Advertentie IM. Op elke wond: SALVEKWIEK Verkrijgbaar bij apotheélcen drogist wondgjpleister [ Kleeft niet aan de wond vast --- Advertentie LM. kant breeches elegant en praktisch, past als een tweede huid, warm in de winter, koel'in de zomer, ge. maakt van,zeer snel drogende 100 % HELANCA kantstof •*• ■'-',>V'.,-■*■.•*<:''■ -'.v;!'■:■>'-.'. --; - .:■ Advertentie /.Af... Plurol houdt'm **ï JTff+;„i de huid ——smetteloos zuiver --- Vandaag IN HET NIEUWS met JAN LIBER Huiskes doet wat nieuws Anton Huiskes, onze nieuwe schaatscoach, is een jongen die weet wat hij wil. Hij is nu een paar weken met de jjstraining van een ploeg van elf geselecteerden bezig — van wie er op 3 januari acht mee naar Noorwegen gaanen hij heeft al een aantal vernieuwingen ingevoerd, die in zeer nauw verband'staan, met sportfysiologie,,; die : ook al bij atletiektrainingen zijn toegepast, maar waaraan men bij het hardrtjden-;-— In Nederland althans — nog niet toe was. Het is een training, waarbij de rijder,'na een topprestatie, zijn eigen hartslag controleert, weer tot een gedeeltelijke rust komt en dan nieuwe inspanningen levert met nieuwe hartcontrole. Anton Huiskes heeft er een hele boekhouding voor.' aangelegd om op die manier te kunnen vaststellen wat een bepaalde rijder wel kan en wat niet. J's,; Het lijkt een beetje ingewikkeld, maar dat is het toch niet. Het is in elk geval een poging om.ook de schaatstraining wat wetenschappelijker te maken. : Anton Huiskes (36) is nog altijd de prettige, goedlachse kerel van de tijd, dat ik hem als actief hardrijder kende. Hij woonde toen in Wierden en hij studeerde aan de Academie voor Lichamelijke Opvoeding in Groningen. :v,i,V In de strenge winter van 1947, toen hij dus 17 was, begon hij een beetje te schaatsen, uitsluitend op ronde schaatsen, maar op een keer wilde zijn broer, die Noren had, met een meisje een beetje gaan zwieren. Ze ruilden van schaatsen en van dat ogenblik af heeft Anton nooit meer andere schaatsen onder gehad. Hij won een paar wedstrijden, kwam al snel in de kernploeg en nam deel aan de voorbereidingen van de Olympische Winterspelen in 1948 te St. Moritz. ""'v:'-'-■" Het ging toen tussen nem en Wim van der Voort wie uitgezonden zou worden. Ze reden er een 10.000 meter om. Anton won en ging naar St. Moritz. Tot 1954, het jaar waarin hij afstudeerde, bleef hij bij de kernploeg. Als hij er nu nog over praat noemt hij dadelijk twee namen: Hjallis Andersen, naar zijn mening de grootste hardrijder die er geweest is, en Kees Broekman. 'Ze zeggen van Kees Broekman,' aldus Anton Huiskes, 'dat hij geen mentaliteit had en dat zeggen sommigen van Rudi Liebrechts weer. Alleen omdat ze niet doodmoe zijn na een wedstrijd? Omdat ze zich niet leeg kunnen rijden?' Anton Huiskes noemt dit grote onzin. Hij kent die jongens alle twee zeer goed en ze hebben volgens hem een pracht mentaliteit. Voor zijn zusje ; In 1953 verbeterde Huiskes te Davos het wereldrecord op de 3000 meter en hij kreeg daarvoor de prijs, die In Davos altijd voor de verbetering van een wereldrecord gegeven wordt, een gouden speld met diamanten. Weet u wat hij er mee deed? Hij gaf 'm aan zijn zusje cadeau. Zo Is Anton. Als we nog meer herinneringen uit die dagen ophalen,-dan komt het verhaal van de armoe, die de jongens altijd hadden, als ze drie maanden in Noorwegen zaten.' De reis- en verblijfkosten werden vergoed, maar geen cent meer. Geld voor een zakcentje was er niet bij. De jongens waren blij, • als .de journalisten', hen eens fuifden' op een bioscoopje of een zak sinaasappelen voor hen meebrachten. De tijden zijn wat dat betreft wel veranderd. Door de kunstijsbanen is de tijd in Noorwegen bovendien aanmerkelijk' bekort. Op 1 december gaat de kernploeg naar Deventer en blijft daar onafgebroken — met alleen de weekends vrij — tot 3 januari. Dan gaan de geselecteerden naar Ilamar in Noorwegen.. ■ Anton Huiskes :is er echt . blij mee, dat hij als trainer is: aangewezen. - Hij -wil proberen er iets van te maken.-'Maar,' voegt hij er ' onmiddellijk bij, .'ik ben - een aantal jaren niet in het buitenland geweest, ik heb de grote buitenlandse sterren dus nooit gezien. Wat ik me dus afvraag is: is de'techniek sedert mijn tijd veranderd? Ik kan het me nauwelijks voorstellen. Is de slag in het algemeen korter geworden? Is de bochttechniek veranderd? Ik zal het op de grote wedstrijden pas kunnen zien. Verwar techniek nu niet met stijl. Van der Grift — die helaas niet meer aan wedstrijden zal deelnemen — reed een eigen stijl. Liebrechts ook min of meer. . ' Eigen stijl .. ■': ]-)lï^ï Ik houd de jongens zeer streng voor, dat' ze hun eigen stijl moeten blijven rijden en niet naar de stijl , van de wereldkampioen of van welke andere grote rijder moeten kijken.-.; Anton Huiskes verklaart nog wat duidelijker wat hij met die hartslagcontrole bedoelt. Hij gaat ervan uit, dat de hartslag van een rijder in rust 60 ■ is. Na een korte inrijperiode moet de rijder dan 400 meter op volle snelheid rijden. Zijn hartslag mag dan het drievoudige dus 180 zijn, is die hartslag 200, dan heeft hij boven zijn kracht gereden. In een rust van 5 minuten moet de hartslag tot het dubbele van de rusttoestand zijn gedaald, dat is dus 120. Daarna moet er weer een topronde gereden worden,; weer vijf ■ minuten rust en dan voor de derde en laatste maal een topronde. De hartslag moet steeds op briefjes, die. de jongens van te voren krijgen, worden ingevuld en op die manier ontstaat een zeer belangrijke statistiek over de conditie van een bepaalde rijder. .- v:-v.-:- '.-." {'■ wO Anton Huiskes gelooft dat hij daarmee iets kan bijdragen tot een wetenschappelijk verantwoorde training. Hij heeft als uitdrukkelijke voorwaarde gesteld, dat hij de training alleen leidt. 'Want zoveel hoofden zoveel zinnen en dat brengt maar verwarring,' zegt hij. Bertus van 't Oever leidt de training van de B-ploeg, Gerard Maarse de jeugd en Piet Zwanenburg de dames. In Noorwegen hoopt Huiskes nog een van de befaamde Noren als Engnestangen of Pinn Hodd te kunnen vragen voor een speciale 500 meter training. 'We liggen op het ogenblik voor op de training van de Noren,' zegt hij nog, 'want wij staan door onze kunstijsbanen al vanaf oktober op het ijs, dat kan geen enkele Noor. Als ik in een jaar of vier, vijf, geen, laten we zeggen, vier Nederlanders aan de top heb. mag de KNVB me ontslaan, want dan heb ik bewezen, dat ik het niet kan.' Toen begon Anton Huiskes aan een stevige uitsmijter. --- RIP KIRBY en de SPEURENDE DAME --- JULIA GEBRUIKT EEN LIST --- FLITS en het VENUSSTATION --- Het onvergankelijke in Herman Gorter door J. de Kadt Wat ons nu, honderd jaar na ' de 'geboorte ' van;": Gorter, met: de '■ verbazing vervult, die een moeilijk te verklaren verschijnsel vanzelf op■ roept, is de betrekkelijke onverschilligheid dié de jon-" gere generatie aan den dag legt tegenover de,man die ongetwijfeld de "grootste . dichter is in onze taal.': Aan die grootheid kan geen twijfel bestaan. De vijfentwintigjarige die in 1889: het lyrisch • epos 'Mei' voltooide, i liet door. die:-. daad ■. alles wat tot dusver aan poëzie van langere adem lin Nederland was verschenen, achter en beneden zich. 8: - Ongetwijfeld heeft de Nederlandse lyriek, van de middeleeuwen ai, over Vondel en Hooft, Brederode en Jan Luyken, .toten met Gorters tijdgenoten en voorgangers, Kloos en Verwey, hoogtepunten;, gekend die l vergelijkbaar waren met' wat Gorter in dit gedicht bereikte, maar niemand was, zo schijnbaar zonder enige inspanning, ! naar die hoogvlakte gestegen waarop. dit gedicht zich afspeelt: en niemand had'de tocht over die hoogvlakte'zolang, met ■ zoveel vansprekendheid volgehouden. 'Mei' was en blijft een van die wonderen, die ' daarin bestaan dat ze ieder het gevoel geven van de hoogste natuurlijkheid, die voor de vuist weg, tot uiting brengt, alsof ieder het óók zou kunnen, terwijl in werkelijkheid niemand het zó kan. 'Xv,ï'"'.'-."f :.; k; . Voor velen' is 'Mei' het hoogtepunt van Gorters \ kunnen, geweest en heeft zich daarna'het verval reeds, ingezet, met die. sensitivistische' verzen, die in werkelijkheid heel de latere 'experimentele' poëzie aankondigen, omvatten, en, door de bijzondere persoonlijkheid van Gorter, overtreffen, waar ze — om het bij' één thema te laten — door de gepassioneerde uitbeelding van de erotiek, de vuilbekkerij er-, over te boven gaan. Ik geef toe, het is moeilijk voor de moddermensen die in de literatuur van later zijn gaan overheersen, de lichtmens, die Gorter was/anders te zien dan als een onwerkelijke schim. En hier komen we al bij het gebrek aan waardering voor Gorter in onze tijd. y TERWIJL de 'sensltivistisché' en zelfs de latere 'Spinozistische' poëzie van Gorter toch :nog wel waardering vond, was de daaropvolgende, 'socialistische' poëzie, door een esthetische' bewustzijnsverenging van de gemiddelde gedichtenlezer zijner-eigen periode, van iedere waardering uitgesloten. lets zo vulgairs als het socialisme, meende de gemiddelde estheet van die periode,-kón eenvoudig niet tot poëzie worden. Men behoeft zulke goedkope algemeenheden niet te weerleggen, om toch te kunnen erkennen dat Gorter er niet in geslaagd is, zijn pogingen om een groots socialistisch heldendicht te schrijven, tot een volmaking te brengen van hetzelfde gehalte als 'Mei' in de natuurlyriek. Gorters socialistische gedichten zijn, voor zover ze lyrische vervoeringen uitdrukken, herhaaldelijk van de hoogste kwaliteit. Men vindt goede verzen en soms goede passages in zijn eerste poging om groter werk te leveren: 'Een Klein Heldendicht' van 1906, geschreven in de periode waarin hij met een enorme krachtsinspaning deelnam aan het politieke leven van de Sociaal- Democratische Arbeiders Partij (SDAP) in Nederland en aan dat van de hele toenmalige socialistische internationale. ■ . * * * HIJ was in 1897 lid van de partij geworden, hij had in het marxisme het antwoord gevonden dat niet alleen alle' maatschappelijke problemen voor hem duidelijk \ maakte, maar dat hem ook het geheim onthulde én van de plaats der poëzie in de samenleving, én van zijn eigen vastlopen als dichter bij zijn pogen om het eigen gevoelsle- Twintig gedichten '■HERMAN. GORTER ■ werd op 26 november 1864 te ■ Wormerveer '■- geboren. Hij : wordt hier' herdacht ■door.J. de Kadt. Wie ken-, nis • wil maken . met zijn werk heeft. natuurlijk de beschikking over verschillende uitgaven'en hij kan ook de Verzamelde, Werken i. raadplegen,; heel luxueus ':i. uitgegeven.. door ■Van Dishoeck en Querido. ■: Een aanvulling op. deze uitgaven vormt het zojuist verschenen boek 'Twintig gedichten.in handschrift. Garmt -: Stuiveling, .de tékstverzorger van de. Ver-, zamelde Werken, heeft de twintigl tussen... 1888 ' en. 1903 geschreven gedichten bijeengebracht, waarvan een handschrift bewaard was gebleven. Zij- zijn in facsimile afgedrukt met er tegenover; de tekst zoals Gorter deze voor het eerst in tijdschrift of bundel heeft gepubliceerd.'■. " - ■. Er. zijn- een. paar.' heel beroemde -. gedichten, bij, maar ook een paar tot nu toe: nog niet-gepubliceerde. De handschriften,ver- schillen van aard; soms wordt een klad afgedrukt met . verbeteringen en variaties ' (zie -■ onder) ; soms. cc» ' volledig uitgeschreven tekst, bestemd vóór een tijdschrift of een vriend. Soms kan men dus het proces' van het dichten volgen, zien hoe Gorter zijn eerste opzet wijzigt, verbetert; laat vallen, en. soms kan men de voltooide verzen lezen in het düidelijke!._ snelle, in' zijn onpretentieuze eenvoud heel sierlijke handschrift van de dichter. Zo 'In de zwarte nacht is een mensch aangetreden', gedicht na de zelfmoord van de zangeres Anna Witsen, zonder twijfel een van de mooiste verzen uit onze-literatuur. ':" .-'•■ Stuiveling ■ heeft de uitgave '■-. ingeleid met een knappe karakteristiek, van Gorters weerk;-Dit boek, uitstekend- uitgegeven- en niet duur,(f 4,90), is een -prachtige l hommage aan de grote dichter.-. *;.'' *- . -.' A.K. ~S.H HERMAN GORTER, - Twintig gedichten in ' handschrift. Ingeleid ■ -,' en : ■ verzorgd door .;■■■'..: Garmt ■ Stuiveling. J. M."; Meulenhoff, Am'■■■'-..'. t sterdam. ■ . ven en de buitenwereld op directe wijze in verzen uit te beelden. Het marxisme gaf hem klaarheid en gloeiend geloof in een dynamische vereniging: het gaf hem alles waaraan hij als individu en als maatschappelijk , wezen behoefte had. Hij heeft dat nieuwe geloof nimmer losgelaten en hij heeft het uitgedragen in zijn politieke werkzaamheden, in zijn - verkondiging van het maatschappelijk inzicht op algemeen begrijpelijke wijze — een reeks van brochures gaat verschij- nen, waarvan die over 'Het Historisch Materialisme' ook in Duitsland, toen het heilige land van het marxisme, erkenning en bestrijding vond —, maar ook in diepergaande theoretische beschouwingen, waarvan de 'Kritiek op de litteraire beweging van 1880 in Holland', (verschijnend in het theoretisch tijdschrift van de SDAP, 'De Nieuwe Tijd', waarvan hij redacteur was met Frank van der Goes, de oprichter vanaf de tweede jaargang 1897/'9B, en met zijn toenmalige geestverwante Henriëtté Roland Holst), als een steen in de literatuur-vijver viel. . • '■' . - Heel veel later zouden deze beschouwingen over literatuur en maatschappij worden uitgewerkt en verdiept, zodat ze de hele wereldliteratuur omvatten. •; Na Gorters dood verschenen zij in 1935 ónder de titel 'De-Groote Dichters' en ze waren voor velen in Nederland de eerste kennismaking met een marxistische literatuur en wereldbeschouwing.... of wat men, op gezag van Gorter, daarvoor hield. In de SDAP kwam Gorter al spoedig in de positie te staan van de man die het optreden van de partij aan de marxistische waarheid toetste. De partij schoot naar zijn mening op vele punten tekort: opportunisme en reformisme werden, zo betoogde hij, door de leider van de parlementaire arbeid, Troelstra, op ontoelaatbare wijze in de plaats van het marxisme gesteld. De kritiek werd feller en feller; en ofschoon Gorter zelf niet.tot een breuk dreef, hij kon niet anders dan zijn prestige verbinden aan, het optreden van de jongere-; generatie der marxisten die, onder leiding van Wijnkoop en diens blad 'De Tribune', de toestand zodanig toespitste dat het in' 1909, op het congres van Deventer tot een breuk kwam. Van het partijtje der 'zuivere marxisten' dat de uitgestotenen en uitgetredenen oprichtten, werd Gorter lid en bestuurder, terwijl Roland Holst, Van der Goes en andere geestverwanten in de SDAP bleven, beseffend dat voor de afgescheiden groep voorlopig iedere voedingsbodem zou ontbreken en dat dus het gevaar voor sektarisme bijzonder groot was. /- --■"'.. ... -*."• * *'•*f GORTER werkt in die tijd van politieke machteloosheid aan wat bedoeld is te worden: het epos van de proletarische bevrijdingsstrijd. In 1912 verschijnt dat gedicht 'Pan' in zijn eerste vorm; in 1916 zal een tweede, grotere en indrukwekkender uitwerking ervan gepubliceerd worden. Indrukwekkender, omdat intussen in 1914 de wereldoorlog is uitgebroken, voor Gorter en zijn geestverwanten het bewijs dat de eindstrijd tussen kapitalisme en socialisme ophanden is. 'Pan' is ongetwijfeld een gedicht van grootse opzet, het bevat indrukwekkende gedeelten en vele lyrische HERMAN GORTER:.... 'LICHTMENS'... Handschrift van een niet eerder gepubliceerd gedicht van Herman Gorter. Te vinden in 'Twintig gedichten in handschrift. --- MENEER DE REDACTEUR REPARATIE Telkens wordt on» voorgehouden bij defecten aan onze centrifuge, wasmachine of het snoer niet zelf te gaan knoeien maar - er een vakman bij te halen. ' Daarom . belde Ik bij een defect aan het snoer de zaak waar Ik de centrifuge had gekocht. Deze stuurde, ■ een monteur, en vervolgens een nota: voor 1 breuk In het snoer moest ik ƒ9,20 betalen! Ik zou alle huisvrouwen in Nederland ■villen toeroepen: laten we allen weigeren zulke krankzinnig hoge prijzen. te betalen, - anders Is straks de wereld niet meer leefbaar voor ons en moeten we terug naar stoffer en blik, wasbord en petroleumlamp! .. <■_-.- ;■■ T. v. d. VEEN-KEUSS, ~-' 2e Landdwarsstraat 20' Alkmaar. BOKKESPRONGEN ''' Het komt mij voor dat met name-de VVD wel gekke bokkesprongen maakt. Juist van deze kant blijkt men op een bestedingsbeperking aan te sturen: de lonen mogen niet omhoog. Ik acht "me niet competent hierover . te oordelen, misschien hebben ze wel gelijk. Maar de WD. wil wel reclame-televisie, een middel bij uitstek om de mensen aait te moedigen hun geld uit te geven, waardoor de besparingen geremd worden. Bovendien kan een produkt dat in Nederland geconsumeerd wordt, niet geëxporteerd worden. M. a.w.: reclametelevisie stuurt aan op bestedingsverruiming. De VVD is dus duidelijk aan één van beide kanten opportunistisch. . - Verder heb ik bezwaar tegen het argument dat reclame-XV kosteloos programma's brengt. Het is duidelijk dat het geld ergens vandaan moet komen, • d.w.z. over de hele - linie een geringe prijsverhoging,-ook al zal men met 1 andere - motieven komen, bij voorbeeld prijsverhoging ten (•volg* van loonsverhoging of stijging van prijzen op de wereldmarkt. . . - B. H. KRAAYENBRINK, Storm v. 's-Gravesandeweg 54 Wassenaar. -':";■'. SKIP VOOGD Ik zou graag wat, willen opmerken n.a.v. het artikel over Skip Voogd in uw rubriek Sterren en Sterretjes. De heer Voogd mag dan een plezierige stijl van schrijven hebben, soms wordt die stijl wel wat te zoet. ledere week kunnen we in AVRO-bode of Wereldkroniek lezen 'Die of die kan echt zingen - en dat Is tegenwoordig lets bijzonders.' Een waarheid als een koe, maar hij schrijft het van elke platenster die op ■ een :■ gegeven moment 'in' is. Over Anneke Grönloh bij voorbeeld: .'Ze is een echte artieste geworden, ze gaat een schitterende carrière tegemoet.' (IJ jaar geleden). Maar nu: 'Anneke is nooit een echte artieste geweest.' Ik :■ heb sterk de indruk dat Skip Voogd alleen maar de door hem zo versmade massa volgt en ledereen ophemelt die op een bepaald moment In de gunst staat bij het tlenerpubllek. Eerst was hij wild enthousiast over Jolinny Lion, ZZ en de Maskers, Don Mercedes. Nu zijn opeens Rob en Trea de enigen die op langere termijn een kans hebben. Over de - organisatie van tienerbladen zegt hij: Mensen die werkelijk hart voor de zaak hebben zijn er niet.' Omdat ik dat wel heb kan ik het niet goed uitstaan • als Skin Voogd dat zegt. Ik vrees nl. dat ik uit wat hij schrijft moet opmaken dat hij alleen - datgene durft te zeggen of te schrijven wat toevallig het meeste opbrengt. HENK VAN GELDER ■ Kerkbuurt 366 ..' Andijk-West (N.-H.) BEJAARDEN Wij hebben gelezen over de oude vrouw In Maastricht die ' overleden Is zonder dat door een enkele instantie hulp is geboden, terwijl de nood waar. in zi) verkeerde niet onbekend was. Dit geval staat niet alleen. Wij hebben voor onze ouders alle moeite gedaan om ze geplaatst te krijgen in een flat voor ouden van dagen, maar nergens zyn we geslaagd. Terwtfl daardoor een mooi groot huis zou leegkomen waar jonge mensen dolblij mee zouden zijn. ... Voor allerlei zaken wordt geld Ingezameld: voor de kerkbouw, voor hulp aan het buitenland vooral, maar zou het, niet beter zijn eerst eens te denken aan de nood van zoveel bejaarden in eigen land? M. PAAK—KLAVER Nw. Croosw|jkseweg 65 B Rotterdam PENSIOEN (4) .■',;*.;. Het had allang een j feit moeten zijn dat vrouwen met 60 jaar gepensioneerd worden, net als in Scandinavië. Onderwijzeressen voor. overvolle klassen hebben daar recht op, en ook verpleegsters, werksters en allen die In de meer vermoeiende beroepen werkzaam zijn. Vaak moeten zij na hun dagtaak nog. voor hun eten zorgen, de was doen en ander huishoudelijk werk verrichten, De mannen, ook de ongehuwde, vinden hun verzorging klaar staan. G.A. 3. v. BEEK, D/a Kanaalweg 12, Den Haag?' PËHSIOEM (5) Ais de heer Nienhuis het niet -juist vindt vrouwen op hun 60ste of 62ste Jaar te pensioneren is hij het zeker ook niet eens met het feit, dat weduwen zonder kinderen al op hun 40ste pensioen krijgen. ■ Waarom zouden ongehuwde . vrouwen dan tot hun 65ste moeten werken,' en al die tijd voor de pensioenen betalen in de hoogste klasse? MEJ. G. STOLTENBORG, Corn. Trooststraat 33 11. Amsterdam --- 1864- 1927 intermezzo's die niet« onderdoen voor de beste gedeelten van 'Mei' of van de 'Verzen', maar '■ het bevat ook eindeloze betogen in opgewonden brochuretaai; dezelfde taal die delezer treft in de brochures die Gorter in deze periode of iets later zal uitgeven: 'Het Imperialisme" en 'De Wereldrevolutie. Evenzeer als die brochures als politieke betogen mislukt'zijn, evenzeer is 'Pan' mislukt als dichterlijke uitbeelding van. een omwentelingsperiode., '',;Tof;'. DE oorlog van 1914 en de daaruit voortkomende Russische revolutie geven Gorter de gevoelszekerheid dat de periode van de socialistische revolutie is aangebroken, en hij stort zich opnieuw in de politieke strijd, met inzet van al zijn krachten. In de 'arbeidersraden' uit de eerste periode van de Russische revolutie ziet hij de vorm.waarin de I socialistisch-communistische revolutie zich zal en moet voltrekken. De ontwikkeling in Rusland stelt hem echter spoedig teleur. Hij ziet ook daar. weer het opportunisme (gevolg van het compromis met de boerenmassa) overheersen, waardoor het Russische nationalisme de Communistische Internationale gaat gebruiken ten behoeve van de Russische staatsbelangen. Dit opportunisme leidt ertoe dat de oude vormen van parlementarisme en vakbeweging als methoden de voorkeur krijgen boven de : 'arbeidersraden. Deze inzichten van Gorter, gedeeld door vele groepen in de jonge communistische beweging en door talrijke sympathiserénden, brachten Lenin tot het schrijven van zijn belangrijke brochure: 'Het Radicalisme; een kinderziekte van het communisme. Gorter beantwoordde die brochure met een 'Open brief aan partijgenoot Lenin', een meesterlijke samenvatting van zijn leer en geloof. Gorter en zijn geestverwanten kwamen buiten de Communistische Internationale te staan; en binnen enkele jaren waren nog slechts sektarische groepjes Radencommunisten, zonder enige invloed, te vinden. Gorter zelf erkende 'de nederlaag', en besefte dat eerst na een verdere ontwikkeling van de maatschappij, de rijpheid voor zijn opvattingen wellicht zou kunnen intreden. Hij werd een eenzame en vereenzaamde, die vaak in zijn landhuis bij Bergen aan Zee, vaak ook in de Zwitserse bergen, tot gedichten probeerde te komen, of de juistheid van zijn marxisme poogde te bewijzen. Ook die gedichten, zoals 'De Arbeidersraad' en 'In Memoriam' bevatten nog vaak mooie verzen en fragmenten; ze getuigen van een ongebroken geloof in een nobele socialistische ■ toekomst; maar het jnoge leven dat in 'Mei', in de Verzen', en in de eerste socialistische gedichten aanwezig was. en er de bekoring van vormde, is nu tot een star geloof geworden dat door de herhaling van steeds dezelfde formules, afstoot,in plaats van te betoveren. --*•*'- TN 1927 is Gorter in Brussel gestor- ven. Na zijn dood hebben niet slechts zijn tijdgenoten, zoals Henriëtte Roland Holst en de historicus Dr. van Ravesteyn, van zijn grootheid als dichter getuigd, maar ook de jongere generatie, in de personen van belangrijke dichters als A. Roland Holst en H. Marsman, schreef over hem met eerbied en bewondering. Na de Tweede Wereldoorlog kwamen zijn Werken' uit, maar de belangstelling voor zijn werk en zijn persoonlijkheid lijkt me op het ogenblik niet groot. Toch zal een nieuwe genera. tic, die in reactie op een conventioneel geworden vulgarisme, zoekt naar nobele, ongebroken persoonlijkheden en naar een poëzie van grootse visie en ongedwongen, de natuur na. bije, zegging, ongetwijfeld weer de bijzondere mens en de grote dichter Gorter ontdekken. Men, zou aan de toekomst van de Nederlandse literatuur moeten twijfelen, indien men dit, honderd jaar na zijn geboorte, niet uitsprak. ---