Ken oordeel.... 'T) E missie Grif f in, die beslas-t is met het instellen van een onderzoek naar de economische en, misschien ook wel. zonder dat hieraan ruchtbaarheid weid gegeven, politieke, omstandigheden in vijf landen van Zuid-Oost-Azië. heeft haar taak beëindigd. Heden is zij naar Amerika teruggekeerd, waar zij dan het State Department zal inlichten over haar bevindingen. Nu heeft de leitier der missie, de heer Griffin, op een persconferentie alhier reeds zo het een en ander gezegd van cte indrukken, die hij op zijn reis gekregen heeft. Daaruit blijkt, dat hij een groot optimist is. om geen andei woord ;>uiken. Hij wijst eigenlijk alles af wat men doorgaans hooit beweren over het eommunistisöh gevaar in dit deel van de wereld. In Birma en S:am, waarnaar hij voornamelijk verwees, heeft het communisme nooit veel vat gehad op de bevolking,, zeide hij. en de toestand daar gaat zienderogen vooruit. Zijn conclusie is dan ook, dat het communisme in Zuidoost Azië op het punt staat verslagen te worden. MEN grijpt even naar zijn hoofd, wanneer men van deze uitspraken kennis neemt, Uitspraken, die zó volkomen in strijd zijn met wat degeen. die in de landen woont, die het object waren van den onderzoo kin-gatocht van de missie Griffin, en die als het ware dagelijks met de tastbare werkelijkheid van het politieke gebaitren in aanraking kamt. in zijn onmiddellijke omgeving waarneemt. Hoe is het mogelijk, dat men de situatie in Birma, dat in een volkomen chaos is weggezonken, en waar verschillende soorten van communisme en crypto-communisme elkaar op leven en dood Bestrijden om aan de macht te komen, beoordeelt zoal-s Griffin het doet? En wat Si-am betreft, zeker is het waar, da-t de Siamezen nog overwegend 'trouw zijn aan het Boeddhisme en tot de welvarendste volken van Azië behoren, -hetgeen de oppervlakkige 'beschouwer van het iand van den Witten Olifant gemakkelijk tolt gevolgtrekkingen verleidt als- die welke Griffin zijn auditorium gister voorlegde. Het is echter nog niet zo heel lang geleden, begin April menen wij. dat in de „Times" een lang en uiterst belangwekkend artikel verscheen van de hand van den correspondent van dit blad in Bangkok. Ook hij "betoogde, dat de doorsnee Siamees zeker niet geestdriftig gestemd is voor de Heilsleer van Moskou, dat deze een (rustig mens is. MAAR hij .stelde daarnaast, •'-dat de werkelijke macht in het land in handen is van ide niet minder dan -vier millioen Chinezen op een totale bevolking van veertien miliioen (zielen. En dat 'deze Chinezen, Idie vrijwel alle sleutelposities an h-et economisoii leven bezetten, en daardoor groten invloed tieóben op de politieke pntWiA. .kelingen, en bloc achter het iregime van Mao Tse Tung iStaan. Dit moge enigszins paradoxaal klinken, omdat er on. der hen zijn, die men zonder enige aarzeling tot de machtigste grootkapitalisten van Siam mag rekenen, maaide Chinese gemeenschap in S>am met da fijne politieke die iedere Chinees heeft, is overtuigd dat Chiang Kai voorgoed heeft afgedaan en dat het het nieuwe comtmur.'i'stisohe China zal zijn, dat straks in Zuidoost Azië de leiding zal geven. Dit betekent, dat haar belang het meebrengt, dat zij nu alvast kleur bekent, hetgeen zij dan ook reeds gedaan heefl. De Chinezen in Siam. evenals Uouwens ook in Malakka, staan gereed om id»:i! weg voor het Rode Oh na als dienaar van Stalin in Zuidelijke en Westelijke richting te 'banen. Maar volgens Griffin bestaat er eigenlijk helemaal ge2n communistische dreiging langs de oevers van de Menam MEN vraagt zich, bij het registreren van dergelijke als ..gezaghebbend" geëtiketteerde adviseurs van het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken- beangstigd af hoe de politieke gedragslijn zal zijn, die het State Departmerat zal volgen, wanneer zij werkelijk dergelijke verklaringen ernstig neemt en als richtsnoer aanvaardt voor de houding, die het heeft aan te nemen ten opzichte van hetgeen zich in deze gebieden in werkelijkheid afspeelt. De van een ontstellende naïviteit getuigende visie van Griffin op de verhoudingen in Zuidoost-Azië zijn er zeker niet naar om Amerika te behoeden voor nieuwe fouten in zijn wankel "Oosters politiek beleid. --- Opvolger van Kawilarang Kolonel M. Simbolon is bc. noemd tot militair en territoriaal commandant voor Noord.Sumatra en tevens tot militair gouverneur als opvol, ger van kolone* Kawilarang, die de operaties op Zuid Cele. bes leidt. --- Geen bibit? Deze „oudgedienden", hebben gedaan wat zij moesten doen, hebben bovendien de overheid herhaalde malen geattendeerd op het gebrek aan ..bibit" en zijn tenslotte afgeknapt, de een hier, de ander in Nederland. En zo is de toestand ontstaan, waarop wij de aandacht willen vestigen: Er zijn geen deskundige jonge krachten die het werk van de oucleren"*kunnen overnemen. De jonge ingenieurs, die door Bandung worden afgeleverd, het zijn er maar weinig, voelen er blijkbaar niets voor in 'sLands dienst të treden: de overheid heeft er dit jaar slechts vijf kunnen „vangen" door middel van beurzen etc. En de jonge ingenieurs in het buitenland? Zij voelen er niets voor om onder de huidige omstandigheden op de voorwaarden die de R.I.S. stelt, naar hier te komen. Noch de Nederlanders, noch de Amerikanen, noch de Philippino's. Zij stellen hun eigen voorwaarden en deze lijken, met onze maatstaf gemeten, zo exorbitant hoog, dat men er om zou kunnen lachen, ware het niet, dat hierdoor een vacuüm ontstaat, dat zich op den duur zal wreken. --- Ontstellend tekort aan technische krachten Over enkele jaren blijken funeste gevolgen Er is voor en na de souv-e--reiniteitsovërdracht met enthousiasme gesproken over de opbouw van Indonesië, die, zo men vele uitlatingen zou geloven, als het ware voor de deur stond. Dit enthousiasme is reeds aanmerkelijk getemperd door het intreden van de eerste kinderziekten, die een jonge staat nu eenmaal door moet maken om te komen tot een gestabiliseerde toestand, waarin met de opbouw kan worden begonnen. Deze toestand is nog bij lange na niet bereikt, zodat het op zijn minst genomen preamatuur zou zijn nu een oordeel uit te spreken over het al of niet slagen, van deze opbouw. Er zijn evenwel ook factoren die de opbouw belemmeren, welke niet in verband staan met deze kinderziekten. Zij bestonden gedeeltelijk reeds voor de souvereiniteitsoverdracht of zijn een onafwendbaar gevolg van h-et destijds gevolgde beleid. Een daarvan is het tekort aan technisch deskundig personeel bij verschillende vitale bedrijven. Het is bekend en meermalen in het openbaar besproken, dat in de jaren na de Japanse capitulatie een te grote wissel is getrokken op de arbeidskracht van de hier aanwezige deskundige overheidsambtenaien die tot taak hadden het ten dele verwoeste en ten dele gedesorganiseerde overheidsapparaat weer op te bouwen. Er is een grote toevloed geweest van ambtenaren uit Nederland op kort verband, doch. zonder tekort te doen aan hun vermogen en prestaties, moet gezegd worden, dat het leeuwenaandeel van het werk steeds op de schouders van de oudgedienden neerkwam, die, op zijn minst genomen, aan de jongeren leiding hebben moeten geven. --- Te laat De funeste gevolgen van het gebrek aan voldoende deskundie krachten zullen zich niet plotseling openbaren. Waarschijnlijk zal over enkele jaren pas blijken, dat de leidinggevende posten open blijven staan. Dan zal men moeten teiuggrijpen op het lagere personeel of men zal ertoe moeten overgaan toch de dure werkkrachten uit het buitenland te importeren. Maar dan is het reeds te laat. Het zijn sombere voorspellingen die deze. in de strijd vergrijsde ingenieuis ons doen. Zij voorzien, dat de resultaten van hun weik teloor zullen gaan, juist nu de Marshallhulp die materialen in het land brengt, zonder welke, zij het hebben moeten stellen. Het is te hopen, dat de regering van de VSI, die zich, naar men ons verzekei de. het dreigende gevaar terdege bewust is. de middelen vindt om dit gevaar af te wenden. --- Gewapende benden opereren in Oost-Indonesie Instelling militair bestuur niet onmogelijk "VRIJDAGOCHTEND is het " NIT-kabinet bijeengekomen ter bespreking van de algemene situatie in de negara in verband met »le komst van de APRIS-troepen. Het kabinet besloot alle ariestanten, betrokken bij de affaires van Masamba, Kakas, Rembigen en Tondano in vrijheid te stellen. Onder deze arrestanten bevindt zich mevrouw Salawati Daud. Voorts besprak het kabinet de activiteit van gewapende benden niet behorende tot de APRIS in verschillende plaatsen van Zuid-Celebes. De gevangenis Plewali is bezet door gewapende benden, aldus Aneta*s speciale correspondent in Makassi-r. De politiepost Bandjar is door gewapende benden aangevallen. Ook de politiepost Sindjai is door een sterke groep, niet tot de APRIS behorende, aangevallen. De spijkerfabriek Tello werd Donderdagavond bezocht door vijftien gemaskerde lieden, die alle wapens meenamen die ter bescherming van de fabriek aanwezig waren. Het kabinet van Oost-Indonesië heeft de waarnemend commandant voor Oost-Indonesië majoor Pieters, verzocht tezamen met de politie negara het optreden der gewapende benden te onderdrukken. Kolonel Kawilarang wordt ter bespoediging van de zuiveringsactie op Zuid- Celebes zo spoedig mogelijk verwacht. Majoor Pieters verklaarde aan Aneta, dat de „APRIS niet terugdeinst voor de gewapende benden in geheel Oost-Indonesië". --- Makassar Ik denk dat men op deze Vierhoeksconferentie zeker tot resultaten zal komen, gezien ook de laatste uitspraak van de regering van Oost Indonesië bij monde van president Sukawati over de toekomstige structuur van Indonesië. Ik hoop nogmaals dat deze Makassar.affaire, die gelukkig zonder bloedvergieten is verlopen, en zoals uit de berichten blijkt tot een bevredigende oplossing is gekomen, geen invloed zal hebben op -de gang van zaken op de a.s. conferentie en dat. in de komende dagen, door wijs beleid van de centrale regering van de RIS, een goede samenwerking tussen de regering van de NIT en de federale troepen in Makassar onnodige verscherping van de bestaande verhouding zal voorkomen. Wanneer iedereen er aan werkt om de sentimenten niet aan te wakkeren dan ben ik er van overtuigd dat deze Vierhoeksconferentie een succes zal worden, hetgeen van groot belang is voor de verdere rust en politieke ontwikkeling van Indonesië. Deze conferentie moet, behalve de oplossing geven voor de staatkundige structuur van Indonesië. ook de bestaande controversen uit de v/eg ruimen", aldus de minister van Binnenlandse Zaken, Anak Agung tegenover Aneta. De fractie PNI heeft in een besloten vergadering van het werkcomité van het KNIP een interpellatie aangevraagd teneinde er bij de regering van de R.I. op aan te kunnen dringen zo spoedig mogelijk volledige gegevens te verstrekken ten aanzien van het doel van de Vierhoeks-conferentie. * De Président van de R.I.S. heeft van het derde congres van de „Peladjar Islam Indonesia" te Bandung een resolutie ontvangen, waarin wordt aangedrongen op de vorming van een eenheidsstaat ~Republik Indonesia". --- Plof f\J A die oefening van vorige (weet U nog wel, die waarbij U met een glas op het voorhoofd twee of drie maal een stoel op en af moest klimmen) gaan we vandaag weer verder met een soortgelijke oefening. We gaan languit op een stoel liggen, met het dikste deel van onze rug op de zitting; benen, romp en hoofd in een rechte lijn. We pakken weer een glas (er zullen er toch nog wel een paar heel gebleven zijn?) en plaatsen dit gevuld met water, op ons voorhoofd. Dat kunnen we nu wel zo langzamerhand allemaal, maar toch is het verstandig nog een stuk of wat reserve-glazen gereed te zetten. En dan natuurlijk niet de sapoe vergeten om de splinters weg te vegen als het glas toch aan diggelen mocht gaan. We brengen nu het rechterbeen gestrekt omhoog en buigen het zo ver door tot onze grote teen in het glas water op ons voorhoofd komt. Bent U bang van koud water, dan kunt U ook een glas hete thee nemen, maar dan een bierviltje onder het glas leggen, anders brandt U Uw voorhoofd en al is dat niet zo erg, als wanneer U Uw billen brandt — want dan moet U immers op de blaren zitten — het is toch altijd nog: Wie zijn voorhoofd schendt, schendt zijn aangezicht. Deze oefening drie keer herhalen, beurtelings met het i echter- en het linkerbeen. U ziet: een half dozijn glazen mag U wel klaar zetten. Uw dij- en kuitspieren knappen van deze lenig-met- Plof oefening uitstekend op; Uw glasservies natuurlijk niet, maar dat is minder voor wie zijn gezonde geest in een gezond lichaam wil laten wonen. Volgende week een ander leuk oefeningetje voor de hele* familie. Ad. Plof Voor copie conform: G. B. G. TOEDJOEH. --- Griffin over Indonesië Constructieve elementen vormen grote kracht Nationalisme kan winnen van communisme TVOG heden zullen de tele-'*>" J-' grafische aanbevelingen .betreffende hulpverlening aan Indonesië naar het State Department wouden verzonden," aldus deelde de heer D. Griffin mede op een persconferentie te Djakarta. volk een betere voorziening zal kunnen worden gegeven, vooral op het platteland. De medische verzorging heeft tengevolge van de oorlogsjaren een grote achterstand gekregen. Op de vraag of hierbij ook hulp in de vorm van medisch personeel wordt overwogen, antwoordde de leider van de missie, dat dit voor Indonesië zeer beperkt zal zijn, aangezien hier te lande een aantal zeer ervaren Nederlandse experts gebruikt kunnen worden. „Het ligt niet in onze bedoeling deze te vervangen". De steun die voor onderwijs en opvoeding zal worden verleend, zal er in de eerste plaats op gericht zijn, dat verschillende beroepen kunnen worden overgenomen door burgers van dit land. Er bestaat een zeer uitgebreid plan, dat voorziet in het studeren van jeugdige bewoners dezer landen in de Verenigde Staten, voor opleiding In Speciale beroepen en verdere scholing. De missie-Griffin, die heden, ochtend per KLM vertrok, beëindigde met haar bezoek aan Indonesië haar reis door Zuid- Oost-Azië. Deze reis 'betrof vijf landen en had ten doel feitelijke gegevens te verzamelen over de ergste noden in deze landen. Wat Indonesië betreft noemde de heer Griffin in het bijzonder drie punten die speciale aandacht au'llen hebben bij het verlenen van hulp, en wel: de landbouw, de volksgezondheid en het onderwijs en de opvoeding. Op het gebied van de landbouw zal. aangezien deze de voornaamste bron van In-kom! sten van de bevolking is, tech■nis-che hulp worden ver] e ent. Ten aanzien van de volksgezondheid zei de heer Griffin, dat gehoopt wordt, dat het --- Optimistischer De algemene indrukken over Zuid Oost Azië weergevend verklaarde de heer Griffin optimistischer te zijn over de situatie dan de meeste persberichten. Naar Griffin's persoonlijke mening zullen deze gebieden in de eerstkomende jaren een opmerkelijke vooruitgang gaan vertonen. De constructieve elementen in deze landen vormen een grote kracht en vooral Indonesië bevindt zich in de gunstige positie, dat het niet die diepe kloven vertoont in de verscheidene bevo"kingsdelcn, ilie andere, door hem bezochte landen momenteel nog teisteren. Samenvattend verklaarde de heer Griffin aan te nemen, dat het actieve nationalisme van Zuid Oost Azië in staat is gebleken het communistische „masterplan", dat in Feoruari 1948 te Calcutta voor deze landen werd opgesteld, onmogelijk te maken. „Het communisme in Zuid Oost Azië staat op het punt verslagen te worden". Gevraagd naar zijn indrukken, opgedaan tijdens zijn verblijf van een week in Indonesië, zeide de heer Griffin weinig in de gelegenheid te zijn geweest zich buiten de hoofdstad te begeven. De wijze waarop de Indonesische regering de bestuursvoering met al haar problemen van de Nederlanders heeft overgenomen, heeft echter zijn grote bewondering weggedragen. „I think they've done spectacularly well". aldus de heer Griffin , die zeide de mening te zijn toegedaan dat Indonesië in de gelegenheid verkeert om in de democratie, zoals het westen deze verstaat, het leiderschap in het gebied van Zuid Oost Azië op zich- te nemen. --- Hood Australische ambassadeur John Douglas Hood is bc. noemd tot eerste Australische ambassadeur in Indonesië, al. dus deelde de Australische'minister van Buitenlandse Zaken, Percy Spender Vrijdag mede. ' Hood is sedert 1947 belast met de leiding van de Australische missie bij de Verenigde Naties in New Vork. Daarvoor was hij Australisch vertegen, woordiger in Den Haag. --- English Newsbrief LONDON — Moscow allc!lei Friday that Us fighters cauP. defences" before a machtig gun duel over Russiccn 'c'-'* tory a fortnight ago. Reinforcr 'ing its first protest of ten day» ago, Russia called Vi''J answered the B-29 fire. T" step „any air force ivould nav taken if a foreign armcd p'fll' made an incursion on its • ritory". The Soviet. replV' handed to the U.S. Ambasm dor, Alan Kirk. reiterated th<» „verified data' establtx'1' that the B-29 opened fire * the Soviet fighters and "" turned and flew off. After re jecting the American claim I „ eompensation as ~grountllr"s■ ' the Soviet. note said that "' govrrnmcnt of the U.S .»•ƒ*• 'did not know whether ''* American plane had eraf! , 1 hut if this was truc, as **j American note asserted. "' the responsïbility lay with M? American govcrnment ' .... „sent out a plane to P,,OLe graph Soviet defences i>' Baltic". DJAKARTA — The MiM<£* Governor of Djakarta Raya '■ sanctioned the holding of "l" meetings to commemor „Labour Day" on May ï«* Gambir Square and in I" dj'ong Priok. Processions « not allowed that day in order prevent possible disorder. DJAKARTA — The Gover»' 'ment of the R.U.S.I. has «(g cided to give more freedom trade by not binding to < ing prices eertain classes artieles the prices of which to nou- have been calcul». according to a prescrio seheme. Traders will noio permittcd to sell these !/("> at prices whi'eh will be gore cd by the law of supply " iemand. The goods coverea » this nevo mensure are: SM»'. Condensed Milk, Comed *eJ, Jenever, Te.rtiles (except " sheeting, baby's napkin »»*--riul. white & coloured drdls Europe & U.S.A.. dungarees mosquito netting), S'""'"r(j Cuele Spare Parts, Stai' ' Glass, Omamental G^r Frostcd Glass and Paper l* cept nevjsprint & print). The stock position . Indoncsia for various i'»'/' goods is sufficiently favo able for the Govcrnment to able to launch the abov mentioued measnre. . GRAZ — Violent i»e'',c"'* in the course. of which ""'" rous persons were injured, t . place in Gras last night dun * a meeting of the „Union ' Independents". Organised * communists who had summ cd numerous supporters neightbonring towns, the tf monstrations evolved il"?** fight ivhen the Indepentte Union deputy vice chancei Hartlieb tried to rnake speech. Onc ihousand perso took part in the battle. CANBERRA — John DO»J£ las Hood is appointed Ausl ( lia's first ambasador to United States of Indonesut,' Extemal Af fairs Minister r cy Spender announced Frw Hood is since 191,1 minister charge of Australia's at the United Nations mi £' ~ York'. He was earlier Anstr ian representative in Ilague. MANILA — Ambassade* Manuel Gallego. PhilipP'n.d Ministér to Indonesia, s f that the Indonesian Presuie Soekarno plans to make state visit to the but the date is still uncerta* Gallego scoffed at rwmov that he may not return Djakarta, saying that n-e . definitely returning to lus P~ after one or two weeks. *» lego said he found the eco # mie development in Indo, lUi ahead of the Philippines ».{ ventured the opinion that might be a good idea to some agricultnrdl experts Indonesia torender servi in the Philippines. ■ WASHINGTON - Ungton Koo, Chinesedor, reviewed the positio» the Nationalist regime on » mom in a conference Frr f ivith mr. Dean Rusk, United States SecretariJ State. LONDON — C7rina and * Soviet Union have trade agreement by «-'' .0i Russia will supply indus' . equipment in ettchanpe raw materials. the s°L Neios Agency Tass said day. WASHINGTON — The draf ing of o joint Western P°% as règards the Japanese P«" treaty, resistance to Comir nism in South East Asia, ■ g question of Germany and " attitude towards the cold will be among the mam loï rf of the conversations to be t in Paris and London »' ,$. month by the Foreign M ters of the United SK-". France and Britain on °gj liand and representatives t the twelve Atlantic * countries on the other. HONG KONG — All 60K Communists on Hainan -s'%-surrendeted on the fifth of fie biggest red %rivas attempt, Nationalist rep'>fi quoting defences on Hoihow said Friday- *g ports said that the i»vafLir guit fightjng and gave up *' 0f arms when they ran out food and ammunition. HONG KONG — A report from Communist-■" Canton said Friday tliat,or"> American vessel ~Volaa commanded by the f°r Naval Lieutenant Rosé, had been veleased by' ~s Reds after more than a m°'\oe'0e' detention. The fifty ton * tf rican schooner, carryind passengers and crew, v"xS.ofiti' ven off her course by a s ftf. fró-i . Manila in early whue en route to Hong * --- Jovct IS 'Bode Molenvllet Timur 8, Djakarta, Telet. Gambir 3270 (6 lijnen). Bijkantoor: Jlenteng 50. Tel. 1807 Gambir. Bandung: Grote Postweg Oost 268. Telefoon Zuid 579. Boe o r: Handelsstraat 192. Telefoon. 74. Siikalmmi: Drukkerij Expres Patjet— Sindanglaja: Winkel Patjet: Abonnementsprijs ƒ 5.— per maand, in combinatie met Wereldnieuws ƒ 9.50 per maand. Voor buiten Djakarta resp. / 5.50 en ƒ 10 50 per maand. Losse nummers Java-Bod e 25 et. per ex. Advertenties ƒ 0.60 per m.m.-regel. 's Vrü'rtags en 's Zaterdags geen toeslag. Tarieven voor contracten op aanvraag. Familieberichte!-, f 10.— minimum (20 m.m.-regrts) ledere 5 m m. regel 1 2.5Ü meer De Java-Bede la lid van de Ve; ••nijsde Dagblad Pers ln Indonesië --- Bij de herdenking run Raden Adjeng Kartini op Pegangsaan Timur 56 te Djakarta heeft mevrouw Soekarno een krans gelegd bij de gedenknaald. (Foto lpphos) --- Mening van Anak Agung IK -ben optimistisch over , de resultaten van de a.s. Vieihoeksconferentie, die gehouden zal «orden tussen de regeringen van de R.1., de NIT en Sumatera Timur onder supervisie van de KIS"., aldus de minister van Binnenlandse Zaken Ide Anak Agung Gde Agung dezer dagen. ~Deze conferentie is m.i. de enige weg om tot een integrale oplossing van het vraagstuk van de politiek-staatkundige structuur van Indonesië te komen" aldus de minister verder. ~Het is immers, nu in de afgelopen dagen samenvoeging van deelgebieden met de R.I. heeft plaatsgehad, uit bestuursoogpunt zeer moeilijk om te komen tot een effectieve bestuursvoering, wanneer niet door ovenleg tussen de thans nog bestaande deelgebieden en de regering van de RIS een oplossing woidt gevonden. Op de a.s. conferentie is het m.i. het beste, dat de deelgebieden zich beperken tot principiële uitspraken betreffende deze vraagstuken en dat dan verder door een in te- stellen werkcommissie uit de verschillende deelgebieden en de legering van de RIS deze principiële uitspraken worden uitgewerkt tot definitieve voorstellen aan de regering van de RIS tot wijziging van de giondwet overeenkomstig deze uitspraken en volgens de procedure die in de voorlopige grondwet zelf is aangegeven d.w.z. met een tweederde meerderheid in het parlement. --- Apris gereed Hij zei verder, dat de APRIS in gevechtsformatie naar Oost-Indonesië is gekomen en wie tegen de APRIS wil vechten, zal de APRIS tegenover zich vinden. Inmiddels is met de politie negara overeenstemming bereikt om gezamenlijk te opereren tegen de gewapende benden. Vrijdagochtend heeft majoor Pieters telefonisch kolonel Kawilarang van de toestand op de hoogte gebracht. In verband met de huidige toestand achtte majoor Pieters het instellen van een militair bestuur niet onmogelijk. --- Ten laatste male! r\E bibliotheek ra», het *SAmerikaanse inlichtingenbureau in Praag heeft opdracht gekregen vandaag haar deuren te sluiten. De bibliotheek werd Donderdag door 5000 Tsjechen bestormd. De bibliotheek gaf aan de weet grage Tsjechen meer dan 10,000 periodieken, pamfletten en 300 platen uit. --- Granaat ontploft: dode en gewonden rr-ENGEVOLGE van het ont-1 ploffen van een klein kaliber mortiei granaat zijn 16 April ten huize van de familie Cv. P- te Sint-WUlibrord (N. Br.l zeven personen gewond. Vier van hen liepen zo zwaar letsel op. dat zij naar het ziekenhuis Charitas in Roosendaal moesten worden vervoerd. In de loop van de dag is de heer v. P- overleden. Zijn vrouw verkeert in levensgevaar. De explosie had plaats, toen de heer v. P. die van het militair, schietterrein „De Dumtjes" Onder Rucphen een granaat had meegenomen, deze- m zijn huiskamer bezig was op te poetsen. Een van de daarbij aanwezigen vroeg of dit geen kwaad kon. De heer des huizes zei, dat het volkomen onschuldig was en ten bewijze daarvan liet hij de granaat op de grond vallen, die aanstonds met een hevige klap ontplofte. De gevolgen waren- verschrikkelijk. De heer v. P. wer. den beide onderbenen afgerukt. Ook zijn vrouw, en de op bezoek zijnde D.C. en C.J. werden zwaar gewond. Nadat zij dooide plaatselijke arts waren verbonden, werden zij per ziekenauto, personenauto, vrachtwagen en autobus naar Roosendaal gebracht. In de zwaar gehavende, woonkamer, waar door de kracht van de explosie zelfs een stuk van de plattebuiskachel werd afgerukt, lag nog een tweede granaat. Ook op de zolder en in een schuurtje achter 't huis bevonden zich projectielen. De Rijkspolitie heeft de omgeving van het huis afgezet en stelt een nader onderzoek in. --- AUTODIEFSTAL In de nacht van Vrijdag op Zaterdag werd van het erf Mbesiweg 23 de jeep B 4133, eigendom van de N.V. Interco gesloten. --- Commentaar der communisten De communistische partij van Amerika deelde mede, dat Lattimore ~het niet eens is met de communistische partij en wij niet met hem". ledereen die Lattiinore's boek heeft gelezen en op de . hoogte is van de communistische politiek, zal voor zichzelf kunnen oordelen in hoeverre de verklaring van Lattimore, dat hij geen communist is en nooit een communist geweest is, waar is aldus de partij. De partij verklaarde, dat Judas niet de enige is die alles wilde verklaren voor enige zilverlingen. De verklaring van Luis Budenz vertoont geen gelijkenis met de waarheid, aldus de partij. --- Voorschotten uit oorlogstijd Tijdens de oorlog zijn in totaal aan ongeveer 15.000 Nederlanders, die naar het buitenland waren gevlucht, voorschotten verleend ter voorziening in hun levensonderhoud, en wel tot een bedrag van 20 miliioen gulden. Sinds begin 1946 streeft het ministerie van Binnenlandse Zaken echter naar terugbetaling 'van deze voorschotten. Daarbij wordt volledig rekening gehouden met de financiële draagkracht. De terugbetaling wordt dan ook in overleg met betrokkenen geregeld, aldus minister Teulings in zijn antwoord op de schriftelijke vragen van het Tweede Kamerlid jkvr. mr. Wtte-waall van Stoetwege (C.-H.). Aan illegale werkers wordt ontheffing van die terugbetaling verleend na ingewonnen advies, bijvoorbeeld van de Stichting 1940—1945 of de Bond van ex-politieke gevangenen. Er- wordt verder rekening gehouden met alle omstandigheden, welke op de terugvordering van invloed kunnen zijn. Dit alles kost veel werk en neemt veel tijd in beslag, waardoor'in sommige gevallen eerst nu terugbetaling kan wolden verzocht. Deze langzaam voederende arbeid heeft echter tot resultaat, dat voorgeschoten gelden in het algemeen zonder protest en vaak zelfs onder dankzegging voor de verleende hulp in de schatkist terugvloeien. --- Werkersdistributie voor ambtenaren De Djawatan Djakarta, afdeling instellingen, deelt mede: Bonnen, welke bestemd zijn voor de Werkersdistributie No. 5 voor ambtenaren, kunnen op de ondervolgende data worden afgehaald van 8 u. v.m.. t/m 12.30 u. n.m., uitgezonderd oip Vrijdag tot 11 u. v.m. Gouv. instellingen, -kantoren en -instanties, welke reeds ingeschreven zijn bij de Djawatan Distribusi Djakarta afdeling instellingen, Rijswijk 4 en zij, wier namen beginnen met: Diverse scholen 24 April a.s. A. B, C. 25 April ajs. D E. F. G. H. I. 26 April a.s. J.*K. L. M. 27 April a.s. N. O. P. Q. R. 28 April a.s S/Z 29 April a.s. Men wordt dringend verzocht bij het afhalen van de bonnen tegelijk mede ite geven de namen-lijsten der werkers zoals reeds ingediend -bij de Distributie-dienst, en welke ondertekend moeten zijn door het Hoofd Personele Zaken of diens vervanger. Het afhalen van bovenbedoelde "bonnen dient vergezeld te gaan van een MACHTI. GING van het Hoofd Pers. Zaken (c.g. waarnemend) of van het Hoofd van de instelling/ kantoor/instaWtie. Zonder machtiging zullen geen bonnen worden-afgegeven. --- Overdenking doan, welke mogelijkheid voor ons de beste is. De nodige keren ook gaat het om beslissingen, waar voor ons zeer veed van afhangt en die we daarom niet nemen zonder veel nadenken. HET leven doet vaak denken *aan een schaakspel- Voor beide is een grote vaardigheid vereist. Alleen wordt het schaakspel door liefheb bers ernstiger genomen dan het leven door zijn liefhebbers. We behoeven niet met veed woorden te beschrijven, hoe een schaakspeler lang nadenkt over de betekenis -van een zet voor het verdere verloop van het spel en over de kans op overwinning, die zulk een zet zal geven. We weten dit allen. Men kan bij het schaakspel een zet doen, waarvan men misschien al bij de volgende zet van de tegenstander inziet dat ze verkeerd was. Men zal niet gauw met opzet een verkeerde zet doen, tenzij men om de een of andere reden de bedoeling heeft de ander te laten winnen. Het gaat met het leven als met het schaakspel. ledere daad van de mens is als een zet. Vele zijri vanzelfsprekend. Men stelt ze zonder verder veel na te denken. Maar groot is het aantal keren, dat we door de dag even bij onszelf overleggen, -wat we zullen gaan Het kan bij zulke daden gaan om onszelf alleen. Het kan ook gaan om anderen, die voordeel of nadeel kunnen ondervinden van onze daden. Het terrein van deze daden is zeer gevarieerd. Ze kunnen liggen binnen de grenzen van het gezin of van het bedrijf. Ze kunnen liggen op het bijna onbegrensde terrein van de wereldmarkt of van de wereldpolitiek. ledere menselijke daad draagt bij tot de vorming, die de toekomst van de mens zal aannemen. Het is natuurlijk mogelijk en het gebeurt ook dikwijls, dat een mens na lang overleg een besluit neemt en uitvoert, waar hij later spijt van heeft. Gewoonlijk komt dit., omdat men bij het spel van hét leven staat tegenover een niet ontsloten toekomst. Men mag het jammer vinden, dat men niet alles vantevoren kan weten, maar men heeft zichzelf niets te verwijten. God. aan Wie de mens verantwoording verschuldigd is vo<}r zijn daden, zal dit de mens ook niet aanrekenen. Het gaat echter geheel anders, wanneer men met opzet een verkeerde daad stelt. Men kan verkeerd handelen, terwijl men iets .beoogt wat verkeerd is. Men kan verkeerd handelen, terwijl men iets beoogt, wat goed is. Men kan ~goed" handelen, terwijl men iets beoogt, wat verkeerd is. ledere keer, dat men weet eigenlijk anders te moeten handelen en het toch niet doet, of dat men weet, dat men bedriegt onder de schijn van goed, doet men met opzet een verkeerde zet op het schaakbord van het leven. Gezet is gezet. Maar wanneer God de tegenspeler is, dan is het toch anders, dan wanneer men te doen heeft met een mens. Wanneer men eerlijk tegenover God bekent verkeerd gehandeld te hebben, daar eerlijk spijt over heeft en dat eerlijk goed wil maken, dan zal God die verkeerde zet wel niet laten terugnemen, maar Hij zal wel doen. alsof die zet teruggenomen is. Hij zal er ook voor zorgen, dat allen, die nadeel hébben ondervonden of zullen ondervinden van een verkeerde daad, van dat nadeel voordeel kunnen hebben. J. Haarselhorst. S.J. --- „Kartiniaanse moed” Eenzame strijd tegen niet te breken conventie Kartini bracht meer op dan „semangat” T\E buitenstaander die telgen de achtergrond van de huidige Indonesische samenleving de geschiedenis van P.aden Adjeng Kartini zou bezien, zal daarin weinig buitengewoons vinden. Het dochtertje van de regent van Djapara, dat 71 jaar geleden in Majong werd geboren, de lagere school bezocht, in 1898 toestemming kreeg om zich „buitenshuis" te bewegen, in 1900 de heer en mevrouw Abendanon leerde kennen toen die haar vader bezochten, twee jaar later kennis maakte met de heer en mevrouw Van Kol, in Juli 1903 een request om in Djakarta te gaan studeren zag afgewezen, in November 1903 trouwde en in September 1904 stierf, vier dagen na de geboorte van haar kind, dit dochtertje heeft een bekendheid gekregen die de naam Kartini een magische klank gaf en geeft. De buitenstaander kan zich dan af vrager, waardoor dat is gekomen. Kartini heeft met haar vriendinnen vrij veel en uitvoerig gecorrespondeerd, en het was niet Nellie Van Kol, ofschoon die vooral veel met haar omging, maar het was Mevrouw Abendanon die deze brieven verzamelde sn uitgaf onder de weinig originele, maar passende titel: „Door duisternis tot licht". Deze 'brieven zijn geen juwelen van letterkunde en de in deze epistels geuite gedachten zijn kennelijk wel ietwat doorwaterd door de Nederlandse burgerlijke geestelijke wereld van haar vriendin. Toch hebben ook deze brieven een grote waarde ondanks de vele „verbeteringen" die mevrouw Abendanon er aan meende te mogen begaan. Zij hebben de waarde van een spontaniteit waarnaar dichters kunnen hunkeren, die zelfs door de vermoedelijk goedbedoelde pogingen tot „verbetering" niet verloren is gegaan. Waar Kartini schrijft over feiten en dingen die zij weet, daar schrijft zij goed, zuiver, eenvoudig; zodra zij schrijft over import-gevoelens wordt zij ietwat gezwollen en onzuiver. Hierin moet ook wel de reden liggen waarom zij dooide jongere generatie van kortgeleden niet zonder wantrouwen is bezien; alhoewel dit wantrouwen ook is ontstaan door in het feit dat zij eigenlijk min of meer door Nederlanders is gepousseerd. --- Waarde ligt elders Maar de waarde van Kartini ligt elders. Niet op literair terrein, en ook niet uitsluitend op het terrein van de pioniersarbeid voor de emancipatie van de Javaanse vrouw. Zij is veel groter. Kartini moet worden gezien tegen de achtergrond van haar eigen tijd; een gemeenplaats die van iedere historische figuur wordt gedebiteerd, maai' die hier weer de waarde van het eerste gebruik krijgt. Het is niet het streven naar een zekere mate van zelfstandigheid voor zichzelf en haars gelijken dat haar groot maakte, het is dit streven tegen alle bestaande opvattingen in, een absoluut alleen-staan temidden van het eigen volk, met geen andere steun dan enkele mensen uit een geheel andere gedachtenwerejd. Het is de strijd aanbinden met niet allen een vader die er anders over denkt, maar met een wereld van levenden en van overledenen, die een vrijwel ondoorbreekbare conventie hebben opgebouwd. En het feit dat zij deze strijd voerde niet in een grote plaats, maar ergens in eeji kleine desah, maakt haar tot een heldin". Wie zich dit realiseert, kan begrijpen waarom Kartini die — alleen al door haar vroege dood — niet veel feitelijks heeft bijgedragen tot de toen pas begonnen strijd om de vrijheid, toch' in een gezaghebbend semi-officieel Brits verslag een der eerste vrijheidstrijdsters is genoemd. Als iemand die naam verdient dan is zij het, die streed tegen géén begrip; een strijd, zwaarder dan tegen verkeerd begrip. Degenen die de herdenking van Kartini in Pegangsaan Timur Vrijdag j.l. bijwoonden, hebben dit wel gevoeld. Wat Kartini opbracht is meer dan „semangat", het is moed. Moed om in te gaan tegen onbegrip en valse interpretatie van bedoelingen, moed om de zuivere weg te gaan ook als de naaste omgeving het hoofd schudt of erger. Moed die waard is te worden genoemd: Kartiniaanse moed. --- Bij aan komst op Kemajoran werd de wnd. president van de R.I., mr. Assaat, onder andere begroet door de militaire gouverneur van Djakarta Raya, Daan Jahja. (Foto Aneta) ---