Onder Roomsch en onder Liberaal bewind We schreven het deze week reeds, dat de coalitiepolitiek voor de drie bondgen niet onfortuinlijk is geweest. Allerlei baantjes vielen hun ten deel, niet het de burgemeesterbaantjes. ik gevaar er aan het hebben van een Roomschen burgemeester verbonden is, moet men niet klein achten. Een burgemeester heeft groote macht. Denk alleen eens aan het feit, dat hij het hoofd der politie en als zoodanig aan den Raad geen verantwoording schuldig is. De Antirevolutionairen bekommeren zich daar niet om. Als men zegt van een plaats dat daar gelukkig nog geen Roomsche burster is, maar een Protestantsche, al is het dan liberaal, dan heeft men daarover allerlei opmerkingen, gelijk nog onlangt het antirevolutionaire dagblad „De Rotterdammer" in het nummer van 27 Januari 1.1. We weten dat van een liberaal burgemeester ten opzichte van de beginselen naar Gods Woord niets of bitter weinig te wachten is, maar is dat dan bij een Roomsche burgemeester wel het geval? Denk dan maar eens aan Schiedam, waar des Zondags groote optochten met muziek .1 gehouden, denk aan Medembllk, waar onlangs een Roomsche burgemeester zich verzette tegen het afschaffen van den is op Zondag en zich daarbij uitliet op een wijze, die groote ergernis verwekte onder het orthodoxe protestantsche volksdeel. Neen, wat dat betreft staan een en een Roomsch burgemeester gelijk. Wat onder een liberaal burgemeester echter ondeknbaar is, dat kan zich voordoen onder een Roomschen. We wijze.* slechts op Antwerpen, dat kortgeleden nog een Roomschen burgemeester had, n.l. de heer Cauwelaert. Naar aanleiding van de onlangs plaats gehad hebbende gemeen.', die voor de 1 schen niet onfortuinlijk waren, schreef de antirevolutionaire Rotterdammer omstreeks November 1932 het volgende: „De roomsche-katholieke „Standaard" heeefi dus gelijk gehad in zijn verwachting dat Antwerpen aan Van Cauwelaert trouw zou blijven. Het blad schreef hierbij, dat geen bestuur van Antwerpen zoo weinig vatbaar is gebleken voor kritiek als het huidige. In het bijzonder prees het roomsche blad de gelijkberechtiging, die voor de roomsche . n was verkregen onder Van Cauwelaert. . onzer lezers uit Antwerpen vestigt onze aandacht op dit laatste: :i Cauwelaerts kampioenschap voor de burgerlijke vrijheid" en schrijft daar bij. Ca: dit een krasse onwaarheid van het roomsche blad is. „Wat altijd onder den voorgaanden liberalen burgemeester t-cs-gestaan is, nu absoluut verboden: De veikoop van Bijbels en Prot. geschriften op de markten. Op de meest geniemanier' heeft Van Cauwelaert dit k gemaakt. Tot wetsbepalingen ■ upoleontisch tijdperk werden er bij gesleept. Eenige jaren terug had Ds. Parmentier een patates friteskraam doen ombouwen tot een Bijbelverkoopwagen, de gendarmen werden op hem afgestuurd. Verkocht hij vroeger voor gemiddeld Fr. 400 per week aan Bijbels, nu natuurlijk niets meer. Gods Woord zal evenwel zijn loop hebben. Wel staat deze zg. Vlaamsche burgervader den verkoop van allerlei schandelijke Fransche boeken en bladen toe, maar het Evangelie mag niet bekend gemaakt. Overal worden openbare betoogingen van politieke partijen toegestaan, maar de Autozending kon in den afgeloepen zomer geen vergunning krijgen voor samenkomsten ln Antwerpen onder dezen burgemeester". Dat het onder deze omstandigheden voor den Belgischen protestant niet gemakkelijk was bij de stemming zijn keuze te bepalen, is te begrijpen". Tot zoover de A.R. Rotterdammer, waarin een echt antirevolutionair aan het woord is. Immers, hij schrijft, dat het voor hem niet gemakkelijk viel om bij de stemming zijne keuze te bepalen. Ware het geval van het verbod tot Bij belverkoop hem met bekend geweest, dan zou do man wis en zeker op een Roomschen zijn stem hebben uitgebracht. Maar nu vond hij het niet gcsiakkelijk. Zoo zeer is de antirevolutionair aan Rome al verpand, dat ofschoon hij den liberalen burgemeester bovuü den Roomschen moet prijzen, hij nog moeite heeft om zijn stem niet op een l en candidaat uit te brengen. Wel-1 : ;j • op een Roomschen ge■:! Doch ter zake. Het bovenstaande leert ons weer wat van een Roomschen burgemeester te wachten staat. De verkoop van Gods Woord verbieden, maar die van vuile lectuur ongehinderd toelaten. Met zco'n macht meent men dan „godsdienst, gezin en gezag" te kunnen veilig stellen. Daartoe u dominé en pastoor gezamenlijk op, daarvoor beklimmen het antirevolutionaire Kamerlid mr. Beumer en pater Borros de Greeve eenzelfde podium, allemaal tegen het gevaar uit Rusland. We gaan hierop nu niet verder in, we wezen er deze week reeds op, wat Rome met 't Protestantisme hier te lande voor heeft. Het gebeurde in Antwerpen zij ons volk een baken in zee. Waar Rome regeert, daar is het met de burgerlijke vrijheid voor de Protestanten gedaan. Daar heerscht onderdrukking en consciëntiedwang, daar wordt Gods Woord gebonden. --- Buitenland DE TOESTAND IN DUITSCHLAND. Hitler doet afstand van zijn salaris als rijkskanselier. Van de zijde der Nationaal-Socialistische Pa»tij wordt medegedeeld, dat Rijkskanselier Adolf Hitler Zondagmiddag tegen het vallen van de duisternis per vliegtuig uir, Berlijn te München is aangekomen. Het bezoek draagt een gedeeltelijk particulier kaïakter, doch houdt ook verband met de voorbereiding van de Rijksdag verkiezing. De leiding der nationaal-socialistische beweging blijft te München gevestigd. Adolf Hitler, die ook persoonlijk grooten voorkeur voor München heeft, behoudt zijn eigenlijke woning te München. Als Rijkskanselier zal hij geen salaris toucheeren. Aangezien hij door zijn journalistieken arbeid in zijn levensonderhoud kan voorzien, doet hij afstand van zijn salaris als Rijkskanselier. --- De Beiersche volkspartij. De partijraad van de Beiersche Volks, München vergaderd. •d dier bijeenkomst werd een uitvoerige resolutie aangenomen, waarin o.a. verklaard wordt: „De nieuwe Rijksregeering Hitler, Hugenberg en Von Papen heeft de ontbinding van den onlangs gekozen Rijksdag gelast met de motivesring, dat in dezen Rijksdag de vorming van een tot werken in staat zijnde meerderheid onmogelijk is gebleken. Deze motiveering is onwaar. Juist is het, dat de totstandbrengers van deze regeeringsvorming een werkelijk nationale aaneensluiting op breeder nationalen grondslag in het geheel niet wilden. Men heeft het Centrum en de Beiersche Volkspartij opzettelijk uitgeschakeld, omdat men daarin, hoewel zij steeds voor den confessioneelen vrede en eenheid van alle Christelijke richtingen in Duitschland hebben gewerkt, slechts de „Katholieke politieke partijen" ziet, en omdat men de gelijkgerechtigdheid der Duitsche Katholieken en hun politieken invloed op het staatsieven niet wil. De bevolkingsgroepen, die goede Duitschers, trouwe Beieren en Christeiijk-geloovigen zijn en trouw achter de Beiersche Volkspartij staan, hebben het recht gehoord te worden en mede te werken wanneer het om het lot van Duitschland gaat". --- Beperkte persvrijheid. Het Reichsverband der Deutschen Presse, de Duitsche Journalisten organisatie, heeft Zondag in een vergadering te Berlijn de volgende resolutie aangenomen, die telegrafisch ter kennis van den Rijkspresident is gebracht: „Het Reichsverband der Deutschen Presse heeft de opheffing van de belangrijkste beperkingen der persvrijheid begroet als het begin van het herstel van die voorwaarden, die van levensbelang zijn voor het werk van een zich van haar verantwoordelijkheid bewuste en het staatsbelang dienende pers. Met groote bevreemding heeft derhalve het bestuur vernomen, dat gij, Mijnheer de Rijkspresident, een nieuwe verordening voorstelt, die de vroegere kneveling van de persvrijheid herstelt en klaarblijkelijk nog verscherpen wil. Het Reichsverband der Deutschen Presse, waarin journalisten uit alle deelen van Duitschland zonder onderscheid van politieke richting zijn vereenigd, verheft zijn waarschuwende stem tegen dergelijke pogingen, die de pers de vervulling van haar in het staatsbelang zijnde taak om mede te werken aan de vorming van de publieke opinie onmogelijk maken en, blijkens de ervaring van de laatste dagen, hun doel geheel missen". Afschriften van dit telegram zijn tevens verzonden aan den Rijkskanselier, den Rijksminister van Binnenlandsche Zaken en den Rijksminister van Justitie. --- Wederom incidenten. Zaterdagnacht is op den burgemeester van Stassfurt, Kasten, een revolveraanslag gepleegd. De burgemeester is aan de verwondingen, die hij daarbij opliep, overleden. Des middags was na een propagandaoptocht van nationard-socialisten en Stahlhetm-leden een vechtpartij ontstaan, waarbij een communist was gewond. De burgemeester, die toevallig in de nabijheid was, gelastte de arrestatie van een nat.-socialist. Toen hij „en naar huis begaf, kwam dicht bij zijn huis iemand hem tegemoet, dis zeide: „Wacht schurk, nu komt de afrekening" Dn een schot op hem loste. In den loop van Zondag is als verdacht van het p in den aanslag de gymnasiast Jou s gearresteerd. --- Te Breslau. Zondagmorgen hield het IJzeren Front in het Gewerkschaftshruis te Breslau een betooging, waar de oud-voorzitter van den dag Loebe het wcwrd voerde. Na afloop demonstreert ,e Reichsbaimer Schwaiz-Rot-Grid door de stad, waarbij het op verscheidene plaatsen tot [gen met nationaal-socialisten kwam. j werd de Reichsbanner-man Walter Steifeld, een student, pedeod, terwijl aan belde zijden 8 per WOnd werden. De politie arresteerde vijf personen. Dj afmarsch van de deelnemers aan de sbegrafen achtoffers van Maandagnacht is, volgens ï-ededeeiing van de Berfijnschs pol: rustjg geschied. Alleen in de ifc: ,e werden bij het passeeien S.A.-aideeling eenige scholen gelost, vermoedelijk echter uit een alarmpisi --- Dr. Kaas spreekt Dr. Kaas heeft in zijn redevoering voor da Rijkscommissie verklaard, dat het Centrum iedere regeei. .irijd voor vrijheid en re d.zal sl2Unen. In het binnnenland willen wij, aldus Dr. Kaas, een rechtsorde verzeke.cn, zooals zij is vastgesteld in de-principes der grondn welke in overeenstemming is me. de principes van waarachtige Christelijke conservatieve staatsleiding. Ds verhouding tusschen staat en bedrijfsleven moet geregeld worden, doch de Centrumpartj wil daairij geen planmatige productie, welke van boven naar beneden centraal ingrijp', .u het particuliere leven. Het Centrum . -vrije politieke berechts en „Ij staat ;nks. _tj is voor -en machtig Duitsch- Tenslotte heeft de vergadering een resolutie aangenomen, waarin wordt verklaard, dat duidelijk de gezindheid van zekere groepen blijkt, die het Centrum willen uitsluiten. --- NIEUWE BEPERKING VAN DE PERS- EN VERGADERVRIJHEID. De Rijkspresident heeft een verordening onderteekend, waarbij de indertijd door generaal Von Schleicher opgeheven verordening inzake de beperking van de persen vergaaervrijheid, voor het grootste gedeelte weer m werking treedt. De nieuwe verordening zai Maandag worden afgekondigd. Dit besluit is genomen omdat üe pers in de oogen van de re-eermg van haar hjerkregen vrijneid misbruik heeit gemaakt. --- DE PRUISISCHE LANDDAG. Het voorstel tot, ontbinding: met 214 tegen 196 stemmen verworpen. De Pruisische Landdag heeft het voorstel van de nationaal socialisten tot ontbinding van den Landdag en het uitschrijven van verkiezingen op 5 Maart, gelijk met de rijksdagverkiezingen, verworpen met 214 tegen 198 stemmen. Tegen stemden de communisten, de socialisten, het een ir urn en de staatspartij. Met de nationaal-socialisten stemden de Duitsch- nationalen, de Duitsche.volkspartij, de christelijk socialen en de Hannoveriauen voor, --- DE STRIJD TEGEN HET COMMUNISME Bij huiszoekingen te Dusseldorp zijn 80.000 a 100.000 communistische brochures is beslag genomen, waarvan de inhoud onder de bepalingen tegen hoogverraad valt. --- Boeken-censuur. Burgemeester Hofmann te Dessau heeft alle boeken van Trit—£i, Remarque's lm Westen nichts Neueo, Kaestners Volksbuch van Grossen Krieg, Max Hoelz' Vom weissen Kzeuz zur Roten Fahne en Turecks Ein Prolet erzaehlt uit de stedelijke bibliotheek laten verwijderen. Voorts heeft hij een opgaaf geëischt van alle boeken met communist—chen en pacifistischen inhoud met een lijst van nationalistische boeken, die daarvoor in de plaats kunnen worden aangeschaft. --- IERSCHE SPOORWEG MIJ. ZET HET BEDRIJF STOP. Gevolg van de staking. De lersche spoorwegstaking, aldus wordt ons uit Belfast gemeld, heeft gisteravond een sensationeele wending genomen, doordat het bestuur van de Great Nothern Railway besloot het bedrijf stop te zetten. Hedenmorgen zal overal bekend worden gemaakt, dat de dienstbetrekkingen van alle emyloyé's beëindigd zijn. De Mij. zegt tot haar spijt hiertoe te moeten overgaan, daar door de staking van het personeel en het stop liggen van het werk haar geen andere kans overbleef. --- GRAAF APPONYI ERNSTIG ZIEK. Graaf Apponyj is te Genève ernstig ziek geworden. Hij lijdt aan bronchitis, waarbij longontsteking is gekomen. Met het oog op zijn 87-jarigen leeftijd baart zijn toestand bezorgdheid. Zijn zoon is per vliegtuig naar Genève vertrokken. --- DE BULGAARSCHE AMNESTIE. De eerste groep immigranten die gebruik maken van de amnestie ls gisteren ten getale van 22 te Sofia aangekomen onder leiding van de gewezen ministers Atanasof en Stojanof. Zij werden door een vrij talrijk publiek begroet en verklaarden thans te zullen gaan werken voor de hereeniging der agrarische fracties. --- PROF. EYDOUX VEROORDEELD TE ROME. De buitengewone rechtbank te Rome heeft de zaak behandeld tegen den Franschen professor Eydoux, die eenige maanden geleden in Italië gevangen is genomen wegens spionnage. Prof Eydoux is wegens spionnage veroordeeld tot 5 jaar gevangenisstraf, mej. Bonnefont. zijn typiste tot 3 jaar en vier maanden. Tengevolge van de amnestie, die ter gelegenheid van den tienden verjaardag van het fascisme is afgekondigd, wordt van beide straffen drie jaar afgetrokken. Mej. Bcnnefcnd is onmiddellijk in vrijheid gesteld. --- TWEE ZUSTERS DOODGEREDEN. Te Antwerpen is gisteravond op de Italië lei een ernstig ongeluk gebeurd. Twee zusters Beenaert, van 19 en 23 jaar oud, die uit de kerk kwamen en de straat overstaken, werden door een auto overreden. Beide meisjes werden gedood. De bestuurder van de auto vluchtte. --- ROOSEVELT'S MINISTERIE De New York-American meldt, dat president Rocsevelt voor zijn vertrek naar Jacksonyüle besloten heeft het volgende ministerie üsfinitief te benoemen: Bultenl. Zaken: de democratische senator Huil uit Dennisy; Binnenl. Zaken: de dem. senator Cutting uit Nieuw Mexico; senator Glass uit Virgiriia; Handel: de bankier Strauss uit New Vork; Arbeid: Miss Francis Perkins uit New Vork; Post-Master General: James A. Sarley; Attorney General de democratische senator Walsh uit Montans. --- ERNSTIGE ONTPLOFFING IN PROVIDENCE. in Providence (Rhode Island) is de koelinstallatie der united States Rubber Co. door een ernstige ontploffing vernield. Vier personen iijn gedood en een groot aantal arbeiders is gewond. De ontploffing was zoo hevig, dat de ruiten in de geiieele omgeving zijn vernield. Later ontstond nog brand, doch deze kon spoedig worden gebluscht. --- DE STAAT VAN BELEG IN ROEMENIE. Het koninklijk besluit tdt afkoiit van den staat van beleg zou vandaag in het staatsblad verschijnen. De staat van beleg is afgekondigd voor de provincies Boekarest, Pioesti, Galatz, Ternesvar en Cernauti tCzernowitz) en voor het industriegebied in het Prahovadal. Er wordt geen censuur op de pers ingesteld. --- Binnenland DE VRACHTVERDEELING IN DE BINNENVAART. De Kamer van Koophandel voor Zaanland te Zaandam heeft tot de Tweede Kamer een adres gericht, houdende het verzoek, het wetsontwerp tot tijdelijke maatregelen ter bevordering van een evenredige vrachtverdeeling in de binnenscheepvaart niet aan te nemen. Naar het oordeel van de Kamer bevat het ontwerp verschillende bepalingen, waarvan de strekking voor handel en industrie schadelijk moet worden geacht. Zij sluit zich tevens aan bij de verschillende bezwaren, die tegen het ontwerp van wet naar voren zijn gebracht in de vergadering van het comité van actie, Vrijdag in den Haag gehouden. De Kamer is overtuigd, dat bij aanneming van dé wet in de practijk zal blijken, dat een bevoordeeling zal plaats hebben van buitenlandsche havens en buitenlandsche industrie. --- DE TWENTSCHE TEXTUSLINDUSTIE. Loonsverlaging bij de Spinnerij Twenthe te Almelo. Gistermorgen is bij de Spinnerij Twenthe te Almelo een loonsverlaging van 12 % pet. aangekondigd. De arbeidersorganisaties hebben onmlddeiltjs een conferentie aangevraagd met het bestuur van de Twentseh—Geldersche Fabrikanten V«ï-eeniging en de directie san de f abrie_■ --- Voornaamste nieuws in dit nummer BINNENLAND. Muiterij op de „Zeven Provinciën" in, Ind ie; het schip in de macht van In*. landsche bemanning; officieren ©pge* sloten. Eskader opgestoomd alsmede vlieg* booten. Laffe overval te Geffenj oude vrouw; zwaar gewond. De Amsterdamsche notaris op vrije voe« ten. Ds. J. Reesink te Noordeloos overleden,) --- BUITENLAND. .Hitler doet afstand van salaris als rijkskanselier. Geen ontbinding van den Pruisischen Landdag. Veroordeeling van een Fransen profes-» sor te Rome wegens spionnage. --- Weerbericht Verwachting: Afnemende, later weer. toenemende, soms krachtige Westelijke tot!' Zuidelijke wind. Zwaar bewolkt tot be- ; trokken. Waarschijnlijk regen; weinig verandering in temperatuur. --- DE PINDA-CHINEEZEN IN ONS LAND. Overdreven middadigheid verkeerd geacht* Terugkeer naar hun land het beste. Aan de aangeslotenen van het Centraal Archief en Inlichtingenbureau inzake Maatschappelijk Hulpbestoon voor Nederland heeft deze instelling een rapport ge-! zonden. Van verschillende zijden was gevraagd welk standpunt de aangeslotenen zouden moeten innemen met betrekking tot de z.g. „Pinda-Chineezen". Naar aanleiding hiervan is in samenwerking met de Vereeniging van Secretarissen van Armenraden een onderzoek Ingesteld. Geleidelijk hebben de Chineezen zich verspreid over het geheele land. Voornamelijk door deze verspreiding ontstaan thans allerlei moeilijkheden en gevaren. Zoolang deze Chineezen te Amsterdam en Rotterdam bleven, was er van een probleem geen sprake. In deze steden hadden zij hun relaties en hun eigen millieu en waren zij min of meer thuis. In de verschillende provincieplaatsen, waar zij thans heen trekken, zijn zij echter volkomen ontworteld. Het gevaar bestaat, dat zij in deze provincieplaatsen echte paupers worden, waarmede men op den duur zal blijven zitten. De pindaverkoop heeft een onverwacht succes gehad. Het staat wel vast, dat deze handel zeer behoorlijke inkomsten heeft opgeleverd.' verre uitgaande boven datgene waaraan de' Chineezen ook in gewone tijden gewend j waren. Ais onmiddellijk gevolg hiervan' werden reeds klachten vernomen van de I „shipping-masters", dat zij ook ais er werk is, moeilijk werkkrachten kunnen vinden, terwijl anderzijds uit andere landen thans reeds Chineezen naar Nederland komen, om mede de profiteeren van da buitengewone milddadigheid der Hollanders te hunnen opzichte. De oprichting van Comités heeft in dit alles geen goed gedaan. De oprichting van ; dergelijke Comités kan tengevolge hebben, dat de Chineezen trekken naar de plaats, j waar een Comité werkzaam is, terwijl dit' Comité zelf na de eerste vleug van enthou- I siasme, met de handen in het haar zit. i Alvorens tot de conclusie te komen, wordt nog een enkel woord gewijd aan het verkoopartikel zelf. In de dagbladen hebben berichten geetaan, dat de bereiding van de pindakoekjes uit hygiënisch oogpunt volstrekt geen aanleiding gaf tot klachten. De juistheid dezer mededeelingen wordt in dit rapport in twijfel getrokken. Uit eigen aanschouwing is gebleken, dat de plaatsen, waar de koekjes worden gemaakt, allerminst aan redelijke eisenen voldoen. Woon- en slaapvertrek, waar orde en zindelijkheid ver te zoeken zijn, dient dikwijls tegelijk als werkplaats, waar de waren worden samengesteld. Het komt de rapporteurs voor, dat et wel degelijk ernstige hygiënische bezwaren aanwezig zijn. In de eerste plaats wordt voorts vastgesteld dat er geen reden is — bc rial va wellicht in hygiënisch opzicht — waarom men de aangeboden pindakoekjes niet zou koopen. Er is echter geen reden om daarbij! liefdadiger te —Jn dan men pleegt te z\4u voor de Hollandsche kooplieden. De overdreven mlddadigheid, waarvan sterke staaltjes bekend werden, acht het rapport zeer verkeerd en schept èn voor' de Chineezen, èn voor de Hollandsche bevolking en speciaal voor de gemeentebesturen, op den duur allerlei ernstige gevaren, Iri het bijzonder moet er aorgvuldig voob gewaakt worden, dat de Chineezen aie> blijven in de gemeente waar zij met hun handel heentrekken. Zij behooien thuis in \ Rotterfiaja, Sn Amsterdam, ca ia fagt a4g«« 1 meen gesproken is het ten eenen male verkeerd er toe mede te werken, dat zij uit deze Rotterdamsche en Amsterdamsche u's worden gehaald. r het oordeel van het genoemde ; raal Archief en Inlichtingenbureau iet beste zijn, wanneer de Chineezen voor zoover zij hier op den duur niet noodig zijn, werden teruggebracht naar hun land. Aanbiedingen in die richting door scheepvaartmaatschappijen ondervonden geen medewerking van de betrok■Jhineezen. Hoe dit zij, het bevorderen lezen terugkeer behoort uit den aard d- r zaak tot de competentie van de Regeering, in samenwerking met de Chineesche autoriteiten hier te lande. Het ligt buiten de macht der gemeentebesturen en der armenraden in dit opzicht practischen arbeid te verrichten. Deze terugzending zal echter zeer worden belemmerd, wanneer het Nederlandsche publiek blijft voortgaan op overdreven wijze liefdadigheid te beoefenen ten opzichte van deze menschen, die deze niet gewend zijn en met wenschen. In het algemeen luidt de conclusie, dat de aangeslotenen goed zullen doen groote reserve in acht te nemen. Wat het publiek betreft, dit zal verstanandelen door in het belang van de C' 'meezen zelf, zich te beperken tot het kcopen nu en dan van de aangebeden artikelen, zooals het op volkomen dezelfde wijze zou doen ten aanzien van Hollandsche venters. ---