Brieven uit Zwitserland. (Van onzen correspondent.) De „Gotthard-Bahn.” Heel voel nioraws valt er eigenlijk, tegenwoordig hier uit Zwitserland niet te schrijven. liet_ meest interessante c.p staatkundig gebied zal straks wel zijn do nieuwe legerorganisatie; maar dit is 'ren onderwerp,waarover in do laatste maanden in ons eigen vaderland al zooveel gesetoraven, gestmlcm en gesproken is, dat de meeste 'lezers van hki l claai'van zeker al meer dan genoeg nebben. Liever dus over iets anders en wel over eon onderwerp, dat op don langen °"ur, ,U 1 do toekomst meer tot den grooten ïmrt i-d0 zal bijdragen dan het yoortduinonnr. ]poa rópareeren van sabels, kavin m ca vc'rllccligingstolsels, nl. over een 'IrT ,1 .Sroote interna»ionaio spoorweglij/non 7wiSTl over de eene. die door den Amtflorschen Alpon'keien heen, Noord- en met elkaar verbind: de groote Itotiliard-bahn. 01'sclioon do nieuwe Simplon-tunnel (in 't !I,eer VV. deel van Zwitserland) uit een ;<:'li oogpunt belangrijker is, speciaal den groot en, dubbelen lioofdtunnel be"cft, acht ik voor mij toch nog altoos de Uotthard-lijn, die van T,uzern uit langs net Vier Waldstadtormecr do reinigers door do Gotthard-Alpcn heen naar het kanton lce*ino en vorder naar Milaan, Noord- en Auiu- Italië brenirt, door zijn prachtige toegangs- Hjnen, Noord en Zuid, in fik gevat voor ten leek, verreweg het meest interessant om te zien èn te cenietco! Werkelijk, men weet i' et, wat men ziet, als iacw spiraals-gewijs niet den Golthard-baan naar boven kruipt dat ook in ons vaderland de danCv g6nheid in dea ouclen tiJd no« zo°' reis •Was' dat iemand, die in dien tijd op ha£*pgln?' bv. van Groningen maar s-Gravennoff ■• Amsterd|am, oerst bij den notaris nol ZIJ-n tes'-ament Jict maken, als hij het Zonri mo<; fi*flaail had; terwijl dominee den Wel ''iS tovoroll in 'iet gebed misschien ook z r fl*?n toekomstigen koenen reiziger in de « der Voorzienigheid aanbeval... * "' .voor zoo iets was in dio dagen voor «n reis yan hier of van Luzem naar de van de Alpen werkelijk wel cenifcen grond; want vooral in het voorjaar, als «e meeste lawines voorkomen, kon zoon reis werkelijk levensgevaarlijk zijn:. In elk geval was vier dagm van Luzern naar Milaan een mooio on gelukkige reisen nul Als men nu 's morgens om 'n uur of negen met den sneltrein uit Luzern gaat komt men ongeveer kwart ov.m* 3 in Milaanin ruim zes uur dus; in plaats van in vier dagen doet men nu deze vroeger zoo wisselvallige reis. Zooals ik boven reeds zei, vindt iic do Gottliard-lijn een van de. merkwaardigste kunstwerlven yan de 19e eeuw. Hoe is 't mofjelijk, vraagt men zich telkens af, dat wij kleine, nietige menschenkinderon met ons «enken en doen zoo iets reusaohtigp tot f tand hebben kunnon brongen, om zoo talons door die harde rotsmassa's heen to *ruipcn; aan de andere zij ov weer uit; dan wee,- een eind naar boven, daar weer er in Gn dan, als het noodlig is, maakt de tunnel Wei* binnen in den berg ook no(g, oen bocht, een draai, kruipt hier binnen ook nog naar Doven en komt straks daar boven weer op heel ander punt er weer uit, zoodj&t men ■van uit de hoogte neerziet op een punt, waar •non straks beneden met den trein langs is gekomen. ponder een teekening of illustratie is het Pijna niet mogelijk er den lezer, dio zoo ?ete nooit gezien' heeft, een idee van te ge*- v«anl.rQk tem niet alleen met vooruit hee.t geholpen, maar fög'hiï zieker is teruggekoiren, dan hij heen is gegaan. Zelfs met behulp van krukken loopen en| cokzrjn armen kon ha niet bewegen. Zfltóe poging om. aan de landinSug te Dover en Mti7*S*iïï*l&ttM> de Ti van het pubuek te beantwoorden mislukte. Hij kon z«n band .niet hooger dan bö den ranct van zrjn hoed en liet met een Pi« gebaar, weder zinken DT aanblik van dien ficÖVno; -die fchSMS »«t geleden Itot? Zo° krachtig was, maakte op ue loescnoiiWere .p«n indruk. --- Oostenrijk-hongarije. keiÏÏ FL^g(Blec,hte «»l»te dagen duren ttt U>*iln MtW Saat naar Boedapest om mnenwli te Voï*en, welke daar ter hernhr, °Sei T6srtigi3riffe regeering als ko- Mn +H*o.3o. Dit boekje is een pleidooi, met warmte geschreven en waarin de grondtoon der vaderlandsliefde to beluisteren is. De titel zegt reeds waar de schrij.er heen wil de pracmisse, die hij vooropstelt, dat m gansche volk weerbaar moet en kan * \ Soet verwachten, dat bij hem bezwaar wordt ondjergcscüikt geacht aan «en eisch, dat ons landl te»i allen XüteHJ moet zijn en in staat omi ao u do onafhankelijkheid *J" we au len .het plc*£oi «£ op f™™*™*™, fr «Schreven onder Om Her behoudt het zijQ S omdat tt een uitgewerkt plan geeft,. v.l wel «-cld moet kosten, maar naar do «/hriiver voorrekent, uitvoerbaar is. Wie over aSiezaken wil meepraten moet dit geschrift niet ongelezen laten. Platte Grond yan Amsterdam in 1907 met alle noodzakelijke aanwijzing/m voor vreemdelingen. Opnieuw naar otficiède bewerkt door J. H. Schmüll; prijs f 0.60 j uitgave van Van Holkema en \Varendorf ia Amsterdam. De bekende kaart, die elk jaar opnieuw verbeterd en aangevuld verschijnt togen den tijd van het groote vrecmdelingen-. bezoek. Op do rugzijde vindt men een reis-! gids in kort bestek, dio in slechts weinigj gevallen in den steek laat. De kaart is onmisliaar yoor vreemdelingen en duidelijk; yoor het gebruik. „De Boekzaal", maandelijks bibliografisch tijdschrift. Afl. IV werd ons toegezondieni door de uitgevers Scholtcns en Zoom te Grc* ningcn en W. Hilarius Wz. te Almelo. Het litteraire gjodeelte, dat als steeds zeer le-i zenswaardig is, bevat een interyiew van Ary Prins, den litterator en. kaaraeofabrikant te| Schiedam door M. J- Brussé. E. d'üiiveinï Jr. schrijft over. Herman ïejrlinck. Twee interessante interview* Van het Woordenboek der Nederlatndfcchc Taal, uitgave van Martinus Nijnpff to Den. Haag en A. W. Sijthoff te Beiden, versrlK-en afl. VIII van het 6e deal. „Houden" tot „Humeur", bewerkt door dr. A. Beets en dr. J. A. N. Knuttel. „Op de Hoogte". De Mei-afl. bevat o. m. een allerinteressantst artikel over vogelnestjes met lieve kiekjes; vorder het Muziekleven in het Gooi met portretten yan onze besto musici en, zangeressen; het vervolg, yan De Meesters roman „Aristocraten''fsteen zeer lezenswaardig artikel over Ducht«.beepv*aart en een over Aroerikaanscho toremhuizen. De dramatische kroniek gaat over Grülparzer. Ook het novellistischo gedeelte is rijk verzorgd en do illustraties alle, zonder uitzondering, keurig. ..Do Vrouw en haar Huis", uitgave van Van Holkema en Warendorf te Amsterdam, geeft weer keurig werk en veel wetenswaardigheden. Het tijdschrift woi*dt hoe langer hce meer een behoefte voor de abonné's, welks afl. met klimmend ongeduld worden verwacht. En de uitvoering blijft) hoogstaand Gericht op de praktijk en voldoende aan de eischen der esthetiek werkt het beschavend . oft het leiding aan den smaak. De redactie, dio den 2d*an jaargang met moed inging, zal er nog wel meer beleven. „Jeugd" bovat weer veel, dat onze rijpere jeugd graag zal lezen. AVe noemen ö.m. het opstel over vliegmachines, dat goed rekening houdt met de ontwikkeling der jonge lezers. Dat het belletrifdisch gedeelte goed verzorgd is, spreekt wel yan zelf. „Algemeeno Handclsrovuo." J)it is 'n nieuw maandschrift voor den Handel, waarin eren inhoud gegeven wordt van de meest gelezen handelstijdschriften in binnen- en buitenland Een „levende index voor den Handel" Uitfivers aijn Van der Laan en Co. te Den aag. De prijs is per jaargang f'Si Van de firma J. B. Woltors ontvingen we ter aankondiging: I. De Nietawe Taalgids, onder redactie van J. Koopmans en dr. C. G. N. de Vooys; Ie jaargang; 2c afl. Ook derze aflevering yan het nieuwe tijdschrift mag zich laten zien. Behalve boekbooordeelingeii en wat kleiner artikelen bevat ze oen opstel van D. C. Hesseling over Gemakkeliko en moeiliko talen en een van J. 11. van den Bosch: Over interpunksie; grontftrekken voor het taalonderwijs; beido zeer interessant. 2. Leerboek der Vlakke Driehoeksmeting, piet vraagstukken, door dr. A. van Thijn. De Asser leeraar, tl ie zich door zijn andere werken roods een zeer goeden naam heelt verworven ais schrijver op wiskundig gebied, heeft hier wederom een werk gegeven, dat den schrijver eer aandoet. Bij' cle samenstelling er van heeft hij steeds in het oog gehouden, dat in do trigonometrie pjj elke Kwestie kan worden aangetoond, hoe algebraischo analyse en meetkundig onderzoek tot dezelfde resultaten voeren. De behandeling der stof is zocr logisch en zeer duidelijk i> Zeggen en Zingen. Gelegenhoidfeversïcs door Kath. Leopokl. Eon werkje, dat zeker gïrooten aftrek zal vinden. De schrijfster, dio als onderwijzeres do harten der kinderen weet te stolen, verklapt door dit boekske eenigszins hot middel, dat ze daai> voor aanwendt. Zo weet „kind mee te zijn" en al moge ze bescheiden verzekeren, dat haar yorsjes, die aan de behoefte van anderen en yan haar zelf hun ontstaan te danken hebben, geen aanspraak, maken op ktaif*waarde, ontegenzeggelijk is het een groote tunst ze te maken. En yelen zullen met haar werk gebaat zijn. 4. Frohe JStundcn. Deufsches Lesc-buch für Hollandische Lehranstalton von C G Tromp. Erstor Teil. De schrijver noemt in zajn Vorwort een viertal eipohon, waaraan volgens hem een goed leesboek moot voldoen. Voor zoover we hem hebben kunner. nagaan heeft hij in do praethk verwezenlijkt, wat hij als theorie verkondigde en we gelooven dan ook dat zijn boek zich wel een plaatsje zal veroveren naast de vele, die wij op dit gebied roeds beai-tton. 5. Nouore Prosa mit Erlanterungen und Hilfshueh I Burg Neideck, Novelle von W. 11. Riehl, herausgegebcn von B. E. Bouwman und Th. A. Vordcnius. Een mooie novelle, waarover een poëtisch waas ligt, wat haart voor jeugdige lcfzers. misschien juist Diet aantrekkelijikerr maakt. De neten aan' den voet der bladzijden zijn groötendrels in het Duitsch. Bij hot werkjo is 'n Hilfsbuch gegeven, waarin is verzameld, wat de schrijvers anders als resultaat der mondelinge behandeling in de klasse zouden noteerren. Het gfhee, lijkt ons een voortreffelijk hulpmiddel b« o» beoefening der Duitsch© taal. b. Beknopte Geschiedenis des Vaderlands door t. van Eijsens. Van dit werkje behoeven we mets moer te njaum: het beleefde rten 7en drufe, dat is aanbeveling genoeg. Bij de firma P Noordhoff zagen 't licht: 1. LciddTaad b,j do Studio der Eetterkundo voor de hoofdacte door Frisius. II Hooft. Do schri,ver, die yoor eenigen tijd de »" f h v^fUtt?*^0 °*<*erwijzers .w zich verplichtte door eenige eedichteri van V ondel met aante^eningen%of™ „it te geren, heeft) m dit deeltjo ooeeno*™*! '21 kleinere gedichten van Hooft, ten uit diens Histories en vraeon 'J^™011--ven betreffende do Granada en den WaSr Gok thans geeft hij weer een schat van verklajejnde aanteekeningen, die licht vershreitlen over yeel, wat den lezer in het 'eerst misschien dtuster is. 2. Kern der Vlakke Driehoeksmeting door rV. H. WisseJink. De heer Wisselink" is er fan overtuigd, dat beknoptheid een van de trootste deugden, odn der eerste eisenen lan een goed leerlxiek voor onze scholen is. lan die overtuigingi hoeft ook dit boekje zijn ontstaan te danken en w© mecuen, dnt het recht van bestaan heeft, daar er altijd velen zijn, die in groote dikke boeken moeilijk den weg kunnen vinden. Een verzamoliny vraagstukken ia bij do „Kern"' uitgegeven. • 3. Handtleiding btf de studie van het Duitsch yoor ©erstbepinnenden door dr. Chr. Sarauw, yoor Nederland bewerkt door Marg. Meyboom. Do bewerkster vond ket werkjö aitnemend geschikt om gebruikt te worden ia volkshnizt» en voor zelfstudie. De opmerkingen over de uitspraak (gjedaeltelijlk gegrond op de phooetischo werken van Viëtor) wijzigde ze daarom yoor Hollanders. Het DoeKje bevat versjes om yan buiten to leeren en veel stof yoor gesprekken. Kennismakinci kan worde» aanbevolen. 6 di 6 Yrios- Nieuw Op«*>ellenboek. Een ffi, in den trant van Ons Opstela,a onzelWon schrijver en met dc He«ln^tote *«•**•*-*** eigenschappen. Herdrukken zrjn de volgende* i„ J'u1-^8' Priom»ai don Aardbol om! Ie gedeelte, 17c.drift. Het werkj© is thans omgewerkt tot één leerkring voor onderwijs; de concentrische loc-roanir is vert allen. De hn. S. C. Bruins J. A. Ns, zootna yan wijlen den .schrijver, hot> heel wat nieuws, in ligt Jsoek geblokt en het is op de hoogjte van den tijd. Bedoeld kam echter zeiker niet zijn, do-t dö leerlingen op inricJtótiingen yan- vdorijgefZe!* onderwijs alles zul len moeten Jceren, wat er in het boek staat. Onder dit voorbehoud verdient Driemaal den Aardbol om! ook in zijn nieuw gewaad aanbeveling. 2. Eerste beginselen der Wis- en Natuurkundige Aardrijkskunde door dr. H. Blink> Met Atlas. 2e druk. Dezo 2e druk, geheel herzien en in verscheiden deelen omgewerkt, zal zeker niet minder welkom worden geheeten dan de le, die in een werkelijke behoefte voorzag. 8. Kern der Meetkunde door VV. H. Wissel ink; 6e druk. 4. Eekenschool door W. H: Wisaelink ;7o stukjo, 15e druk. 5. Atlas und Neueg; Deutsches Lerebuch von H. C. Spruyt, rovidirt von H. Pol, lo Teil, erste Halfte, yiarte Anflago. Deze 4e druk van het alom gunstig bekende werk is bewerkt volgens de nieuwe Duitscho spelling 6. Beschrijvendo Meetkunde door dr. J. Kors, Ie deel, 4o druk, heraien door dr. O. Fostma, met atlas. Enkele kleine wijzigingen zijn in dezen 4en druk aangebracht. ---