(W Proefllacon Neutraliseert overtollige zuren Jfl PP ■r Hf O Voortomf het overladen gevoel na den maaltijd fl SjL " J\&XB*Aj I H O Beschermt den gevoeligen maagwand fl9 . product M I B O Bevordert de spijsvertering c-—>JG fl EïsSi v .^S Groote Flacon (I. 1.25 ~ | J [>>*) I I M 0 l V --- Den Haag heeft f 6 millioen tekort. Reserves zullen worden aangesproken. Verschenen is de Haagsche gemeentebegrooting voor 1941. Zij vertoont een tekort van f 6.000.000, tot dekking waarvan buitengewone maatregelen noodig zijn. Deze bestaan uit een verhooging van de Gemeentefonds en de personeele belasting over de geheele linie en van de straatbelasting, welke f 1.300.000 zal opleveren. Vervolgens geven B. en W. als hun meening, dat men zijn toevlucht moet nemen tot den noodmaatregel, om voor een jaar die afschrijvingen bij de gemeentelijke bedrijven stop te zetten. Hierdoor zou men dan een bedrag van rond f 3.160.000 op het tekort inloopen, zoodat met de verhoogde belastingen een bedrag van f 4.460.000 voor dekking ie gevonden. Voor het resteerende tekort van f 1.500.000 wil men de reserves aanspreken. In aanmerking komen het reservefonds van het grondbedrijf en dat van de produc tiebedrijven. Uit het grondbedrijf willen B. en W. f 1.200.000 putten en uit dat der productiebedrijven f 300.000. Bij de hoofdstukken, waarvan de uitgaven belangrijk zijn gestegen, behooren o.a. politie met f 850.000 wegens uitbreiding van het politiekorps. Voorts vraagt Maatschappelijk Hulpbetoon voor kosten voor armlastigen f 9.380.000. Dit is f 824.000 meer dan voor 1940. Voor de kosten van werkverschafffng wordt f 1.297.000 moer gevraagd in verband met de uitzending van arbeiders naar centrale rijkswerkverschaffingen. De uitkeeringen aan werkloozen plus de kosten van werkverschaffing zijn tezamen geraamd op f 7.167.000. Hiertegenover is een uitkeering uit het Werkloosheidssubeidiefonds geraamd van rond f 4.131.000. De kosten van den distributie dienst worden geraamd op f 306.000, waarvan 85 % ten laste van het rijk komt. De openbare veiligheid geeft een nadeelig slot over '41 van f 6.000.000 tegen f 5.300.000 in 1941. Deze belangrijke stijging wordt voornamelijk veroorzaakt door stijging van wedden van het politiepersoneel met f 700.000 per jaar. --- FEUILLETON „CIRCUSKIND” (Nadruk verboden.) 26 Roric ging op den berm staan en tuurde over de wazige velden, maar nergens was de misvormde figuur met zijn vlammende bos roode rozen meer te bespeuren. Het scheen bijna of de heele ontmoeting, het gevaar van de aanrijding een visioen was geweest, dacht de jonge Briton, toen hij weer naar de wagen terugliep en de terugreis aanvaardde. Den volgenden morgen reed hij weer denzelfden weg; scherp uitkijkend naar alle kanten, maar van Bunch geen spoor. Wel ontmoette hij Brenda Myers weer — bijna op dezelfde plaats als gisteren — en hij vroeg zich een oogenblik af, waar die toch steeds heenging. Maar erg interesseeren deed het hem niet en een oogenblik later was hij dej ontmoeting met haar weer heelemaal vergeten XVIII. Dien avond sloeg het weer plotseling om; er stak een felle Oostenwind op, vergezeld van ontzettende regenbuien; het werd echt koud en guur herfstweer. Roric huiverde, terwijl hij zijn eenzaam middagmaal gebruikte. * Blunt, de trouwe butler, die best merkte dat zijn jonge meester zich duchtig verveelde, merkte bescheiden op. dat het nu de goede tijd voor de konijnenjacht was en dat de meeste heeren "it Londen dol waren op deze sport. Roric nam den wenk dankbaar aan. Hij inviteerde dienzelfden avond nog enkele clubvrienden. Drie namen de uitnoodiging aan en hoewel het weer nog niet bijzonder opklaarde, steeg Roric's stemming bij de minuut. De drie vrienden kwamen Woensdags met elkaar aan. Er was juist een hevige bui gevallen, waardoor de wegen vol modder en glibberig waren, toen Roric hen met zijn auto-tje van het station haalde. — Met een beetje goeden wil kunnen jullie er alle drie wel in, zei hij opgewekt. Het is bovendien maar een klein eindje. Toen ze op „Four Winds" aankwamen, waren ze zoo uitgelaten als school jongens, die met vacantie thuis kwamen. Blunt was in zijn schik; hij hield van vroolijk gezelschap en sinds den dood van de jonge vrouw des huizes, waren gasten — en vooral vroolijke — een zeldzaamheid geweest. Halsham was een van de drie gasten. Ondanks zijn eigenaardige opvattingen van geldzaken was hij wel een aardige kameraad, die met allerlei grappen en rake opmerkingen de vroolijkheid in een gezelschap kon gaande houden. Hij was nooit tevoren op het landgoed geweest en het overtrof zijn stoutste verwachtingen. — Drommels, Briton, dat is niet mis! Geen wonder, dat alle moeders met dochters je naloopen! De onschuldige opmerking trof Roric onaangenaam. Plotseling moest hij weer aan Lilian denken. Hij was eigenlijk verbaasd dat hij zich sinds -'ijn aankomst op 't buiten in zijn gedachten zoo weinig met haar had bezig gehouden. Maar zij behoorde voor hem tot het begrip „Londen" en de voorstelling van haar persoon verbond zich voor hem met dure Westend-winkels en mondaine restaurants. In het kader van het leven op zijn landgoed paste zij niet Een van de anderen mengde zich ook in het gesprek. — Zeg, Roric, dat is ook wat, wat ik gisteren op de club hoorde beweren: iemand beweerde nota-bene, dat je getrouwd bent! De verteller leunde achterover in zijn stoel en schudde van het lachen. Maar Roric lachte niet mee. Hij hield zich overigens goed en vroeg kalm: — Wie was die gek, die dat vertelde? Maar Banshell liet zich niet vangen. — Ik heb plechtig beloofd zijn naam niet te noemen. Roric dronk zijn glas wijn leeg en Halsham, die naast hem zat, zag dat zijn hand beefde. Hij sprong opeens op en hief zijn glas omhoog in het roode schemerlicht. — Op de gezondheid van de toekomstige mrs. Briton, wie het ook mag zijn, zei hij vroolijk. — Dat ze gelukkig maf? worden, hé Roric? Maar de jonge Briton antwoordde niet. Hij dacht opeens weer aan Rosalie, zooals ze hem vol teederheid aangekeken had, dien ochtend na hun trouwen. Den volgenden morgen regende het niet; de geweren werden voor den dag gehaald en 's middags was er een groote opruiming gehouden onder de konijnenbevolking van de streek. Maar de echte afleiding schonk de jacht hem toch niet. De gebeurtenissen van de laatste weken wilden maar niet uit "'jin hoofd verdwijnen, liet leek wel een «teeds-doordraaiende film, die hij niet bij machte was stop te zetten. Aan den maaltijd na de jacht zei hij plotseling midden in een prachtig ver» haal van Halsham: — Zeg eens, is iemand van jullie bij de begrafenis van Barlett Querne geweest? Er volgde een pijnlijke stilte. De vraag viel ook wel wat plotseling midden in de feestvreugde. — Ik ben er geweest, zei Banshell. Reusachtige vertooning. Moeten een enorm fortuin aan bloemen besteed hebben. Maar hij scheen overigens kip noch kraai op de wereld te hebben. Allemaal lui als wij waren erbij, die er in werkelijkheid nu niet zoo erg om treurden. Banshell had een luchtige manier van praten, maar onder zijn keurige kleeding was een verrassend week hart verborgen. Op zijn altijd vroolijk gezicht kwam even een ernstiger trek, maar opeens viel hij uit: — Erg gezellig, Roric, om hierover te beginnen. Ga maar verder met je verhaal, Halsham. De lunch eindigde in uitbundige vroolijkheid en het viertal zou juist weer de bosschen intrekken, toen het diepe, zware geluid van een autohoorn klonk en een prachtige, slanke wagen de inrijpoort kwam inzwenken. Banshall, die al op den stoep stond, rende het huis weer binnen. — Visite, Roric, zei hij uit zijn humeur. Wie zouden het zijn? De jonge Briton liep vlug de hall door en keek de oprijlaan af. — Ik weet het niet Opeens brak hij af; door de ruit van den wagen, die stopte, had hij een damesgezieht gezien — Het zijn miss Fane en haar moeder, zei hij kalm. Hij wierp zijn pet in de hall en ging de stoep af. Een palfrenier in livrei was van den wagen gesprongen en opende het portier, maar geen van de beide dames maakten aanstalten om uit te stappen. Mrs. Fane boog met uitgestoken hand naar voren, toen Roric bij de auto kwam. — Dag Roric, ben je niet vreeselijk verrast? Wij moesten hier voorbij en ik heb er op aangedrongen om even te stoppen om je goeden dag te zeggen. Neen.... we zullen niet binnenkomen. We moeten vóór den avond in Chislehurst zijn. Lilian had behoefte om er eens uit te zijn en de dokter vond landelijke rust het beste voor haar. Roric keek langs mr. Fane naar Lilian; haar mooi gezicht bleef onder den afhangende'n rand van een grooten hoed wat in de schaduw, maar hij kon toch duidelijk zien, dat ze bleek was en haar oogen verdrietig stonden. — Maar natuurlijk moet u toch even binnenkomen. Even een kopje thee of iets anders drinken. U verlangde immers altijd zoo om „Four Winds" te zien. Op Roderieks roepen kwamen de drie vrienden, die zich achteraf hadden gehouden, te voorschijn. De dames lieten zich overhalen om binnen te komen. Mrs. Fane ging met Halsham het huis binnen; Lilian met Roric. Ze legde haar keurig gehandschoend handje op zijn hand en fluisterde: — Roric, ik moet je alleen spreken, al is het maar één minuut. Kan dat ...? Hij hoorde, dat ze gejaagd ademhaalde. De geur van de bloemen, die ze droeg, was weer zwaar en zwoel Haar mooie, fluweelen oogen zochten de zijne en zonder het eigenlijk te willen, beantwoordde hij den druk van haar vingers. — We kunnen wel even de schilderijen gaan zien. Ze zijn wel tamelijk vervelend, maar Ze lachte zacht. — We hoeven er niet naar te kijken, fluisterde ze. Het viel Roric niet moeilijk een têtea-tête met Lilian te hebben. Mrs. Fane had een aangeboren talent voor deze zaken! Ze arrangeerde de heele comedie met buitengewone tact. Voordat het goed en wel tot hem doorgedrongen was, bevond Roric zich met Lilian alleen in de donkere schik derijen-galerij. Hij draaide het licht aan en liet de bekleede deur geluidloos dichtvallen. Ze viel met de deur in huis: — Ben je niet blij om me te zien, Roric? Er lag iets smeekends in haar stem. Roderick voelde het bloed naar het hoofd stijgen. Hij stamelde wat dat de arme Querne en zoo meer. Maar hij verbaasde zich over zichzelf, dat hij haar, na haar ondubbelzinnige inleiding van het gesprek niet terstond in zijn armen nam. Hij kon er zich geen rekenschap van geven wat hem eigenlijk weerhield. — Ik moet je wat vertellen, Roric. — Ja? Hij keek zonder hartstocht of verlangen naar haar, al was hij zich er van bewust hoe buitengewoon mooi en gracieus ze was. Maar haar schoonheid scheen hem onontroerd te laten. Toen ze haar handschoenen had uhV getrokken, ontdekte hij dat zij den diamanten ring, dien zij Van den Amen-s kaan had gekregen, niet meer droeg(Wordt vervolgd.) --- INDIE EN HET PACT VAN BERLIJN. Onder den titel „Ons Indië behouden" schrijft ir. Mussert in „Volk en Vaderland" over de positie van Indië in verband met het pact tu'A-chen Duitschland, Italië en Japan en waarin hij de kansen bespreekt, dat bij een nieuwe ordening in de wereld ons overzeeeehe gebied voor Nederland behouden zal blijven. " ~ln afwijking van hetgeen tot nu toe werd aangenomen, n.l dat het drie-mogendhedenpact uitgaat van een verdeeling van de wereld in vier levensrulmten van met elkaar samenwerkende volkerem, Europa-Afrika, Rusland, Amerika en Oost-Azië, betoogt de schrijver dat bij een zoodanige o'pdeeiing van den aardbol een bepaald gebied overblijft dat Zuid-Azië, Nederlandsch-Indië en Australië omvat en waarbij het blanke ras zeer groot belang heeft. Engeland was de aangewezen leidende Europeesche mogendheid voor het behoud van deze landen, doch de kracht van deze mogendheid zal vernietigd worden. Zullen dientengevolge Sovjet-Rusland en Japan de erfenis deelen? Zoo ja dan vallen natuurlijk Nederlndsch Oost-Indië en Australië aan Japan ten deel. Dit is het gevaar, dat er is en dat men vreest. ,Ik geloof niet", gaat de heer Mussert voort, „dat Japan een gewelddadige verovering van Indië in dit tijdsgewricht op het oog heeft. Ik geloof nog minder, dat dit met instemming van Berlijn zou geschieden. Maar ik geloof, dat als de Nederlandsch-Indiische regeering een. passend besef heeft voor de redelijke wen. sohem van Japan ten aanzien van grondstoffenleverantie en afname van goederen, benevens voor de noodzakelijkheid van een niet te duur vervoer van dezen goederenruil, er overeenstemming bereikt zal kunnen worden. Maar één ding sta daarbij voorop, n.l. dat Indië de heeren in Lionden en ds heeren in Washington buiten de deur moet houden, anders loopt het mis. De heeren in Londen zullen voor geen middel schromen om Amerika in den oorlog te betrkekken; zonder gewetensbezwaar zullen zij daartoe Nederlandsch-Indië tot oorlogsterrein maken. Wanneer het in Berlijn gesloten pact Amerika afhoudt van deelneming aan den oorlog, hetgeen toch In ieder geval het doel is, wanneer Engeland dus weet niet te kunnen rekenen ©>p militaire hulp van de Vereenigde Staten, wanneer gezond verstand en redelijkheid regeeren in Buitenaorg, dan mogen wij hopen op het behoud van Indië, niettegenstaande alles wat uit dorn'heid, hebzucht en redeloozen haat is misdreven en veronachtzaamd". --- Ontevredenheid op de kaasmarkt. Verlies voor de handelaren. De Alkmaarsche kaasmarkt vertoonde Vrijdag een ongewoon beeld. Voor 40 pluskaas van goede kwaliteit mag thans als maximumprijs f 83.25 betaald worden en voor uitzonderlijke opzetkaas f 33.75. De groote vraag had tot gevolg, dat bijna alle kaas voor de maximumprijs werd verkocht en vele stapels voor de „uitzonderlijke" prijs. Van elke koop moest mededeeling worden gedaan aan de Zuivelcentrale en wanneer de keurmeesters van oordeel waren, dat de kaas te duur gekocht was, werd ook het vrije gedeelte van de koop — 50 % moest gereserveerd worden voor de Zuivelcentrale — geblokkeerd en na taxatie procentsgewijs tegen een lageren prijs aan den handelaar toegewezen, waarbij de kooper de schade had te dragen. Door deze methode zijn er handelaren, die in enkele weken tijde een paar duizend gulden hebben verloren, wat aanleiding gaf tot een ongewenschte wrijving, zoo schrijft het Hbl. Deze week heeft de Zuivelcentrale een andere methode gevolgd. Er verscheen nu een keurmeester op de markt die verscherp. 'e instructies had. Onmiddellijk na de verkoop van een stapel werd de prijs genoteerd' en de kaas aan een scherpe controle onderworpen. Wanneer de keurmeester van oordeel was, dat een te hooge prijs was besteed, kregen' zoowel de producent-als de handelaar een bekeuring. Zij zullen voor de Crieie Tuchtraad moeten verschijnen, maar hun werd medegedeeld, dat zij de zaak konden schikken. Op de vraag wat daarvan de gevolgen waren, werd' medegedeeld, dat men dit niet wist, omdat ei zooveel circulaires waren verschenen, dat men wel een week vrijaf mocht nemen, om zich daar in te werken. Daarvoor had de keurmeester, die dagelijks tusschen de wielen zit, geen tijd. Verondersteld werd, dat bereidheid om te schikken beteekende, dat men niet behoefde te verschijnen en zich bij voorbaat bij de uitspraak neerlegde. Producenten en handelaren gevoelen daarvoor weinig en zeker niet nu de keurmeester elke stapel aan een zoodanige keuring onderwierp, dat men de indruk kreeg, dat er zelfs naar de kleinste afwijkingen gezocht werd In de beste stapel zit nog wel eens een exemplaar met een wit randje, een gevolg van het feit, dat zoon exemplaar wat langer tijd noodig had om rijp te worden. Het gevolg van de keuring was, dat zelfs stapels van producenten, die regelmatig met het beste product ter markt verschijnen, werden afgekeurd. Gevraagd naar bet motief van .afkeuring werd slechts geantwoord, dat de kaas tegen deze prijs te duur was. --- ONDER HET WAPEN DER DRIE TURVEN IETS UIT DE GESCHIEDENIS VAN DRACHTEN. 2, Het boekje van J. G. van Blom, „De Opkomst van het Vleck Dragten", is de in druk verschenen redevoering, gehouden in een vergadering van het Departement Dragten der Mij. tot nut van 't Algemeen. 1) Ter vergadering waren — de schrijver vermeldt dit klaarblijkelijk als een bijzonderheid — ook vrouwen aanwezig. „Uit 'dien hoofde" vervaardigde hij gezangen, die door den heer M. de Boer op muziek werden gebracht. Het onder diens leiding staande Zanggezelschap kon door het zingen dezer liederen aan de bijeenkomst het karakter van „een historische feestviering" verleenen. De tekst der gezangen moge voor ons wat uit den tijd klinken, het loont toch de moeite die een paar maal rustig door te lezen. Mogelijk gelukt het dan, door te dringen tot de sfeer, waarin Van Blom zijn redevoering heeft willen plaatsen. Onze ruimte laat niet toe het eerste gezang in zijn geheel op te nemen. We volstaan met één couplet in te lassen. Het ie reeds veelzeggend. „A« den heit de jongea eeit: Jinsen hab 'k wol boartte; In der oer, yn 't griene fjield, Hat wol mannig fiskje sield, Dat m' oon de angel hoartte; Dan werd er geluisterd, zegt de verteller: „Den stiet moele on ear faek op". Ik geloof het zonder voorbehoud. De geschiedenis van de opkomst van Drachten loopt volg-ene Van Blom over twee tijdvakken; het eerste gaat van de vroegste tijden tot het opleggen der vaart (1641); dit ie het Oude tijdvak. Het tweede loopt „tot op onze dagen"; dat is dus tot 1840. het Nieuwe tijdvak. We zulten thans, in 1940, hieraan gevoegelijk een Nieuwste tijdvak kunnen toevoegen, 'oopemie dus tot ons heden. Wil men deze geschiedenis met eenige Geakindige aanduiding verstaan, dan zal het noodig zijn nog een Vroegste tijdperk te onderscheiden, het 'ijdvak, dat uitsluitend de geschiedenis van den bodem aangeeft. Van Blom doet dat niet. Nu -men over die geschiedenis — die toch nog altijd min of meer problematisch is — iets anders denkt dan voor honderd jaar, lijkt het ons gewenscht daarbij even stil te staan. Het is de geschiedenis van het hoogveen en dus van de turf zoowel als van de heide en de bosschen; ook die van de schapen en van het groene veld, grenzonde aan de bruine hei. Maar de historie grijrjt nog verder terug: ze wil haar licht laten schijnen over de oorsprong der gronden liggende onder het veen; dus vorechen naar de herkomst van het zand en de steenen. We zouden zelfs nog verder kunnen gaan. We doen dat niet; omdat we meenen, dat de verdere lagen vrij zeker weinig hebben uit te staan met wat er aan de oppervlakte groeit; nog minder met den mensch, die de aarde bewoont. Deze mensch heeft te maken met wat men heeft genoemd de figuratie van den bodem: dus niet het landschap in zijn typische uitbeelding; derhalve met de bodemeoort en wat er op 'grpai't; met de vegetatie, de wilde zoowel "atts degekweekte en ook met de dierenwereld. Die bodemgeschiedenis lijkt vrij eenvoudig en zooals die ons wordt aangeboden, is die ook vrij simpel. We moeten daarbij toch altijd bedenken, dat de hedendaagsche hypothesen veronderstellingen zijn; wel met een groote mate van zekerheid, doch tot-op-een-zekere-hoogte-waar. Wij geven dan deze hypothesen. Van Blom laat aan het hoogveen voorafgaan de tamelijk sterk bebosohte zandgronden. De bosschen zouden door krachtige vloeden verwoest zijn. Engeland en Frankrijk werden er door gescheiden, ons land werd zoowel in het Zuiden als in het Noorden eveneens gedeeltelijk verzwolgen. Met „de aanblik dezer oorden moet het wel treurig gesteld geweest zijm. Alle leven was geweken. Alleen de Roerdomp en andere moerasvogels zullen hier nog hun doffe eentonige stemmen hebben laten hooren." Op deze drasse en woeste bodem zouden daarna verschillende planten een dikke laag gevormd hebben, de boomet'-onken als resten der voormalige bosschen a.h.w. conserveerend. De laag zelf vormde een sponsachtige massa, die door öphooging teigevolge van aangroeiïng een dikte van enkele meters bereikte. Inderdaad vindt uien stobben onder het veen; plaatselijk ?elfs zeer veel. In het veen bij Fochtelo zijn ze nog te zien; op meerdere plaatsan, o.a. bij Donkerbroek, eveneens, terwijl talrijke vergravingen dit z.g.n. kienhout aan de oppervlakte brachten. Over de uitgestrektheid der bosschen valt weinig met zekerheid te zeggen; uit bedoelde 6tobbenresten is moeilijk een woud van eenigen omvang te raconstrueeren. Ook niet, wanneer men de talrijke hiaten aanvult met afgegraven gebieden, waar slechts weinig boomstammen werden gevonden. De Romeinsche geschiedschrijver Plinius spreekt van verbazende wouden, die menigmaal door storm en vloeden werden geteisterd, wegdreven in groote stukken en die de Romeinsche vloten schrik aanjoegen, als ze bij nacht op de voor auker liggende schepen kwamen aandrijven en waarmee de Romeinen een zeeslag dachten te leveren. De venen zijn dus ontstaan op de plaats waar ze worden aangetroffen en niet, zooals men ook heeft gemeend, van elders aangevoerd, Pas in den laatsten tijd is men tot het besef gekomen, dat de veenvorming niet zulk een eenvoudig proces is, als men vroeger vaak meende; het aantal mogelijkheden is groot. Men komt thans tot een drietal hoofdtypen, n.l. de vorming in plassen en meren, nadat hierin het laagveen ontstond; de vorming in bosschen en de vorming in het open veld. De drie typen kunnen elkaar opvolgen of met elkaar afwisselen. Altijd ie deze bodemsoort ontstaan uit en met behulp van planten, die groeiden in voedselarm water, in hoofdzaak in regenwater, dat weinig kalk, evenmin stikstof of andere voedende bestanddeelen bevat. Deze vorming dus in tegenstelling met die van het laagveen, dat uit plantenmateriaal i 6 opgebouwd, dat groeit in water mei meer voedingsstoffen, in bodemwater derhalve. Hoogveen komt daardoor ook niet horizontaal te liggen, maar bol; het breidt zich uit omhoog en naar de kanten; laagveen ligt meer vlak. De hoogveenspons houdt 't water vast, vooral in het midden en ie daardoor drassig en in regenachtige tijden absoluut onbegaanbaar. Mensch en dier zonken er in weg. Bij het veengraven heeft men vele lijken gevonden, waarvan de huid meestal gelooid was. Alleen na strenge vorst waren de venen begaanbaar, in andere tijden vormden ze een onoverkomelijke grens. Door het naastelkaar leggen van boomstammen werden soms primitieve verkeerswegen aangelegd. Resten van deze z.g.n. kneppehvegen werden ook in de omgeving van Drachten bij vergravingen ontdekt. Wordt het veen ontwaterd, hetzij kunstmatig, hetzij door riviertjes, dan groeit op het «oormaiiigß moeterrein heide eu wel dophei. Het laagveenbeeld is door de vele grasachtige gewassen groen en ook drassig. De mensch heeft beide terreinen bewoonbaar weten te maken. Met de Dragtster venen zou dat ook geschieden. ULEX. 1) De vroegere schrijfwijze was: Dragten. --- Persnieuws. Het lot van Ned. Indië. D e (a.r.) Standaard driestart hierover als volgtt: „Naarmate de Novemberdag nadert, waarop de Amerikaansche presidentsverkiezing zal worden gehouden, neemt ook de spanning toe met betrekking tot de houding die Amerika uiteindelijk aannemen zal. En dan is er nog een vroegere datum, die leiden kan tot uitbreiding van het oorlogs gebied. Immers, binnen enkele dagen wordt de verbinding van Burma met het nog door Tsjang Kai Sjek beheerschte Chineesche gebied weer opengesteld voor het vervoer van wat de Chineesche opperbevelhebber noodig heeft. Dat vervoer was eerst op aandrang van Japan gestopt, maar nu wordt, in de loop der volgende week, dat vervoer weer toegestaan. Het optreden van Japan in het Noordelijk deel van Indo-China (Tonkin) houdt o.i verband met de hervatting van dit verkeer en kan dus aanleiding geven tot botsingen met Engeland. De van Rangoon naar het Noorden voerende spoorweg ligt — met een Aziatische maatstaf beoordeeld — niet zoo heel ver van de grens van Tonkin; door de lucit gemeten een 5 a 600 km. We zullen nog eenige dagen geduld moeten oefeenen, om met stelligheid te weten, wat er uit deze dingen voorkomt. Mocht Amerika tenslotte in de strijd worden betrokken, dan is de Mexicaansche en de Amerikaansche olie voor de Japansche vloot niet meer beschikbaar. Sachalin beteekent als producent niet veel, en dus wordt Ned. Indië dan feitelijk de eenige leverancier voor beide vloten, voor de Japansche èn de Amerikaansche. Want al staat theoretisch Californië ter beschikking vam de Amerikaainsöhe vloot, het vervoer door tankschepen van de Westkust vau Noord-Amerika naar het Zuidelijk deel van de Stille Oceaan is zeer riskant. Alleen indien de Amerikaansche vloot zich op Singapore baseerde, zou zij haar olie vrij veilig uit Perzië kunnen betrekken. Ofschoon Perzië waarschijnlijk het Engelsche gebied beoosten Port Said en in Z.-Afrika moet voorzien. Uit deze situatie volgt, dat het voor Ned. Indië nauwelijks mogelijk zal blijken buiten de actueele vijandelijkheden te blijven, i ndien Amerika met Japan in oorlog zou geraken. Nu is het zoover nog niet, maar de stemming tusschen beide Staten wordt met de dag slechter. Van Europeesch standpunt gezien zou deze uitbreiding van het oorlogetooneel te betreuren zijn. Elke uitbreiding verlengt het in gang zijnde conflict, maar een deelneming van Japan en Amerika aan de Europeesche oorlog — en daar loopt het ten slotte toch op uit als ze met elkaar slaags raken — beteekent oi. een ai nmerkelijke verlenging van de oorlogstoestand. Niet zonder oorzaak hopen we daarom, dat het in de Stille Oceaan tusschen de Vereenigde Staten en Japan niet tot oorlog komt Echter niet uitsluitend om de genoemde reden. Ons staat daarbij ook 't lot van Nederlandsch Indië voor oogen, het meer dan drie eeuwen oude erfdeel der vaderen, — de bron van rijke welvaart voor het moederland en het gebied waar wij onze door de geheele wereld geprezen bestuuregaven hebben kunnen ontplooien. Dat lot zou, bij die veronderstelde oorlog, vermoedelijk zwaar zijn. Tusschen hamer en aambeeld gedrongen. En ook daar slechte geringe hulpmiddelen." • •♦ --- KAPITALISME WIJKT VOOR SOCIALISME. Aan het slot van een beschouwing over den huidigeri internationalen toestand schrijft Het Vrij c Woord: „Wij beleven een wereldrevolutie. Niets minder dan dat! Misschien is die revolutie niet zoo romantisch en ~direct" als velen zich gedroomd hadden. Maar dan wordt het toch tijd uit die droomen te ontwaken! Wanpeer wij den ondergang van het bolwerk van het werkelijke kapitalisme, het Briteche wereldrijk, meemaken; wanneer' wij de scheipping van een nieuw-geordend Euro-pa beleven, wanneer wij het goud het veld zien ruimen voor den arbeid, en de productie om winst zien plaats maken voor productie tot voorziening (het voorpoi"taal van productie naar behoefte), dan hebben wij waarlijk niet te klagen over het lot, dat ons oen dergelijken grootschen tijd iaat beleven! Dan staan wij waarlijk niet als mislukkelingen, cm fceleurgesteldem in deze momentopname der historie, maar ais de generatie, aan wie het gegeven is de dageraad van een nieuwe beechavingssperiode te aanschouwen, de beschavingsperiode van het S o c i a 1 i s m e". ** * --- Paard weggezakt. GARIJP. Dat de lage landen in het waterschap Eernewoude door de aanhoudende regens der laatste tijden zeer zacht zijn geworden, ondervond de veehouder W. Visser. Toen deze des morgens zijn paard uit het land zou halen, bleek, dat het dier in den grond was weggezakt. In allerijl toog men aan het werk om het te verlossen, doch het gelukte niet; hoe meer men trok, hoe dieper het zakte. Men haalde ten slotte een ander paard, dat op een afstand werd gehouden, maar het weggezakte dier tenslotte uit den grond heeft getrokken. --- Cursussen N.O.-polder. LBEUWAR'DBN.- In verband met het onlangs in de per» gepubliceerde bericht, dat door de Friesche Commissie voor den Noord- Oost Polder cursussen zullen worden ingesteld ter opleiding van werkkrachten, noodig voor bet in cultuur brengen van den polder, wordt medegedeeld, dat de verwachting, dat hiervoor bij velen belangstelling zou bestaan, niet beschaamd is geworden. Het aantal personen, dat zich voor deze aursuseen heeft opgegeven, is zelfs zeer groot geweest. Voor de aanvullende aikkerbouwcureus, bestemd voor personen uit het greidebedrijf, hebben zich namelijk ongeveer 200 personen aangemeld, terwijl voor den cultuur techniechen cursus ongeveer 300 hetohen ingeschreven. Met de mogelijkheid moet worden rekening gehouden, dat niet allen aan den cursus kunnen deelnemen, in verband met de beperkte beschikbaarheid van geschikte leerkrachten enz. Door selectie naar leeftijd en genoten onderwijs zal dan worden uitgemaakt, wie al of niet voor deelneming in aanmerking komen. De belanghebbenden zullen vanwege de Commissie nadere inlichtingen ontvangen, Wie aan de cursussen zullen kunnen deelnemen, alsmede over het bedrag van liet cursusgeld en de plaateen waar en de tijdstippen, waarop de cursussen zullen worden gehouden. Voorts kan mede in verband met het vorenstaande nog worden vermeld, dat Gedep. Staten dezer provincie tot Landbouwkundig Ingenieur voor de Friesche Commissie voor den N.0.-Polder hebben benoemd den heer Ir. A. Vondeling, te Leeuwarden. Harlingeretraatweg 26, afkomstig uit Appelsga, die o.m. met de organisatie der cursussen is belast. --- Berichten uit Stad en Dorp. VREEMDELINGENVERKEER IN HET DISTRICT „ZWOLLE EN OMSTREKEN” OVER SEIZOEN 1940. Bezoek aan Giethoorn bevredigend. ZWOLLE. Door de Districts V.V.V. „Zwolle en Omstreken" is aan alle aangesloten V.V.V.'s een vragenlijst gezonden, welke vragenlijsten uit de voornaamste plaatsen volledig ingevuld terugkwamen. Aan de hand van de antwoorden en de eigen ervaringen van het Secretariaat in Zwolle, waar — tezamen met de Kiosk op het Stationsplein — 1325 inlichtingen werden verstrekt en 500 brieven de deur uitgingen, kwamen tot de volgende conclusies: Ofschoon alle hoteliers en pensionhouders sombere verwachtingen koesterden van het zomerseizoen 1940, zijn zij — over het algemeen genomen — achteraf tevreden tot zeer tevreden, evenals de andere neringdoenden, die het van de vreemdelingen moeten hebben. Giethoorn springt wat de verblijfsduur betreft, gunstig naar voren. Deze was daar ongeveer 1 week, gedurende welke aan watersport gedaan werd en deelgenomen werd aan georganiseerde zeilwedstrijden, kampeer en zeilweken van diverse watersportvereenigingen. Een groote onderneming daar kwam in die weken punters te kort!! Ook de verhuur van kampeerhuisjes was daar buitengewoon goed, al was het bezoek van dagjesmenschen beduidend minder, door het ontbreken van touringcars. Behoudens de zeilweken te Giethoorn, waar honderden zeilers en kanovaarders aan deelnamen, werden in dat district geen congressen of feestelijkheden georganiseerd, die speciaal vreemdelingen trokken. Wèl werd in Zwolle in de vóór-zomer en in September een noodbeurs gehouden, die twee dagen enorm veel zakenmenschen getrokken heeft, zoodat de hotels hen nauwelijks konden bergen. --- Drukke scheepvaart hinderlijk voor het verkeer. GARIJP. In de drukste maanden van voorgaande jaren passeerden gemiddeld per dag 40 vaartuigen de Fooejachtsbrug. Thans ie de scheepvaart zoo veel drukker, dat er de laatste maanden gemiddeld per diag over de 100 vaartuigen moeten worden doorgelaten. Bij die meerdere zijn vele schepen met een grootte van 300—500 ton, welke meest door een sleepboot worden getrokken. Aangezien de nog bestaande oude brug slechts één doorvaart heeft, gebeurt het vaak, dat de eene richting een tijdlang moet wachten tot de andere gepasseerd is. Daarbij ko-mt dat men ongeveer 100 M. Noordelijker dan de bestaande brug bezig is oan de groote nieuwe basculetorug te maken, hetgeen voor de scheepvaart ook zeer hinderlijk ie, zoodat het varen hier zeer langzaam gaat. Het gevolg hiervan ie, dat het meermalen per dag gebeurt, dat de brug langer dan een half uur open gedraaid ligt, hetgeen de weggebruikers in minder aangename situaties brengt. --- „Oer 'e Tsjonger”, Wolvega. WOLVEGA, 10 Oct. Jaarvergadering onder voorzitterschap van dein heer H. Vaartjes. In kas was een saldo van f 59, terwijl het ledental ongeveer 90 bedraagt. Het aftredend bestuurslid J. Terpstra etelde zich wegens vertrek uit Wolvega niet herkiesbaar. In zijn plaats werd gekozen do heer A. J. Wijbenga. Na een geanimeerde discussie werd besloten in het a.s. winterseizoen wederom eenige uitvoeringen te geven. Getracht zal worden deze uitvoeringen met eigen krachten te verzorgen. --- Moedercursus. MARUM. Op initiatief van de afd. Maram van het Groene Kruis zal een moedercursua worden gehouden te Noordwijk. Reeds gaven zich bijna twintig deelneemsters op. --- Elim-collecte. HARLINGEN, 14 Oct. De in onze gemeente gehouden Elim-collecte heeft f 98,98 opgebracht. --- JONGVEEKEURING BLOKZIJL. BLOKZIJL. Beg"unstigd door het prachtige weer, hield d; 9 B. O. O. afd. ~De Zeekant", alhier dit jaar opnieuw een jongveekeuring. In totaal warem voor deze keuring aangegeven 175 dieren. De uitslag luidde als volgt: Stierkalveren (volbloeden) geboren voor 20 Maart 1940: Ie Rinaldo, van H. R. Woud; 2e Margjes Frans van J. Nijland; 3e Cllas van J. de Boer Azn. Stierkalveren (volbloeden) geboren na, 20 Maart 1940: Ie a Ado« van Jac. Lok; leb Adolf van J. de Boer Azn. Stieirkalveren (foikreglster): 3e Ricardo van W. Huisman. Vaarskalveren (volbloeden) geboren voor 20 Februari 1940: Ie a Martie 6 van Joti. Lok; 2e a Fransje van A. Koopstra; 2e b Decia van H. R. Woud. Jans van H. R, 3e a Marrie van Joh. Lok; 3e b Ziska van Jette van der Unde; 3e c Meta van J. d* Boer Azn. Vaarskalveren (volbloeden) geboren na 19 Februari 1940: Ie a Ametta 111 van J. de Boer Anz.; 2e a Geertje 36 van H. R. Woud; 2e b Jantje 4 van J. Nijland; 3e a Dora 3 van Jette van der Linde; 3t b Marthe 7 van Joh. Lok; 4e AU van J. de Boer Azn. Vaarskalveren (üokiregister) geboren) ge. boren na 10 Maart 1940. Ie Geesje van J. W. Oosten; 2e a Lena van L. Prins; 2e b Catrina van J. Nijland; 3e Willempje van Jac. Lok; 4e Klaasje 111 van W. Berkenbosch. Vaarskalveren (fokregister) geboren na 10 Maart 1940: Ie Hendrikje van J. W. Oos. ten; 2e Hendrikje 16 van L. Prins; 3e Pietje 7 van L. Prins. Vaarskalveren (ongeregistreerd) geboren voor 1 Febr. 1940: Ie Geertje 9 van Wed. R. Steenbeek; Ie b Willy 2 van W. Huisman; Ie c Idsje van A. Koopstra; 2e Willy 4 van Wed. R. Steenbeek; 3e a Abeltje van R. T. van Veen; 3e b Nelly 6 van G. de Groot. Vaarskalveren (ongeregistreerd) geboren na 1 Februari 1940: Ie a Klaasje 2 van wed. R. Steenbeek; Ie b Aaltje 6 van wed. R. Steenbeek; 2e a Trijntje 7 van wed. R. Steenbeek; 2e b Geeske van K. van Sluis; Se a Dina 6 van M. Snijder; 3e b Jantje 2 van C. Prins. Vaarekalveiren (ongeregistreerd) geb na 3 Maart 1940: Ie Rik«i van K. de Lange Hzn.; 2e a Geertrui 2 van W. Huisman; 2e b Irene 2 van W. Huisman; 3e a Johanna van K. de Lange Hzn.; 3e b Coba van W. Huisman; 4e a Dina van Jac. van der Linde; 4e b Alida van K. van der Sluis. Volbloed pinken, geboiren voor 1 Maart 1939: Ie a Sonja van J de Boer Azn.; la b Margje II van J. Nijland; Ie c Tine 6 van J. de Boer Azn.; 2e a Mar let je van Jette van der Linde; 2e b Franje II van A. Koopstra; 3e a Aaltje 47 van H. R. Woud; 3e b Adèle van J. de Boer Azn.; 4e Jantje 3 van J, Nijland. Volbloed piniken, geboren na 1 Maart 1939: Ie a Gretha 5 van J. de Boer Azn.; la b Marga I van J. Nijland; 2e a Juweeltje van J. de Boer Azn.; 2e b Miep 8 van J. Nijland; 3e a Julia van J. de Boer Azn.; 3e b Truida 2 0 vam H. R. Woud; 3e c Bouwina van A. Koopstra; 4e a Coba 3 van Jette van der Linde; 4e b Boukje van Jette van der Linde: 4e c Anna van Jette van der Linde. van oer oe Koopje a van Ja.c. Lok; 4e Pietje van L. Prins. Pinken (ongeregistreerd) geboren voor t Februari 1939: Ie Lena 8 van L. Prins; 2e Willy 3 van G. de Groot; 3e Johanna 5 van W. de Jong. Pinken (ongeregisteerd) geboren na 1' Februari 1939: Ie Hendrikje van W. Huisman; 2e a Beirtha 18 van W. Huisman; 2e b Geertje 8 van Wed. R. Steenbeek; 3e Marrie 5 van W. Huisman. Drachtige vaarzen (volbloeden): Ie a Beatrix van J. Nijland; Ie b. Meta van A. Koopstra; 2e a Warna van A. Koopstra; 2e b Jans 22 van H. R. Woud; 3e Trijntje van J. Nijland. Drachtige vaarzen (ongeregistreerd): la Bertha I van Jac. Lok; 2e Jansje van K. d« Lange Hzn. De Ooöp. Stoomzuivelfabriak ~De Volharding" te Blokzijl had een zilveren wisselbekar uitgeloofd voor de kampioene der vaarskalveren, welke ten deel viel aan Geertje 9 van rubriek VIII, eig. Wed. R. Steenwijk, terwijl het gemeentebestuur een medaille had beschikbaar gesteld voor de kampioene der piniken. Deze medaille viel ten deel aan Sonja uit rubriek XI, eig, J, de Boer Anz. Collecties kalveren, vijf afstammelingen van één stier: Ie de afstammelingen van den etter Wijker Lodewljk 17285 S, van, Wed. R. Steenbeek e.a.; 2e idem van dei» stier Wijker Emir, van Joh. Lok en L. Prins; Se idem van den stier Frans, van J. Nijland. Collecties pinken, vijf afstammelingen van één stier: Ie a de afstammelingen van den stier Arno ld 15613 S., eig. J. de Boer Az.; Ie b idem van den stier Frans 15572, eig. J. Nijjand; 2e a idem wan den stier Wijker Emir 16318 S, eig. Joh. L,ok en I* Prins; 2e b idem van den Mier Hadrianus, van A. Koopstra en H. R. Woud; 3e idem van den stier Arnold 15613 S, eig. J. <3e Boer Azn. ---