RAAD SMALLINGERLAND, Een adres van de kerkvoogdij te Opeinde, ver-t zoekende meer subsidie voor bewaarschoolonderwijs (Kindertuin), gesteld In handen van B. en W. om advies. Eveneens een adres van ..Plaatselijk Belang" te Drachtster pijp, om verharding van den Noor« der Hoogevveg. Medegedeeld werd, dat de heer A. Bruins Slot herbenoemd is tot burgemeester van Smallingerland. | De oudste wethouder, de heer L. v. Dijk Azn., sprak het volgende: „M.! Uit d« ingekomen stukken Is ons gebleken, dat U met Ingang van IS Dec. a.s. opnieuw! zijt benoemd tot burgemeester dezer gemeente. Ik meen, dat het mijn plicht is, U namens den Raad met deze herbenoeming hartelijk geluk te wensehen. En Ik noem mij zelf gelukkig, dat dit voorrecht mij ten deel valt, omdat het voor mij inderdaad een aangename taak is, mij van die taak te kwijten. Zoo gaat Gij thans het derde zes-Jarig tijdperk tegemoet, om als burgemeester der gemeente op te treden. Wel Is al weer in het tijdvak vanaf 15 Dec. 1907 in deze gemeente veel belangrijks tot stand gekomen, doch Gij zult het met mij erkennen, dat nog veel op afdoening wacht. Wij vertrouwen, dat Gij met denzelfden lust en dezelfde opgewektheid als tot nu toe, In de komende jaren Uw beste krachten aan Uw ambt zult wijden en dat dit moge lelden tot vooruitgang der gemeente, die ons allen na aan het hart ligt Ik wensch U dan, M. de V., van harte geluk met Uwe herbenoeming en ik spreek den wensch uit, dat de vriendschappelijke verhoudingen in dezen Raad onder Uwe leiding steeds zoo mogen blijven, als ze thans zijn. Aan de gemeente, wier belangen wij allen gaarne zooveel mogelijk behartigen, kan dit ten goede komen. Ik wil eindigen met den wensch, dat gij onder het genot eener voortdurende gezondheid, gepaard met gelukkige huiselijke omstandigheden, ook voortaaji moogt arbeiden aan den bloei van Smal- Hng-erland, terwijl Ik U, voor zoover noodig. de verzekering geef van ons aller medewerking". Door applaus betuigde de Raad zijn instemming met het gesprokene. De heer Bruins Slot dankte den spreker voor zijne hartelijke woorden, en ook den Raad, die blijkens 't applaus daarmede instemde, en beloofde steeds te zullen trachten, den hu opnieuw "door hem afgelegden eed gestand te doen. Aangenomen een voorstel van B. en W„ om de voormalige school voor M. U. L. O. op 't Zuid, in plaats van voor f 200 voor f 450 te verhuren aan het Rijk ten behoeve der normaallessen. De gemeente zorgt dan voor vuur, licht en schoonhouden. Aan den heer J. H. v. d. Zee werd wegens ziekte gedurende December verlof verleend en ld. eervol ontslag als hoofd van het herhalingsonderwlja, terwijl de heer H. Smeding werd benoemd tot tijdelijk onderwijzer en als onderwijzer bij het herhalingsonderwijs. Ingekomen was een verzoek om aandeelen voor gemeente-rekening te nemen .in de Naamlooze Vennootschap „Maatschappij tot aanleg en exploitatie van laagspanningsnetten, gevestigd te Groningen". B. en W. adviseerden hierop niet In te gaan, daar het tot stand komen er van niet er door zou worden tegengehouden of bevorderd en de gemeente er geen direct belang bij had. De heer Lammers vond het wel van belang voor de gemeente en zou gaarne zien, dat de zaak onderzocht werd en in een volgende vergadering behandeld. I>e heer Vonk waa 't met den heer Lammen eens, daar dan misschien de bultendorpe—.. tl* —ja nog veelal In 't duister zitten, verlichting konden bekomen. De Voorz. zegt, dat het op dit oogenbllk niet van belang voor de gemeente 1». De heer v. d. Veen merkt op, dat op dit oogenbllk de electricitelt aan de orde van den dag Is cm ook in deze gemeente zal komen, vooral als drijfkracht, daar ze veel goedkooper Is dan gas. De heer Houwen, wethouder, wijst er op, dat. of men aandeelen neemt of niet, het In de toekomst voor onze gemeente 't zelfde zal tljn. De buitendorpen en afgelegen streken zullen niet zoo spoedig licht krijgen, men zal eerst de meest bevolkte plaatsen nemen. Daarbij Is 't een financieel© onderneming en 't is zaak, die eerst goed te kennen, v66r men er gemeenfcegeld In belegt. De Voorz. wijst er op, dat ook de Staten van Friesland er niet op in zijn gegaan en dat men misschien later zich bij een electrische centrale te Leeuwarden zal kunnen aansluiten. 't Voorstel van B. en W. om afwijzend te beschikken werd aangenomen. De Vereen. Onderwijs In handenarbeid verzocht om invoering van dat onderwijs op de scholen en verhooging van 't salaris der gediplomeerde onderwijzers, die er zich mee belasten. B. en W. wilden dit adres behandelen bij een nieuwe salarisregeling. De heer Steenhuizen acht dit onderwijs wel van een vormende en nuttige strekking en tou 't willen zien behandeld in Juni of Juli 1914, als ook het voorbereidend onderwijs weer ter tafel komt. De heer v. d. Veen vraagt, wat zulk onderwijs betee.kent Welk nut geeft het? De heer v. Manen acht het evenals 't teekenonderwijs van veel belang, 't geeft smaak en handigheid. In een viertal scholen wordt dit onderwijs reedt gegeven. 't Verzoek wordt aangehouden tot Juni of Juli 1914. De Chr. werklieden-vereen. „Helpt Elkander" verzocht, dat de uitkeering van rente aan 70--jarigen geen invloed zou hebben op de bedeellng. B. en W. advlseeren 't adres voor kennisgeving aan te nemen. De heer Bos wijst op de onvoldoende bedeeling in Drachten, vreest dat de rente-uitkeering tot minder bedeeling zal leiden en wenscht, dat de Raad zich in dezen door een motie uittpreke, en wel in dien zin, dat de ouden, die rente krijgen, even goed de tot nog toe genoten bedeeling zullen ontvangen. Do Voorz. wijst er op, dat de Raad ten opzichte der armvoogdij geen zeggingskracht heeft en zich aan de armenwet heeft te houden. De heer v. d. Veen vraagt, hoe 't met de rentetrekkenden in het armhuls komt, of te de f > weeks als zakgeld moeten hebben? De heer Steenhuizen wil niet zoo ver gaan als de heer Bos, kan zich echter ten deele met hem vereenigen, vindt de bedeeling met t oog op de duurte veel te gering en stelt de volgende motie voor: „De Raad, gehoord de discussies over dit adres, overwegende, dat de uitkeering der rente, wat betreft de bedeeling aan ouden van dagen, geen voordeel voor de gemeentekas mag geven, hoopt, dat de ouden van dagen rulmer zullen worden bedeeld dan tot heden". Met 10 tegen 5 stemmen Is deze motie aangenomen. Besloten werd tot het aangaan eener geldleening ad f 23.000, noodig voor aanleg van wegen, verbouw scholen, renteloos voorschot Ned. Tramweg-Mij., enz. Mej. T. Algra—Atsma ontving op verzoek eervol ontslag als lid der commissie van toezicht op het handwerk-onderwijs, onder dankbetuiging voor de in die betrekking bewezen diensten. De vacature werd dadelijk weer vervuld. De aanbeveling luidde: Mevr. M. C. Hoek—Donkersloot; Mej. A. Haarsma—Klazema; Mej. G. Visser—Wllkens. Gekozen werd mevr. Hoek—Donkersloot. Mej. G. v. d. Werff— van der Meulen, periodiek aftredend als lid van 't regentschap over 't a-Pa" en weeshuls te Drachten, werd als zoodanig herkozen. Op de desbetreffende voordracht k™ 3-'™ aul no. 2 voor mej. W. Hacquebard—v. d. w*m; Tot leden van het nieuw burgerlijk armbestuur (armvoogden) worden benoemd do n.n.: Um.ega! B. v. d. Wal; Nljega en Opeinde (A en B): B. Poppema; Boornbergum: J. K. Bosma; Opeinde • C: (Rottevalle en Houtigchagc) W. G. Bargerbosj Drachten: W. G- Dorenbos, G. R. Kijlstra en M. G. v. Manen. Tot secretaris-boekhouder bij 't burgerlijk armbestuur werd benoemd de heer 11. de Vrle3 te Rottevalle. Bij de rondvraag deelde de heer Bos mede, dat hij In de volgende vergadering zou voorstellen, dat de vroedvrouwen niet meer In rekening moeten brengen bij niet aangeslagenen in den hoofd, omslag dan f 1, tot een Inkomen van f 800 f Ir dat de gemeente f 8 voor elke verlossing zal bijbetalen en gratis adslstentle van doctoren vetl strekken. 9 Dec. --- Het LEEUWARDER NIEUWSBLAD .*• IS en BLIJFT het GOEDKOOPSTE DAGBLAD IN FRIESLAND. ABONNEMENTSPRIJS, franco per post, f 1.- PER KWARTAAL. , --- Het feest der rentetrekkers. HEERENVEEN, » Deo. De heuglijke dag was dan heden aangebroken, de dag van de eerste fwnte-ultkeering krachtens artikel 109 van de wet-Talma. In den loop van den dag hadden de oudje* hun eerste twee gulden van 't postkantoor gehaald en nu kwamen te dan, op ultnoodlglng van de afdeellng Heerenveen van den Bond voor Staatspensloneerlng, bijeen, om dat heuglijk feit eenlgszins feestelijk te vieren. Welk een belangstelling voor 't feest der blijde ouden! De dubbele saai van 't hotel Veenman bleek nog veel te klein om alle belangstellenden te bevatten. De laatkomers moesten zich met een Staanplaats vergenoegen en vele anderen konden niet worden toegelaten. 't Was er warm, maar — gezellig. In het druk geroezemoes van pratende en lachende menschen openbaarde zich de feestelijke stemming en daartnsschen zaten de hoofdpersonen van den avond, de gelukkige ouden, meestal In stille tevredenheid Toor zich uitziende en luisterend naar en genietende van wat hun gastvrouw, de Bondsafdeellng, hun hedenavond aanbood. 't Begon met een rede van den Voorz. der afdeellng, Ds. van Dijk, van hier. Ongeveer 128.000 menschen In ons land, aldus deelde Spr. mee, souden In de termen vallen voor staatspensionneeiing. Naar alle waarschijnlijkheid zullen krachtens artikel 369 een 75.000 of lets meer uitkeering ontvangen. Er blijven dus nog meer dan 60.000 ouden van dagen over, die zijn uitgesloten van een staatspensioen, hoewel zij 't evenzeer noodig hebben. Daarom zei Spr., is er eigenlijk nog niet zoo heel veel reden tot feestvieren en moeten wij heginnen met een protest tegen dat schandelijke onrecht. Onze stemming is deze: wij zijn dankbaar, maar niet voldaan en wij zullen blijven strijden tot de verbeteringen, die wij wenschen, in de wet zullen zijn aangebracht. Spr. ging vervolgens na, wat er in den loop der Jaren omtrent ouderdomsverzorglng In ons land le gedaan en herinnerde eerst aan 't bekendo woord van Dr. A. Kuyper op de Deputatenvergaderlng In 1894: „Zij kunnen nlc-t wachten, geen dag en geen nacht". Maar wat heeft diezelfde Dr. Kuyper gedaan voor hen, die niet konden wachten, In de Jaren 1901 tot 1905, toen hij zoo als alleenheerscher in ons land was? Niets! Hij heeft hun gegeven steenen voor brood. In 1895 kwam in de Kamer de motle-Held, waarin op vrij scherpe wijze ouderdornsverzorging werd verlangd. De motie werd wat besnoeid en gefatsoeneerd, aangenomen en vervolgens — eervol begraven. Een commissie van wel 24 personen werd ingesteld en 't resultaat was: nihil. Daarna zijn gekomen: in 1905 het wetsvoorstel- Kuyper, dat aan 70-jarlgen een rijksdaalder per week wilde ultkeeren; later het wetsvoorstel- I», dat den leeftijd voor uitkeering bepaalde Jaar, maar overigens niet veel verschilde van het voorstel-Kuyper, en eindelijk de wet- Talma. ' rtusschen was in 1899 de beweging voor :;ensloneering begonnen. De Bond werd opgericht en het resultaat van deze beweging Is geweest, dat dit Jaar alle partijen van links zich vóör staatspensloneerlng hebben verklaard. In korte trekken legde Spr. het verschil uit tusschen staatspensioneerln? en ouderdomsverzekeflng en wees vervolgens op de gebreken, die er volgens Spr. aan de wet-Talma kleven. De wet- Talma rust In vrede bij de ontwerpen Kuyper •n Veesens, maar art. 169, het amendement-Duys, is er van overgebleven. Het Is een mijlpaal op den weg naar staatspensloneerlng. Een krachtige opwekking om voor het doel mee .* strijden was het slot van de met krachtig applaus beloonae rede. Nu kwam de rechte feeststemming er In. 't Verdere van den avond werd gewijd aan muziek en voordrachten, terwijl de oude rentetrekkendon op chocolade en elerkoeken getracteerd werden. Het uit meerendeels nog Jonge krachten bestaande strijkorkest D. E. S., onder leiding van den heer De Vries, mag zich laten hooren. Op teer verdienstelijke wijze werden tal van nummers uitgevoerd. Ook de voordrachten van de heeren H. de Jonge en I. Culper vielen zeer !n den smaak. In den loop van den avond verkreeg de heer W. van Rlesen nog eenige oogienbllkken het woord. Ook hij wees met voorbeelden op het z. I. onbillijke In de wet-Talma, die rente door ultkeeren aan ongeveer 10.000 menschen die ze niet noodig hebben en daartegenover duizenden anderen uitsluit, die ze zoo zeer van noode hebben De spreker wenschte de afdeellng grooten bloei toe, wekte tot lidmaatschap op en feliciteerde do ouden van dagen, voor wie hij hoopte, dat de tijd nog eens zal komen, dat ze niet slechts f 2, maar een gulden of zes per week ontvangen. 't Was al over elf, toen de vergadering met een kort woord door Ds. van Dijk werd gesloten. • • • GOPvREDIJK, 9 Dec. Door de afd. Gorredijk van den Bond voor Staatspensionneering was tegen htdenavond eene vergadering belegd, waarbij waren ultgenoodigd de ouden van dagen, die krachtens art. 369 van de Invalldlteitswet heden de eerste uitkeering konden genieten. De bovensaal van de Koornbeurs was tjokvol. Een gedeelte was In beslag genomen door de 70-Jarigen en ouderen, vrouwen en mannen, voor wie het een heugelijke dag, een dag van groote beteekenis Is geweest Hun aantal bedroeg voor Gorredijk en Kortezwaag circa 40: enkelen hadden kennis gegeven, dat zij verhinderd waren. De oudjes werden onthaald op chocolade en gebak, hetgeen te zich goed lieten smaken. De zaal was netjes aangedaan en zag er echt huiselijk uit. De heer C. C. de Maar, Voorzitter der afd., hield een feestrede, waarin hij de beteekenis van den avond uiteenzette. De 9e December 1913, zei Spr.. Is een dag, die met gulden letteren in de analen van den Bond zal worden geboekstaafd. Ongetwijfeld zijn allen het er wel over eens, dat aan de geweldige actie van den Bond te danken Is, dat er lets tot stand is gekomen; men is dankbaar, maar niet voldaan. Het Ideaal Is nog lang niet bereikt. Opnieuw zal kracht van den Bond moeten uitgaan, waarom degenen, die nog niet zijn aangesloten, dringend worden aangespoord lid te worden. In de tegenwoordige wet zijn vele leemten. Het voorstel van minister Treub beoogt eene uitkeering aan alle behoeftige 70-jarlgen, met uitsluiting evenwel van degenen, die ondersteuning ontvangen van instellingen van weldadigheid; zij worden dus buitengesloten. Getracht moet worden daarin wijziging te brengen; voorts moet het daarheen geleid, dat de leeftijdsgrens wordt verlaagd en men staatspensioen verkrijgt, te beginnen met • 5-jarigen leeftijd, terwijl eindelijk het werk van den Bond Is, om, waar Minister Treub als voorwaarde stelt, dat men behoeftig is, te trachten dat de grens ruim wordt genomen. Als voorbeeld Engeland genoemd, waar iemand met een n van f 335 nog tot de behoeftigen wordt gerekend. De heer M. de Hes bracht woorden van hulde aan den heer De Maar voor alles wat hij in het belang der afd. presteert. De avonil werd voorts aangevuld met Friesche voordrachten van den bekenden declamator, den heer R. Postma van Leeuwarden, en door het strijkorkest van hier, die beiden een enorm succes hebben gehad «n veel hebben bijgedragen tot het weislagen van den avond. Een door het Hoofdbestuur gezonden motie, werd bij acclamatie aangenomen. • • • OOSTERZEE, » Dec. Hedenavond hield de afd. Oosterzee en Echten van den Bond voor Staatspenslonneerlng een propaganda-vergadering welke rloor 58 personen was bezocht, onder wie verscheidene dames, en 12 oudjes, die hun eerst pensioentje hadden ontvangen en getracteerd werden op chocolade en koekjes. Door het bestuur en een paar aanwezige leden werd de Pensioenwet en het doel en streven van den Bond uiteengezet. 6 d*nes en 2 heeren traden als lid toe. Staande da vergadering werd de volgende motie aangenomen: De afd. Oosterzee en Echten van den Bond voor Staatspenslonneerlng In vergadering bijeen den 9 Dec. 1913; Spreekt haar vreugde uit over hét feit, dat vanaf dezen datum duizenden ouden van dagen in ons vaderland, mannen en vrouwen, van staatswege een wettelijk verzekerde uitkeering zullen ontvangen en beschouwt dit resultaat van de jaren lange actie voor staatspensioen als een eersten •tap in de goede richting; Betreurt het, dat, dank zij het verkeerde beginsel, dat ten grondslag ligt aan art 369 van de wet-Talma. voorloopig duizenden anderen van die uitkeering zullen zijn verstoken; spreekt den wensch uit, dat 't den Nederlandtchen wetgever moge gelukken ten spoedigste die Uitsluiting op. te heffen; en hoopt vurig, dat door uitbreiding en verbetering van het reeds toegepaste beginsel, de dag tal worden bespoedigd, dat het „niemand meer oud en arm" werkelijkheid Is geworden. ROTTEVALLE, 10 Dcc 'n Recht gezellige avond was 't, die de afd. van deh Bond voor Staatspensloneerlng had georganiseerd en waarop ook de rentetrekkenden waren genoodtgd en werden onthaald. Aan hen was natuurlijk dé eereplaata ingeruimd. Zang niet pianobegeleiding van Mej. Mulders—de Vrleze, 'n hartelijke toespraak, 't voortreffelijk opgevoerd tooneelstukje ~'t Genadebrea" en een paar prachtig geslaagde tableau brachten allen In een echt feestelijke stemming. Vooral de oudjes, van wie velen nog nimmer too lets hadden gezien, waren in hun nopjes, 't geen ook bleek uit de talrijke handdrukken die 't bestuur bij 't vertrek uit de stampvolle taal ontving. De bekende motie werd aangenomen. Een tiental personen traden als lid toe. • » a BOZTJM, 10 Dec. De bovenzaal van Schuurmans was gisterenavond geheel bezet. De afdeellng Bozum van den Bond voor Staatspenslonneerlng hield n.l. een openbare feestelijke vergadering, waar 12 van de 15 ouden van dagen aanwezig waren, die dien dag de eerste rente-uitkeering krachtens art. 869 d*r Invalldlteitswet in ontvangst hadden genomen. Als feestredenaar trad op de heer H. TJiterwijk. journalist te Hoogeveen, wiens rede met aandacht werd gevolgd. Ook de verschillende voordrachten, zoowel In ernst als luim, mede door den heer Uiterwijk gegeven, vielen zeer In den smaak. Tot bestuurslid werd verkozen de heer F. Cuperus, alhier. Het getal leden der afdeellng wefd dien avond met een zeer groot aantal vermeerderd. • * • BERGUM, 9 Dec. Hedenavond werd ter viering van de eerste uitkeering van ouderdomsrente, een openbare vergadering gehouden vanwege onze afdeellng van den Boud voor Staatspensionneering. Voor een stampvolle zaal trad als spreker op de heer C. Steensma, voorzitter der afdeeling. Spr. heette In het bijzonder de pensioentrekkende ouden van dagen welkom en hield daarna een propagandarede. Er sloten zich 25 nieuwe leden bij de afdeellng aan. • • ♦ SLOTEN, 9 Dec. Een ernstigen, maar tevens een allergezelligsten avond hebben wij heden doorgebracht bij de hier bestaande afd. van den Bond vcor Staatspenslonneerlng. Het Bestuur had de rentetrekkende oudjes als gasten genoodigd en 14 van do 16 hadden daaraan gevolg gegeven. Zij hebben genoten van koffie en versnapering, van muziek en zang. van een opwekkend woord, van luimige en ernstige voordracht De herr p. Bonekamp, voorz. der afd. en propagandist van den Bond. sprak het eerst, daarna de heeren Tt. Meinesz en J. v. d. Tol. De drie sprekers hadden niet alleen een talrijk, maar ook een zeer belangstellend gehoor, waaronder vele datnes. Er Is druk gezongen, druk gelachen ook, en de secretaris had het druk met noteeren van nieuwe leden, 't Was een avond om dadelijk niet te vergeten. • • « DUURSWOUDE, 9 Dec. Hedenavond hielden de leden van de afd. voor Staatspenslonneerlng hunne feestelijke vergadering. Aan den oproep badden 15 leden en 4 ouden van dagen gehoor gegeven. Door den voorzitter werd een rede. in druk gegeven door Perlo, voorgelezon, welke rede dien avond door Perlo zelf te Rotterdam zou worden gehouden. Daarna werd met algemeene stemmen de bekende motie aangenomen. • * * LANGEZWAAG, 9 Dec. Hedenavond werd door onze afd. van den Bond voor Staatspensloneering een feestavond gehouden ten huize van den kastelein Zwaan. Ondanks het slechte weer was de «aal geheel bezet. Ook waren enkele ouden aanwezig, die dezen dag hunne eerste uitkeering hadden ontvangen. Na een mooie openingsrede van den voorzitter met het onderwerp „Dankbaar maar niet voldaan", werd de avond aangevuld door zang van eenige dames en heeren, afgewisseld door voordrachten en lichtbeelden. ... KNIJPE, 10 E>oc. De afd. van den Bond voor Staatspensionneering alhier hield heden bl] Velde haar huishoudelijke vergadering. In het Bestuur werden bij acclamatie herkozen de heeren Veldman en IJpelj. Voor de wlnterpropaganda besloot men o. a. een spreker uit te noodlgen. De bekende motie werd aangenomen. ... LIPPENHUIZEN, 10 Dec. Hedenavond hield de afd. Lippenhulzen van den Bond voor Staatspenslonneerlng hare feestavond. Wegens ongesteldheid van den voorzitter werd de feestrede gehouden door Ds. de Maar, van Gorredijk. Het propagandastuk „Llbbensbyld" maakte Indruk, het grappige nastukje „In fortroude hüswarster" maaite de lachspieren In beweging. De rentetrekkenden waren wegens het slechte weder niet talrijk opgekomen. De aanwezigen hebben echter genoten. Met een opgewekt woord van den vicevoorzitter om niet te rusten vöór het doel van den Bond was bereikt, werd de vergadering gesloten. Een gezellig bal was het eind. ... SNEEK, 11 Dec. Op den dag van de uitbetaling der ouderdomsrente (J.l. Dinsdag) werd hier door de afd. van Patrimonium 't volgende telegram verzonden aan den oud-minister Talma. „De afd. Sneek van „Patrimonium" gevoelt zich op dezen beteekenisvollen dag gedrongen, U een woord van warme hulde te brengen voor Uwen ministerleelen arbeid, inzonderheid inzake de verzekering tegen invaliditeit en den ouden dag. Aan uw warme liefde voor 't sociaal zwakke, aan uw rijke kennis, aan uwe doortastendheid die God u schonk, aan den steun der rechteche meerderheid, -w- is 't te danken dat heden znovelen hun eerste premie-vrije rente mogen ontvangen, — wat zij, die heden opgaan naar de feestzaal, door hun obstructievoeren en tegenstemmen hebben pogen te verhinderen". --- PROVINCIALE STATEN. VOORSTELLEN. Aanleg kunstweg Oosthem-Eemserd en Folsgare. (Punt 32.) De Baad van Wijmbritseradeel heeft besloten tot uitvoering van een plan van wegsaanleg dat reeds Jaren geleden werd opgevat, doch toen door onwil van enkele belanghebbenden om den daarvoor benoodigden grond af te staan, niet kon worden verwezenlijkt. Dit plan houdt In het aanleggen van een kunstweg (grintweg) van den bestraten weg in Oosthem langs de Abbegaster rrge tot den weg van Nijlanderzijl naar Wolsurn, vanwaar weder een zijtak naar Folsgare zal aansluiten met den grintweg aldaar loopend naar Nijland. Tal van buurten en zathen zullen daardoor worden verbonden en tevens zal een gewenschte nauwere verbinding tot stand komen tusschen IJlst en Oosthem en de omgeving van Wolsurn, Nijland en Bolsward. Op vele plaatsen zal een bestraat pad worden vervangen door een breeden verkeersweg, zoodat het bestaande verkeer zal worden vergemakkelijkt en zich zal uitbreiden. De kosten van den weg worden op t 40530 geraamd. Belanghebbenden zegden een bedrag van f 18696 toe, bovendien werd van de ruim 9 H.A vrij kostbaar land. noodig voor den wegsaanleg, ruim 1 H.A. gratis door de eigenaren beschikbaar gesteld. Ged. tljn van meening, ook na een onderzoek In loco, dat de weg tel voldoen aan een behoefte die In ruimeren kring wordt gevoeld. De wegen -uilen een lengte hebben van 6275 M., tij krijgen een kruinsbreedte van 7 Meter en een breedte voor de verharding van 2.50 M. ZIJ worden dus niet op bekrompen wijze aangelegd. In den weg Ooßthem—Remserd komen twee vaste bruggen, In den zijtak naar Folsgare een. Ged. meenen, dat er aanleiding bestaat om voor dezen weg een provinciaal subsidie van 20 pCt. uit te trekken. ZIJ stellen voor dienovereenkomstig te besluiten. --- Het linieschip „Iron Duke” het grootste oorlogsschip der wereld, is voor eenige dagen door de Er: arlne in dienst gesteld. De „Iron Duke" heeft een waterverplaatsing van 28OÜ0 ton en loopt *1 teemijlen per uur. De macblnes (Parsones Turbines) tljn ter sterkte van 33000 paardenkraebt. Het «chip heeft een lengte van 179.8 M., een breedte van 17.3 M. cm een diepgang van 8.75 M. De bemanning bestaat uit ruim. 1000 personen. Het grootste oorlogsschip der wereld. --- Aanleg kunstweg Bergumerhofde-Zwetteweg-(Punt 33) De zandweg, loopende van den rijksweg te Bergumerheide naar den Zwetteweg onder Bergum en Veenwouden, zal, volgens besluit van den Raad van Tietjerksteradeel, door macadam en grint worden verhard. De weg is 1665 M. lang, de kosten van aanleg worden op f 9350 geschat Door belanghebbenden — een arbeidersbevolking — is een bedrag van f 2621.25 toegezegd. De aardebaan van den weg krijgt een kruinsbreedte van 7 M., de verharding wordt 3 M. breed. Kunstwerken komen in den weg niet voor. Hoewel hoofdzakelijk plaatselijke belangen door de verharding zullen worden gebaat, zal naar het oordeel van den hoofdingenieur, de verharde weg ook aan het reizend publiek en het vrachtvervoer ten goede komen. Er zijn dus bij den weg algemeene belangen betrokken van zoodanige beteekenis, dat een bijdrage uit de provinciale fondsen tot een bedrag van 20 pCt. der kosten is gerechtvaardigd. Ged. evenwel zijn van oordeel, dat met 15 pCt. het algemeen belang hoog genoeg Is aangeslagen. Zij stellen voor, aan de gemeente Tietjerksteradeel voor den aanleg van dezen weg 15 pCt. subsidie toe te kennen. --- VRAAG EN ANTWOORD. Vraag. Waar heeft men in on 3 land zeevaartscholen. Wat zijn de om op zoon' school deel te nemen aan de lessen. Wat zijn ongeveer do kosten. Waar moet men zich aanmelden, en wanneer wordt een nieuwe cursus geopend. R.-geest. T. E. Antw. Zeevaartscholen zijn gevestigd te Amterdam, (Kweekschool en die welke zetelt In het Zeemanshuis), Rotterdam, Groningen, Delfzijl, Helder, Vlissingen en Terschelling. Voor toelating moet men zich onderwerpen aan een vergelijkend examen. In het algemeen moet men een kennis hebben van de leerstof van twee eerste klassen H. B. S., verder zijn de voorwaarden nog al verschillend. Zoo worden voor jongens met zeer goede eindrapporten van 2de jaar H. B. S., in Amsterdam eenige plaatsen zonder examen opengesteld. In Rotterdam Is het schoolgeld f 50. Op sommige plaatsen bestaat gelegenheid voor Internaat. Oproeping voor -toelatings-examen geschiedt per advertentie. Inlichtingen verkrijgt men door programma's aan te vragen, terwijl door de Directies desgewensekt nadere Inlichtingen worden verschaft. , Vraag. Welke zijn de examen-eisenen voor deurwaarder? Zijn de examen-opgaven ook verkrijgbaar en bij wien? Is er, om tot deurwaarder benoemd te worden, ook een bepaalden leeftijd voorgeschreven? E. G. B. Antw. Een rljks-examen, zooals b.v. voor de aanstelling tot adsplrant-landmeter, bestaat niet; de benoeming heeft plaats zonder examen. Wel heeft de deurwaardersvereeniging een soort examen ingesteld, doch meer dan een aanbeveling is het afleggen van een dergelijken proef niet. De benoeming geschiedt als volgt: de deurwaarders brj den Hoogen Raad en Gerechtshoven worden door den Koning benoemd op voordracht van resp. den Hoogen Raad en de Gerechtshoven; die bij de Arrondissements-rechtbanken worden door het Gerechtshof benoemd, op voordracht van de Arr. rechtbank, die deze inzendt brj den Procureur-Generaal; die bij de Kantongerechten door de Arr. rechtbanken, op voordracht van den Kantonrechter, In te zenden bij den Officier van Justitie bij die Rechtbank. De gewone gang is natuurlijk juist anders, men begint als deurwaarder bij een Kantongerecht en klimt langzamerhand op. Het spreekt van zelf dat bij gebreke van examen, slechts zjj benoemd worden, die In een of andere hoedanigheid, b.v. als klerk bij een advocaat of soms notaris, of wel van de griffie, met hun toekomstig werk bekend kunnen zijn. Vraag. Naar Ik meen, zijn voor enkele jaren leerboekjes uitgegeven In de Friesche taal, ten behoeve van kinderen. Kunt U mij titel, uitgever en prijs mededeel en? s-Gravenhage. J- O. Antw. De door U bedoelde uitgaven zijn afkomstig van het Frysk Selskip, en wel: 1. Frysk lez- en taelboekje, P. Sik ma. 2. Us doarp, E. Z"W l«r. 2.wj,rt 3. In eigen tün, J. J. Ho f. In eiken boekwinkel kunt U deze bestellen en informaties ontvangen omtrent de prijzen, die zeer gering zijn. Vraag: Als iemand lang in Duischtland heeft verkeerd en zijne aanstaande ook, kunnen zij dan In Nederland trouwen? Of moeten zij.eerst weer een bepaalden tijd in Nederland zijn geweest? De ouders van het meisje zijn ook in Duitschland, moeten die ook bij het trouwen aanwezig zijn? D. fle V. Gert bij Buderich. Antwoord: Alle personen die met elkander een huwelijk willen aangaan, moeten daarvan aangifte doen bij den ambtenaar van den burgelijken stand der woonplaats van een der partijen. Heeft een der partijen thans nog woonplaats In Nederland? Om hier te kunnen trouwen zult ge In ieder geval eerst uwe woonplaats naar hier moeten overbrengen. In het buitenland kunt ge rechtsgeldig trouwen voor de ambtenaren die daar ter plaatse bevoegd zijn. Echter moeten dan de huwelij ksafkondigingen geschieden in de Nederlandsche gemeenten, waar de partijen woonpaats hebben of binnen de laatste zes maanden gehad hebben, terwijl binnen een jaar na terugkomst der echtgenooten op Nederlandsen grondgebied, do acte van huwelijksvoltrekking, in een vreemd land aangegaan, in het openbaar huwelijksregister van hunne woonplaats moeten worden overgeschreven. Indien ge in Nederland wilt trouwen en uw meisje is nog geen 30 jaar, dan hebt ge de toestemming van hare ouders noodig, die daartoe ook per volmacht kunnen verschijnen en zelf dus niet aanwezig behoeven te sijn. Vraag. Is een huurcontract gefheel van onwaarde als de ééne borg overleden is en zijne vastigheden verkocht tljn en de andere borg er alleen niet voor staan wil? B. P. te b. Antw. Uit uwe vraag lelden wij af, dat er bestond een huurcontract, waarbij borgstelling door twee personen was vereischt en waarbij ook Inderdaad een tweetal personen zich als borg heWben verbonden en van wie een thans overleden Is. Door het overlijden van den borg is diens borgstelling niet te niet gegaan en blijven diens- erven daarvoor verbonden; de nog levende borg Is dus niet alleen borg, doch borg met degenen die de nalatenschap van den overleden borg hebben aanvaard. Overigens kan de thans nog levende borg niet maar plotseling zich aan den borgtocht onttrekken. Of het huurcontract thans van onwaarde Ie? Zelfs al was de borgstelling van onwaarde of vervallen, dan nog vervalt daardoor de huurovereenkomst niet. Echter kunnen hieromtrent nog door partijen bepalingen zijn gemaakt welke moeten worden nageleefd. Vraag. Heeft de verhuurder het recht om uit rietland, dat hij verhuurd heeft op voorwaarde dat hij er uit mag halen wat hij zelf noodig heeft, zonder verlof van den huurder riet te halen? Dezelfde. Antw. Zeker mag de verhuurder er zonder verlof van den huurder riet uithalen, mits natuurlijk uitsluitend voor hetgeen hij zelf noodig heeft. Doch overigens zal de eens tusschen partijen getroffen afspraak beslissend zijn. --- Poging tot moord en afdreiging. Een luitenant der genie van het Engelsche leger was te 's-Hage uit met meisjes van verdacht allooi. Hij maakte een zware vertering, had geen geld om te betalen en gaf toen In half beschonken toestand een schuldbekentenis af. Even later verlangde hij die terug; hij hield daarbij een revolver dreigend op den caféhouder gericht. De kellner kwam tusschenbeide en werd toen eveneens bedreigd. Caféhouder en kellner namen belden de vlucht. De luitenant schoot door een glazen deur den kellner een kogel achterna, doch raakte hem niet. Nog denzelfden nacht Is de luitenant gearresteerd. --- RAAD OOSTSTELLINGWERF, 9 Dec. In de heden gehouden vergadering werd door den Voorzitter meegedeeld, dat voorloopig geen afsluitboomen op den grintweg in de nabijheid van 't station worden geplaatst. B. en W. werden inzake de vacature voor onderwijzer met verplichte hoofdacte te Haulerwijk-beneden gemachtigd 'n nieuwe oproeping te doen; op voorstel van den heer Joustra besloten 't Congre3 voor kinderbescherming een subsidie van f 6 te verleenen en geen afgevaardigde te zenden met het oog op de koeten; 't verzoek der afd. „Oldeberkoop" van de Fr. Mij. v. Landb. om onderwijzers in 't bezit der landbouwacte een persoonlijke toelage toe te kenuen, werd van de hand gewezen; ld. dat der gemeente-wegwerkers; Idem dat van de afd. „Ooststellingwerf" van het N. O. 0., tot uit den boezem der vergadering dienaangaande een voorstel komt; de benoeming van ledim dor commissie van toezicht op het lager onderwijs gerenvoyeerd aan B. en W. tot nadere overweging; de aftredende leden der burgerlijke : en herkozen; de benoeming van een armbestuurs-boekhouder aan B. en W. gerenvoyeerd naar aanleiding van het voorstel van den heer Vondeling om deze betrekking op te keffen; het adres van „Dorpsbelang" te Makkinga om verbreeding van den weg in het dorp, aangehouden tot Maart, om te onderzoeken of de begrooting het toelaat; op het adres van „Plaatselijk belang" te Oldeberkoop inzake straatverlichting aldaar, besloten één lantaarn bij te plaatsen. Tot gemeente-secretaris werd benoemd de heer IJ. Schuitemaker, van Hoek van Holland, bij tweede stemming, (le stemming: H. J. Eikema 6, A. Jongbloed 1, De Boer 1 en Schuitemaker 7; 2de st.: Schuitemaker 8, Eikema 6, Jongbloed 1.) --- RAAD LEEUWARDEN, 9 Dec. De Raad heeft een nieuwe regeling van de onderwijzersjaarwedden, zooals door B. en W. voorgesteld, aangenomen. De meerdere kosten van deze regeling worden geschat op f 18.000 per jaar. Marktdag In de Kerstweek, op Woensdag 21 Dcc en een extra veemarkt op Maandag 29 Dec. Voorstel van B. en W. om den marktdag, dit Jaar vallende op den tweeden Kerstdag (26 Dcc), te houden op Maandag 29 Dec. Van den heer W. Duiker en andere hotel- en caféhouders was het verzoek ingekomen den marktdag te houden op Woensdag 24 Dec. De vereen, van boter- en kaashandelaren verzocht hem te stellen op Zaterdag 27 Dcc; zulks met het oog op de vaart der booten naar Harlingen. De caféhouders wezen er op, dat er des Maandags markt gehouden wordt te Amsterdam en Rotterdam. Tevens is de Maandag lastig met het oog op het vervoer van vee, 't welk slecht op den Zondag te voren kan geschieden. De Bond van Friesche Veehandelaren had evenwel zijn Instemming betuigd met het voorstel van B. en W. De voorzitter van de Kamer van Koophandel achtte daarentegen den Maandag niet geschikt. Hij wilde althans de Beurs en de Waag op Woensdag houden. Naar aanleiding hiervan wijzigden B. en W. hun voorstel zoodanig dat de marktdag zal worden gehouden op Maandag 29 Dcc, terwijl de handel in beurs en waag op Woensdag 24 Dec. zal plaats vinden. De heer De Haan meende, dat de veemarkt en de beurs moeilijk zijn te schelden. Wanneer zullen nu de beurtschepen moeten komen? Spr. stelde voor ,do markt op Woensdag te stellen. Men tou dan altijd nog op Maandag de veemarkt kunnen openstellen voor den veehandel. De heer Van Messel merkte op, dat men op Zondag hier geen enkel schip, dus geen aanvoer krijgt. De Woensdag is de beste dag. De markten te Dokkum en te Wolvega op dien dag leveren niet zoo veel bezwaar op. De heer G. W. Koopman 3 was, alles bijeengenomen, voor den Woensdag. Men zal bovendien op den Maandag de veemarkt kunnen openstellen. De heer Tiemersrna merkt pp dat met de feestdagen de handel toch niet erg druk zal zijn, en bij achtte het om die reden niet gewenscht twee marktdagen te houden. De Voorzitter was overtuigd, dat de Maandag voor den veehandel het best Is. Dan kunnen de Belgen komen, en hun vee vervoeren. Dit was ook de overtuiging van de handelaren. Het Is geen bezwaar voor de handelaTen om hun vee hier een dag op te slaan. Wel Is splitsing van den marktdag niet wenschelijk, maar het is een veel minder groot bezwaar dan om voor den veehandel de markt op Woensdag te stellen. Het belang van de veemarkt la gewichtiger dan alle andere belangen, daarom touden B. en W. den dag van de veemarkt als algemeene marktdag willen stellen. De heer Tulp wees op het belang van de neringdoenden. Voor die Is 't veel waard, dat de marktdag voor de feestdagen wordt gehouden. De heer Van Messel was van oordeel dat deze belangen gingen voor die der Belgen. De heer J. Koopmans wilde de algemeene marktdag op Woensdag houden, en dan gelegenheid scheppen om op Maandag een bijzondere veemarkt te houden. Den heer Beekhuis wat niet de noodzakelijkheid gebleken om van de verordening af te wijken, welke bepaalt dat de markt In gevallen als deze op Woensdag wordt gehouden. De heer J Koopmans merkte op dat de oortaak van dit afwijkend voorstel gelogen is In 't feit, dat onze veemarkt zoon enorme beteekenis gekregen heelt In de laatste Jaren. Weth. Oosterhoff beval aan o» don marktdag op Woensdag 24 Dec. te stellen en een extra vee/ markt uit te schrijven op Maandag 29 Dec. Aldus werd besloten. ---