodst, dan kan men gerust zeggen, dat het leven uit Den Helder is weggevloeid. Enkele honderden blijven er 'e nachts. Maar men ziet er zoo weinigen op straat, dat men zou zweren dat er nauwelijks tien burgers des nachts in de stad achterblijven. Na zes uur 's avonds is Den Helder geen etad meer met 39,000 zielen. Op enkelen na ademen deze lieden onder andere daken dan die hunner goede stad, waarmee zij zich ook daar nog innig verbonden gevoelen. Op de zeedijk zit de bijna 90-jarige zeebonk Bakker, dien men in de wandeling „de Gorrel" noemt Bakker wil zijn stad niet verlaten. Hij brengt de nacht door in een kazemat aan de zeedijk. Uitwijken? Dat nooit, zegt Bakker. „Ik ga niet eerder uit Den Helder vandaan, dan ale ze mij hier uitbranden." Daarom zit de Gorrel daar rustig aan het etrand, met de oude kat aan zijn voeten. „Meer heb ik op deze wereld niet." Tot hen, die blijven, behooren ook burgemeester Ritmeester en wethouder Van der Vaart. De raad ie uiteengeslagen; men weet nauwelijks waarheen de vroedschap is uitgezwermd. Maar de burgemeester en wethouder v. d. Vaart zijn gebleven De doode etad! De hoofdgracht ligt er ale uitgestorven. Op de Kanaalweg en de Loodegracht is geen mensch te zien. De uitgebombardeerde politiewacht huist ergens aan een eenzame straat We spreken een paar gehelmde mannen aan. Zij zijn gebleven en zullen deze nacht onder (wakende) oogen moeten zien. Ook zij zijn vervuld van het menechelijke' wee dezer bevolking. „Even zoo vroolijk een somber gezicht, zoon uitgestorven etad." In die monstrueuze rhetorieche figuur drukt een marechaussee zich uit, maar ie zulke taal niet duidelijk? Overal staan huizen „te huur", maar wie zal er een huis huren in Den Helder? Na vijf uur is er geen sigaar meer te koop. Alle winkeliers zijn vertrokken. Dichtgespijkerde étalages grijnzen den kooplustigen voorbijganger aan. Maar ook voor Den Helder zal stellig eens weer een betere tijd komen! --- De slachtoffers van Rotterdam. Een uiteenzetting van dr. J. E. Feisser. In een persbesprekimg heeft de directeur van den gemeentelijken geneeskundigen en gezondheidsdienst te Rotterdam, dr. J. E. Feisser, eenige mededeelingen gedaan over de gebeurtenissen op geneeskundig gebied in de Maasstad, vooral op en na 14 Mei, den dag van het bombardement. Toen werd1 een stadsdeel met een inwoner-aantal van circa 90.000, getroffen en in enkele uren tot een groote vuurzee gemaakt. Gewonden moesten worden verbonden, die zwaar-gekweteten zoo snel mogelijk naar ziekenhuizen worden ondergebracht. Daarbij deden zich drie complicaties voor, die het w-erk ernstig belemmerden: le. Het uitvalen van de telefoon, waardoor den dienst niet meer kon worden berichtt, waar hulp het meest noodig was en waardoor ook de communicatie met de hulpposten van de geneeskundige luctotbeecherming was verbroken; 2e. bet feit, dait vier ziekenhuizen waaronder het grootste waren getroffen, zoodat daarheen niet alleen geen gewonden konden worden vervoerd, maaT waarvan ook nog de patiënten naar elders moesten worden overgebracht en 3e. die dat vele straten tengevolge van puin en vlammen door de ambulance-auto's niet meer konden worden bereden. --- Merkwaardige feiten. Rotterdam had, toen de oorlog begon, op den Rechter Maasoever de beschikking over ongeveer 3000 ziekenhuis-bedden, op den avond van 14 Mei over rond 2000 en op den avond- van 15 Mei, in verband met de evacuatie van bet St. Franciscus-gasthiuis, over slechts 1500 bedden. De helft wae dus uitgevallen. Man zal zich afvragen, hoe men zich op den 14den Mei beeft kunnen redden. Doordat sinds September het aantal opnemingen zeer was afgenomen en tusschen 10 en 14 Mei bovendien een groot aantal patiënten de ziekenhui zen had verlaten, waren er van de op 14 Mei beschikbare 2000 betiden ongeveer 1000 leeg. Op dien dag zijn 594 gewonden opgenomen, waarvan er evenwel bij of kort na de binnenkomst 125' stierven. Waar van rond 500 patiënten uit die aangetaste ziekenhuizen ongeveer de helft naar elders, kerken, scholen, particuliere woningen, enz., was overgebracht, had men op den morgen van 15 Mei nog de beschikking over ongeveer 300 leege bedden in de ziekenhuizen. Een, gezien de omstandigheden, wel zeer merkwaardig feit. De patiënten uit het St Franciecus-gasthuis zijn op 15 Mei, voor zoover zij niet naar huis konden, voor een belangrijk deel naar het r.k. ziekenhuis in Den Haag overge" bracht. En thans nu het St Franciecus-gasthuis en ook het harven ziekenhuis weer zijn ingeschakeld, de beide oogziekenhuizen een gecombineerd onderdak hebben gevonden en bet voormalige CooJaingel-ziekentouis weer patiënten opneemt in andere inrichtingen, thans nu een groot deel van de gewonden reeds weer is ontslagen, beschikt Rotterdam op den Rechter Maasoever wederom over meeir dan 1000 leege bedden. Vele der ziekenhuizen zijn slechts voor die h-elft, sommige zelfs voor ongeveer 1/3 bezet. De menschen, willen in dezen tijd slechts bij uiterste noodzaak in een ziekenhuis worden opgenomen, aldus verklaarde dr. Feisser. --- Het aantal slachtoffers Het aantal dooden als gevolg van de ramp bedraagt thans ruim 700 en dr. Feisser gelooft niet, dat bet de 800 zal overschrijden, Ofschoon dit aantal zeer groot is, vooral ook in verhouding tot het getal ernstig gewonden van ongeveer 600, is het toch niet zóó groot als sommige fantastische verhalen het williee doen voorkomen. De heer Feisser had in dit verband cijfers .hooren noemen van 13.000, ja zelfe van 30.000. Men vergete niet, dat tenminste 98 % der getroffen woningen door brand zonder meer is vernield en diat uit die woningen nagenoeg alten zich hebben kunnen redden. Bovendien waren vele bewoners niet in de getroffen woningen aanwezig, terwijl een groot aantal gevallen bekend is, waarin uit een door een bominslag getroffen woning alle bewoners, soms gewond, maar ook wel ongedeerd, zijn. tevoorschijn gekomen. Het aantal gewonden, dat geheel of gedeeltelijk invalide zal blijven, ligt tusschen de vijftig en de zestig. Merkwaardig is ook, dat bet aantal shock-patiënten (gevallen van zenuw-instorting) zoo gering is geweest. Uit de ziekenhuizen werd slechts-een tiental opgegeven. --- Verplichte inlevering van distributie-bescheiden. Van overledenen en van degenen die buitenslands vertoeven of bij de Opbouwdienst werkzaam zijn. Van bevoegde zijde wijst men er de N. Rt. Crt. op dat, indien iemand komt te overlijden of naar een plaats vertrekt gelegen buiten Nederland, met de aangifte van dit overlijden of dit vertrek bij het bevolkingsregister gelijktijdig moeten worden ingeleverd de aan den overledene of vertrokkene uitgereikte distributiestamkaart, het algemeen distributiebonboekje, iet broodbonboekje en eventueel verdere uitgereikte distributiebeseheiden, voor zoover deze rechtene nog niet konden worden gebruikt. Van de distributiebeseheiden mogen niet de bonnen worden verwijderd, welke op de dag van het overlijden of vertrek nog niet waren ingewisseld of waarvan door den overledene of vertrokkene geen gebruik kon worden gemaakt. Mede dienen te worden ingeleverd de dietributieetamkaarten met de daarop uitgereikte bonboekjes van hen, die tijdelijk buiten Nederland verblijven (zeevarenden, buitenslands werkenden), alemede van militairen, die naar de opbouwdienst zijn overgegaan. Van de teruggave wordt een bewijsafgegeven, tegen inlevering waarvan de distributiebeseheiden bij terugkeer naar Nederland, of bij ontslag uit de opbouwdienst, worden teruggegeven, indien van dit ontslag uit een door de bevoegde autoriteiten te verstrekken bewijs blijkt. Bij vermissing van de dietributiestamkaart dient men zich te vervoegen bij de desbetreffende bureaux, waar van deze vermissing een verklaring, wordt opgemaakt, welke door den erbij betrokkene moet worden onderteekend. Indien een wijziging.op de distributiestamkaart dient te worden aangebracht moet men zich hiervoor wenden tot de desbetreffende bureaux. --- Verbetering dienstregeling Ned. Spoorwegen. Beter contact van midden- en Zuid-Friesland met Groningen. Met ingang van Zaterdag 20 Juli is op de lijn Zwolle—Groningen—omgekeerd nog een trein ingelegd, die vooral voor de reizigers uit Grouw-Irnsum, Akkrum, Heerenveen en Wolvega van groot belang is, omdat deze verbinding den reisduur naar Groningen, aanmerkelijk bekort. Wanneer men b.v. vóór dezen datum per 6poor naar Groningen wilde en om 8.55 uit Heerenveen naar Leeuwarden ging, dan was men eerst om 13.09 te Groningen. Nu kan men 8.21 naar Meppel en is dan om 10.47 in Groningen. Wij laten gemakshalve de aansluitingen onderstaand volgen: Grouw-Irnsum V 7.58 Akkrum „ 8.06 Heerenveen „ 8.21 Wolvega „ 8.34 Peperga „ 8.40 Steenwijk „ 8.57 Meppel A 9.15 Meppel V 9.42 Hoogeveen „ 10.00 Assen „ 10.25 Groningen A 10.47 Bij de verbindingen van Groningen uit moet men uil: Groningen V 18.10 Assen „ 18.37 Hoogeveen „ 19.01 Meppel A 19.19 Meppel V 20.12 Steenwijek „ 20.33 Peperga „ 20.42 Wolvega „ 20.52 Heerenveen „ 21.07 Akkrum „ 21.20 Grouw-Irnsum A 21.28 --- Berichten uit Stad en Dorp. Friesche Mij. van Landbouw. Bestuursvergadering. LEEUWARDEN, 20 Juli. Omtrent de laatst gehouden vergadering van het bestuur der Friesche Mij. van Landbouw wordt medegedeeld : Bij den aanvang der vergadering herdacht de voorzitter den onlange overleden vroegeren secretarie der maatschappij, prof. ir. C. Broekema, waarbij hij wees op het baanbrekende werk door den overledene in Friesland op verschillend gebied verricht en op de groote stuwkracht, die steeds van hem uitgegaan ie, waarbij zijn streven er steeds op gericht was praktijk en wetenschap samen te brengen. Vervolgens werd de vraag besproken, in hoeverre de bestaande toestand op het gebied van het landbouwvereenigingsleven gewijzigd dien* te worden. De vergadering stelde zich daarbij op het standpunt, dat het bestaan van --- één krachtige algemeene landbouworganisatie thans meer dan ooit dringend noodzakelijk ie. Een federatieve samenwerking tusschen organisaties, die onderling verdeeld zijn, zal mogelijk gedurende korten tijd als overgangstoestand aanvaard kunnen worden, doch kan op den duur geen voldoende oplossing brengen. • De voorschriften, die ten aanzien van het ontslag van arbeiders zijn uitgevaardigd, werden besproken, waarbij met het streven, de arbeidskrachten zooveel mogelijk naar de bedrijven terug te brengen, instemming werd betuigd. Echter werd de meening uitgesproken dat dit doel, wat bet landbouwbedrijf betreft door de uitgevaardigde voorschriften eerder geschaad dan gebaat wordt Tevens werd gewezen op de wenechelijfcheid van een spoedige afdoening der ingediende aanvragen om goedkeuring van ontslag zoodat de betrokkenen weten waar zij aan toe zijn. Besloten werd de betrokken autoriteiten 'op een en ander te wijzen. --- Varkensprijzen. In verband met de afgekondigde regeling voor den afzet van varkens werd opgemerkt, dat de prijzen, die bij levering van varkens aan de Veehouderij Centrale uitgekeerd worden, teleurstellend zijn. Deze liggen beneden het peil, dat reeds vóór het uitbreken van den oorlog noodzakelijk was, terwijl sindsdien de productiekosten verder gestegen zijn, vooral ook door de verdere inkrimping der varkenshouderij en door de zeer beperkte voedertoewijzing. Ook werd erop gewezen, dat de huidige afzet voor een belangrijk gedeelte beteekent het te gelde maken van een deel der bedrijfsinventaris, zoodat uitbetaling van onvoldoende prijzen tot blijvende verarming aanleiding zou geven. Er zal krachtig op verbetering aangedrongen worden. Het verstrekken van jachtgeweren ter bestrijding van vogelechade schijnt in eommige gemeenten oog bezwaren op te leveren. Op een zeer spoedige regeling zal worden aangedrongen, daar het verloren gaan van voedeel door vogelechade onder de bestaande omstandigheden ontoelaatbaar is. Mededeeling werd gedaan van de besprekingen, die plaats gevonden hebben ter bevordering van het vaststellen van de arbeidsvoorwaarden door vrijwillige arbitrage, indien door het plegen van overleg geen resultaat wordt bereikt. Stappen zullen worden gedaan om het contact tusschen de werkgevers bij het overleg over de arbeidsvoorwaarden te bevorderen. Besloten werd tenslotte tot het verleenen van een bijdrage aan bet Nationale Hulocomité 1940. --- Het verkeer langs de Noorder Dwarsvaart. POLGEREN bij Opeinde (Sm.), 18 Juli. Het vorig jaar ie het gedeelte langs de Noorderdwarsvaart tusschen de Folgeren'laan en de Hoogebrug verbeterd; thans is het andere traject tot de Noordkade onder handen genomen en zoer belangrijk verbeterd, vooral tuseohen Noordkade en Houtlaan. De antieke „balsteenen" bestrating met een geel straatje in het midden — zooals de weg door Drachten vroeger ook was — heeft plaats gemaakt voor een soliede klinkerbestrating. Langs de vaart is een betonnen walbeschoeiing aangebracht en langs de huizen een moderne trottoirbetegeling. Door af damming van de Hellingwijk heeft het zware verkeer tueschen Houtlaan en Lange wijk doorgang gekrsgen. Tusschen Hoogebrug en Houtlaan is de „hobbelplank" vervangen door een driedeelige bart, waardoor het wagenverkeer tusschen de Hoogebrug en de Noordkade mogelljt is geworden. --- Hulp voor de geteisterde streken, HEMELUMER OLDEPHAERT CA., 18 Juli. Het damescomité dat onder leiding van mevrouw Reitema, de inzameling van goederen voor de geteisterde streken in deze gemeente ter hand heeft genomen, heeft vtcl eer van haar werk gehad. Niet minder dan 125 kisten, doozen, pakken en groote eenheden staan ter verzending gereed en zullen ongetwijfeld de motorboot, waarmede de verzending ie voorgenomen, afladen. Het verzamelde, dat van zeer uiteenloopenden aard is, ie van zeer goede kwaliteit Zelfe is tamelijk veel afgestaan aan nieuwe kleeding, beddegoed en huishoudelijke artikelen. --- OFFICIEELE PUBLICATIES. RIJKSBUREAU VOOR IJZER EN STAAIL Het Rijksbureau voor IJzer en Staal brengt onder de aandacht van belanghebbenden, dat met ingang van 19 dezer het kantoor is verplaatst naar Lange Houtstraat 11, 's Gravenhage. Het telefoonnummer, dat ongewijzigd blijft, is 182.550. --- MOTORBRANDSTOF. Beschrijving van de aanvraagformulieren en de wijze waarop belanghebbenden die moeten indienen om voor de maand Augustus 1940 opnieuw in aanmerkkinjj te komen voor een vervoersvergnnntng en/of een hoeveelheid motorbrandstof. 1. Witte formulieren voor verschillende vervoersgroepen als on het formulier aangegeven, voor het aanvragen van vervoersvergunningen per motorrijtuig, in duplo in te dienen bij de rijksinspecteurs van het verkeer van het district, waarin de aanvragers woonachtig of gevestigd zijn. 2. Rosé formulieren, r.v.i. voor het aanvragen van een motorbrandstoftoewijzingvvoor motorrijtuigen (met uitzondering van dieseltractoren); voorts voor het aanvragen van een toewijzing van benzine of benzol te gebruiken als motorbrandstof voor het voortstuwen van vaartuigen of het aandrijven van hulpmotoren aan boord van vaartuigen, in enkelvoud in te dienen: a. voor motorrijtuigen bij de rijksinspecteurs van het verkeer van het district, waarin de aanvragers woonachtig of gevestigd zijn; b. voor vaartuigen en hulpmotoren aan boord van vaartuigen bij het secretariaat of de daaronder ressorteerende agentschappen van de bevrachtingscommissie van het district, waarin de aanvragers woonachtig of gevestigd zijn. 3. Rosé formulieren b, voor het aanvragen van een toewijzing van benzine of benzol te gebruiken als motorbrandstof voor stationnaire motoren voor andere dan land- of tuinbouwdoeleinden, in enkelvoud in te dienen bij den directeur van het Rijksbureau voor aardolieproducten, Zeestraat 100—104, 's Gravenhage. 4. Rosé formulieren bl, voor het aanvragen van een toewijzing van benzine of benzol te gebruiken als motorbrandstof voor tractoren of stationnaire motoren voor land- of tuinbouwdoeleinden, in enkelvoud in te dienen bij den directeur van afd. ii d kunstmeststoffen van het Rijksbureau voor de voedselvoorziening in oorlogstijd, Alexanderstraat 19, 's Gravenhage In tegenstelling met de witte formulieren moeten de rosé formulieren voor het aanvragen van een motorbrandstoftoewijzing voor elk doel voor elke periode opnieuw worden ingediend. Alle aanvraagformulieren zijn bij de plaatselijke distributiediensten gratis verkrijgbaar. --- TAXATIE VLAS In aansluiting op het bericht van eenige dagen geleden wordt er door de Landbouw Crisis Organisatie voor Friesland op gewezen, dat niet van het plukken van vlas kennis dient te worden gegeven, doch van het ruiteren of schelven. De kennisgeving dient te worden gedaan aan de afd. Akker- en Tuinbouw, "Van Swietenstraat 2, Leeuwarden, o£ aan de commissie, die in het betreffend district de taxaties verricht, en is niet noodig indien het betreffende perceel reeds getaxeerd is. * • • De Provinciale Voedselcommissaris voor Friesland maakt bekend, dat de telefoonnummers der verschillende afdeelingen met ingang van Maandag 22 Juli 1940 als volgt worden gewijzigd: LANDBOUW CRISIS ORGANISATIE, Afd. Akker- en Tuinbouw Afd. Algemeene Zaken GEWESTELIJKE TARWE ORGANISATIE gevestigd Van Swietenstraat 2, Tel. 3441. LANDBOUW CRISIS ORGANISATIE Afd. Veehouderij PROVINCIALE VOEDSELCOMMISSARIS Afd'. Veevoederdistributie Afd. Kunstmestdistributie gevestigd Willemskade 8, Telef. 6141. --- „Als dit een kuiken is, dan ben ik een ezel," zei de heer in een restaurant nijdig. „Het spijt me heel erg voor u, mijnheer," antwoordde de kellner beleefd, „maar het is een kuiken." ---