AANBESTEDING. f Op zaturdag, den 19 april 1862, des voormiddags ten 9 ure, taL, onder nadere goedkeuring door den commissaris des konings in de provincie Zeeland, of, bij zijne afwezigheid, door een der leden van de gedeputeerde staten, en in bijzijn van den hoofdingenieur van .den waterstaat in het 11de district, aan het lokaal van het provinciaal bestuur, te Middelburg, worden aanbesteed: Het uitvoeren van buitengewone verdedigingswerken aan de zeeweringen van den Calamiteusen polder Scherpenisse. Deze aanbesteding zal geschieden bij enkele inschrijving. Het bestek ligt ter lezing aan het lokaal van het ministerie van binnenlandsche zaken, aan dat van het provinciaal bestuur van Zeeland, te Middelburg, en op alle zoodanige plaatsen, alwaar gewoonlijk de bestekken van waterstaatswerken in gemelde provincie ter lezing gelegd worden. Zullende den 'kien en 3den dag vóór de besteding de noodig aanwijzing in loco worden gedaan, en voorts nadere inlichtingen te bekomen zijn aan het bureau van den hoofdingenieur van den waterstaat jhr. J. R. T. Ortt te Middelburg, en bij den ingenieur jh'r. A. O. van den Santheuvel te Zierikzee. 's Gravenhage, 22maartl862. Namens den minister van binnenlandsche zaken, De secretaris-generaal, J. SCHRöDER. --- BINNENLANDSCHE TIJDINGEN. Middelburg 4 April. Iln de vergadering van liet Zeeuwsen genootschap der wetenschappen van 11. woensdag is eene kommissie benoemd om te onderzoeken in hoeverre het wenschelijk kan geacht worden de herinnering aau het verblijf van Marnix van St. Aldegonde op Walcheren levendig te houden en wat daartoe het gepaste middel is. Tot leden dier kommissie zijn gekozen de heeren J. P. van Visvliet, mr. G. N. de Stoppelaar, F. Nagtglas, mr. D. A. Berdenis van Berlekom en mr. J.K.E. baron van Lijnden. Zoo als men weet heeft Marnix in 1582 en 1583 en later van 1585 tot 1506 zijn vast verblijf gehouden op het kasteel West- Souburg, waarvan het laatste gedeelte in 1810 is afgebroken. Eenigen tijd na het overlijden van Marnix, te Leiden in 1598, werd zijn lijk naar de kerk van West-Souburg overgebragt, waar een eenvoudig geschilderd wapenbord zijne begraafplaats aanwees. Ook die kerk is sedert ettelijke jaren gesloopt. Bij de kamer van koophandel en fabrieken alhier is ontvangen en ligt voor belanghebbenden ter inzage eene tabel van den in-, uit- en doorvoer van Zwitserland, gedurende het jaar 1861. * Uit Vlissingen schrijft men ons 2 dezer: „Aan het Handelsblad werd in de vorige week uit Vlissingen geschreven, dat er plan bestond om aan het marinehoofd alhier een groot bord te plaatsen, waarop de meteorologische waarnemingen met groote letters vermeld zouden worden, zoo dat men ze van de reede zou kunnen lezen. Als ik wel ben ge'informeerd dan is dit berigt zeer voorbarig. Wel schijnt er aan den heer Buys Ballot de vraag te zijn gcrigt of het niet goed zou wezen om zoodanig bord te plaatsen, maar hierop is nog geen antwoord ontvangen." * Men schrijft ons uit Goes, 3 april: „lieden namiddag is eene kar met een paard bespannen, waarin de slager Lion en een bediende gezeten waren, door het achteruit deinzen van het paard bij de stoomboot in de kaai gevallen. De beide personen zijn spoedig dooreenige IWn—i — —fT ■ ■■ m—in II varensgezellen gered en daarna ook de kar en het paard er j uit gehaald. '. • ";■'■ » T*„Een werkman die vóór ■eenige dagen bij den bouw van een nieuw buis van eene daar geplaatste stelling viel, en met een gebroken been en zwaar gekneusd naar het gasthuis werd vervoerd, is gisteren aan de gevolgen overleden. . „Volgens een gerucht 2oudeï t-tdoor den officier van justitie vervolgingen zijn ingesteld tegen een persoon, die op een exemplaar derMiddelburgschecourantlasterlijke kantteekenen heeft gemaakt op het daarin voorkomende verslag der lezing van den heer Piccardt, over de godgeleerden der 17e eeuw. De officier van justitie schijnt deze bijvoegingen als injurie te hebben beschouwd. Ofschoon sommige bijzonderheden mij nog vrij duister voorkomen, zoo meende ik u dit berio-t niet te mogen onthouden, — te meer daar het hier veel sensatie heeft gemaakt." * Ter veemarkt op 11. maandag te Oostburg gehouden waren aangebragt 6 paarden, 102 stuks hoornvee, 1 ezel, 150 varkens en een geit. Van het hoornvee werd bijna alles verkocht tegen lagere prijzen dan bij de laatst gehouden markt. De varkens werden eveneens nagenoeg allen verkocht, doch tegen hoogere prijzen. Voor paarden wasechter weinig vraag en daarvan konden slechts drie stuks koopers vinden. Z.M. de koning is woensdag middag ten half een ure per extra spoortrein uit Amsterdam in de residentie teruggekeerd. Men verneemt dat het verblijf van H. M. de koninginmoeder dezen "zomer op het buitenverblijf Soestdijk slechts van korten duur zal zijn, daar H. M. eerlang eene reis naar St. Petersburg zal ondernemen, tot bijwoning der feesten, welke aldaar ter viering van het duizendjarig bestaan van het russische rijk zullen plaats hebben. Men wil weten datZ.K.H. prins Hendrik H. M. op die reis zal vergezellen. Dingsdag avond werd in de zaal op den Fluweelen Burgwal te silage, door het schilderkundig genootschap Pulchri Studio, aan de leden eene kunstbeschouwing verschaft, waartoe de portefeuille van den heer de Jonge van Ellemeet, te Oostkapelle, door dien heer bereidwillig wasafgestaan. H.M. de koningin, HH. KR. HH. prins en prinses Hendrik en Z. D. 11. de hertog Bernhard van Saxen-Weimar vereerden dezen kunstavond met hunne hooge tegenwoordigheid. De kommissie uit de tweede kamer der staten generaal, belast met het houden eener enquête naar den toestand onzer marine, heeft woensdag gehoord de heeren J.F. Koopman, kapitein-luitenant ter zee, en J. Modera, oud hoofdarabtenaar bij het departement van marine en gepensioneerd kapitein ter zee; en gisteren de heeren E. de Vries, griffier aan 's rij ks werf te Vlissingen, en L. Smit Jansz., scheepsbouwmeester. Wij vernemen van goederhand dat Z. M. de koning heeft goedgevonden te besluiten, dat al de adressen en stukken betrekkelijk het besluit van 12 maart jl., in zake de delftsche akademie, 2ullen worden gerenvoyeerd niet alleen naar den minister van koloniën, maar ook naar den minister van binnenlandsche zaken. Zoo men zegt zou dit geschied zijn op de zeer juiste overweging, dat de akademie staat onder het beheer van het laatstgenoemd departement en alzoo de minister van binnenlandsche zaken moet worden geacht gekend te zijn in, en althans mede verantwoordelijk voor het in deze genomen besluit. (Nieuw dagblad van 's Gravenhage.) Onder de vele en gewigtige werkzaamheden, die in den loop van dit jaar de synodale kommissie en de synode der nederlandsche hervormde kerk zullen bezig houden, zijner, naar men verzekert, onderscheidene die de betrekking van kerk en staat betreffen, en bare nadere regeling bedoelen; terwijl in het algemeen van regeringswege het verlangen is uitgesproken, uit de bestaande reglementen weg te nemen wat, in strijd met de grondwettige verhouding van kerk en staat, daarin mogt zijn bepaald omtrent medewerking door, of gezag uitgaande van de regering, ten aanzien van kerkelijke aangelegenheden. Uit dit alles blijkt het kennelijk streven der regering, om de vrijheid der kerk en de zelfstandigheid der kerkgenootschappen zoo veel mogelijk voor te staan en te bevorderen. Men meldt uit Roosendaal: Naar wij vernemen is er nog geene algeheele overeenkomst gesloten tusschen het nederlandsch goevemement en de belgische spoorweg-maatschappij over den afstand van dat gedeelte der spoorbaan Roosemlaal- Antwerpen, op welker helft de nieuwe weg Bergen op Zoom- Roosendaal is afgebakend. Men vermoedt, dat dit daaraan is toe te schrijven dat de werkzaamheden, welke reeds een begin van uitvoering hebben verkregen, niet vaar wensch kunnen worden voortgezet. Nevens het stations-terrein bevindt zich eene uitgestrekte afgesloten ruimte, waar onophoudelijk het per scheepsgelegenheid aangevoerde spoorwegmaterieel wordt opgestapeld. De utrechtsche gaskwestie heeft met den 1 april een aardig incident opgeleverd. De heer de Heus had de gemeente voor de regtbank gedagvaard; ten einde schadeloosstelling te erlangen voor het leggen van wege de stad der gaspijpen vóór den termijn van beëindiging (1 september 1862). Men vroeg natuurlijk waar is de schade, indien de stad niet vóór 1 september gas brandt? Doch sedert eenige dagen bemerkten de bewoners der perceelen op bet Oudkerkhof dat de leidingen der stadsgaspijpen gas leverden van liet gas van den beer de Heus (daar de stads fabriek nog niet gereed is), ergo is er schade ontstaan door die pijpen aan de zaak van den beer de Heus, die, even als de stad. een en ander onmiddellijk heeft doen konstateren. Er is bij ongeluk verbinding ontstaan tusschen destadspijpen en die van den heer de Heus. .(Utr. courant). _ — De vrees dat de Enschedesche katoenspinnerij te Enschedé en te Almelo bare etablissementen zou sluiten, is gelukkig tot dusver niet bevestigd. Die vrees had haren grond voornamelijk daarin.dat er eene overgroote massa gesponnen garens in voorraad is en dat er, uithoofde van de hooge prijzen, door onze industriëlen zeer weinig gekochtwordt. In den loop van dit jaar zal eene der bestaande weverijen met nog 100 looms vermeerderd en aan eene verwen] en appreteerderïj insgelijks eene aanzienlijke uitbreiding gegeven worden. Onlangs is verspreid een prospektus der in den tuin voor akklimatatie in het Bois de Boulogne nabij Parijs van 20—27 dezer maand te houden tentoonstelling van vogels enz. Deze ornithologische expositie wordt ondernomen met medewerking van de keizerlijke zoologische maatschappij voorakkliniatatie, en na den afloop zullen gouden, zilveren en bronzen medaljes ter bekrooning worden uitgereikt. Alleen roofvogels zullen niet worden toegelaten, terwijl ieder franschman en buitenlander overigens kan inzenden wat hij goedvindt, en geenerlei regten, noch op de tentoongestelde vogels, noch opdeu mogelijken verkoop, zullen geheven worden. Dehizending moet uiterlijk deu 16 april franko geschieden, nadat vóór den 12 eene specifieke opgave aan den direkteur zal gerigt zijn van het tentoon te stellene, over welks toelating eeue speciale kommissie vooraf moet beslissen. Uit Curacao meldt men per mail van 7 maart het volgende: „Zr. Ms. stoomïïegat Zeeland en de stoomschepeu Cornelis Dirks en de Vesuviuszijn naar LaGuaira vertrokken. „De generaal Paez, die te Coro was en naar Maracaibo zoude gaan, omdat die provincie zich weder voor hem had verklaard, heeft zijn reis opgegeven en is naar La Goria teruggekeerd, om verder naar Caracas te gaau, alwaar hij den kolonel Fabius ontvangen zal. Zr. Ms. stoomschip Cornelis Dirks, is gisteren avond van La Guaira alhier teruggekeerd, om de mailbrieven van de schepen te La Guiara le halen. De mail is echter tot heden nog niet aangekomen. Zr. Ms. stoomschip Djambi ligt in de haven en Zr. Ms. sehoenev Atalante zal waarschijnlijk morgen naar Suriname vertrekken. Verder liggen in de haven twee amerikaansche oorlogsstoombooten, de Iraquois eu de Quaker-City. De lraquoïsis van La Guaira en de Quacker-Chy van St. Thomas alhier steenkolen komen innemen." (Utrechtsche courant.) * Van onzen groningschen korrespondent ontvangen wij eene beschouwing omtrent de beoefening der statistiek in de provincie Groningen, welke wij hier laten volgen. Wij achten de mededeeling vooral belangrijk met het oog op het eerlang hier te houden landhuishoudkundig kongres. „Bij de diskussie over de laatste staatsbegrooting hebben eenige leden der tweede kamer ook van sommige grieven tegen de rijkskommissie voor statistiek gebruik gemaakt en ze aangewend als stormram om het ministerie te helpen omverwerpen. De geringe som voor deze instelling uitgetrokken, werd, zoo als men weet, verworpen. Kort daarna ontmoette ik iemand, die mij zijne vreugde overditfeit te kennen gaf met de navolgende woorden: „Het is toch grootendeels weggegooid geld; men moest de provinciale bureaux voor statistiek ook maar afschaffen; de regering moet zoo nieuwsgierig niet zijn." Men zal welügt deuken, dat die iemand burgemeester is, die voor zijn traktement in duodecimo werk genoeg te verrigten beeft en zich gaarne zou verlost zien van het invullen en opmaken van tabellen in folio. Intusschen hij was geen 1 burgervader, maar een eenvoudig burger, wien het gaat als zoo velen, door wie de waarheid wordt bewezen van het: onbekend maakt onbemind. „Men zou zich echter zeer vergissen, zoo men naar eenen man de maat nam, om daarmede de 208,000 inwoners dezer provincie te meten. Want nergens in ons vaderland — en waar daar builen ? — heeft men meer hart voor de statistiek, is men zoo van haar uitstekend nut overtuigd en wordt van haar zoo veel werk gemaakt, als in de provincie Groningen. „Goed voorgaan doel goed volgen, daarom is hetzekerniet van belang ontbloot de aandacht van het publiek eens op de statistiek in deze noordelijke provincie te vestigen. „ïn de eerste plaats maken wij melding van het provinciaal bureau van statistiek, welke instelling wel is waar in elke provincie wordt gevonden, maar est modus in rebus: Groningen is de eenige provincie, waar aan dit bureau een uitgebreid archief en bibliotheek is verbonden. De chef van het bureau is hier niet belast met vele werkzaamheden van geheel anderen aard, gelijk elders het geval is, als of de statistiek, zal zij goed bearbeid worden, niet reeds werk genoeg geeft! „De eerstekatalogus der boekerij, die voor ieder toegankelijk is, beslaat reeds 140 bladzijden en bevat vele hoogst belangrijke werken voor statistiek, staathuishoudkunde en andere politieke wetenschappen, zoo wel van algemeenen aard als in het bijzonder ons land en dit gewest betreffende. „Deze bibliotheek zou niet reeds die uitgebreidheid hebben, welke zij bezit, — hoezeer de provinciale kas milde bijdragen levert, om het noodige aan te schaffen,— ware het niet, dat wij hier met de archieven en boeken, die aan het provinciaal bureau behooren, vereenigd vinden de boekerij en de stukken der kommissie voor de statistieke beschrijving der provincie Groningen. „De/e kommissie werd in 1554- door den heer mr. I. A. van Roijen, kom missavis des konings in ileze provincie, in het leven geroepen. Uit haar programma blijkt, dat bet onderwerp harer beinoeijingen is, het leveren van eene beschrijving van al hetgeen den tegen woordigen toestand der provincie en hare bewoners kenmerkt, met wetenschappelijke toelichtingen, verklaringen en gevolgtrekkingen. Zij bestaat uit een twintigtal personen, die door de rigting hunner studiën en bemoeijingen in staat zijn, de noodige bouwstoffen te leveren en te bewerken. Aanvankelijk heeft men zich bepaald tot het leveren van O]) zich zelf staande „Bijdragen tot de kennis van den tegenwoordigen staat der provincie Groningen." Het vijfde stuk van het tweede deel bevat o. a. eene proeve eener statistiek van don landbouw in degetneenteWinschoten over 1859, Opgemaakl door eene door den kotmnissaris des konings benoemde gemeentelijke kommissie aldaar, die de taak volgaarne op zich nam, welke proeve is voorzien van eene voorrede van den heer dr. L. Ali Cohen, chef van het bureau voor statistiek in deze provincie. „Algemeen erkend is het, dal eene goede landbouw-statistiek eene zeer gewensehte zaak is, maar xvij mogen het ook als bekend onderstellen, dat zij tot nog toe nietwerdgevonden, ondanks de vele diskussies over dit punt op de vergaderingen derlandhuislioudkundige kongressen gehouden. Men was het over haar nut algemeen eens; over hetgeen zij moest bevatten bestond geen noemenswaard verschil, er was maar e'e'ne zwarigheid: men wist niet op welke wijze ze kon worden verkregen. „OphetlandhuishoudkundigkongresteWinschoten,inlßs9 gehouden, werd de zaak op nieuw besproken. Daar nam dr. Ali Cohen op zich, de hand aan den arbeid te slaan en, zoo immer mogelijk, dien tot een begin van uitvoering te brengen door het leveren eener proeve van landbouw-statistiek. Mij vatte dit plan op, en zag met eenige hoop praktische resultaten er van te gemoet. len gevolge van een zamenloop van omstandigheden, die de uitvoering der zaak allezins schenen te begunstigen. Eensdeels toch kou hij rekenen op de krachtige medewerking van het bestuur dezer provincie, en met name van het hoofd van dat bestuur, wiens warme belangstelling in alles wat kan strekken tot vermeerdering van nuttige kennis, op welk gebied liet ook zijn moge, algemeen bekend, en wiens bijzondere deelneming in deze zaak meermalen gebleken is. Anderdeels was de verwezenlijking van dit plan, zoo ergens, dan niet in de laatste plaats in Groningen mogelijk, omdat hier bij menig gemeentelijk ambtenaar en bijzonder persoon, op de noodige medewerking kon gerekend worden. Eindelijk zouden de kosten, noodzakelijk verbonden aan het zamenbrengen en bekend maken der bouwstoffen, kunnen gevonden worden uit de subsidie o* door de provincie verleend aan de provinciale kommissie voor statistiek, wier „Bij dragen" geschikt zijn om de resultaten van het onderzoek op te nemen. Dr. Ali Cohen heeft zich van zijne belofte gekweten met dat gevolg, dat in Winschoten eene kommissie van vijf heeren werd gevormd, die in overleg met hem de straks genoemde proeve heeft bewerkt en in het licht gegeven. „Nu deze eens had bewezen, wat men door vereende krachten kan verkrijgen, en dat mitsdien de vele zwarigheden, die deze zaak aanvankelijk onmogelijk schenen te maken, niet onoverkomelijk zijn, heeft het bestuur dezer provincie besloten de noodige maatregelen te nemen, om eene zoo volledig mogelijke landbouw-statistiek van het geheele gewest te verkrijgen. Tot dit einde zullen ruim een honderd vijftigtal personen hunne medewerking verleenen. Zij vormen te zamen elf sub-kommissies, die ieder, onder voorzitting van een zeer bevoegd persoon, een deel der provincie tot het ondenverp van hunnen arbeid zullen maken. Onder deleden treft men de burgemeesters en ontvangers van de gemeenten en een aanzienlijk getal praktische landbouwers aan. en verder hen, die door hunne studie of werkkring hiervoor bepaaldelijk in de eerste plaats in aanmerking konden komen. De vergadering der voorzitters van de elf sub-kommissies heeft de schets van den arbeid vastgesteld nadat aan eene kleine kommissie uit haar midden de taak was opgedragen, om haar in dezen voor te lichten. „Met groote belangstelling ziet men het resultaai van den arbeid dezer kommissies te gemoet, in de verwachting, dat die niet alleen dehoogst gebrekkige landbouw-statistieken, welke men tot nog toe had, in waarde zal overtreffen, maar tevens het begin zal zijn van zoodanige beschrijvingen van den landbouw in al onze gewesten, en het praktisch bewijs zal leveren, dat zoodanige voor wetenschap en praktijk hoogst nuttige en noodzakelijke arbeid zeer wel kan geleverd worden." --- OPENBARE BESTEDING. * Burgemeester en wethouders van Ovezand zullen op vrijdag den 25 april eerstkomende, des voormiddags ten tien ure, Rten gemeentehuize aldaar, publiek en aan de minst aannemenden trachten aau te besteden; Eenige herstellingen aan den toren ..binnen deze gemeente, waarvan de conditiè'n in het gemeentehuis aldaar zullen ter lezingliggen, van heden af tot den dag der besteding, zullende de locale aanwijzing geschieden den II april aanstaande, des voormiddags ten 10 ure, terwijl verdere informatien kunnen verkregen worden bij den timmermanW. den Boer Bz. te Goes. Gedaan te Ovezand, den 2S maart 1862. Burgemeester en wethouders voornoemd, C. DE FOUW. De wethouder, JAN M. RIJK. ---