Smaak van de wereld gepeild Indonesië wil actiefilms, India prefereert shows „DE DRIE MUSKETIERS“ WAS OVERAL GEWILD De financiële resultaten, 'die de films in de Verenigde Staten opleverden, verschillen aanzienlijk van die in elk der afzetgebieden. De geringste verschillen (in percenten gezien) doen zich voor tussen de Verenigde St_ten, Engeland en de Britse Dominions, maar zelfs hier geeft nog één op de drie films aanzienlijk verschillende winsten te zien. Een film, die hét in de Verenigde Staten „doet", behoeft in andere landen zeker niet eenzelfde resultaat te hebben. tDe ervanüig heeft geleerd, dat de films gedurende hun eerste circula-eijaar, al naar gelang waar zij draaien, 60 tot 99 percent van hun totale opbrengst opleveren. In verband hiermee kan de opbrengst van iedere film na één jaar van circulatie als vergeüijkingscijfer worden gebruikt. Teneinde een representatieve groep films te verkrijgen zijn de opbrengsten van één jaar verzameld over een periode, die niet verder teruggrijpt dan op practische, economische en statistische gronden verantwoord is. Zo zijn de gedurende en direct na de oorlog behaalde resultaten, abamed die welke betrekking hebben op landen, die in a bepaaldl.* periode in bijzondere omstandigheden verkeenden, buiiten beschouwing gelaten. Met uitzoaidbriog van Argentinië .— waar gedurende enige tijd in verband tmet «imiportibepeirikingen geen nieuwe films konden worden gelanceerd — en de landen achter het IJzeren Gordijn, werden aldus gegevens verzameld over aflle belangrijke afzetgebieden. Voor ieder laüd wordt een basiscijfer bervkend, (dat het gemiddelde van de opbrengsten gedurende één jaar van alle in het betreffende land uitgebrachte films weergeeft. Voor iedere film afzonderlijk worden de ontvangsten gedurende één jaar vergeleken met dit basiscijfer, waarna een cassificatie volgt. Bedragen deze ontvangsten 1 tot 39 percent van 'het basiscijfer, dan krijgen zij de classificatie zeer gering; een percentage van 40—79 ontvangt de classificatie gering; 80.— 119 percent gemiddeld; 120—159 percent goed; 160—199 percent ze*er goed en 200 percent of meer wordt geclassificeerd als uitstekend. Een verdere selectie wordt verkre. gen door de films in zes groepen te verdelen, namelijk actie-films, waartoe ondv'r 'meer behoren 'het wildwest en Tarzan-genrc; drama's muziek- en showliitos; comedies, waarbij het ihiiimoristische accent voornamelijk valt op de dialoog; kluchten van het genre, waarin de Marx Brothers of Laurel en Hardy plegen te excelleren en iten islotte de mysterilvfilms. Het ligt voor de hand, dat vele films greMgevallen zijn, die niet gemakkelijk bij een dezer groepen kunnen worden ingedeeld. Voorts is bovengenoemde selectie slechts van ondergeschikte betekenis, aangezien in landen waar drama's de voorkeur genieten, een goede -muziekfilm imeer succes kan opleveren dan een slecht of middelmatig drama. Niettemin kan op grond van deze indeling een indruk worden verkregen van de populariteit van deze fllmtypen. Om een enkel voorHeeld te ge. ven: het Nederlandse publiek geeft de voorkeur aan actiefilms, daarna komen successievelijk drama s, muziek, en showfilms, kluchten en comedies, terwijl mysteries di rij sluiten. In 23 landen die tezamen 70 percent van de Amerikaanse film' markt uitmaken, beteken muziek- en ihowftlms de meeste successen: in 15 tanden is dit het geval voor actiefilms. Drama's staan in de u*ere/d als geheel genomen op de derde plaats, g):volgd door comedies, mysteries en kluchten. Spelers onbelangrijk Uit de gegevens, die volgens de hierboven geschetste weg werden verzameld, is na te gaan, welke films al dan niet op succes konden bogen. Door een uog niet in circulatie gebrachte film te vergelijken met films van eenzelfde type, kan een vrij nauwkeurige schatting plaatsvinden van het vermoedelijke resultaat, dat de betreffende film in een bepaald land te wachten staat. De grote moeilijkheid, die 2ich hier voordoet, is echter, dat iedere film een creatie is, die in belangrijke opzichten van andere films moet verschillen. Daardoor zijn er maar weinig films, die, wat type, rolbezetting, opzet, en dergelijke betreft, zodanig met andere producten overeenstemmen, dat deze procedure alleen volkomen betrouwbare resultaten oplevert. (Een belangwekkende bijzonderheid is, dat een onderzoek naar de populariteit van filmsterren weinig of niets bijdroeg tot de resultaten van het algemene onderzoek. Dit vloeit voort uit het feit, dat de rolbezetting slechts een van de vele factoren is die het succes van de film bepalen). Gebleken is, da; slechts weinig films —- waarvan bovendien de meerderheid overal een mislukking was — over de gehele wereld een vrijwel gelijkluidende classificatie ten deel viel; slechts één film uit een serie van 126 kreeg in alle landen de classificatie „uitstekend": „De drie Mus, ketiers". | , De meest voor de hand liggende procedure om een film voor een bepaald land te selecteren, is het verzamelen van de vroegere resultaten van films, die tot hetzelfde type behoren en af :e wachten hoe de resultaten van de betreffende film na één jaar van circulatie in de overige landen, die tot de cultureel verbonden groep van het eerstgenoemde land behoren, zullen zijn. Aangezien het in vele gevallen onmogelijk of onpractisch is één jaar op de laatstgenoemde gegevens te wachten, is gezocht naar een methode om de gewenste gegevens sneller ter beschikking te krijgen. De ervaring heeft geleerd, dat er een bepaalde relatie bestaat tussen de opbrengsten, die in de grote steden, waar de films hun premiere beleven, worden getoucheerd en de opbrengsten na een jaar circulatie door het gehele land. Onder normale omstandigheden krijgen de films ifi de iProte steden —- de zogenaamde sleutelsteden — dezelfde classificatie als die welke zijn gebaseerd op een geheel omloopjaar. Uiteraard is de ~sleutelsteden-methode" iets minder betrouwbaar dan het onderzoek over een geheel jaar, maar de tijdwinst is aanzienlijk. - Grote conseouenties Het hier beschreven onderzoek, dat ruim een jaar wordt toegepast, heeft voor de filmwereld grote consequenties. Het is voorgekomen, dat plaatselijke verhuurkantoren, afgaande op hun ervaring films die in cultureel gelijke groepen succes hadden, niet in omloop wilden brengen. Deden zij het kon worden gesleept. Op Vrijdagmiddag 7 Augustus had de Prins zich met een aantal genodigden en belangstellenden in zwemcostuum van de Caracasbaai verzameld. Het gezelschap bestond, behalve uit de Prins, uit de gouverneur van de Nederlandse Antillen, Z.Exc. mr. A.A.M. Struyckèr" en voorts uit dr. R. Flachs, de adjunct-directeur van de Curacaose Petroleum Industrie Maatschappij, benevens enkele adjudanten en nog drie liefhebbers van de kunst van de onderwaterfotografie. Speciale camera Voor de excursie van die be•wuste Vrijdagmiddag was prins Bernhard uitgerust met een kleinbeeldcamera, gemonteerd in een speciale waterdichte kast. Om langere tijd onder water te kunnen verblijven was de Prins voorts voorzien van een zuurstofapparaat, dat hem de voor de ademhaling noodzakelijke zuurstof toevoerde. De Prins bevond' zich in gezelschap van de importeur van de camera, de heer J. Kusters, Tijdens, de excursie op de zeebodem kreeg de Prins op een gegeven ogenblik last van de onderwatercamera en hij probeerde zich van het toestel te bevrijden door het' over zfln hoofd te trekken. Hapering Deze manipulaties hadden evenwel tot gevolg, dat de zuur-i stoftoevoer werd afgeknepen,) waardoor de Prins niet meer vrij' kon ademhalen. Hij kreeg het! benauwd en hapte naar adem.J waardoor hij zeewater binnen-l kreeg en hij gedwongen was de' fnderwatercamera te laten vallen. Gelukkig zag de heer Kusters onmiddellijk, dat er iets niet in de haak was. Met veel tegenwoordigheid van geest wist hij de Prins uit zijn benarde positie te bevrijden door hem het zuurstof-apparaat af te haken, waarna hij de Prins, die het nogal benauwd had gekregen, naar de wal sleepte. De heer Kusters moest zich daarbij een weg banen over een koraalbank met het gevolg, dat hij door een scherp stuk koraal — eén zg. zee-appel — aan de voet werd gewond. Hoewel het water ter plaatse slechts een meter of drie diep was, en het gevaar dus niet groot scheen, waren de aanwezigen toch opgelucht toen het incident! zo gelukkig bleek te zijn afgelo-j pen. Wat de Prins betreft, hij was de eerste om het in sportieve geest op te vatten. --- Wat de wereld wil Volgens de methode van de Amerikaanse filmmaatschappijen is de volgorde van belangstelling voor films in de verschillende landen als volgt: Austranë show comedie tragedie actie mysterie klucht België actie show tragedie comedie klucht mysterie Brazilië show tragedie actie comedie klucht mysterie Chili show actie tragedie klucht mysterie comedie Coluinbia show tragedie actie mysterie comedie klucht Denemarken actie show tragedie comedie klucht mysterie Duitsland actie comedie show tragedie mysterie klucht Egypte actie show mysterie klucht comedie tragedie Finland actie tragedie show comedie klucht mysterie Frankrijk actie show tragedie comedie klucht mysterie Griekenland show actie tragedie mysterie comedie klucht Gr. Britt. show actie tragedie mysterie comedie klucht India show actie klucht tragedie mysterie comedie Indonesië actie show klucht tragedie mysterie comedie Irak actie show tragedie mysterie klucht comedie Italië show actie tragedie comedie mysterie klucht Japan actie show tragedie klucht mysterie comedie Mexico actie tragedie show mysterie comedie klucht Nederland actie tragedie show klucht comedie mysterie Nw. Zeeland show tragedie actie comedie klucht mysterie Noorwegen show actie comedie tragedie mysterie klucht Oostenrijk actie comedie tragedie show klucht mysterie Peru show tragedie actie mysterie comedie klucht Portugal show actie tragedie klucht comedie mysterie Siani show actie klucht tragedie comedie mysterie Veneznala show actie tragedie mysterie comedie klucht Zweden show comedie actie klucht tragedie mysterie Zwitserland actie tragedie show comedie klucht mysterie Brazilië en Nieuw Zeeland blijken dezelfde belangstelling te hebben, evenals België en Frankrijk: Griekenland en Groot Brlttanniê} Cohtmbla en Peru} Finland en Zwiteerlar _. --- SPORDT CENTRALE TRAINING NEDLzRLANDS ELFTAL Voor de centrale training van de Nederlands Elftal Club, die 25 Augustus in het Olympisch stadion zal beginnen, heeft de keuzecommissie van de KNVB de volgende spelers (in alphabetische volgorde) uitgenodigd: Bak (Excelsior), Bennaers (DOSKO), Van Beurden (BW), Biesbrouck (RCH), Bley enburg (Rigtersbleek), Cools (RCB), Dahrs (Blauw Wit), Van Ede (Sparta), Van der Hoek (Feijenoord). Klaassens (VVV), Van der Kuil (VSV), Lagerwaard (Excelsior), Landman (Sparta), Luiten (DOS) Meyers (NEC), Odenthal (Haarlem), Overbeeke (DOSKO), Schmidt (Eindhoven), Tcrlouw (Sparta), Van Woerden (Feijenoord). De keuzecommissie deelde mede dat de mogelijkheid blijft bestaan dat alsnog spelers zullen worden uitgekozen om de training te volgen, indien zij daartoe aanleiding vindt. --- BARCELONA TEGEN FIFA-ELETAL De Spaanse voetbalclub Barcelona heeft een uitnodiging van de FIFA aanvaard om op 30 September in Amsterdam een wedstrijd, te spelen tegen een continentaal Europees keuze-elftal. Deze ontmoeting is bedoeld als oefenwedstrijd voor de Europese ploeg, die in October tegen het elftal van Gioot-Brittannië in het veld komt. --- WHITFIELD LIEP KILOMETER IN WERELDRECORDTIJD 1 Mal Whitfield, de Amerikaanse middenafstandloper, heeft tijdens wedstrijden te Eskilstuna in Zweden het wereldrecord over 1.000 meter verbeterd door deze afstand te lopen in de tijd van 2 min. 20,8 sec. Het record stond op naam van Olie Aaberg (Zweden) met een tijd van 2 min. 21,3 sec, gemaakt op 10 Augustus 1952 te Gaevle. Speerworp van 80,41 M Bud Held van de Olympische Club te San Francisco heeft tijdens wedstrijden van het Johnhïulr College het wereldrecord speerwerpen op 80 meter 41 cm gebracht. Het record stond sinds 16 October 1938 met 78 meter 70 cm op naam van de Fin Yrjo Nikkanen. In vergelijking met liet vorig jaar is het aantal voertuigen in Palembang met I0r.£> gestegen, Er rijden thans 7200 auto's, 1632 betja's en meer dan 100 motorfietsen en brom-fietsen. --- SAKSIKANLAH! , PATJUAN KUDA BESAR DI TEGALLEGA BANDUNG PADA HARI SAPTU DAN MINGGU TANGGAL 29-30 AGUSTUS 1953 MULAI DJAM 8.30 PAGI. Kartu Keanggautaan untuk 1 tahun Rp. 30.5 U. Anggauta dan keluarganja, (ketjuali anak2 jang sudah dewasa) dengan menghundjuk kartu keanggautaan tahun 1953 mendapat hak untuk menonton semua Patjuan2 Kuda di Bandung jang diselenggarakan da-1 lam tahun mi. Kartu keanggautaiin dapat diperoleh di Panggung ' Besar pada hari2 perlombaan atau sebelumnja di - „COMMERCIAL BANK N.V." - Djalan Petjinan !/ Lama No. 11 — Tilp. S. 509. HEIBAT - RAMAI - GEMPAr'* LELANGUMUM. ~ jn Dengan perantaraan Kantor Lelang Negeri Bandur.g, E pada tanggal 28 Agustus 1953, hari Djum'at, djam f 9.30 pagi, bertempat di halaman Kantor Lelang Ne- f geri, Lengkong Besar No- 2, akan didjual: c 1 (satu) AUTOLET. Barang tersebut bisa dïlihat pada esok hari sebelum lelang dimulai. Keterangan dapat diminta pada Kantor Akuntan „TJIANG TEK HOA", Taman Tjitarum No. 19 Bandung. •< ==V DANKBETUIGING i Ondergetekende betuigt langs deze weg, ook namens zijn echtgenote, aan Directie en Personeel van de N.V. Handel Mij. V/h C.M. Luyks-Bandung) Djakarta, alsmede begunstigers, vrienden en kennissen zijn welgemeende dank voor de bewezen attenties en bloemenhulde bij het herdenken van zijn 25-jarig Dienstjubileum bij bovengenoemde Firma. Bandung, 25 Augustus 1953 ' !F. den Hartog. '■ GEDENKBOEK WATERSNOOD IN HOLLAND. Nog verkrijgbaar tegen de prijs van Rp. 25.— bij de 1 i Adm. s t Iglsf3fßlßf-l-l-J-l-l_l_l_E-_f^^ --- AMANDELBROOD SAUCIJSBROOD AlrnanaU Goldstein. het vertrouwde adres voor accuraat lopende horloges. Djl. Sumatra 41. Aanmaak BULTZAKKEN „PRIMU S" Dl GEREDIA 10. AAMBEIEN, Gegar. Ge-j nez. 14 dagen, en asthma ■ suikerziekte, rheumatiek etc. zonder operatie. Tabib RB. AZAD. Dj. Bungsu 34 T.K. Philips radio toestel', 10 lampen, uitsl. v. Europa geschikt. i Dj. Nakula no. 117 --- SCHOOL v/d HANDEL Steno/Typen: Ned-Eng. H. Con-.: Ned.-Eng. Boekb. A.B. Aamn.: Maan-Dins-Don-' der-Vrijdag 16.30—17.30 Dj. Bahureksa 22 Kanaries en Steenduiven. broedeieren Rp. 2,—. Tjiudjung 25. --- TE KOOP < ,! I Accordeon „HOHNER" , 80 bass. 1 Electrische telmachine , „MONARCH". ' Dj. Petjinan Lama 17A. ' Tussen &—l2 uur Zolang U lezen kunt, staat ] de wetenschap der wereld 1 voor U open. --- flE^_3BEP_H__Hf»_9£_SH__9 ' Vendutie Éf|ff_|_y_ft_ 27-S-'53 TTFill fJldlßfflßH | t.h.v. d. WelEd. G. Hr. F. DULON BARRE (Kapt. N.M.M.) ( Djl. Serajoe No. 2 ! Specificatie volgt morgen ' MINTA TUKAR RUMAH: I 1 rumah tinggal seluruhnja dengan garage letaknja !j tida brapa djauh dari station Bandung dengan dito di bagian Bandung utara. ( Surat2 di bawah adv. no. 7956 pa Adm. A-1.D., Bandung. !J__________________Sl_E(a____Bl_______s gj Een Lucullus maaltijd ? Dat is onze specialiteit 1 Mevr. „K HON G" Dj. Tjihampelas 33 Pav, H Levert eten buitenshuis J 3 Neemt een proef! g; B U zult tevreden zijn. ________________sjsi_r______________s_o IBaru terima lagi ATLAS SEKOLAH RAKJAT ~- ADINEGORO (Garuda) Rp. 18,60 Lekas pesan, persediaan hanja sedikit. Toko Buku „BUDI PUSTAKA" B.K. --- TE KOOP: 1 FIAT (KODOK) 500 cc. 1941 i.g.e. Te bezichtigen: Dj. Riau 21 vanaf 4.30—7 u. n.m. Nieuwe zending: Tjechischc katoentjes Everglaze i Cashmere enz. __________j |*WLTAtf__N64_U&P.S.M«Q !/„ _ -i Mevr. Gouws Kruiden I tegen Maag- en Darm| ziekten stellen U nim- j mer teleur. ' i, Abd. Rivai 7, P. Baru I 216. --- Voor: JA VA CO Prima Koffie ook naars Dj. dr. Setiabudhi 43. T.K. 1 MOBYLETTE '52 m'koppeling Rp. 3300.—; 1 MOBYLETTE '52 z/ koppeling Rp. 2900.— i.z.g.c-. weinig gebruikt. Inl. DJ. SUNDA 40A - Telf. S. 670 --- BOEKEN EN TIJDSCHRIFTEN worden U snel en zeer accuraat geleverd, indien U naar Nederland kunt delegeren of aldaar kunt be- I talen, door BOEKHANDEL LYBO Willem de Zwijgerlaan 64, 's-Gravenhage. Toezending als aangetekend drukwerk in zeer zorg- j vuldige verpakking. Relaties worden met vele catalogi op de hoogte gehouden. --- JLIBERTY STORES lp DJL. TAMBLONG 29 S | Taf t zijde I '/? ALLEK LEUREN « Rp. 2Q.~ p. Mtr. © ' --- V E NÖUTIE morgen 26 Aug. 1953 aanv. 9-30 u. v.m., i/h pand ad Dj. Naripan 85 Bd. van div. Gdr. en Meubilair, w.0.: c Rottan-, Djatih. zitje — boekenrak — bekl. bank/ faut. - KOEKOEKKLOK — schemert. — el. klok — schrijfbureau — vloerkl. — schilderijtjes' muurborden — boeken/tijdschr. — boekenkast, ° STAALB./Ht. bedden — H/legkasten — kinderb. — kapst. — mcd. kast — dekens e.a. kleedjes — TOILETTAFEL - bijzett., etenst. mst, — etensk. — dressoir — serv./ GLASW.'- theekast. ° keukengerei — gasstel — spenk. — el. koopl-, strijkijz.'broodrooster, ° WANDEL WAGEN — -div. rakken, taf-, stoelen . - kl. BILJARTTAFEL COMPL., etc. etc. KIJKAVOND HEDEN: 17-19 _, .BALAI HANDEL i 60. TJIKAPUNDUNG 196* BANDUNG UTJAPAN TRIMA KASIH Jang bertanda tangan dibawah mi. M. PICAULY, ; membilang banjak terima kasih atas pendapafan barang2nja jang telah diielangkan oleh Balai Lelang ■ ..MERDEKA", Gg- Tjikapundung 198 (simpangan ' • dari Djl. Bantjeuj) — Bandung. Kepada urnurn saja andjurkan, bahwa untuk urusan j lelang lebih baik berhubungen dengan Balai Lelang ' tsb. diatas. 1 Bandung. 22 Aug. 1953 ttd. M. PICAULY. ' International hi._lish School j, iElementary, Intermcdiatc & Advanced classes Dj. Sunda (Oosteinde) 73 --- Heilzaam en snelgenezend Slechts 1 theelepeltje SAXOM Speciale HOESTSIROOP doet wonderen ter genezing Verkrijgbaar bij alle toko 2 obat Apoth. Suniaradja Pedjadjaran 7 en bg vertegenw. Naripan 2SA I J \TE KOOP: , II Keukenkastje. i 1 etenskast met facetglazen 1 etenstafel, 1 kameri scherm (3-dlg.) 1 Original Senking gasfornuis (3 pits) 1 Partij Rembrandt olieverf. 1 Klerenrak- Te bezichtigen : Djl. Riau 120. i i TE KOOP: 1 Bromfiets merk „BASTERT" 98 cc. jr. k. '52 1 Kleine wagen merk ..Hill. man" jr. k. '49 ia pracht conditie. Gandapura 59 pav. 4—6 u. njn. [T.K. GAZELLE D.F. compl. m. trommelr. Autoped op luchtb. met res. banden. Te bez. Dj. Tjulan 10A. TXt PROJECTORS Keystone 8 mm en Siemenj v. 16 mm. Lenzen ■ cm. t'm 13,5 cm. GAN, Dj. Westhof SA. --- Postzegels lap. bezett.-tijd Brit. Colony Nederland COS M O S Djl. A-B.C. 41 — Bandung --- Wat te zwaar is, moet je laten !|] vallen: maar besluit niet dat iets te _j a zwaar is, voor je geprobeerd hebt g het A* tillen. (§ --- 500 Meter onder begane grond Nieuwe ontdekkingstocht naar grot in de Pyreneeën Onderaardse waterval als energiebron? (Van onze correspondent). PARIJS, Aug. — Dezer dagen zal een groep Franse voor >de derde maal een onderaardse expeditie beginnen in de hoop er ditmaal in te slagen de geheimen van de in 1950 bij toeval ontdekte grot nabij Pierre-St. Martin in de Pyreneeën te ontsluieren. De exploratie van dit fantastische samenstel van honderden meters diepe, vrijwel loodrechte schachten in de berg, immense onderaardse zalen, waarin een gebouw als de kathedraal van St. Jan te Den Bosch met gemak zou kunnen ronddraaien, een onderaardse rivier met stroomversnellingen en watervallen, wellicht ook nog nooit door mensenogen aanschouwde onderaardse meren, houdt sinds enkele jaren de aandacht van de wereld gevangen. Wat ervan bekend is geworden heeft onwillekeurig herinneringen opgewekt aan de beschrijvingen, die Jules Verne in zijn roman ~Naar het middelpunt der aarde" heeft gegeven van die vreemde onderaardse wereld, welker geheimen nog lang niet allemaal door de moderne wetenschappelijke grot-onderzoekers zijn achterhaald. De grot van Pierre St Martin 'heeft verleden jaar het leven geëist van een va.i de sportieve en wetenschappelijke onderzoekers, die er zich in gewaagd hadden. Marcel Lodbens heeft toen door het breken van de kabel waarmee hij zich honderden meters diep in de nachtzwarte afgrond bad begeven een dodelijke val gemaakt. Zijn stoffelijk overschot rust nog altijd vijfhonderd (meter beneden het aardoppervlak in een graf van rotsblokken, dat zijn kameraden daar voor hem hebben gebouw in een spelonk van vijfhonderd meter lengte en ruim honderd meter hoogte. Energie-tr on De expeditie van dit jaar zal onderzoeken of het mogelijk is de resten van de verongelukte speleoloog weer naar de oppervlakte te brengen. Dat is echter slechts een van de doelen, die zij zich heeft gesteld. Het tweede is de onderaardse ontdekkingsreis, die verleden jaar door de tragische dood van Loubens moest worden afgebroken te voltooien. Het derde doel van de onderzoekers is na te gaan ol en op welke wijze de waarschijnlijk enorme onderaardse watervoorraden, die zich op een diepte van meer dan vijfhonderd meter een weg banen door de grot van Pierre St. Martin dienstbaar gemaakt kunnen worden aan de electriciteitsvoorziening in het gebied van de Pyreneeën. Want dat de waterkracht in het binnenste van de grot een energiebron van de allergrootste betekenis kan worden wordt door de deskundigen zeer waarschijnlijk geacht. Men heeft becijferd, dat de hydraulische rijkdom van dit uitgestrekte onderaardse gebied vier maal zo groot is als die van de waterstromen aan de oppervlakte. De grot van Pierre St. Martin, waarvan de ingang zich op zeer korte afstand van de Spaanse grens bevindt, is in 1950 bij toeval ontdekt door een horlogemaker. Diens ontdeklci.ig heeft aanstonds de intense belangsteiliiig opgewekt van die kleine groep sportieve en wetenschappelijke onderzoekers in Frankrijk die zich bezig houdt met het verkennen van de grotten, waaraan Frankrijk veel rijker blijkt te zijn "dan men zich voorhieen ooit heeft voorgesteld. Enkele van die grotten zijn beroemd geworden door de praehistorische vondsten, die men er hééft gedaan. Tot die categorie behoort de grot van Pierre St. Martin, voor zover men tot ap heden iheeft kunnen nagaan, echter nier. Zij is slechts te bereiken door afdaling in een loodrechte afgrond van vierhonderd tmleter diepte, die zelfs met de hulpmiddelen van de moderne techniek levensgevaarlijk kan zijn. Ontoegankelijk voorportaal De éérste verkenningstocht ir. 1951 ls ibeperlkt gebleven tot de verticale afdaling in de nauwe omgekeerde trechter, die het schier ontoegankelijke voorportaal vormt van de enorme, duistere zaal, waarvan de bodem vijfhonderd meter lang helt ■ naar de bedding van een onderaardse rivier, die zich via stroomversnellingen en watervallen een weg baant naar de bodem van een vlier kilometer verdbrop liggende grot, waaraan men de naam van „hol van de tovenaar" heeft gegeven. De expeditie van verleden jaar zou wellicht de nog mysterieuze loop van deze rivier in kaart hebben kunnen brengen, wanneer een defect aan de electrische installatie, ontworpen en geconstrueerd door de expeditieleider. Max Cosijns, niet geleid haid tot de noodlottige val va- Marcel Loubens. Dierai vier kameraden de geneesheer Mairey. de fslmoperateur Tazieff en de onderzoekers Labcyrie en Ocohialini zagen zich genoodzaakt 'de terugtocht te aanvaarden Doch voor de twee eersten naar boven gehesen werden hadden zij kans gezien tezamen een tocht te tnaken door het nog onverkende gebied en daarbij een nieuwe onderaardse zaal, groter nog en hoger dam die waarin Loubens begraven ligt, te ontdekken. Van dieze tweede onderaardse zaal, die ïn ruimte elke kathedraal overtreft. leidt een nog onbetreden gang verdbr de berg in. Deze gang zal in Augustus verder verkend worden. Tachtig kilometer ver Hoever de grot zich in het fcergmasalef uitstrekt is uiteraard nog niet te zeggen. Men vermoedt, dat Sou_—ge gangen zich niet minder dan tachtig kilometer ver door de rotsbodem boren. Zover zal de expeditie zich echter ïiiet wagen. Zij is niet opgezet tals een sportief I avontuur maar als een wetenschap' ' pelijke ondernetnlng, die beoogt het I verloop van die onderaardse rivier : na te gwan. Dit nu is op zichzelf een hele onderneming, want hoewel de afbtand tussen de grot van Pierre ; St. Martin en het reeds genoemde ' „Hol van de tovenaar" slechts vier kdometer bedraagt heeft men door 1 practische proefnemingen reeds kunnen vtalststellen. >dat het water over deze kleine afstand twaalf dagen doet. Hieruit volgt, dat de onder' aardse rivier ofwel uitmondt in een ' groot -neer, waarvan men het he' staan nog lokt kent of dat zij zich een weg baant door talrijke kron: keigangen. Hoe dit zij, het ls duidelijk, dat de waterkracht gebezigd zou kunnen worden voor het in beweging brengen van turbines voor [ het opwekken van electrische stroom. j | 't „Kikvors-mannen" Een moeilijkheid, die zich tijdens i de op 3 Augustus aanstaande beginnende expeditie kan voordoen schuilt in de mogelijkheid, dat de gangen wellicht hier en daar geheel door het water gevuld zijn. Enkele leden van de expeditie, waarbij zich ook een drietal padvinders uit Lyon hebben aangesloten, zullen dan ook uitgerust worden met apparaten, die ben in staat zullen stellen zich over een behoorlijke afstand onder water voort te bewegen, ongeveer op de manier van de zogenaamde ~kikvors-mannen" van de marine. Om züch voor te Bereiden op de inspanningen, die van hen gevergd zullen worden hebben de leden van de nieuwe expeditie zich de laatst* weken met hun materiaal geoefend in de grot van B_u_e-Saint Aadré in de Jura, die hoewel 2ij veel imdnder uitgestrekt en diep is dan idie van Pierne-Sadnt Martin ongeveer dezelfde karakteristieke eigenaardigheden vertoont en derhalve een goed oefenterrein vormt. Het ligt in de bedoeling, dat de onderzoeker» rullen inrichten op een diepte van 560 meter. Van daaruit zullen zij bij toerbeurt twee aan twee op verkenning i_tga_n. Als alles goed gaat hopen de otot.igtsreizigers half Augustus weer op hun uitgangspunt fïrug te zijn- --- BRIDGE CLUB BANDUNG Uitslag van de op 18 Augustus gespeelde wedstrijd. Groep B: (Hoewell); 1 Dames Soer/Jansma t.48 M.P.); 2 Mevr. Tydeman/van Duren (47%M_».)ï 3Khoe/Thung (43 M.P.); 4/5 Djachri/Rusman (42 M.P.); Fam. van Ass (42 M.P.); 6 Kroes/Jansma (40% M.P.); 7 Cox/deSmet (39„ M.P.);-8 The; Sic 083 V» M.P.). Groep B: (Howell): 1 Oosthoek/Burger (55 M.P.); 2 Djoehari/Wagimin (49 M.P.); 3 Mapaliey/Winter (45 M.P.); 4 Scheffer/Penning (43 M.P.); 5 Mevr. Rous/Gan (41 M.P.); 6 Malkan/ Wieber (40 M.P.); 7 Fam. Lauwers (36 M.P. >;'8 Weisglasz'Parera (27 M.P.). Groep C N-Z: (Scheveningen); 1 Damhudi/Ardi (48% M.P.); 2 Erom/V. Ylst (45% M.P.); 3 Dames Harting/Moolhuizen (37% M.P.); 4 Bosboom/v. Hall (35 M.P.); 5 de Groot'v.d Wevden (33% M.P.). Oost-West: 1 Tijco (45 M.P.); 2 Thysen/Koppelman (43 M.P.); 3 Harting/Moolhuizen (42% M. P.); 4 Kerdijk/Lim (35 M.P.); 5 Fam. Vorderman (34% M.P.). Wilde drive; le en 2e prijs gedeeld tussen Ter Haar/Sule en Dawut/Thamrin; 3e prijs Abas/ Moh. Zani; 4e prijs Mees/Bakker. --- SWEEPSTAKE lAVA BODE-RIT 1953 Beter één lot in Uw hand, dan tien in die van Uw buurman. Koopt loten, of zendt postwissel aan : ADM. AID. De Preangerbode Djl. Braga 11 — Bandung. Rp. 5,— per lot, porti Rp. 0.50 Startnummers naar keuze van 1 t/m 175. ---