OVERZIGT DER BELANGRIJKSTE GEBEURTENISSEN.
Van het tooneel des oorlogs hebben wij weinig nieuws en 't waren slechts schermutselingen, die er in de jongste dagen plaats hadden. De Denen houden zich zeer stil, maar die rust wordt door de geallieerden beschouwd als de voorbode van een onverwachten krachtigen aanval. De vesting Fredericia heeft nu een Dcensch garnizoen van 7 é. 7000 man, die bereid zijn om alles te Wagen voor de eer van hun Vaderland. By de Duppeler-stelling is het Deensehe leger 30,000 man sterk en daarvan kunnen, door stoom- en sleep; booten, 20,000 man in een etmaal naar Fredericia •v orden gebragt. De Oostenrijksche officieren vertellen aar hunne soldaten, dat zij, die met de wapenen in de hand sneuvelen, drie dagen later gezond en wel bij de ia milie terugkeeren. 't Is een huismiddeltje. om courage te onderhouden of te scheppen. De Koning van Denemarken, dien veel hoop werd gegeven op hulp, maar zonder bepaling van den datum, heeft naar Stockholm getelegrafeerd ,of hij niet op dadelijke ondersteuning kon rekenen. Het antwoord was : neen ! en dat is niet onduidelijk. Eene conferentie over de Deensch-Duitsche kwestie — zonder wapenstilstand — is thans het onderwerp, dat diplomatische drukte geeft en tevens het onderwerp der gesprekken is. Wanneer zal er dan wapenstilstand zijn ? Als Denemarken geheel Sleeswijk heeft ontruimd — zeggen de Pruisen en Oostenrijkers. En wat antwoordde Denemarken 1 Zoo men meent te weten , dit: „ik neem geen deel aan eenige conferentie over de zaak in kwestie, vóór geheel Sleeswijk door de Oostenrijkers en Pruisen is ontruimd."' Tusschen de conditiën van de beide geallieerden en van Denemarken is nog al eenig verschil! Lord Palmeriton antwoordde in het Parlement op de vraag: „hoe is het toch met de inneming der vesting Kolding ? Hebben Pruissen en Oostenry'k daartoe het regt J'" „Wel neen — antwoordde de man, die een der adjunct-wereldbestuurders heet te zijn — dat geschiedde, tegen den zin van Koning Wilhelm van Pruissen , bij vergis , maar de Pruisen blijven er nu maar in , om strategische reden." En al de Lords kuchten: „ ah, zoo 1" en daarmede Was het uit. Wat wordt er toch met regt en goed en bloed gespeeld ! Keizer Napoleon laat zijne dagbladen over Frankrijks politiek ten aanzien van de Deensch-Duitsche kwestie aldus spreken: „ Frankrijk heeft zich in deze bedenkelijke zaak zeer omzigtig gedragen eu zich daarover zoo weinig mogelijk uitgelaten; het heeft den loop der gebeurtenissen gadegeslagen en niet gezocht dc verwikkeling door °«tydige tusschenkomst nog erger te maken; doch "*t is verre van onverschillig daaromtrent te zijn. "Q brief van den Keizer aan den Prins van Auguslenburg heeft Frankryks staatkunde zeer duidelijk Beschetst. Voor Duitschland welwillend en met De "ernarken ingenomen zynde , erkent zij al wat de n&tionale beweging van het Duitsche volk ernstigs en gewigtiga heeft; maar zij kan niet willen, dat een *°° gewigtig; land als Denemarken van Europa's andkaart verdwijne, dat een zoo dappere volksstam f de Denen ingezwolgen en vernietigd worde; nog 'nder kan zij willen, dat er eene zoo groote wyzi°mB van Europa's evenwigt plaats grijpe ten bate ,an Pruissen, in strijd met de beginselen des voltwnregts' ,en nadeele der Dnitsche Staten van den n„jeden ranK en tegen de restmatigste belangen der andere Mogendheden» b ° van t Regering heeft weder een nommer het politieke „blaauwe boek" uitgegeven. zl)dele d en moed heeft' kan daar °P 400 bladde,. !! le«n, hoeveel geld de diplomatie ten aanzien B>oot eenscn"ül,itsche kwestie heefl besteed , om met von- rl genegenheid voor Denemarken , niets te doen "^Denemarken. y0 Well£e Plannen koesteren Oostenry'k en Pruissen ? COlï»mUeer-St Willen ziJ ook van nunne zijde civilo 2e°den Sarissen » alsmede nieuwe troepen naar Holstein Vo°«*s te r h dit ÏS slechts een beSin- ZiJ willen Bo«)ds.evr ondsvergadering voorstellen, dat de geheele beaiJtWo e£utle ' als niet meer aan de omstandigheden meerdernr.CYnde ' opgeheven worde; en wanneer de We«pt; ?ld' geluk te voorzien is , dat voorstel ver- TaQ h*renttj! dre'gen de beide grooto Mogendheden «ant, uit den Bond te zullen treden.
Voor het overige zijn Oostenrijk en Pruissen het tol nu toe alleen over de militaire maatregelen eens, niet over het einddoel des oorlogs. De organen des heeren von Bismarck spreken er van , dat men voor de Hertogdommen streeft naar het hoogste wat te bereiken is. Maar achter deze algameene formule schuilen, naar het schijnt, plannen, die Oostenrijk geenszins goedkeurt. Men zou bijna gelooven , dat sommige Berlynsche kringen het denkbeeld, om jot voor een idee te vechten even weinig bijval ifldt, als in Frankryk tijdens den Italiaanschenoorlog! Hoe het zij , ook de eensgezindheid tusschen Oostenr'jk en Pruissen staat niet al te vast.
In twee van de kiesdistricten van Parijs moet eer;.ig een lid voor het Wetgevend Ligchaam worden •„'ekozen , en wel juist in die, alwaar de meeste uandwerks- en ambachtslieden en fabriekarbeiders iiurop woning hebben. Onlangs las men in verscheidt' iberale dagbladen van Parijs eene verklaring, door zestig ParHsche werklieden , inhoudende , dat een later te noemen Parijsch handwerksman bij die verkiezingen als candidaat zou optreden , en verder strekkende, om die verkiezing van een werkman aan te bevelen.
Daartoe werd hoofdzakelijk aangevoerd, dat , terwijl de democratische begrippen en »le oppositie te Parijs reeds een genoegzaam aantal vertegenwoordigers in het Wetgevend Ligchaam hadden, de arbeidende volksklasse er nog niet vertegenwoordigd w s, maar het voorataan harer belangen moest overlaten aan mannen, die met hare behoeften en wensehen niet vertrouwd waren. Over die behoeften en wenschen uitweidende , klagen de onderteekenaren der verklaring, dat de werklieden prijs gegeven worden aan de dwingelandij van het kapitaal; dat zy geene genoegzame gelegenheid hebben , om onderrigt voor zich en voor hun gezin te bekomen ; dat zij belet worden onderling te overleggen , tot welken prijs zij hunne armen, hunne eenige bezitting , willen leenen ; dat er nog geene behoorlijke crediet-inrigtingen voor hen bestaan , enz. „Men verwyte ons niet — zeggen zy — dat wij aan eene verdeeling der goederen , aan eene hersenschimmigc gelijkheid denken. Neen , dat zijn lasteringen , v-erspreid door onze vijanden en op goed geloof aangenomen door de onkundigen. Vrijheid van den arbeid, solidariteit, dat zyn de zaken waaraan wij denken. Wanneer die zich verwezenlijken, zal er geen burgerstand meer zyn noch proletariaat, geen baas meer noch werkman. Dan zullen alle burgers gelijk in regten zijn. „ Wij willen niet gelooven , dat de armoede eene goddelijke instelling is. De liefdadigheid , eene Christelijke deugd , heeft getoond en zelve erkend , dat zij , als maatschappelijke inslelling beschouwd , magteloos is. De onverdiende armoede kan verdwijnen en zal verdwijnen. Beweldadigder. of onderstandgeniotenden willen wij niet zijn; wij willen gelijken worden ; wij weigeren de aalmoes en vragen regt."
Inzonderheid zeggen zij lager onderwijs om niet en met verpligting tot schoolgaan , en vrijheid voor den arbeid te verlangen. 2ij vinden het verkeerd, dat de Bank van Frankrijk het monopolie van het uitgeven van papiergelJ heeft en tevens het regt, om de rente van het geld naar goedvinden hooger te stellen. Dadelijk is de Constitulionnel en andere ministeriële dagbladen van Parijs tegen de verklaring der arbeids lieden opgekomen;, zij zouden , zeggen zij , met genoegen een werkman zitting in het Wetgevend Ligchaam zien nemen ; maar zy zouden het afkeuren , dat hij als zoodanig werd gekozen en als vertegenwoordiger der arbeidende volksklasse optrad. „ Onder het algemeene stemregt en onder het Keizerrijk — zegt de Constitutionnel — bestaat er geen onderscheid van volksklassen, want er is gelykheid van regten. Ook is er onder het Keizerrijk geen grond meer, om te klagen over veronachtzaming of miskenning van de belangen der arbeidende volksklasse ; in de laatste twaalf jaren is hier te lande door het Gouvernement oneindig veel voor de vrijheid , de waardigheid en bet welzijn der arbeidslieden gedaan. Onder die klagte schuilt dan ook iets anders , namelijk een protest tegen de tegenwoordige inrigting der burgermaatschappij , hoewel die inrigting aller regten in veiligheid stelt en aller belangen overeen brengt." Bij de oppositiepartij te Parijs vindt de verklaring der arbeidslieden weinig bijval. Bepaaldelijk wordt aan dien kant do vrejs te kennen gegeven , dat zij verdeeldheid onder de liberale kiezers zal te weeg brengen en alzoo de zege van de candidaten der Regering ten gevolgo zou kunnen hebben. Do uit Parijs afgevaardigde leden van het Wetgevend Ligchaam hebben openlijk verklaard zich niet te kunnen vereenigen met het denkbeeld van verkiezing van arbeidslieden als zoodanig en ter vertegenwoordiging der belangen eener bijzondere volksklasse. Volgens een bij de Independance Beige ontvangen schrijven uit Parijs zijn ook zeer vele arbeidslieden aldaar ontevreden over die verklaring , en vervoegen zij zich in grooten getale bij de dagblad-redactiën en bij de liberale leden van het Wetgevend Ligchaam, om daar tegen te protesteren. Keizer Napoleon 111 slaat intusschen zeer aandachtig de verkiezings-beweging gade, die onder de Parijsche werklieden plaats heeft. Als hun vertegenwoordiger in de Wetgevende Vergadering kozen zij een graveur, een man, even geacht als bekwaam en tevens een goed spreker. Men heeft opgemerkt, dat de beweging verwekt en en krachtig ondersteund wordt door werklieden, die voor Gouvernements-rekening de Londensche tentoonstelling bezocht. Die lieden hebben John Bnll naar hartelust hooreh praten en leerden op het magtige eiland waardeeren, wat het beteekent vrij te zijn. Zoo ziet men, hoe nuttig het is, dat de menschen eens van huis gaan en in den vreemde verkeeren. Zegt Napoleon dat ? Dat is ons onbekend, maar wij zeggen het niet. Dc Spaan«che schatkist is op dit oogenblik niet in belangwekkende omstandigheden. De koopers van domeingoederen, die daarvoor acceptatiën afgaven, betaalbaar in anno 1870, kunnen 7 pCt. (voor elk jaar) korten , als zy dadelijk voldoen. Koning Victor Emmanuel zeide onlangs int publiek, dat hij thans op zeer vriendschappelijken voet stond met Pius IX. Die betuiging verwonderde velen, en menigeen lachte ongeloovig. Zij hadden er regt toe, want de Staats-Courant van Rome zegt dienaangaande: „als de Koning inderdaad zoo sprak, zeide hij te veel." Een Parijsch blad geeft berigten uit Madagascar van 16 Dcc , waaruit blijkt , dat de zaken aldaar nog niet goed , althans nog niet naar den zin der Franschen gingen , hetgeen , naar gewoonte, wordt geweten aan den invloed van Protestantsche zendelingpredikers, die op dat eiland sedert lang in mededinging met zendelingen van de Roomsch-Catholieke kerk zyn. De onderscheiden partijen vervolgen elkander met wederzijdsche beschuldigingen. De Koningin Rosahaerina wordt meer en meer het slagtoffer van haren nieuwen gemaal, den eersten Minister Rainivannahitrionny. Deze laatste maakt zich steeds aan dronkenschap schuldig en dwingt de Koningin, om zyn voorbeeld te volgen, in strijd met het eerste artikel der nieuwe constitutie , hetwelk aan de Koningin het gebruik van sterken drank verbiedt. De Anglicaansche zendelingprediker , Ellis, bevordert de plannen van den genoemden Minister , die , naar gezegd wordt, niet minder beoogt dan zich tot Koning van Madagascar te doen uitroepen. Die eerwaarde zendeling heeft, hoewel 73 jaren oud zijnde , te Emirne een nieuw huwelijk aangegaan en een 17jarig meisje uit den volksstam der Madegassen tot gemalin gekozen. De Engelsche consul op Madagascar, de heer Packenham , door den heer Ellis beschuldigd zynde van de zendelingen tegen te werken , heeft Tamatave verlaten en is weder op Mauritius aangekomen. Wat het lot van den bngelukkigen Radama is geweest, is nog even onzeker als ooil; te Tananariva zijn vele lieden , die gelooven , dat de Koning nog in leven is en die elk oogenblijk zyne terugkomst verwachten ; doch te Tamatave vindt die meening veel minder geloof. (Er liep zelfs een gerucht, dat hij in Holstein Was gezien als stukryder.) Den Bsten December zijn twee Gezanten van de Koningin van Madagascar op Mauritius aangekomen, vergezeld van een jongen Anglicaanschen zendelingprediker, den eerwaarden Duffus, Zy zyn den 12 Jan. met de postpakketboot naar Europa vertrokken en reeds in Frankryk aangekomen. >——»—.—>—«sssasaa
---

BINNENLANDSCHE BERIGTEN.
i iFI i - ii iss.sasaaaa.aaaaa.aaß — liet Staatsblad No. 8 bevat een Koninklijk besluit van 2 dezer, houdende bepalingen ten aanzien der examens ter verkrijging vaH acten van bekwaamheid voor het geven van middelbaar onderwijs. n«„j-«i«---— Mevr. Storm geb. van der Clujs heeft jl. Donderdag avond in Felix Merilis te Amsterdam eene lezing gehouden, bevattende eene reeks van indrukken, vooral op hare zes« jarige reis in Noord-Amerika. Zij heeft by die gelegenheid weder gewezen op de wen schel ij kheid om ongehuwde vrouwen ter verkrijging van een beslaan op ie leiden in het leekenen, graveren. horologiemaken , de telegrafie enz. — De tegenwoordige dagen onderscheiden zich dooreen buitengewoon druk vervoer van personen en goederen. die, uit de Noordelijke Provinciën alhier aankomende, over den Centraal-spoorweg naar Utrecht worden overgebragt, of met dezellde gelegenheid van daar te Zwolle arriveren. Zoo was het getal passagiers. dat gisteren mei de diligence dienst van van Genden Loos alhier aankwam. zoo groot, dat men van vijf bijwagens had moeten gebruik maken. (•Zwolsche Courant') — De Reglbank te Zwolle heeft I). G. aldaar veroordeeld tot een cellulaire gevangenzetting voor den tijd vau drie maanden, omdat by op deu 25 December 1863 in dc Broeren kerk aldaar, eene zwart zijden parapluie heeft ontvreemd, ten nadeele van Theodorus Richter. — Te Uidenzaal schijnt zich weder een complot van valsche geldmunters genesteld te hebben. In den laatsten tijd Waren er valsche geldstukken in omloop en wel buitenlandsche munt, als: schellingen , daalders en dubbele daalders. Als eerste uitgever wordt algemeen aangewezen zekere 8., die voor eenige dagen van Oldcnzaal met zijn huisgezin vertrokken is en zich, volgens gerucht, in een groot heideveld tusschen Coevorden en Assrn heeft gevestigd. Bij onderzoek In het door hem verlaten huis zyn gedeelten van Normen, uit gips vervaardigd, gevonden. — Wij hebben dezer dagen melding gemaakt, dat door den Raad der gemeente Arnhem besloten werd, om het gebed , dat men gewoon was vóór den aanvang der raadsvergadering uit te spreken, af te schaffen. In de Zitting van den Raad dier gemeente van den 20 dezer, kwam een adres in van de heeren //. H. Middel, predikant, W. Otto en A. Meijer Hzn., ouderlingen, en P. J. Vissers en S. Kooi, diakenen van de Christelijk af' gescheidene gemeente aldaar, die daarin het volgende te kennen gaven : ■ dat zij het gebed tot den God des Hemels en der Aarde eene eerste behoefte achten voor de Vergadering, aan wier veel omvattende zorg hoogst gewigtige belangen zijn toevertrouwd; • dat bij den zegen, met welken de algoede God. ook tot uitbreiding en vooruitgang dezer stad of stoffelijk gebied, de yverige pogingen der vergadering bekroont, zy met gepaste vrijmoedigheid meenen te moeten wijzen op hetgeen in Gods immer geldend woord geschreven slaat .»En gelijk het hem niet goed gedacht heefl God in er»kenienis te houden, zoo heeft God hen overgegeven in • eenen verkeerden zin, om te doen, dingen, die niet be»tarnen;" > dat zij dientengevolge uit kracht van hun Christelijk beginsel tegen genoemd besluit der Vergadering pleglig protesteren en als onderdanige burgers en kerkeraad eener Christelijke gemeente het nederig verzoek ter tafel brengen, om dat besluit wel te willen intrekken." Op dit adres werd besloten aan de adressanten te kennen te geven, dal de Raad, onder eerbiediging van hunne overtuiging, geene reden had gevonden, om op het genomen besluit terug te komen. — Men schrijft uit llarlingen: •De Friesche-Overijsselsche stoomboot-maatschappij, werkende met het stoomschip • Burgemeester Zijlsira", varende tusschen llarlingen, Zwolle en Kampen, deelde over het dienstjaar 1863 een dividend uit van 10 pCt. en bezit een reservefonds van f 32.000. Hierbij bedenkende de ongedacht gunstige resultaten der spoorWeg-exploitatie en de uitdeeling van 25 pCt. door de stoomboot-maatschappij »llarlingen", dan kan men nagaan, hoeveel er hier omgaat. > Wie te llarlingen een huis moet hebben, zal wel doen zich te haasten. Fen lieerenhuis, door iemand in 1850 voor f 2100 verkocht, is door den toenmaligen verkooper weder gekocht voor f 11,000, en de tegenwoordige verkooper van dat huis deed toenmaals een pand voor fI4OO over, dat dezer dagen, hoewel zeer in waarde verminderd, aan een. anderen bezitter is overgegaan voor f4OOO. Vo«r plekken gronds binnen de kom der gemeente of in de nabijheid vau het spoorweg-station, worden dan ook buitensporige sommen gevraagd. en het gerucht. dat zich in Engeland eene commissie lot aanbouw van woonhuizen te Itarlingen, zou geformeerd hebben, komi ons daarom minder ongerijmd voor. Er bestaat hier groote behoefte aan goede woonhuizen" — Een berigtgever in de -Prov. Gron. Courant, meldt uit Eckemförde, d.d. 19 dezer: • Zoo even kom ik met mijn escorte van het oorlogstooneel hier terug; men is daar druk bezig de batterijen tegen Duppel te plaatsen en verwacht icderen dag bevel, om de kanonnade te beginnen. Ons tweede, alsmede ons fuselier-bataillon (13de regement) waartoe mijne vrienden behooren, is mede voor Duppel geconcentreerd; oe ik ook nog in tvuur moet. weet .ik niet, doch het is niet waarschijnlijk , omdat ik naar hier terug gecommandeerd ben Verleden donderdag sloeg een kardoeskogel kort voor ons in den grond, zonder iemand van den trein of van 't escorte te raken; ik heb tot aandenken een schroot daarvan opgeraapt. Te Flensburg waren de straten van 's morgens vroeg tot 's avonds laat verstopt, toen onze kolonnen naarGra-freoslein en Duppel oprukten; infanterie, kavallerie. artillerie, man aan man, paard aan paard, kanon aan kanon, en dan de trein, eene ry wagens, verscheiden uren gaans lang. Gy kunt u daarvan geen denkbeeld vormen. even zoo mm als van het woelige en onaangename leven hier. Als wij in kantonnement zyn, moeten wij wachten doen of patrouille maken, en op marsch, als escorte, is het nog slimmer. Verbeeld u, dat wij geleverd krijgen i/j pond vleesch, 8 lood rijst en een half lood koflij. alles iv zijn oorspronkelijken toestand, waarvan wij ons ontbnt, diner of souper naar eigen phantasie kunnen bereiden, en al heel gelukkig zijn, wanneer wij daarbij voor 6 cent (1 sgr,) 8 aardappelen kunnen te koop krjjgen. Daarbij hebben wij ons logement onderweg in een stal of schuur op stroo, nadat wij 's daags 6 a 8 uren in de sneeuw' hebben gemarcheerd. Heden namiddag moeten wij weder eenige kameraden begraven, die aan hunne wonden zijn overleden. Ik dank God, dat ik tot dusverre nog gezonde ledematen heb. — l>e veldpost is in dc war; ik heb de gezonden sokken nog niet ontvangen; wij hebben bijkans geene verschooning meer; in vijf dagen heb ik de klieren niet uit gehad en ben toch gezond en niet droefgeestig.« — Den 24 Febr. werd door de Reglbank te Nijmegen een vnfiienUl knapen, allen tusschen 10 en 16 jaren oud, ter zake van eene reeks van criminele diefstallen tot gevangenisstraffen van koneren of langcren duur veroordeeld Uit het onderzoek was sebleken. dat zij, des avonds ten getale van drie of vier bijeengekomen, de straten doorliepen met het oogmerk om in bakkers- en kruidenierswinkels het een en ander weg te kapen. Op brood, kaas. eijeren en ook op sigaren hadden zij het vooral gemunt. Gewoonlijk trad dan een hunner, met eenige centen in de hand «ii onder voorwendsel van iels te koopen, den winkel binnen, en in afwachting, dat de winkelier te voorschijn kwam of terwijl zijne aandacht werd afgeleid, was er gelegenheid voor allen om te grijpen en te verbergen. Soms ook ontza? men zich niet, van builen glasruiten te breken. ten einde uitgestalde voorwerpen te bereiken. en. wat het ergste was, dit geschiedde wel eens met zooveel saveir-faire, als gelukkig hoogst zeldzaam aan dien leeftijd eigen is.
De voorzitter hield tot allen, na dc voorlezing der voni.issen, eene ernstige toespraak, die het te hopen is, dat een blijvenden indruk zal nalaten.
— De //Kamper Courant-zegt, dat de Officier van Justitie te Roermond, den Griffier van dat Collcgie vervolgt en voegt er bij, dat de Griffier door den Officier werd beleedigd. — Voor een paar dagen verschenen voor het Kantongeregt te Enschedé eenige ingezetenen, door de Rrusselsche assurantie-maatschappij gedagvaard, ten einde, bij vonnis van het Kanlongeregt, tot betaling der polissen te worden veroordeeld. Vrees, dat bij wezenlijke rampen de gedragslijn van 1862 mogt worden gevolgd, schijnt deze lieden te hebben genoopt, hunne goederen bij andere maatschappijen te verzekeren. Op grond, dat de Brusselsche maatschappij niet als regtspersoon is erkend, isdereischeres haar eisch onizegd.
— Van hel Huogeland schrijft men, dat het er met de Wintergranen niet te best uitziet. Koolzaad was er in den verloopen herfst zeer veel uitgezaaid, doch menig stuk is toen ook reeds wegens het niet aanslaan weer omgeploegd. De jongst gezaaide schijnt echter niet tegen den winter bestand te zijn geweest, zoodat er nog onderscheidene stokken weg zullen zijn. Met de gerst is dit hetzelfde geval. De vroegst gezaaide zal in den regel kunnen blijven staan, maar dc later gezaaide zal moeten worden opgeploegd.
l'e gemeste ossen, Waarvan op het Hoogeland nog al vrij wat werk wordt gemaakt, wilden dezen winter wel voort. Zy' werden tot hooge prijzen opgekocht en niet alleen om te worden verzonden naar Engeland, maar meer en meer blijkt het, dat ze ook hier eu bjj de slagers en bij de gebruikers in smaak vallen. Ook worden de zoogenaamde Hollandsche koeijen gretig opgekocht en wel tot hooge prijzen.
— Hoe hoog nog sommige noodzakelijke levensbehoeften in eenige steden van ons land belast zyn, blijkt o. a. daaruit, dat de opbrengst der belasting op het gemaal in 'sGravcnhage voor dit jaar op f 240,000 geraamd is en die op de brandstollen bij de anderhalf ton gouds opbrengt. — Het "Handelsblad, van Antwerpen» hangihet volgende tafereel op van den invloed der bureaucratie op den loop der zaken:
■Er is geen grootér kanker in de wereld dan de bureacralie — de menigte van ambtenaren en de nuttelooze papierkladderjj. Tijd en geld wordt er meê verspeeld. België, dat land waar men goedkoop en eenvoudig zou dienen te regeren, is door die ziekte geweldig geplaagd en wij hebben er een nieuw voorbeeld van voor oogen, dat curieus genoeg is om er de aandacht voor in ie roepen. Verbeeld u dat de directeur van een gevangenhuis — neem nu maar Vilvoorden bij voorbeeld — twaalf borstels noodig heeft: let op wat er nu moet gedaan worden om die twaalf borstels te bekomen en hoeveel dit wel kost.
Eerste tijdvak: — De eene of andere bediende der gevangenis stunrt eene nota aan den bevelhebber. De bevelhebber keurt de nola goed en verzendt ze naar den commiesredacteur. Deze schrijft eene vraag; de bevelhebber parafeert ze, en de vraag wordt door ecnen copist overgeschreven. De nieuwe copie wordt onderteekend door den bevelhebber, en door een' anderen bureaulist verzonden aan 't adres van den Gouverneur der Provincie, nadat men de dagteekening des vertreks op den index heeft aangeteekend. Tweede tijdvak: — Aankomst van den brief in het Provinciaal Gouvernement te Brussel. Hij wordt op het register van ontvangst aangeteekend; de griffier verzendt hem naar hel secretariaat van de commissie der gevaiigcnhuizen, waar het stuk op nieuw wordt geregistreerd op een bjjzonderen index.- iVh eerst over de zaak gesproken Ie hebben (!) met dc commissie of met het lid door haar afgevaardigd, stelt de geheimschrijver eene vraag op, of doet ze opstellen, die door den Gouverneur-Voorzitter der commissie wordt geparafeerd. Het stuk wordt door den Griffier den Gouverneur aangeboden. die teekent, en het vervolgens registreert op den index der commissie, en eindelijk op den algemecnen index der expeditie. Een bediende sluit den brief en stuurt hem naar den Minister van Justitie.
P. S. — Daar er een weinig verwarring is in de attributen des Gouverneurs en die der bestuurscommissie voorde gevangenhuizen. hebben wij een half dozyn formaliteiten onvermeld moeten laten. Maar wie ook zou er uit zulk een doolhof geraken!
Derde tijdvak: — Aankomst der dépêche in het Ministerie van Justitie. Zij wordt losgemaakt en geopend door een bijzonderen bediende, vervolgens geregistreerd op den algcmeenen index der ontvangene stukken; overhandigd aan den algemeenen secretaris, die ze aan 't bestuur der gevangenhuizen overmaakt (in hetzelfde Ministerie), van waar xe gezonden wordt naar den chef de bureau voor de leverantien . die ze overmaakt aan den bediende om aan Ie teekenen in de afdeeling, die haar zendt naar den inspecteur voor advies, dier-ze terugzendt met zijn advies aan den bestuurder, die ze terugzendt naar den chef de bureau; die een brief doet opstellen tot verlof voor den aankoop van twaalf borstels, door een commies-redacteur, die zijn opstel geeft aan den chef de bureau. die het verbetert en parafeert. Het opstel wordt onderworpen aan het visa van deH bestuurder, die het terug zendt naar den algemeenen secretaris, die het aan den Minister geeft, die het parafeert.
Terugzending van het stuk, aldus gezien en goedgekeurd , naar den algcmeenen secretaris, naar den bestuurder, naar den ambtenaar belast met het bijhouden van den index. naar den chef de bureau der afdeeling, naar den commies.
De copij wordt gemaakt in het bureau der algemeene expeditie; men vergelykt de copijen, twee ambtenaren belasten zich daarmede, niet inbegrepen den chef de bureau daaronder, die op het stuk zijne visa zet. Registering bij het uitgeven: 10. op den index der afdeeling; 20. op den algemeenen index der vertreks.
expeditie. De brief des Ministers wordt gesloten door eenen lageren beambte of deurwaarder, en aan den Gouverneur de Provincie gezouten. P' $' ~WÜ laten nier ~cl stuk varen' dat nog *"kwyis van hand tot hand wordt overgeleverd. aleer het in het karton komt, hetwelk hem tot graf dient. Wy' houden ons nu maar bezig met den brief des Ministers en zijne talrijke verzendingen. Vierde tijdvak: — Aankomst van den Ministericlen brief in het Gouvernements-hótel te Brussel. Zelfde wandeling als in het 2e tijdvak (zie hooger). Alleenlijk stelt men ditmaal geene vraag op, ten einde toestemming teverkrijge.i om 12 borstels te koopen, maar men formuleert eene toestemming letterlijk naar 't schrift des Ministers, en deze toestemming wordt aldus naar den bestuurder der gevangenis gezonden. En nu, zoo men de naarstigheid overdenkt. welke al deze ambtenaren aan den dag leggen die. als zy er in geslaagd zyn een simpelen brief te copieren binnen de zes uren, welke zij dagelijks aan den staat besteden, zeggen als litus: „Mijn dag is niet verloren!" indien men bedenkt dat 74 ambtenaren, die te beginnen van den expeditionans die de brievenenveloppen sluit, tot den Minister die den bon onderteekent voor de twaalf borstels, zich met deze zaak hebben bezig gehouden. en indien men den tijd, besteed door iederen persoon aan deze twaalf borstels, op een halven dag schat, zal men een totaal verkrijgen van 37 dagen van ambtenaren.
Welnu, op vijf francs het gemiddeld tractement van al de personen schattende die veïin papier hebben beklad voor twaalf borstels, van af den Minister tot den deurwaarder, belast met de dcparlements zegels er op te drukken , vindt men dat de hvaalf borstels aan den staat twee honderd francs kosten. alleenlijk om de toelating te verkrijgen de borstels te koopeu!
Leve de bureaucratie! Armzalige Fransehe centralisatie
---