Jan Wolkers: TERUG NAAR OEGSTGEEST. Uitgave J. M. Meulenhof, Amsterdam, ƒ 6.50 --- C. J. Kelki SOUVENIR VAN EEN ZOMER. Uitgave Bruna en Zoon, Utrecht. »v v,.--, V.•..:■/:•• :i --- •<..:¥■>:'.'.:;- ■ '-•;, Vi."./ ■•;''■■;Y,::I?YYYyYY fisip V.K É T,- NE ,D E.R LA n'd.'S.,E :' '■ V.WO iO E <• N rpfO Vfi ?K-, ': VV, OV'O R t>.. O,E$ E. N_i ;: .s,fraWs. '•"; DU.I'TS CD-N.N:o)*i7f., s-0 Jf ;,- engels (E-N.N-E).:V y'Y; .-.:■; DE7 Éi7. VVP CtR D E.N.8.0 E K EN ;' A.M EN 'J, ƒ 85 - .",J';B.-WÖLTEB SS-Ba G H O N I N GE N.; •ï; VERKRIJGBAAR »:B.ij jDE BOEKHANDEL ' --- MgE7ffHW/HfjE»M • ■ •■- B§S ftfilt %- * -""'"" 'V'V •"' "■■• Wl ' '■' V: t.-y".-':, , '~..,..; >:*,; --- Autobiografische samenvatting in Wolkers' 'Terug naar Oegstgeest' Afrekening met jeugd Jan Wolkers laat aan zijn kennelijk autobiografische 'Terug naar Oegstgeest' deze waarschuwing voorafgaan: . 'Elke gelijkenis van figuren In dit boek met bestaande personen berust op toeval, behalve in het geval van de ijscoman Blanchard aan de ingang van de Leidse Hout.' -. ■ , '.",-,'"-'-T '.-•T.-».T-' Dit zou een gratuite flauwiteit zijn, wanneer in het boek niet inderdaad zo nu en dan getwijfeld werd aan de gelijkenis van de personages met bestaande figuren: 'fVVVy 'Misschien is het allemaal niet waar. Misschien had niets een betekenis, had alhs net zo goed anders kunnen gaan. Zyn het maar lijnen die ik trek van de ene gebeurtenis naar de andere om de zin ervan te begrijpen.' 'Maar ondanks die waarschuwing en die twijfel is het duidelijk, dat Wolkers in dit boek meer nóg dan in zijn vorige afrekent met zijn jeugd, , en het motto', uit 'Through the Looking-glass' vsin Lewis Carroil toont aan, dat,hij ook deze afrekening niet definitief acht. De tekst luidt in een vrije Nederlandse vertaling: ■ Als honderdnegentig plumeaux ■ Hier veegden vee-tien jaar, Wat denk je,' vroeg de Tim- , ..,.,> ..'.'. . . merman, ■ 'Kwamen ze er dan mee <,i.,, ":..:. ■;: • . .:-.->vi>, :■■■■ klaar?' .De Walrus zuchtte: "k Weet '..''. het niet,' ' .Met troosteloos gebaar. ' Zomin als de Walrus en de Timmerman in het onzin-gedicht van Lewis Carroll konden geloven, dat het zand van de zee netjes kon. worden aangeveegd, zomin gelooft Wolkers dat zijn jeugd kan worden uitgewist, dat zUn leven ervan kan worden-gereinigd. , ;":, , Jan Wolkers in de 3de klas. --- Vrij chronologisch Terug naar Oegstgeest' bestaat uit:hoofdstukken, waarin dat leven tot aan de dood van zijn broer tijdens de oorlog vrij chronologisch wordt verteld, maar die hoofdstukken zijn telkens afgewisseld door teksten die alle de titel 'Terug naar Oegstgeest' dragen. Daarin vertelt Wolkers over'bezoeken aan zijn geboorteplaats, zijn ouders, de winkel waar het gezin heeft gewoond, het landgoed waar hij heeft gewerkt, ontmoetingen met buurvrouwen en andere figuren uit zijn Jeugd. ' Zo worden de herinneringen telkens geconfronteerd met, zelfs gecorrigeerd door ervaringen in het heden. Die ervaringen in het heden trekken bovendien weer nieuwe herinneringen aan. Nu waren ook de vorige boeken van Wolkers voor een belangrijk dêél autobiografisch, en men verbaast zich dan ook niet over wat men in dit' nieuwe boek aantreft:.' de vrome, strenge vader, dit* keer 'dié . halve ■ heilige, die- zigeurier'- genoemd, de dieren; afwisselend ob-: Ject voor liefde en marteling, het litteken op het voorhoofd, de gestorven broer. Enkel wordt wat in de novellen was toegespitst op een pointe, materiaal was vpor een in zichzelf ware verbeelding, hier als werkelijkheid beschreven. De toon van het boek is aanmerkelijk milder dan die van de novellen en de gebeurtenissen zijn minder gruwelijk al gaat het in. het hoofdstuk 'Euthanasie en vivisectie' bar toe. ' --- Essentieel verschil Een essentieel verschil tussen een aan eigen ervaring ontleend verhaal en een autobiografisch boek is uiteraard, dat in het eerste naar de wetten van het verhaal allerlei kan worden .weggelaten en toegevoegd, terwijl het. tweede een zekere volledigheid moet bezitten. Voor dé lezer heeft die 'zekere volledigheid' een heel andere waarde dan voor de schrijver. Terwijl de laatste uit zijn eigen leven deze of gene onderwijzer niet kan wegdenken, heeft de eerste niet veel belang bij voor hem verwisselbare anekdotes Tenzij hij het gewoon prettig vindt om naar iemand te luisteren die uit zijn kindertijd vertelt. En op dit luister-plezie/ doet Wolkers in dit boek vaak een beroep, bij voorbeeld wanneer hij tamelijk breeduit over zijn onderwijzers op de lagere school schrijft en scènetjes schetst zoals iedereen zich herinnert. Dat dit schoolleven zich afspeelde in de nabijheid van twee krankzinnigengestichten geeft hem overigens weer gelegenheid tot enige fraai-lugubere typeringen. De behoefte om na te gaan hoe hij geworden is wat hij is, de obsessie ook die zijn kindertijd is gebleven, de merkwaardigheden van die kindertijd zelf maken dat Wolkers de lezer weet te overtuigen van de noodzakelijkheid van zijn boek. Maar het zou wel spijtig zijn als het Jan*,je van 'Terug naar Oegstgeest' nog meer Verwantschap ging tonen met de Jaapjes, Bartjes en. Merijntjes die het per slot ook niet zo gemakkelijk hebben gehad met bazen, vaders en pastoors. •,-'. t- ALFRED KOSSMANN --- Jalta als bron van alle kwaad Een niet-onbekend soort van populaire ' - oorlogsgeschiedsschrijving houdt de conferentie van Jalta (februari 1945) voor de zwarte Plet in hét spel. President Roosevelt, enige maanden voor zijn dood, oud en ziek, heeft zich daar de na-oorlogge azen laten ontfutselen door een bikkelharde Stalin, terwijl Churchill die alles veel beter doorhad, mocht toekijken. ' Er zit een kern van juistheid In deze' voorstelling van zaken. Roosevelt heeft -.terwille van Stalins toegeven aan de Amerikaanse plannen voor de Verenigde Naties, de wereldorganisatie die in Jalta vorm kreeg, een weinig krachtige houding aangenomen in het geval van Polen en Zuidslavië (de rest. van de Balkan was al praktisch aan Rusland overgelaten op de voorafgaande conferentie van Teheran). Roosevelt heeft ook terwille van een (achteraf!) overbodige oorlogsverklaring van Rusland aan Japan in 'Azië enige concessies gedaan, die de Russen in de schoot vielen. Irï" het algemeen was Roosevelts naïveteit jegens Staling ongelofelijk, mede dank zij een aantal van zijn adviseurs (vooral Harry Hopkinsl die in Uncle Joe's welwillendheid jegens de rest van de wereld groot vertrouwen stelden. Maar was Jalta de'bron van alle naoorlogse kwaad, zoals Arthur Conté meent in zijn boek JALTA, DE VERDELING VAN DE WERELD? Het is merkwaardig dat juist deze schrijver die het eerste gedeelte, van zijn boek (wel wat uitvoerig voor deze opzet) wijdt aan een overzicht van de militaire en politieke gegevens ten tijde van de Jalta-conferentie, waaruit'duidelijk blijkt hoeveel troeven de Russen In handen hadden, dat juist Arthur Conté de gevolgen van Jalta zo geweldig overdrijft. Hij durft zover te gaan zelfs ,de Cubaanse crisis rechtstreeks uit Jalta af te leiden. (De Russische leiders hadden daar geleerd • hoe naïef de Amerikanen waren). Nuchter, gezien hebben de Amerikanen in Jalta ernstige fouten gemaakt nfct in de laatste plaats omdat Roosevelt aan het einde van zijn leven het grootste gewicht hechtte aan de Verenigde Naties en de realiteiten van de wereldpolitiek uit het oog verloor. Maar zelfs'bij beter Amerikaans inzicht, zouden de Russen nog heel Oost- Europa in handen hebben gehad en daar hun regimes hebben gevestigd, tigd. In zijn 'filosofie' is Contes boek dus sterk aangezet. Als geschiedschrijving van de laatste fase van de oorlog is het zeer goed en volledig. ..-'. '.-:■■< PAUL VAN 't VEER Arthur Conté: i JALTA. Uitgave West-Friesland, Hoorn.' --- Triviale redenen Het; is me niet helemaal duidelijk geworden, waarom-Kelk zijn boek op deze wijze heeft-gecomponeerd. ' Eigenlijk kan' ik er maar twee triviale redenen voor verzinnen: 1. Zonder de nodeloos uitgesponnen belevenisjes van- de twee Nederlandse dametjes zou het boek niet dik genoeg en dus moeilijk verkoopbaar zijn geworden; en 2. Kelk wil of durft zich niet openliik vertonen als auteur van Martialis' biografie en heeft deze daarom gevat in een 'raamvertelling. Misschien Is het onvolledig of onjuist, het zo te steller, zeker als . men veel eerlijke waardering heeft voor het latere werk van Kelk. in het bijzonder voor zijn met W. Alings geschreven Twee uitslovers. Laat mij het dan onmiddellijk goedmaken met de verklaring dat ik — niet wég zijnde van Karen en Brultje — veel plezier heb beleefd aan de 'vië romancée' van Martialis. Kelk heeft zich hartstochtelijk ingegraven in het Rome, dat vóór hem zo kleurrijk en a-conventioneel Is opgeroepen'door CarloM. ' Pranzero in zijn The life and tl■ mes of Nero (1954) — de eerste | wereldstad met haar standen en .■levenskringen. ■."11-- :•.'■■•• '1 *'«■■-■■,'■-. Boeiend is het, te ervaren hoe Martialis, als kunstenaar' van ziin tijd, van de onze en wellicht van alle tijden, ' weifelt tussen die levenskringen, hoe hij Snu eens al intregerend het gezelschap van de groten zoekt en dan weer zijn inspiratie put uit zijn omgang met 'het volk.' .--(';•:/.: We wandelen met Marcus mee door die stad, waar hij Pllnius de Oude ontmoet en - Qutntlllianus, waar hij te weten komt dat de in ongenade gevallen Seneca nog Intellectuele aanhangers heeft. Geruime tijd is Martialis in Rome wat we tegenwoordig. een playboy' noemen: — een stoere vreemdeling voor wie de vrouwen bij dozijnen vallen. Gaandeweg ontwikkelt hij zich tot dichter, de gal die hij put uit zijn verblijf bij de machtigen, verzoetend tot satiren waar men om lacht. 'ledere bladzijde smaakt naar de mens' Ook met dit boek bevestigt Kelk zijn faam, romanticus te zijn met een realistische visie Vernieuwd heeft hij zich In zoverre dat | hij hier en daar even direct en brutaal in zijn woordkeus werd als de Jongste literaire generatie. Dat Karen en-Brultje er van ondersteboven zijn, is niet goed te verklaren. Maar ja — die twee hebben wel meer dat ze onwaarschijnlijk maakt. En nogmaals: ze zijn zo M. SYBR. KOOPS --- IN HET NIEUWS met Jan Liber Thuis bij Imca Marina De storm loeit over de Sloterplas in Amsterdam, een. koppel meerkoeten en snippen dobbert in het schuim van de golven, regenvlagen kletteren tegen de ramen van de flats, het water stroomt langs de huizengalerijen. Je moet wel goed je hoed vasthouden, want anders ligt die zo in de Plas. Het is altijd even zoeken in die moderne woonwijken. Maar dan ineens zit je in de gezellige kamer van de zangeres-Imca Marina, die wegens een ernstige ontsteking aan 'de. stembanden zes .weken niet heeft kunnen zingen, maar die nu weer is begonnen. ; Er springen een' witte hond en een dikke cyperse poes , tegen me op. Een kleine groene papegaai roept schorrig 'mamma, mamma' De hond heet whiskey, de kat (met een halsband met een belletje) sherry en de papegaai wodka. Dat is leuk, maar veel meer belang- stelling dan voor deze 'drankzuch- tige' menagerie heb ik voor het antiek, dat Imca verzameld heeft. 'Dat is mijn grote hobby,' zegt ze enthousiast, terwijl ze met nonchalant gebaar een lok van haar weer- spannige rode haar var haar voorhoofd schuift. 'Ik heb het oVeral - bij elkaar gescharreld. Duur kopen is geen kunst, maar zo veel geld heb ik niet. Ik heb er alleen maar 10l in als ik op reis ben en. op speurtocht kan gaan. Ik haal overal wat vandaan. ' Er staat een werkelijk fantastische kerkstoel, gedateerd 1603, met germaanse motieven. 'Gevonden in een oud kasteeltje ergens in België. Puntgaaf hoor. Ik kreeg 'm voor een habbekrats net als die Limburgse bruidskist daar. Ik ben nou bezig met een Mechelse kast (ze klapt in haar handen), ik hoop maar dat ik 'm krijg.' ; - Er hangen oude speculaasplanken en Friese suikerbeestenplanken aan Ai muur, muurborden van antiek blauw, aan het plafond een oude petroleumlamp. Maar in tegenstelling met dit alles is er de moderne eethoek. 'In de plaats van die eethoek zou.ik graag een babyvleugel hebben,' verklaart, ze. 'Het is dus eten of spelen.' De papegaai roept weer mamma, mamma, met een paar schrille flulttonen er achter aan. 'Ik heb 'm voor veertig gulden van mijn kapster gekocht. Die zat er mee in haar maag. Toen heb ik 'm, maar genomen. Ik wou 'm Imca leren zeggen, maar het ■ werd mamma. Dat slaat op niets natuurlijk,' lacht ze. !. '}, IMCA MARINA ~.t* kwam *r... --- In lichte genre Imca Marina is een van onze populaire zangeresjes in het lichte genre. 'Noem me vooral geen 'Tienerzangeres' — weer gaat die lok van haar voorhoofd — want zo voel ik me niet. L. heb evenveel fans bij de tieners als bij de ouderen. Soms begrijp ik zelf niet,. waarom er nog zo veel tieners bij zijn. Misschien komt het door dat liedje van me, Harlekino, elk kind kent het. Altijd en overal waar ik kom moet ik Harlekino zingen. Gewoonlijk besluit ik er mijn programma mee, maar na mijn tweede liedje beginnen ze al te roepen: 'Harlekino!' Er is een gouden plaat van. Kijk daar hangt-ie in de gang boven de w.c. Ik vind 'm een lelijk ding, ik had er geen andere plaats voor,' verontschuldigt ze zich. Er hangt nog een tweede gouden plaat naast. Dat was haar eerste met Lass mein Herz nicht weinen. Imca Marina is van huis uit een eenvoudig meisje uit Hoogezand. Ze had eigenlijk modeontwerpster willen worden en ze was al Ingeschreven op de kunstacademie in Groningen, maar ze zong graag. Vooral Spaanse liedjes samen met haar moeder en ze stond, een jaar of zes geleden nu al weer voor de keus in de mode te blijven''of in de showbizz te gaan. Ze koos het laatste, maar een bliksemcarrière is het zeker niet geworden. Om te beginnen- moest ze van voren af aan Nederlands- leren spreken, want ze had een zwaar Gronings accent. 'O, ik ■schaam me er niets voor, hoor, ik vind'Gronings nog altijd een heerlijke taal en als ik thuis ben bij mijn moeder, spreek ik het nog altijd. --- Vertaalde romans en verhalen Hoe corruptie In een jonge staat' juist in de kringen van de. hogere ambtenaren vaste voet krijgt, vertelt de 35-jarige Nigeriaan Chinua Achebe in WEERZIEN MET.VREEMDEN. Hij maakt duidelijk, dat vooral de jonge intellectuelen, die na ■ hun studie, in • Europa tien maal zoveel verdienen - als hun oudere landgenoten, omkoopbaar worden omdat zij niet de staat kunnen voeren die hun westerse opvoeding hun oplegt. Een boeiend boek, dat met modem-literaire middelen inzicht geeft in het kenterende levensklimaat van een stukje Afrika. (Diamant-reeks, uitgave Nelissen, Bilthoven. ƒ6,50). --- Dierbaar gisteren Van: conventioneler ■ allooi is het in dezelfde reeks- verschenen DIERBAAR GISTEREN van de Engelsman George Vaizey. Geschreven als een goed : (en lang) feuilleton is het min of meer een thriller over zakenlieden die bijna de gevangenis in draaien en over een vrouw die eveneens haar geweten en de justitie als spoken op de achtergrond van ■ haar bestaan ziet.■ Jammer dat het echt wel spannende verhaal wordt onderbroken door 'diepzinnige' gesprekken van een. anglicaanse aartsdeken met zijn bisschop en dat het besluit met een honingzoete idylle die zich afspeelt in een klooster. (ƒ 15,90) --- Verslag van een zomer Een bijna volmaakte edelsteen ' in de Diamant-reeks ontdekt de lezer van VERSLAG VAN EEN ZOMER, een werk van de jeugdige Peruaan Julio Ramón Ri- „ beyro. Het' verhaal speelt zich af op en rondom een oude ha- ■ cienda in het binnenland en • wordt verteld door een 16-Jarige jongen, die daar een zomer . doorbrengt." Gesitueerd in dat kleine wereldje is zijn relaas een vlijmscherp verslag, waaruit mensen en milieu kleurig te voorschijn komen. Prachtig la de sfeer, geweven uit de oneindigheid van het landschap en de beperktheid en grilligheid van de bewoners. Een door en door levend verhaal, bekwaam vertaald door Dtck Ouwendijk. (ƒ 11.90) --- Gruwelijke vertellingen Weinig Engelse auteurs uit de vorige eeuw worden in Nederland de laatste twintig jaar zo veelvuldig, herdrukt als Edgar Allan Poe. Men kan het zelfs verwonderlijk noemen, dat er nu eerst een bloemlezing is verscheden uit de door Vestdijk zo voortreffelijk vertaalde Fantastische Vertellingen, in 1941' uitgegeven in de reeks De Onsterfelijken. De bundel, evenal» deze uitgegeven . door Contact, Amsterdam en Antwerpen, heet GRUWELIJKE VERTELLINGEN en bevat onder meer het vermaarde De moord in de rue Morgue. ■'~ • --- Vader Sergius Een op dezelfde wijze tot stand gekomen bloemlezing, bij dezelfde uitgeverij verschenen, Is. VADER SERGIUS. Ze bevat, behalve dit titelverhaal van Tolstoi, zijn Waardoor de mensen leven, en: Twee oude mannen. Kleiner werk uit de laatste levensperiode van de grote romancier, waarin hij getuigt van zijn zoeken naar de zin van het leven. ■ <, "..:•■■'?•■■ --- Het tweede ik Ook Graham Greenes HET TWEEDE IK is een herdruk in de Contactboekerij. Het is het eerste boek van de Engelsman, die sindsdien (1929) naam heeft gemaakt met psychologische romans en ontspanningslectuur van hoog gehalte. Deze roman, getooid met d<; kleine fouten en de grote charme van de jeugd, is in 1930 (bij Querido) verschenen onder de titel De man in de mist. -'-.":' --- Souvenir van een zomer G. J. Kelk in Het oude Rome Het «al een aantal chroniqueurs ongetweijf eld gemakkelijk vallen, van de 64-jarige C. J. Kelk te zeggen dat hij, evenals bij voorbeeld zijn Franse confrater Jean Cocteau dit deed, zich voortdurend spiegelt aan het succes dat jongere tijdgenoten hebben. Vriendelijker is het, te zeggen dat deze auteur het heeft aangedurfd, zich voortdurend te vernieuwen. In , deze kolommen mag hef misschien' van een vergefelijke vaktrots getuigen als we hiervoor Kelks journalistieke contacten dank zeggen. Genoeg speculaties.. Kelks nieuwste roman heet SOUVENIR VAN EEN ZOMER. De auteur, geen reus maar een lenige acrobaat in het circus derJJjvaderlandse, letteroefeningen, heeft er een. vlechtwerk mee geschapen, een roman. waarin de belevenissen van twee jonge Nederlandse vrouwen invloed ondergaan van die van de Romeinse dichter Marcus Martialis (circa 40 - 104 na Chr.), wiens biografie zij. lezen tijdens haar vakantie. Het verhaal van de Iberiër die In Nero's Rome zich . ontwikkelde tot «atlrlcus en epigrammendichter, wordt voortdurend onderbroken door de wat hittige en giechelige gesprekken van de twee : hedendaagse zusjes Karen — getrouwd en in blijde verwachting — en Brultje (die zo heet omdat ze onophoudelijk bijna omvalt van het lachen!). Die twee hebben warmbloediee schik in het door de vrijpostige journalist Maurits geschreven boek over Marcus Martialis. De lezer van Kelk volgt de lezeressen van Maurits op de voet. --- Ouders hielpen Mijn ouders hebben in alles meegewerkt om me te leren . zingen, ze lieten me naar Amsterdam gaan en daar heb ik verschrikkelijk hard moeten werken. Bep Ogterop heeft me les gegeven. ledere avond zo.ng .ik in de Blue Note. 's Middags ook nog dikwijls. Ik was verguld met dat engagement, omdat pia Beek er ook had gewerkt. Ik moest er van alles doen. Als de drummer even een pilsje was drinken, pakte ik de drums of stond ie strïngen aan de bas of ik zong zo maar ergens een derde stemmetje bij en als ik 's nachts thuis kwam, was ik zo moe, dat ik niet eens mijn. mantel kon uittrekken en zo maar in een stoel viel en sliep. Maar ik heb er geleerd, net als Corry Brokken en Conny van Bergen. Van de grond af héb ik het vak geleerd. Ik won wedstrijdjes voor radio Luxemburg en ik kreeg uit de hele wereld brieven. Als je beneden wilt gaan kijken, dan liggen ze er nog, wel 4000. Voor postzegelverzamelaars om te likkebaarden. Geld om ze allemaal te beantwoorden had ik niet. Ik stuurde eens een heel pak antwoorden ongefrankeerd weg, ik dacht misschien wil de post wat voor me doen. Maar ik kreeg te netjes weer thuis. .Nou . dan. maar. geen antwoord.' .'.,', ,'.....'..... ,;e ,';." St haalt onverschillig baar schouders op. En de weerbarstige lok moet weer weg. Mijn liedje 'Soerabaja Soerabaja, mijn gedachten zijn altijd bij jou,' werd mijn eerste 'doorbrekër', maar een gouden plaat is het niet geworden, ik geloof • dat Anneke Grönloh er wel een gouden mee heeft gehaald.' u »■•■ --- DE TELEGRAAF Vanzelfsprekend gaat De Telegraaf onverdroten voort het kablnet-Cals te beschimpen op een manier die tekenend Is voor de verre-j gaand nihilistische instelling van dit blad. Nu de Algemene Maatregelen van Bestuur voor liet nieuwe radio- en televlsiebestel bekend zijn geworden, heeft De Telegraaf deze gelegenheid als de wind aangegrepen eens flink met modder naar de regering te gooien. In een hoofdartikel stelt De Telegraaf 0.a.: 'De regering wil volledig voorbijgaan aan de onder een groot deel van het Nederlandse volk levende wensen ten aanzien van een werkelijk open omroepbestel.' . Dat zgn. grote deel van ons volk bestaat dan uit de 55.000 TROS-fans die de op reclamegelden Jagende materialisten steunen. Het gej tal van 55.000 deelnemers wordt dus gcll|k gesteld aan de term 'een groot deel van ons volk. Maar toen enkele weken geleden zon 65.000 handtekeningen van personen, die niet konden Instemmen met. het huwelijk van prinses Beatrix met de heer von Amsberg de Tweede Kamer bereikten, kwalificeerde De Telegraaf deze groep als een uiterst kleine minderheid van ons' volk. Bovendien had de TROS met haar afgezaagde en kleurloze slogans een veel langere tlld nodig om haar 55.000 deelnemers bijeen te halen. V. KERKHOFF, Burgwal 54, Haarlem. --- VAN DAG TOT DAG COMMENTAREN Lege huls TTet overleg over betaling van werkgeversgelden aan de • vakbonden en hun leden, wanneer deze gepensioneerd worden, is net zo vastgelopen als de, besprekingen over het minimumloon. Na zeven maanden werken heeft een commissie uit de Stichting van de Arbeid geen landelijke oplossing gevonden voor het probleem dat de ongeorganiseerden zonder contributie te betalen meeprofiteren van hetgeen de vakbonden weten te bereiken. Ook op dit punt moeten de bonden maar zien wat ze er In hun eigen bedrijfstakken uithalen. ' • '"".. • Zo' is in de afgelopen week vrijwel alles van de tafel geveegd wat in gemeenzaam overleg door.de Stichting van de Arbeid landelijk geregeld had behoren te worden. De Stichting is nu een lege huls geworden. Dat komt doordat er de laatste jaren geen echt overleg meer is geweest tussen de werkgeversorganisaties en de vakcentrales. De werkgevers aan de onderhandelingstafel waren altijd verlamd van vrees dat ze een bepaald akkoord 'niet aan hun achterban konden verkopen', zoals dat in het vakjargon heet. '■: . ■■':■■'■;. 'c' " %'Yy---' ' ■'.- '~ ,; Met dat al zijn de drie vakcentrales en is de vakbeweging als geheel, aanzienlijk gehandicapt in haar taak om een greep te houden op het hele economisch leven in het algemeen belang. Het accent valt nu vanzelf meer op de behartiging van het groepsbelang der leden of van hun Individuele belang. Wij willen daarvan geen kwaad woord zeggen. Maar eigenlijk is deze samenleving te ingewikkeld om daarin een 'loonpolitiek' te laten werken die geen landelijke samenhang meer heeft. De vakcentrales krijgen nu de moeilijke taak zelf voor enige samenhang ts zorgen, vooral ten bate van de groepen die dreigen achter te blijven: ~;•* ■'•-'■.■■. .-,.', '.•■,, TTet probleem van de extra voordelen voor vakbondsleden ■*--*• was dicht bij een redelijke oplossing, maar die is nu ook van de baan. Bij alles wat er op dit gebied nu verder ondernomen wordt, blijft het zinvol om de beste oplossing in het achterhoofd te houden. Die oplossing is, dat de vakbonden gewoon betere arbeidsvoorwaarden voor hun leden moeten kunnen bedingen. Meer vakantietoeslag bij voorbeeld; het hoeft nog niet eens in de eigenlijke lonen te zitten. De werkgevers moeten voor deze gedachte nog rijp gemaakt worden.' Bovendien zal dan de wet op de c.a.o.'s, die het onderscheid in arbeidsvoorwaarden voor dezelfde categorieën werknemers In de bedrijfstakken (niet de ondernemingen!) onmogelijk maakt, op de helling moeten. --- Ster Nu Is Imca Marina een veel gevraagde ster geworden. Men mag gerust zeggen, dat ze in haar genre tot de tien beste van het land behoort. . :-,. v,[ .'. Eind oktober kreeg ze de schrik van haar leven toen ze na een verwaarloosde " verkoudheid een ernstige ontsteking aan de stembanden kreeg, die haar weken het zwijgen oplegde. Maar gelukkig is die ellende ook weer achter de rug en ze zingt weer het hoogste lied uit. Voor wie ze de grootste bewondering heeft? Zonder bedenken komt het er uit: Edith Piaf, maar ook voor Bécaud en Aznavour en natuurlijk Jacques Brei. : Dan loopt ze naar haar piek up. 'Ken I je die?' Ei ze draalt een plaat van Enrico Mascia. 'H reste aujourd'hui'. Geweldig he. Ik heb 'm in Olympia in Parijs gehoord en ik dacht: met die vent wil ik nog eens in één programma staan.- Het Is me gelukt ook. In Hilton in Amsterdam.'..-.'... .-. s.• •..■ -■>.- • - En waarom ik nu bij Imca Marina op bezoek ben geweest? Wel, vorige week kreeg Ik een briefje van een van haar fanatieke fans uit Osdorp die me schreef: Waarom schrijft u nou niet eens over Imca Marina? Hij is op zijn wenken bediend. „ --- DANK U WEL Ik heb ml| kostelijk geamuseerd met het stuk 'Mannetjjbellen'. Ik zag mevr. Brautlgam 'hollend met koffie en koek' om dit 'Mannetje' maar zoet te houden. Ik heb het twe» maal doorgelezen om er nog méér van te genieten. Dank u wel hiervoor, mevr. Brautlgaml M. BROEKMANWOUDENBERG, Ortellusstraat 162-11, . - , Amsterdam. --- ZONDER COMMENTAAR In. .deze - rubriek vermeldt Het Vrije Volk treffende uitspraken van anderen, uiteraard voor rekening van hen die worden geciteerd. --- Kleur bekend - gezicht verloren Aan de mededeling dat de heer Lücker , . hoofdredacteur van da Tijd-Maasbode is geworden, verbond de Echo-commentator van de KRO op zaterdag 20 november de wens dat het blad nu wat minder een werkgevers- en schoolhoofdenkrant , zou worden. .■-■•••.. Later op de avond aaide Brandpunt de 'door de Nederlandse autoriteiten verguisde' communistisch gezinde Joris Ivens poeslief over da bol en was het duidelijk verontwaardigd over de Amerikanen inzake Vietnam. Zeker, een omroep met een eigen kleur, een eigen gezicht! Uit De katholieke Werkgever van 8 december 1965. --- MENEER DE REDACTEUR WOONWAGENBEWONERS Met belangstelling las Ik het artikel van Jan I.lber over de woonwagenbewoners. Zelf. hebben wé jaren geleden dirhtbU een woonwagenkamp -In Emmen gewoond. Dit had tot gevolg dat .deze mensen vaak bl| ons kwamen met allerlei handel. Eerlijk gezegd stond tk hier zelf ook wel wat sceptisch tegenover, maar ten onrechte! Er kwam een Vrouwtje van een jaar of vijftig, ze kreeg wat oude kleren van m(| en hield mij haar doos negotie voor, waar Ik wat uit mocht zoeken. Ze had echter niet wat ik hebben wilde. 'Dat kom Ik wel brengen,' beloofde ze en Ja hoor, na ecu paar dagen kwam .ze het inderdaad brengen. Op m(|n vraag waarom ze toch niet liever uit werken ging, zei ze gelaten: 'Dat gaat niet zo gemakkelijk mevrouw, de burgers willen ons niet. 's Zomers werken we wel bH de boeren, maar 's winters Is er geen werk.' Jarenlang kwam dat vrouwtje bij me aan de deur en ik heb haar leren kennen als .. een eerlijk, rechtschapen mens, altijd schoon en netjes. Er woonde ook een boer, dicht l>U het kamp. Ik vroeg hem eens of hij nooit last had van de mensen. 'Last? Nooit, ik kan gerust al m(|n f;ereedschap laten liggen, ze lebben nooit wat meegenomen. Ik . kan me geen betere buren wensen,' zei hij.. Ik hoop dat deze brlct er ook toe mag , bijdragen dat onze houding tegenover deze mensen wat 'socialer' zal worden. Ik hoop van harte dat u veel, reacties krilgt. H. J. v. d. HEUVKLFREMOUW, Appeldljk 11, Rotterdam 26. --- SPAREN Eindelijk 1» het dan zo ver, dat Ik ook eens aan sparen toekom. Ik ben nu bijna 73 Jaar oud en heb nooit kunnen sparen. Dat ging vroeger ook niet zo makkelijk met zes kinderen en zonder kinderbijslag. Dat laatste heb ik nooit erg gevonden, want Ik sta op het standpunt: wanneer Je kinderen op de wereld brengt, moet je daar een ander niet voor laten bloeden. Dat Ik dan nu toch tot sparen komt dank ik aan de stimulerende prikkel die w» van onze minister Vondeling hebben gekregen door het instellen van belastlngspaarbrleven. Ik bedank hem daarvoor mede namens mijn erfgenamen, want die mogen bij mijn eventueel uitstappen dat sommetje zomaar Incasseren. H. V. d. BERO, VlMakkerstraat 33 A, Rotterdam 25. --- Geen goederen a. u. b. Nog steeds komen er goede gavan binnen voor d» gedupeerd» woonwagenbewoners uit Den Haag. Een verzoek: liever geen goederen a.u.b. Daaraan is niet in de eerste plaats behoefte. Gelukkig heeft de afd. Sociale zaken in Den Haag zich nu ook.voor deze mensen ge lnteresseerd. Men hoopt een goeds regeling te kunnen treffen. ---