De «SF. DEP UTKERDE STATEN der provincie Groningen doen te weten, dat door H. M. de Koningin-Weduwe, Regentes is goedgekeurd het besluit van de Staten dezer provincie van den 19en November 1895, no. 24, tot oprichting van een Waterschap „de Groote Polder*' onder de gemeenten Termunten en Delfzijl en tot vaststelling van een reglement voor dat Waterschap en dat dit besluit zal worden geplaatst in het Provinciaal Blad, onder no. 19, hetwelk na de uitgifte, tegen betaling der kosten, algemeen verkrijgbaar is ter drukkerij van de erven B. VAN DER KAMP, te Groningen. Gboningen, 14 Febr. 1896. De Gedeputeerde Staten voornoemd: GEERTSEMA, voorzitter. SYBENGA, griffier. --- BUITENLAND. Zoo nu en dan wordt de Dnitsche regeering bij de behandeling der begrooting in den Rijksdag eens hevig aangevallen. Meestal komen natuurlijk die aanvallen van sociaal-democratische zijde. Zoo heeft de heer Bebel den minister van oorlog weer onder banden genomen naar aanleiding, dat zij, die in 't burgerlijk leven gestraft zijn wegens „ehrlose Gesinnung," als militair geplaatst worden bij de werklieden-afdeeling. waardoor hun diensttijd vrij wat gelijkt op eene gevangenisstraf van gelijken duur. De sociaal-democraten, zei de afgevaardigde, hebben veel onder deze bepalingen te lijden, want bij het minste vergrijp past men ze op hen toe en dan zijn ze aan de willekeur hunner meerderen overgeleverd. De minister van oorlog verklaarde van meening «te zijn, dat hij niet behoefde te antwoord!»!! op de aanvallen der sociaaldemocraten, die in den Rijksdag optreden met het doel om agitatie te verwekken. Deze verklaring was aanleiding, dat de afgevaardigde Frohme uitriep: „dan kan de minister van oorlog wel wegblijven," eene uitdrukking, waarvoor hij door den voorzitter tot de orde werd geroepen. De minister betoogde nu, dat de sociaaldemocraten de gewoonte hebben om enkele op zichzelf staande gevallen als regel te doen voorkomen en zich dan aan eene schromelijke overdrijving schuldig te maken. De bestaande bepalingen worden in het leger behooilijk nageleefd. De gevallen, waarop gedoeld is, heeft hij doen onderzoeken, en door dat onderzoek heeft hij de overtuiging gekregen, dat er weer overdreven was. Na 't sluiten der zitling zuil hij dat gaarne bewijzen. In weerwil v;i 11 Bebel's aanval werden de hoofdstukken, die men onder handen had, aangenomen. Wordt de regeering nu en dan aangevallen door de sociaal-democraten, ook de bond der landbouwers kan volstrekt niiiar geen vrede hebben met de manier, waarop zij de zaken behartigt. Deze bond streeft, zoonis de naam trouwens reeds moet zeggen, naar verbetering in de positie der boeren, met name die der graanboeren, is fel tegenstander van de voor een paar jaar gesloten handelstractaten én zijn catechismus bevat twee hoofdartikelen van 't geloof: bet staatsmonopolie van den graanhandel, zooais dit door graaf Kanitz reeds tweemaal onder voorstellen is gebracht, en de dubbele standaard. 't Wil den bond nog niet gelukfjf/S om 6ucces op zijn streven te behalen >n de rede, waarmee de heer von Plötz Maandag de jaarlijksche algemeene vergadering opende, getuigde van een sterk dépit over 't mislukken der agitatie en van groote ontevredenheid over de bestaande regeering. In eene lange motie hebben de leden deze ontevredenheid geformuleerd en nogmaals uitdrukkelijk den wensen uilgesproken, dat do regeeringen onmiddellijk en met kracht zullen medewerken tot oplossing der muntquaestie en de hervorming der Beur* grondig zij. Omtrent don toestand in Frankrijk kan nog niets bijzonders worden bericht. De verschillende groepen der Kamer hebben vergaderingen gehouden tot bespreking van dien toestand. Minister-president Bourgeois heeft officieus de verklaring afgelegd, dat hij door zijn verschijnen in de Senaatszitting van Vrijdag het duidelijkste antwoord zal geven op de interpellatie van Demölo en daardoor zal toonen, dat hij zich niet verplicht acht om af te treden, wanneer de Senaat een votum van wantrouwen uitspreekt. In Italië heeft men het zeer druk over het plotselinge besluit van Crispi om de Kamer tegen 5 Maart a.s. bijeen te roepen. Men mag wel als zeker aannemen, dal dit besluit een gevolg is van depressie, uitgeoefend door Saracco, den minister van openbare weiken, die dreigde heen te gaan, als er geene bijeenroeping volgde. En Crispi kan Saracco al heel slecht nr.-sen. Een deel van het aan politiek doend publiek is overtuigd, dat Saracco zoo heeft aangedrongen om te verhinderen, dat Crispi door al zijne „waanzinnige" plannen len opzichte van den oorlog in Afrika Jiet land ruïneert. Maar anderen zeggen, dat de minister van openbare werken, die door velen voor den opvolger van Crispi wordt gehouden, zich eens weer in 'herinnering wil brengen ; en daarvoor was het tegenwoordige oogenblik zeker al heel geschikt, want de positie van Crispi verbetert er niet op. nu er uit Afrika nog steeds geene betere berichten van overwinningen komen. Integendeel, 't wordt er voor de Italianen in Abessynië niet beter op, want twee bevriende hoofden, Ras Sebat en Ras Agos, hebben zich met hunne troepen van het expeditie-corps afgescheiden en te vielen de Italianen zelfs even aan, voor ze verder marcheerden. Vorst Ferdinand van Itnlgarlje is dus eindelijk als zoodanig erkend. Nu, hij heeft die erkenning niet voor niemendal, 't Schijnt zelfs, dat hij er al veel langer voor gewerkt heeft, dan men eigenlijk wist. Reeds ten tijde, dat Stambulow op zijn hoogstcn trap stond, heeft de vorst met diens weten en op diens aanraden, zoo wordt aan de „Köln. Zeitung" meegedeeld, getracht eene verzoening met Rusland te bewerken. Hij had daarom verscheiden malen een geheim onderhoud met den toeiiinaligen Russischen gezant in Weenen, vorst Lobanow. en met den gezant te Parijs, baron Mohrenheim. De overleden czaar verzette zich echter hardnekkig tegen elke toenadering, maar toen hij dood was, bracht vorst Ferdinand direct in den nacht een bezoek aan vorst Lubanow te Weenen. Deze werd later Russisch minister van buitenlandsche zaken en daardoor was het mogelijk Ruslands beslissing ten gunste van den Coburger te verhaasten. Of dit bericht nu geheel en al waar is, blijft natuurlijk moeilijk te zeggen. Maar vorst Ferdinand is een groote stap verder gekomen, en wie weet, oT hij den koningstitel ook nog niet eens verwerft ! Hij heeft genoeg opgeofferd om eene behoorlijke vergoeding verdiend te hebben, maar — op deze booze wereld krijgt men niet altijd wat men verdient! --- Wat er gisteren op de Reebtbank, alhier, voorviel. Jachtovertredingen. 1 en 2. In de zaken tegen Abraham v. d. R., uit de gemeente Hoogkerk, en tegen Jan Jans H.. te Aduard, die, beschuldigd van jachtoveirieding, voor een paar weken terecht stonden, wordt het onderzoek heropend. Er wordt alleen een missive voorgelezen van den commissaris der koningin, inhoudende de mededeeling, dat aan bekln. geen jachtacte is uitgereikt. Beide beklaagden vertellen opnieuw, dat ze zich in 't land bevonden, om hun bedrijf uit te oefenen. V. d. R. legt aan de Rechtbank ook een kaart over van het terrein. --- Diefstal te Kostverloren. 3. In den vroegen morgen van den 30sten Januari vonden werklieden van de fabriek van de heeren van Hoorn, Luitjes en Kamminga, te Kostverloren, dicht bij de fabriek, aan den straatweg, 'n partij zakken liggen. Ze hoorden meteen uit de richting der stad een kar aankomen, wat hen besluiten deed, zich te verschuilen. En vanaf die schuilplaats zagen ze, dat een man de zakken op de kar laden ging ... De man werd gepakt, het was bekl. Jan S„ alhier. Welgeteld waren er 108 zakken, gemerkt met een paar blauwe streepen en verder kenbaar aan hot stof, dat eruit kwam : kunstmeststof. De getuigen Lambert O. enßcrnardus v. d. B. verklaren, dat er voetstappen werden gevonden op een afdakje, waar boven een openstaand tuimelraam was. Door dit raam moet de zakken-dief naar binnen zijn gekomen. Bekl., die vroeger op de fabriek heeft gewerkt, bekent den diefstal gepleegd te hebben. Het O. M. eischt tegen hem, wegens diefstal, door middel van inklimming, 6 mnd. gev.straf. _ De ambtshalve verdediger, jhr. mr. F. A. X. Verheijen, deelt mede, dat. een slechte vrind bekl. den diefstal heeft ingeblazen ; wijst op zijn gunstig verleden en beveelt hem in de clementie der Rechtbank aan. --- Wol gestolen. 4. Hendrik M., te Lettelbert, is een opgeschoten jongen, die beschuldigd wordt, wol te hebben gestolen van Djuurd P., bij wien hij diende. P. verklaart, dat er bij hem op den zolder ongereinigde wol lag; hij heeft niet gemerkt, dat er wol werd vermist. Maar bekl. is den Hen Januari uit zijn dienst weggeloopen, met zich nemende een zakdoek vol wol, waarmee hij op Zondagmorgen ging naar Lucas EL, winkelier, te Nietap, die de wol ruilde tegen 14 streng lichtblauw wollen garen, ter waa-'de van f 2.40. Voorgevende familie te zijn van H., verkocht bekl. dit garen voor 80 cents aan den landbouwer Harm S. Bekl wil het doen voorkomen, dat het zijn eigen wol is geweest. Toen hij met Zuidlaardermarkt bij den boer in dienst was gekomen, had hij bij zijne kleeren ook wol meegenomen. Maar een handjevol ervan was eigenlijk het zijne niet: dat had hij weggenomen bij de spanten, waar het voor stopping diende; hij had er toen stroo voor in de plaats gestoken. Op een vraag van den voorzitter, of hij een broer is van Georke M., antwoordt bekl. bevestigend en als dan de voorzitter een beetje bedenkelijk kijkt zegt lm ad rem: „Maar dat kan ik met helpen. Die broer Ceerke is een oude bekende van de rechtbank. ~ . Het O. M. eischt tegen bekl., die ook al eerder wegens diefstal is veroordeeld, een gev.straf van 4 mnd. De ambtshalve verdediger, mr. Kutgers van der Loeff Jr., is overtuigd, dat bekl. den diefstal heeft gepleegd, maar acht het wettig bewijs geenszins geleverd. Uu concludeert derhalve tot vnjspraak. Mocht echter de rechtbank hier niet mee meegaan, dan beveelt hij bekl.. die reeds 1 md. in voorarrest zit, in haar clementie aan. Verder verzocht hij onmiddellijke invrijheidstelling van bekl., waartoe de Rechtbank evenwel, lettende op het zwervend leven, dat bekl. was gaan leiden, geen termen vindt. --- Boonen te weinig. 5. Geertje W., alhier, zoekt wel eens boonen uit voor de firma Uithof en Togtema. Die boonen worden haar dan thuisgebracht en, uitgezocht, moet zij ze dan weer inleveren. Voor het uitzoeken krijgt ze 20 cents per mud. Den 27sten November heeft ze weer 5 zakjes boonen gekregen, samen wegende 250 kilo. Op den 4en Januari werden teruggebracht 60 kilo afval en 120 kilo boonen, — dat was dus 70 kilo te weinig. Bekl. zegt, dat ze van de boonen maar tweemaal een klein maaltje had gekookt, omdat ze flauw was van den honger. Maar de getuige Johanna Margaretha J. doet er een ander boekje van open. Bekl. schijnt gepiqueerd te zijn geweest, wijl vroeger een keer of drie haar uitgezochte boonen waren afgekeurd en haar loon was gekort. Ze had verteld, dat ze nog 7 stuivers van de firma hebben moest en nu scheen ze dit met boonen te willen „vereffenen." Aan alle buurtkinderen en ook aan getuige had ze boonen present gegeven. Het O. M. eischt tegen bekl., die druk te ratelen staat, wegens verduistering, 1 md. gev.straf. --- Een slag met de vuist. 6. Alle S., te Doezum, heeft den lOen Januari in den winkel van de wed. Notenboomer Jisseltje S. een vuistslag achter op 't hoofd vereerd. Eerst had hij laten vragen, of Jisseltje eens even buiten wou komen, en toen zij aan de/.e invitatie geen gevolg had gegeven, was bekl. naar binnen gegaan. Hij scheen in de verbeelding te leven, dat Jibseltje leelijke lasterpraatjes van hem had rondgestrooid, waaraan ze echter, naar ze zegt, geheel onschuldig is. Bekl. had al een heel poosje op haar geloopen, — ze vertrouwde zich 's avonds niet alleen op den weg. Bekl. zegt, haar niet geslagen te hebben; hij heeft haar alleen de hand op den schouder gelegd, terwijl hij haar vroeg, of zij die praatjes had verteld. De getuige Pieter N. verklaart, dat bekl. Jisseltje op den schouder heeft geslagen en ter verduidelijking pakt hij hardhandig den voorzitter bij den schouder 1 Het O. M. eischt tegen bekl. f2O boete subs. 10 d. hechtenis. Bekl. is „daar mee tevreden." --- Mishandeling met een flesch. 7. O. o, die flesch! Veelal is een mishandeling het gevolg van haar, — in deze zaak was ze ook het voorwerp, waarmee de mishandeling geschiedde. In den avond van den 12en Januari liep Jetse M. met zn „maid," Hesseltje S. Of nu beklaagde, Heerke F., te Kommeizijl, de zon niet in 't water kon zien schijnen, in elk geval, hij pakte Hesseltje bij de borst. „Wat heb je met dat wicht vanneuden," zei Jetse en „het wicht" zelf gaf bekl. een slag met de parapluie, — de parapluie kapot. Even daarna kreeg Jetse een flesch op 't hoofd, — de flesch stuk en Jetse „een büle op 'e kop." Wie had er nu met de flesch geslagen? Bekl. ontkent het gedaan te hebben. Jannes M. heeft de flesch wel gezien, maar, naar hij verklaart, weet hij niet, wie er met die flesch geslagen heeft. Aldus verklaart ook Hendrik 8.. die bovendien de flesch heeft hooren rinkelen. Anders weet hij niets, verklaart hij eerst. Maar nadat de voorzitter hein heeft aangetoond, dat hij staat te liegen en geduldig, hem herhaaldelijk herinnert, dat hij onder eede staat, zakt deze getuige door de mand: hij heeft bekl. ook hooren zeggen, dat hij de flesch op Jetse's kop in stukken had geslagen. Deze getuige was door bekl. overgehaald, niet de waarheid te zeggen. Het had hein duur te staan kunnen komen; een weinig minder geduld van de rechtbank, en hij zou, verdacht van meineed, 's avonds niet naar huis zijn teruggekeerd. Het O. M. eischt tegen bekl. 3 maand gev.straf. Bekl. vraagt vriendelijk, hem een geldboete op te leggen. --- Nog een mishandeling. 8. Arend W., te Weiwerd, was op nieuwjaarsdag, als te zijn gebruikelijk is, dronken. Hij moet toen met iemand aan 't vechten zijn geweest en Cornelis W„ naar zn eigen verklaring ook al dronken. zou de vechtenden scheiden. Bekl. heeft daarop Cornelis het mes door de jas heengehaald en hem een wond toegebracht. Later heeft bekl. hem een nieuwe jas teruggegeven. Jaantje IJ. verklaart de snijderij gezien te hebben.. Het O. M. eischt tegen bekl. 1 maand gev.straf. --- Weerspannig. 9. De bekl. in deze zaak. Abel pensioneerd militair te Warfum, komt licht slingerend en met een drollig gezicht binnen; hij heeft een aardig praatslokje op. Den Hen Januari, 's avonds ongeveer 11 uur, hebben de bngadier-titulairis van der Molen en de gemeente-veldwachter Hut bekl. dronken en lawaaimakende aangetroffen. Ze hielden hem aan, waarop bekl. hun toevoegde: ~'k Heb sch . in jou, landopvreters van veldwachters. Verder verzette hij zich. gaf van der Molen een, stoot, rukte zich een oogenblik los en kwam in een sloot terecht. Daarna is hem gelegenheid gegeven in een goed gesloten lokaal zn roes uit te slapen. Bekl.: „Meneer, ik heb tien uur in 'tsteenen hok gezeten en ik was kletsdoornat. Als 't baksteenen gevroren had. dan was ik doodgevroren. Ik was dien nacht smoordronken, meneer, ik was dronken, ik was dronken ..." „ Voorzitter: Ja, en dat ben je nu geloot ik ook. Bekl. „En Hut heeft gezegd, dat ik gemeen was, meneer! Ik kwam uit t hok en toen zei hij. dat ik hem te gemeen was om met hem te loopen. Later zei-i, dat ik bij den burgemeester moest komen en toen zei ik: ik doe het niet. Dat zij zoo! Ik vraag clementie en verzachtende omstandigheden!" , Het O. M. eischt tegen bekl. 1 maand gev.straf. — Daar kon een borrel op staan. --- Diefstal. 10. Karel G., te Aduard, is knecht geweest bij den bakker Zacharias D., alhier. Maar G. was niet een goeie knecht: hij bestal zijn baas. In 't laatst van het vorige en in 't begin van dit jaar heeft hij herhaaldelijk eenig geld genomen uit de losse winkellade, dit in een busje gedaan en verborgen in zijn kist. Toen het uitkwam, zat er voor f' 30.80 kleingeld in de bus. De bakker en zijn vrouw hadden al lang gedacht, dat de jongen niet eerlijk was, hij ging ook wel vaak bij de provisiokast en eindelijk had de vrouw hem op een nacht in den winkel gehoord. Bekl. legt een volledige bekentenis af; de verleiding was hem te groot geweest en liet geld had hem te pakken gehad. Eisch tegen bekl. 4 mnd. gev.straf. --- Mishandeling. 11. Bekl. in de laatste zaak is Harm D„ schippersknecht te Delfzijl. Hij wordt beschuldigd, in den laten avond van den 2en Jan. Hillechien F. in haar eigen woning te hebben geslagen. Hillechien was met Geertje D. van een visite thuis gekomen en onderweg hadden ze bekl. ontmoet, die met hen mee wou in huis. Ze hadden dit niet willen hebhen, maar hij was toch meegegaan en in huis had hij, naar de vrouwen verklaren, haar beiden geshigen. Bekl. beweert, dat Hillechien een valschen eed aflegt; verder doet hij een omstandig verhaal, waarvan hier kieschheidshalve geen melding kan worden gemaakt. Het O. M. eischt tegen hem 1 mnd. gev.straf. Bekl.: „Dat is te erg, dat neem ik niet aan." " • Uitspraak in deze zaken Donderdag a.s. --- BINNENLAND. Doorsteken van een dam. De Rechtbank te Leeuwarden heeft C. D., 47 jaren, geboren op Texel, koopman te Makkum. schuldig verklaard aan het opzettelijk vernielen van een werk, dienende tot waterkeering. waardoor gevaar voor overstrooming ontstaat, en veroordeeld tot l dag gevangenisstraf, omdat hij den 19 Dec. 1.1. in een dam in den dijk van den Tilstra-polder, onder Wons, een geul heeft laten graven, om het water van zijn eigen land te laten wegvloeien, waardoor die polder zou zijn ondergeloopen, indien het bestuur van dien polder de geul niet weer spoedig had laten dichtmaten. --- Groote plannen. De heer J. G. de Groot te Amsterdam heeft de pacht van den Kon. Schouwburg in Den Haag aangevraagd van Oct. 1897 tot ultimo Mei 1903. tegen genot van het steeds vrije gebruik van den Schouwburg met de daarin aanwezige bibliotheek, decoraties en requisiten, en een subsidie van f 30,000 'sjaars, waarvoor hij zich wil verbinden tot het geven van Fruuscha, Duitsche en Hollandsche opera-voorstellingen en bovendien van Hollandsche tooneel-voorstellingen. De heer de Groot heeft voorts den heer Van 't Kruijs per telegram doen weten, dat hij bereid in diens opera, „De Watergeuzen," met den oorspronkelijken Nederlandschen tekst op te voeren. --- Tram Gorredijk—Assen. Uit Appelscha wordt van 19 Februari gemeld: Reeds jaren is er sprake van eene tram verbinding tusschen Gorredijk en Assen. Vooral de gemeente Ooststellingwerf heeft hierbij groot belang, daar er geen snelle rcisgelegenheden bestaan. Thans is men zoover gevorderd, dat de plannen gereed zijn. Maar nu willen de gemeenteraden dekunstwegen nietafstaan, dan alleen bij onvermijdelijke snijpunten. De concessionarissen willen echter voor een klein deel den bestaanden kunstwog gebruiken, om geen groote kosten, zooais het leggen van bruggen, enz. te moeten maken. Eene raadscommissie zal nu onderzoeken, of het verlangen toegestaan kan worden. _De ingezetenen der betrokken dorpen zijn zeer voor het totstandkomen en zullen adressen zenden om den Raad te bewegen toe te geven, daar groote belangen van handel en landbouw bij de zaak op bet spel staan. --- Vlugge bezorging van brieven! Te Venloo werden de vorige week een 50-tal brieven bezorgd, die op 31 Dec. en 1 Jan. te Amsterdam gepost waren. Deze brieven zijn zoolang in een postwaggon, die ter herstelling naar de centrale werkplaats te Tilburg gezonden werd, blijven liggen, totdat zij toevalligerwijze daarin ontdekt werden. --- Vreemde manieren. Te Dordrecht kwam in het koffiehuis „Welgelegen," van den heer G. v. K., een als heer gekleed persoou, die, na betaling van 50 cent vertering aan brood, visch en bier, weldra vertrok, maar al heel spoedig terugkeerde met de beschuldiging, dat van K. hem zijne portefeuille met f2OO had ontstolen. Toen de heer v. K. op die aantijging van den vreemdeling weinig antwoordde, verliet deze andermaal de woning en keerde terug met een politie-agent, die het koffiehuis en ten slotte ook den kotfiehuishouder te vergeefs visiteerde. De vrouw van v. K. viel bij dit onderzoek in zwijm. Nu kwam de politie op den inval om ook den beschuldiger eens aan een nauwkeurig onderzoek te onderwerpen, en nu kwamen weldra uit de onderste der drie pantalons, welke hij aanhad, de twee bankbiljetten, elk van f 100, te voorschijn. Van K. vraagt nu schadeloosstelling voor de valsche beschuldiging en den overlast hem aangedaan. --- Twee curiosa. Onder dit opschrift schrijft de „N. A." Na 27-jarigen trouwen dienst werd den 72-jarigen veldwachter van IJzerdoorn door den gemeenteraad toegekend een pensioen van ... f 20 'sjaars. Aan het „Vdgbd." wordt dit meegedeeld als een curiositeit; het geeft er — en terecht — de voorkeur aan hier te spreken van een monstruositeit. Maar een curiositeit verdient te heeten wat uit Bolsward wordt gemeld. De gemeenteraad had aan een onderwijzer een jaarwedde toegekend van f 650; maar Gedeputeerde Staten keurden den post af. Waarom? Als Bolsward zulke hooge traetementen gaf, zouden alle onderwijzers naar Bolsward willen komen, en daardoor zouden overal de jaarwedden rijzen, wat veel armen gemeenten niet best zou passen. B. en W. deelden dit den Raad mede en vonden de opmerking van Ged. Stnten wel aan bedenking onderhevig. Geen wonder. Men zou niet kunnen gelooven dat het waar was, indien het niet gedrukt stond in het „Morgenrood." --- „Wasschen” van melk. In de zitting van bet eerste kantongerecht, te Rotterdam, had zich gisteren te verantwoorden 11. de W., beklaagd van melk ten verkoop invoorraad hebben van ondeugdelijke samenstelling. Uit het scheikundig onderzoek was gebleken, dat de in beslag genomen melk aan vaste stof bevatte slechts 1040/mo pet. en aan vet267/ioo pet., zoodat zij met minstens 10 pet. water was vermengd. Het O. M. eischte de veroordeeling van bekl. tot flO boete, subs. 4 dagen hechtenis. --- Margarine. De kantonrechter in het eerste kanton, te Rotterdam, veroordeelde gisteren W. van Amerongen G.Azn., boterliandelaar te Amsterdam, ter zake: dat hij in den, door hem in pand no. 44 aan de Kruiskade gehouden, winkel eene hoeveelheid surrogaat van boter voorhanden heeft gehad, terwijl op de verpakking noch op de waar zelve het woord „Margarine" of het woord „Surrogaat" voorkwam, tot f 100 boete of 10 dagen hechtenis. --- Beschimmelde worst. In het gezin van den veehouder van D„ te Nieuwerbrug, bij Woerden, werder dezer dagen eenige personen plotseling onwel, na het gebruik van worst bij het middagmaal. De moeder vanhetgezin en een zoon, die ongesteld waren en niet van de worst hadden gebruikt, bleven vrij. In allerijl werd een geneesheer ontboden en de patiënten herstelden. Men vermoedt, dat de worst door schimmel min of meer vergiftigd was. --- Multatuli's sterfdag. Ter herdenking van den sterfdag van Multatuli had, zooais men weet.deUtrechtsche afdeeling van ~De Dageraad" een soiree georganiseerd in „Tivoli," waar het stedelijk orkest zich deed hooren en den „Trauermarsch beim Tode Siegfrieds" uitvoerde. De heer van der Ven, voorzitter der afdeeling, wees op de beteekenis van dezen gedenkavond, waarin Multatuli als kunstenaar en als grondlegger van de vrije gedachte werd gehuldigd. Hij hoopte, dat deze eerste gedachtenisviering telken jare moge worden herhaald. Ook de heer van der Zeijde van Zaandam sprak woorden van hulde over den dichter en denker en gaf in eene lange redevoering een overzicht van hetgeen door Multatuli verricht is. Mevr. Dirkx van der Weghe, de heeren Royaards, Bern. Rehl, J. G. Andriesen en mevr. Holtrop—van Gelder leverden daarna bijdragen, allen ontleend aan of betrekking hebbende op de werken van Multatuli, waarvoor een ruim applaus en bloemen èn lauweren hen loonde. De zaal was artistiek-eenvoudig gedrapeerd, op den achtergrond van het orkest prijkte het portret van Multatuli, omgeven door rouwsymbolen. --- Het vergiftigingsgeval te Krommenie. Toen indertijd mevrouw van Wermeskerken (Johanna van der Woude) werd ontslagen uit de preventieve hechtenis, werd medegedeeld, dat het onderzoek in de bekende vergiftigingszaakin een andere richting door de justitie wrrd voortgezet. Nog heden is men met dit onderzoek bezig, zoodat de zaak, die indertijd zooveel opschudding verwekte err in de laatste weken ingeslapen scheen, inderdaad nog volstrekt niet afgeloopen is. --- Geeft niet aan bedelaars. Maandagavond zagen een paar ingezetenen van Zoeterwoude, op weg van Leiden naar het dorp, eene vrouw in eene langs dien weg (achter een heg) gelegen sloot liggen. Toen zij haar op het droge hadden gebracht, bleek zij in zoodanigen staat van dronkenschap te verkeeren, dat ze niet gaan of staan kon. De helpers gaven nu den veldwachter te Zoeterwoude van hunne vondst kennis, en deze herkende in de vrouw eene te Leiden thuisbehoorende bedelares, die door haren man verlaten, erg aan den drank verslaafd en bij familie en kennissen gehaat is, zoodat ze nergens kon worden binnengebracht. Op de handkar, waarop het „lijk" naar de stad was vervoerd, bracht men haar toen naar het politiebureau, om baar roes uit te slapen. --- Grafschennis. Voor de Rechtbank te Heerenveen, is gisteren de zaak behandeld van het verplaatsen van het lijk van vrouw D. op de begraafplaats te Siegerswoude. Met de omstandigheden rekening houdend, waaronder de opgraving en verplaatsing van het lijk had plaats gehad, eischte het O. M. tegen elk der drie personen, die er toe hadden medegewerkt, geldboeten respectievelijk van flO en van f 3. Uitspraak Donderdag a.s. --- Korte berichten. — Te Dalem is een arbeider, weduwnaar en vader van twee kinderen, in dienst bij den landbouwer De G., van een boerenwagen gevallen en weinige uren daarna overleden. — De kleermakersgezellen te Haarlem hebben zich vereenigd met het doel den strijd aan te binden met de confectiemagazijnen. — Te Meppcl worden door een ingezeten dier gemeente pogingen aangewend voor de oprichting eener bolerfabriek aldaar. — Naar men aan „R. v. A."[mededeolt, zijn door den hoofd-commissaris van politie te Amsterdam ongeveer 90 politieagenten ontslagen en vervangen. Als reden voor dit ontslag wordt opgegeven, dat de ontslagenen gebleken zouden zijn gedeeltelijk onbetrouwbaar te wezen in zaken, die niet direct met het publiek te maken hebben, gedeeltelijk te zeer vertrouwd zijn met een zeker deel van het publiek. — Te Benedenknijpe is plotseling overleden de heer P. Veen, voormalig pre dikant te Warns en te Bovenknijpe, welk ambt hij meer dan een halve eeuw bekleedde. Hij bereikte den ouderdom van 92 jaren en was de nestor van Sctioterland. — In den stand der roosjesslijpei" en verstellers-werkstaking te Amsterdam i» nog geen verandering gekomen. — Soldaat-huishoudster! Een soldaat Ie kl. van het korps genietroepen zal voor den tijd van vier maanden worden gedetacheerd bij de Amsterdamsche Huishoudschool. — Op het landgoed „Eerenbeemt" te Meijel (Limburg) zijn twee Romeinsche graven ontdekt. — Nona? De aan het Kralingsche Veer (Rotterdam) gestationncerde agent van politie L. slaapt reeds gedurende 8 dagen zonder wakker te worden. — De Nederlandsche Amerikaauschstoomvaart-Mij heeft haar passageprijzen der 3e klasse met 10 R.M. (f 6) verhoogd. — Uit Petersburg ontving dezer dagen het Taaifonds een gift van ongeveei f 3500 van verschillende Hollanders en de Hollandsche gemeente aldaar. — Naar gemeld wordt, zal binnenkort in plaats van de „Voorwaarts," die wegens maar al te bekende redenen heeft opgehouden te bestaan, een nieuw blad verschijnen: „De Werkman." socialistisch weekblad voor Gelderland. De inhoud van beide uitgaven zal wel ongeveer dezelfde zijn. --- Stad en Dorp. GRONINGEN, 21 Febr. Gisteren werd tot arts bevorderd de heer 11. Meinesz., cand.-arts en legde de heer J. Stenger, doctorandus, met goed gevolg het eerste gedeelte van het artsexamen af. De rijks-exanien-commissie bevorderde tot eersten stuurman bij de groote zeilen stoomvaart den heer H. Kool. tot derden stuurman bij de groote stoomvaart den heer H. W. Blijham. De laatste verkreeg aanteekeningen voor Fransch, Engelsch en Hoogduitsch. Beiden zijn leerlingen der zeevaartschool, alhier. Ged. Staten dezer provincie, heden uitspraak in beroep doende op twee reclames inzake hoofdelijken omslag, verklaarde het beroep van L. Oosting, ite Farmsum, ongegrond en dat van L. 801, te Delfzijl, gegrond, zoodat 80l geheel wordt ontheven van zijn aanslag in den hoofdelijken omslag. In de kiosk van Jaarsma, aan het station, ontstond hedenmorgen tegen 9 uur brand in de pijp. die als schoorsteen dienst doet 't Brandje was spoedig door den bewoner en een paar pakjesdragers gebluscht, zoodat de brandweer niet gealarmeerd behoefde te worden. Bij geruchte werd de laatste dagen vernomen, dat door de Transvaalsche re- Keering getracht werd om hier te lande Politieagenten voor Transvaal te werven. die 1 pond (f 12) per dag zouden verdienen. Uit een officieel e inededeehngblijkt ons echter, dat dergelijke pogingen door de Transvaalsche regeering niet in het werk worden gesteld. Het Hof te Leeuwarden beeft, met aanvulling der gronden, het vonnis bevestigd van de Arr.-Rechtbank, alhier, waarbij L. van G., slager hier ter stede, veroordeeld is tot 2 maanden gev.straf. wegens beleediging van een ambtenaar en wedcrspannigheid. Dat sedert de in werking treding van de wet van 27 April 1884 tot regeling van het staatstoezicht op krankzinnigen, het getal krankzinnigen en idioten, die niet in gestichten worden verpleegd, jaarlijks afneemt, is alleszins toe te juichen. Bedroeg dit getal in deze provincie in 1894 nog 119 (74 mannen en 45 vrouwen). in 1895 is dit getal weer gedaald en bedroeg 101 (62 mannen en 39 vrouwen). In de gemeente Groningen nam het getal dezer lijders in het afgeloopen jaar aanzienlijk af, en bedroeg 17 (8 mannen i en 9 vrouwen) tegen 31 (18 mannen en . 13 vrouwen) in 1894. M Als de Nederlandsche Toonoclvereeni• ging van Amsterdam onder den heer L. i H. Chrispijn een stuk opvoert, dat de heer . van Nouhuijs waardig keurde om door r hem uit het Italiaansch vertaald te wor den, dan kan men met eenige zekerheid - verwachten, dat men iets goeds te zien krijgt. Zij, die gisteravond in don Schouwburg waren — waarom was hun getal niet grooter? — zullen dan ook zeker vele oogenblikken van genot heb" ben gehad. 11 „Een vrouw, die liefheeft," drama m 1 vier bedrijven van Marco Prago, geeft e ons te zien eene vrouw, die haren man hartstochtelijk bemint in weerwil, dat ze n hem telkens te vergeven heeft zijn omr gang met andere vrouwen, 't Is haar - altijd nieg betrekkelijk gemakkelijk ge- I vallen en die vergiffenis te schenken, wijl ze de overtuiging heeft, dat zij in elk geval het hart van haren man behield. Maar nu ontdekt ze, dat hij eene passie beeft opgevat voor Julia, de echtgenoote van haren neef en vroegeren vereerder Fabio Verdelli. en thans heeft ze de overtuiging, dat alleen eene uiterste krachtsinspanning haar heur man kan doen behouden. De strijd loopt ten nadeele van haar uit, en een revolverschot doet haar hart stilstaan, het hart, dat zooveel behoefte had aan liefde. Men ziet, de inhoud van 't stuk is in korte woorden weer te geven ; eene ontleding en bespreking der karakters zou meer plaats eischen dan wij er beschikbaar voor hebben. Een woord dus nog over 't spel. En dan mogen we constateeren, dat mevr. v. d. Horst en de h.h. Chrispijn, v. Kuijk en Faassen Jr. ons wat schoons te zien hebben gegeven. Tot in bijzonderheden fijn uitgewerkt had elk zijne rol. Alleen maken wij eene uitzondering voor de slotscène. Waar Eugenia zich heeft doodgeschoten — 't slot hangt er trouwens heelemaal wat vreemd bij aan — daar scheen ons de opvatting der spelers minder gelukkig. Maar — ook hier zal 't zijn: over den smaak, enz. Gaarne brengen we 't gezelschap Chrispijn onze wanne hulde voor de voorstelling van gisteravond. Hedenmiddag te 3 uur bluschte de brandweer een schoorsteenbrand, die was uitgebroken in de woning van den heer J. Gelder, aan het Ged. Zuiderdiep. Gisteravond om 7 uur is de heer dr. Leyds. staatssecretaris van de Zuid-Afrikaansche republiek, weder met donsneltrein naar Holland vertrokken. De „Ster." (no. 44) bevat o.a. de statuten van de volgende coöperatieve vereenigingen: Coöperatieve vereeniging „Tinaarloo," te Tinaarloo, gemeente Vries; Coöperatieve handkracht - zuivelfabriek „De Volharding," te Loon, gemeente Assen. Bij Kon. Besluit is: 10. aan na te melden officieren bij rustende schutterijen, op hun verzoek, eervol ontslag verleend: in Friesland, Iste bat., aan A. 8. Ylstra, als 2de luit.; in Groningen, 6de bat., aan H. Broekema. als kap.; en zijn 20. bij de rustende schutterijen benoemd: in Friesland, Iste bat., tot 2de luit. R. Veeman; in Groningen, 4de bat., tot 2de luit. M. Veendorp en P. Bruggers; 6de bat., tot kap. K. Hartenhof, tot Iste luit. S. P. Dethmers, en tot 2de luit. A. Zwaneveld. HAREN. Woensdagavond j.l. had de jaarlijksche algemeene vergadering van de landbouwvereeniging alhier plaats. De heer A. W. Heidema, rijksveearts te Groningen, hield een belangrijke lezing over den aanfok van paarden. Het voorstel van het bestuur tot het houden van een gemeentelijke keuring van veulens, geboren in 1896, en van een stieren- en vaarzenkeuring werd zonder discussie of stemming aangenomen. Evenzoo de vraag omtrent de wenschelijkheid van de oprichting van een Provinciaal Groninger Rundveestamboek. Van de wenschelijkheid om in de gemeente Haren een dekhengst op aandeelen aan te schaffen, werd door de vergadering geen blijk gegeven; toch zal er vanwege het bestuur eens een lijst gepresenteerd worden om eens te zien, hoe het met het nemen van aandeelen zal gaan. Het aftredend bestuurslid, de heer O. J. Quintus, werd herkozen. Als laatste punt van de agenda werd een verloting van eenige voorwerpen gehouden, terwijl de voorzitter bij de sluiting den dank tier vergadering aan den spreker bracht voor de vele nuttige wenken, die hij in zake paardenfokkerij had gegeven. (Litvoerigcr verslag in ons volgend no.) VEENHUIZEN, 20 Febr. De heer L. Visser heeft eervol ontslag gevraagd uit zijne betrekking, alhier, en wordt bij de militaire administratie in Ned. Indië geplaatst. NORG, 20 Febr. Welke eer ons dorp heeft gehad, nooit die van hedenmorgen. Voorafgegaan door de stafmuziek, kapelmeester Bicknese, arriveerden hier te 11 uur op den brink, onder bevel van luitkolonel Bowier, twee bataillons infanterie, van Assen. Nadat het „halt" was uitgesproken en de militairen hier en daar van hun tocht rust namen, arriveerden te paard over de heide de kolonel N. W. Hofstede met zijn kapitein-adjudant en de Ie luit. Beek. Genoemde heeren namen hun intrek in het logement van L. Hoff, terwijl de stafmuziek eenige nummers ten beste gaf, die prachtig klonken en bijna elk ingezetene uit zijne woning riepen. Te 12 uur werden de troepen weder in positie gesteld, het geweer werd gepresenteerd, en de kolonel reed langs de gelederen, wat een sierlijk schouwspel op den brink vertoonde. Eindelijk werd 't „voorwaarts" uitgesproken en onder de liefelijke tonen gingen Mars' zonen weder naar Drenthes hoofdstad, gevolgd door de nieuwsgierigen, van wie enkelen hun tot 'tNorgerhout uitgeleide deden. De troepen zagen er ferm en opgeruimd nit, hun kolonel nog even kranig, als toen wij hem eenige jaren geleden als kapitein hier ontmoetten, de stafmuziek was verrukkelijk. ZÜIDWOLDE, 18 Febr. Onze postbode, W. van Bergen, werd heden verblijd door een bericht, dat hij met ingang van 15 Maart a.s., om den derden Zondag een vrijen dag zal hebben. SCHEEMDA. Bij de Woensdag gebouden verkiezing voor een lid van den 'gemeenteraad werden 113 stemmen uitgebracht, waarvan de heeren L. Geertsema en A. Lemminga de meeste verkregen, n.l. 37 en 21. Tusschen deze beide neeren moet dus eene herstemming plaats hebben. FINSTERWOLD, 20 Febr. Donderdagavond is de behuizing van den ma- But'actuiier A. Blauw, medebewoond door den varkenshandelaar T. Hut, met een groot gedeelte der inboedels een prooi der vlammen geworden. Van de perceelen bouwland in den Reiderwolderpolder B, toebehoorende aan de gemeente Groningen, zijn nog slechtß enkele perceelen. Een bericht in dit blad, dat alle perceelen reeds zijn verhuurd, is alzoo niet waar. — De raad dezer gemeente heeft bij politie-verordening bepaald, dat het yenten bijlangs de huizen, op de publieke wegen en openbare pleinen, om 'teveu van welke koopwaren, is verboden, op aanzegging van burg. en weth. WINSCHOTEN, 20 Febr. Door het bestuur van het 6e onderdeel van 't waterschap „Reiderland," is bij H M. de koningin-weduwe, regentes hooger beroep aangeteekend tegen een beslissing van h.h Ged. Staten van den 7en Jan. j.l. betrekkelijk de door het hoofdbestuur aan den heer B. Dommering, alhier, verleende vergunning tot het opmalen van water uit de Oosterhaven, benoodigd voor een daar te stellen ijsbaan. — Het door B. en W. dezer gemeente opgemaakt en den Raad aangeboden primitief kohier van den hoofdelijken omslag voor dit jaar, wijst als totaal inkomen van 793 belastingschuldigeneen bedrag aan van f 919.050, een totaal belastbaar bedrag van f 1.601.097.50. met 3 als verhoudingscijferjm.a.w. eene heffing van 3 gulden van iedere honderd gulden belastbaar bedrag, waardoor een verschuldigden aanslag ontstaat van ruim f 48000. — Het Hof te Leeuwarden heeft in hooger beroep S. v. d. IL, 27 jaren, schipper te Odoorn, wegens verkrachting veroordeeld tot 8 maanden gev.straf. De Arr.- Rechtbank, alhier, legde hem in eerste instantie 14 maandeu gev.straf op. DOEZUM, 20 Febr. Hedenmorgen ontstond er, door een onbekende oorzaak, brand ten huize van D. v. d. Veen te Lucaswolde. Alles verbrandde ; ook zes koeien kwamen in de vlammen om. Hoewel 't een en ander verzekerd was, zal de schade voor v. tl. Veen nogal aanzienlijk zyn. ---