'Bach zette toch stiekem z'n nicht achterin?' Gerard Akkerhuis en de 'Matthäus' door RIEN FRÖLICH :; ROTTERDAM — „Als je weet dat Bach zijn nicht stiekem f achter in het koor ; liet meezigen om de klank van het koor van" de Thomaskerk -in Leipzig te verfraaien' is: het toch onzin om te denken dat Bach voor zijn passiemuzieken jongensstemmen ■, boven • vrouwenstemmen zou hebben verkozen?"' - . Met die uitspraak geeft.Gerard Akkerhuis, die zondag in de Rotterdamse" Doelen ■■ de Matthaus ... Passion; dirigeert, een; fikse schop tegen ' al' die 'authentieke' .-;:' uitvoeringen waarbij zowel in het koor als voor de solopartijen \ Jongensin plaats van vrouwenstemmen worden gebruikt.': Gerard Akkerhuis is daar fel tegen, op goeie gronden overigens.. é,,.- ■ ■; Want zou Bach jongensstemmen hebben gebruikt als vrou-; wen in de Lutherse eredienst hadden mogen zingen? Nee natuurlijk. Zeker is echter ook — en': daar.' gaat ? Gerard: Akkerhuls graag in mee —»dat Bach' bij het i schrijven 'van' muziek uitging van het materiaal dat hij voor de uitvoering ter beschikking : had. Dat leidt, alweer bij Gerard Akkerhuis, tot een heel andere dan de gebrul-. ' kelijke'opvatting over de uitvoeringvan de Matthaus Passion.' ■ ' .:.)■ :' -...'■ Wc'/'-'--- -Authentiek of juist niet? Dat zit; nog.. Consequent? i Dat ■ zeker,*: want' Gerard : Akkerhuis . voert 'zijn',, Matthaus, Passion niet alleen uit met koren Waar= in. vrouwenstemmen | zitten gg - het' Residentie Kamerkoor,; en hét Rotterdams Kamerkoor'—s maar'hij zet ook voor de bc-" , kende cantus :f ir mus; partijen I in koren en koralen in het eer: ste deel vrouwen- in plaats van jongensstemmen in. „Waarom daar een jongenskoor voor gebruiken, dat bijna altijd ",; onzuiver rï staat s.vte schreeuwen,.- als i Je; een veel mooier effect kunt; bereiken ,mét • zeven j of l acht i; vrouwen (van het Residentie Bachkoor, dat ook onder zijn leiding staat - R.F.)?" aldus Gerard Akkerbuis. '.aÉiÉssaraaHSHi Consequent is Akkerhuis ook nog >In . andere '* zin. Daarbij gaat hij ervan uit, dat bij recitatieven '■■ en i aria's, ■: die .< door strijkers worden begeleid/ ook in het continuo strijkers moeten .worden gebezigd.; Worden ze door blazers begeleid, zoals in"de arial'lch ,wil ■ dir imein Herze schenken', dan wijst hij de f continuopartij toe aan" de fagot.V Definitieve 7. aanwijzingen daarover vinden we niet in Bach's partituur. Dat is de reden dat er.wel altijd over gefilosofeerd zal blijven worden. '■ ■ Met twee kleine koren.' zodanig , opgesteld dat; de, tweekorighéid van' de Matthaus Passion »volledig i tot haar \ recht komt,' ook in een ruimte als de grote zaal van de Doelen,'met het gebruik van vrouwen voor alle sopraan- en'altpartijen en met een gebruik van het continuo | dat nieuwe perspectieven opent ,springt'- de -uitvoering van Gerard Akkerhuis er duidelijk . uit {tegenover f de {twee andere,' die in dezelfde week in Rotterdam worden gegeven.. ;? In de Laurenskerk is de uitvoering door de Laurenscantorij en het Rotterdams Bachorkest, ■. geleid ,:; door?-i Barend Schuurman/- op /':zondag:' 12 april. Één dag later leidt Jan Eelkema in De Doelen de uitvoering van Toonkunst', waaraan ook het Klein Koor, Toonkunst, :; het';. Rotterdams Jongenskoor en het Utrechts Symfonie ■■ Orkest meewerken.s- JaJ het is weer helemaal Mat-.'.' thauspassion-tljd in Rotterdam! "; .;/- '• ï.: 'Zie voor solisten en andere gegevens ook de. muziekagenda pp pagina 2. Bach: vrouwen:of}jongens? --- Beeldende kunst, tentoongesteld In Rotterdam Alto,. Keramiek . van Johan van Loon en gouehes van Henri Plaat. Tot 23 april. Amro-bank, : : Coolslngel. Gouaches, zeefdrukken en tekeningen: van • Ton, Orth, die probeert • begrippen : als ' tijd, ruimte, energie en materie in beeld te brengen en buiten, op straat dus, meditatieplastieken en objecten van Mart Legersté. Totsmei. Belrose. Een vaste expositie van . authentieke . prenten uit drie eeuwen (stadsgezichten.' panorama's en kaarten) en een tijdelijke expositie van door Jos Kamphuis gemaakte pop-, pen: lekkere oude dikke wijfjes, van wie het is aan te zien dat ze maling hebben aan alles (behalve aan lekker en VEEL eten). Tot 3 april. ■ , Boymans van Beunlngen. In de afdeling kunstnijverheid tot' 19 april uit: eigen bezit glas van de kunstenaar/ontwerper A. D. Copier ter gelegenheid van diens tachtigste , verjaardag. Tot nadere aankondiging in Boymans ook nog De meester van Aix '. (herinrichting oude kunst), surrealisme, en een werkstuk dat Richard Serra (de man van de enorme platen staal, jawel) maakte voor Bvß. Tot 12 april zijn er. op woensdagmiddag van 12.30 tot 13.30 en op zaterdag van 14 tot 15 uur rondleidingen over de Copiertentoonstellingen. - Informaties daarover bij de Educatieve dienst. Bergweg. Ad Kikkert, schilder van voornamelijk landschappen, stads- en. havengezichten en interieurs, legt zich de laatste jaren toe op het aquarelleren. ,Veel. werk uit Zeeland en Bretagne. Tot 13 april. •, 'if. *P}\ Betty Kousbroek. Tentoonstelling om het eenjarig bestaan te vieren. Met werk van Otto Dickè, Ada . Breedveld, Philip Besancon, Coba Koster en Aad Schipper. Tot 15 april. I Bender. Werk: van fotojournalist Hans Pattist (32), voor lezers van Het Vrije Volk allerminst een onbekende. Hij heeft veel aan theaterfotografie gedaan en dat is nog altijd te merken. Pattist 'jaagt, op "tafereeltjes". Tot 25 april. Clara. Focus op.Egypte: foto's van Marianne Dommisse.; Tot 19 april. ." . ; (:y"££ De Doelen. Uit het trio tentoonstellingen 'Fotograferen in Rotterdam', het onderdeel 'De fotograaf als ooggetuige. Tot 3- mei.- :■■'".-'} '.' ' '.■ Galerij Erasmus, in t Hoboken-gebouw ' van :ï Dijkzigt. Aquarellen, hout- en linosneden van G. H. K. Borst. Tot 28 april.;,!" ,<; ;•.-..• ;..■.>.-,■: Het Vrije Volk; Tot 29 april schilderijen van Bob Verstraete, die vele jaren acteur was, zich daarna | wegens-' zijn gezondheidstoestand moest gaan beperken en • vervolgens aan het schilderen sloeg. •.: ' Lijnbaancentrum, In het kader van de drie-in-de-pan' Fotograferen in" Rotterdam' \ tot 19 april 'De fotograaf als componist', i •• Kijkkist. Maria-.-Toby. foto-> grafeert... in opdracht van de Gemeentelijke .Archiefdienst het leven in een aantal Rotter-' damse wijken. In de rijdende galerie is nu een videoportret van Maria te zien, naast foto's uit 'Crooswijk"en*; het' Oude Noorden. De kist staat tot 12 april in . de Schepenstraat (Centrum-noord). Keerweer. Tot' aan de verhuizing naar de Leuvekolk uit eigen collectie .werk van o.a. Ton Orth, Bob Kernper, Anton Hoornweg, Ciano Wiewèrt, Jan Goedhart, Jos Janssen.' Henk dé Vos, Arie Meuldijk en Steven Scheffer.' .:. V De.Klimmende Bever. Portret en modelfoto's uit de camera's van Jaap Ringeling en Hans: van der Zweth. Tot 18 april. . : : Perspektlef. "Debuterende fotografen' heet het derde on-i derdeel van 'Fotograferen in Rotterdam. Zie ook bij de Doelen en 'Lijnbaancentrum. .Tot 30 april.' :.>.-■ , 1 Salvador Allende. Werk voor. Chili: produkties van diverse kunstenaars.Tot 15april.'' -.: Solidair. Van 5 tot 25 april werk van August Ernst Tussen•- hemelC. en aarde,' nieuwe galerie aan de s-Gravendijkwal (op no. 131 b). Tot 10 april kleine geschilderde doeken van Ben Geerts. De Vries en Roelof f.' Grafiek van Henneman, kleuretsen van Montyn.' Twee grote' namen dus in deze galerie. Tot 7 april. W. Pieterse. Tekeningen en schilderijen van Petervan Es, die zijn werk zelf omschrijft als Agresslve Art/Future Art. Tot 11 april. Wilt m ziehKeens'wat] bezinnen? . MèditatieplaBtieken'van Mart■-• Legersté staan op de stoep" bij de AMRO-bank aan de Coolsingel. Maakt geld gelukkig? blijft een goeie vraag om te overpeinzen. --- En elders Den Briel, expositieruimte. Limit. Nobelstraat 57. Sieraden van Peter Eeckers en Niek van | Driel, foto's van Ron Hendriks en j tekeningen, van' Paul I van der Kuil. . Dordrecht» Museum. Schilderijen, tekeningen en prenten uit de eigen kollektie . 20ste eeuwse kunst. Tot nader aankondiging. Tot 20 april Staalmeesters ' van de 19de eeuw. , Staalgraveurs werden % soms beroemder dan' de schilders' die ze reproduceerden. :;•,>',.,'. w Dordrecht Galerie ' ' 56-53. Email van Pim van Vliet. Tot 4aprll.v ,'..'. ' ■ Dordrecht,, t.v Hemeltje. Wandkleden in applicatietechniek van Heleen Ferguson. Tot 19april.' "'■■■ ■.'■''}'.- ■:;.'■";■:"- ' - Dordrecht, Margreet Huisman Grafiek 'en * tekeningen van de 'Duitse Beate Hübner. Tot 15 april. Geervliet; GEE"U. Objecten, schilderijen en tekeningen van Marianne Koning. Tot 29 april. Krimpen :■' aan den IJssel, Roos van Alten. Landschap: tekeningen van Otto Dicke, keramiek van Petri .Voet, | kleu. retsen van Erlc. Visser, aquarellen van Gerrlt Neven, etsen van Johan Sietzema en' Arno van Iperen,' zeefdrukken van Doris Groeneveld, etsen en schilderijen van Tini van der Sar en-schilderijen van Hans van der Plas." Voorts een aparte expositie van ; sieraden en objekten van: Menno Meyer. Tot 12 april '.." Fapendrecht, ac meigurs. Verzamelingen Q negentiendeg 'en'; twintigste-eeuwse . kunst. Van o.a. Isaac Israëls, Kees van . Dongen, Pieter Dupoht, Flories Arnzenius,; Lambertus Zijl, John Radecker, Karel Appel, Lucebert en Cornelie. I■'■■■■ .', Ridderkerk, De Nuuninkhof. Volkskunst uit Tsjechoslowakije. Tot 5 april. , .-: ■ ' Schiedam, De Graaf, Oude Kerkhof 20. Aquarellen van Leo de Kruis met Rotterdam. Schiedam en omgeving en lerland als thema's. Tot 15 april. Schiedam, ;. Stedelijk Museum. Schiedamse kunsttènaars exposeerden de J afgelopen maanden in - Bremen, nu komen zeventien collega's uit deze Duitse stad met hun werk naar hier. In de tentoonstelling valt' het vooral: op, aldus "een persbericht, dat «. er ■■> (weer?) echt geschilderd 'wordt.'Tot 4 mei. Voorts in het Stedelijk te ; zien: De i wereld van\ Donald Evans, een in Amerika geboren •'kunstenaar die; in\ 1977 omkwam bij een brand in Amsterdam. De laatste jaren van zijn I leven j verzon I en - tekende hij duizenden 'postzegels', die een .weerslag ] van f zijn . leven' 'vormen en hem internationale bekendheid gaven. Tot 26 april, i ■ Voorts tg.v.; de, Boekenweek tot 27 april de tentoonstelling 'leder zijn eigen boek', die het; kunstenaar sboek - vanuit - een i breed spectrum belicht. .; I Schiedam, BHB Architekten, Kerklaan 25, Kethel. Putdeksel uit vele landen in de vorm van zeefdrukken van Paul Baars. .".' '";' Schiedam,; Noletziekenhuis. Karakterpoppen 'l van ; Margot \ Vincent en schilderijen' en litho's van Wim Motz. Tot 5 mei-, ,' Vlaardlngen,.' Galerie/artoteek Oosthavenkade. Pentekeningen, gemengde technieken, miniaturen en aquarellen van Francoise ~' Bouché, Marijke Rek en Ben Palli. Tot 26 april. --- Weer hoogtijdagen met groot dirigent 'Muziek ádemt bij Ormandy' door CHIEL JACOBS ROTTERDAM..—, Overal in ] Rotterdam kom je zijn portret tegen:, het vriendelijke ronde gezicht van de kleine, 81 jaar jonge , dirigent i Eugene Ormandy. Vierenveertig 'jaar. lang leidde,hij 'zijn' Philadelphia /■ Symphony Orchestra en' wie dacht dat-ie v daar," na zijn afscheid vorig jaar, nu mee is gestopt; heeft het goed mis. Volgend jaar hebben het ; Philadelphia en Ormandy samen alweer een volle agenda. Maar intussen was er dan wel tijd voor zeven concerten met het Rotterdams Philharmonisch Orkest. En daar had zowel Ormandy als het RPhO al op gehoopt toen hij vier jaar geleden zijn eerste gastdirektle; in j Rotterdam: afsloot. Orkest 'en dirigent waren toen • verrukt van elkaar. Ormandy liet dat weten; door spontaan een benefietconcert aan te bieden,' het orkest' door hem. opnieuw uit te nodigen. ;,, ~ - - ", En daar is hij dan," vier jaar later, vier jaar; ouder.' 'Vier jaar gaan op déze leeftijd niet ongemerkt j voorbij. Ormandy, hoewel nog vol energie, is wat minderJ vlot j ter. been en heeft van zijn vrouw en zijn lijfarts het consigne gekregen wat kalmer aante doen— een.raad die hij' met elan in de wind slaat. - Maar; nog altijd is hij een vlot causeur,, zit - hij .vol grapjes,', gaat dagelijks . weddenschappen aan: met zijn begeleider in ■ het Rotterdamse, direktie-asslstent . . Detlev Weers.van het RPhO, die hij steeds . weer,: grootmoedig verliest, kortom, hij is er nog altijd helemaal. Na:,;. 44 jaar stopte EugeneOrmandy verleden:-"jaar als, vaste dirigent j van :'; zijn Philadel-, phia;,SymphonypOrchestra. chestra. ■ : ■ Zijn;. v. afscheid ' werd reen belevenis? --- Schaduw? v. En zijn muziek? Van de concerten in Rotterdam zijn er nu. vijf achter de.rug. Vijf waarin Ormandy de grote man op het podium . van . de ' Doelen niet overschaduwd > door * een solist. Is: Ormandy 'éen schaduw van zichzelf, bezig langzamerhand verleden tijd te worden?, Allerminst! Zijn greep op het orkest mag dan hier en daar .wat' minder discipline vertonen, zijn stijl van musiceren, dat magistrale en", ongekend ' vloeiende 7 dat i hij 'nog heeft') Overgehouden: van (wat eens de beste opleiding,' de beste' leerschool! in' Europa4 was: het \ conservatorium ■■ van "Boedapest, is er nog altijd.-..' •;' Ormandy behoort tot de weinige v nog r levende „ exponenten van.' een generatie. Daar ■> behoorde «: Mengelberg", toe,; *en Furtwangler, - Bruno Walter'r ook. ?; En;./, natuurlijk hoort Von Karajan erbij.:;'. ;;*..'; - Gabor Radnai, violist in het RPhO, i zegt; het . zo: > ï.lk ï ken hem al heel lang. In 1937, heb ik in Boedapest voor. het eerst onder zijn leiding gespeeld. Hij stond toen nog aan het begin van zijn grote carrière, was dirigent van het orkest van Mlnneapolis.', Dat ■ was één' jaar voor hij naar het Philadelphia Orchestra ging. Zoals hij muziek laat ademen, zoals hij een Brahms dirigeert, zonder dat loodzware waarbij je na twee maten al moe wordt, dat is'bijzonder. .; Degenen . die . uit •' de school van Boedapest komen hoeven dat niet meer als een lesje te leren. .Voor. ons is dat vanzelfsprekend, ' we. voelen dat aan." ' --- Dubbel : Ormandy heeft de gewoonte/ alle ' J eerste blazers-partijen dubbel; te bezetten.'; Dat geeft aan de hout- en koperblazerssectie een ongelooflijke sonoriteit,-maar. kan ook tot zwaar overtrokken : klankverhoudingen '; leiden.-. Gabor . Radnai: ,J)at is typisch Amerikaans".;, ■Dat is misschien waar voor Ormandy, maar ook | Mengelberg deed dat in zijn tijd als' dirigent van het Concertgebouworkest. Dus toch niet zó Amerikaans. ,- Verwerpelijk? Wie de concerten van het Rot; terdams '■ Philharmonisch ■ Orkest deze afgelopen - dagen heeft gehoord zal het zich nau. welijks afvragen. Dat, is niet alleen: de verdienste van Ormandy. Hij is de typische exponent \van ieen;weliswaar, in . algemene. zin voorbije, •< maar bij hem nog zeer duidelijk aan, wezige en. levende; muslceer-trant. : ° • YDat Brahms', Variaties over het St. Antoni-koraal (of kent u ze' nog ■ onder, de foute naam 'Haydn-variaties'?), > het, Concert . vóór Orkest; van Bartók, het.voorspel tot;" Die Meistersinger'.vanWagner, de Eerste symfonie'V . van. '~"ï diezelfde Brahms en ten slotte de uiterst spectaculaire Schilderijen van een ■ tentoonstelling van Moesorgski zó', briljant, zo : magistraal en toch zó open en helder,' zo "volmaakt \doorzichtig klonken— de kleine ontsporingen,', omdat men j nu. eenmaal risico's'durft te nemen in Rotterdam, ten spijt — is voor een heel groot,deel vooral de ver-! dienste van dit: voortreffelijke orkest, dat geïnspireerd door de alles uit het hoofd! dirigerende Ormandy tot zeer grote dingen in staat is. : -Als zodanig.'.is.Eugene*Or- het fenomeen achter de muziek.' Hij! laat 'die \ muziek ademen,' vloeien'; in één: grote,' ononderbroken stroom, zo rustig, maar. bij tijd en wijle ook zo fel. Het is het orkest dat zijn Intenties realiseert en daarmee '. een • blik ..terug ■ mogelijk maakt in wat eigenlijk al verleden tijd was.;: ,; ; ; --- Anne-Sophie V Ormandy in Rotterdam, het heeft wekenlang overal aangeplakt | gestaan.' Het heeft .volle, maar,geen overvolle zalen op-. geleverd. Ja, nu morgenavond en zondagmiddag de 17-jarige Anne-Sophie Mutter, de; grote ontdekking van Von Karajan die vorige week al op de televisie te bewonderen was tijdens het concert van; Ormandy -en de Rotterdammers in het Amsterdams Concertgebouw, óp de proppen komt met Mozarts Vijfde vioolconcert,' nu zijn de concerten opeens uitverkocht.':' "•; Dat,' Rotterdammers,' • was dan - een; gemiste kans. Want Ormandy is het grote en'onbetwiste wonder van deze.' concerten, 'dat! hebben de concerten ' van ! de afgelopen weken omstandig bewezen., Orkestleden, die een fijne neus hebben voor: dirigenten,';.weten "dat soms met een paar woorden te zeggen.:,' ■ " ', ■•;,.'.;:'7'vï> ■:■: - :<<, Pieter.; Gouderjaan,'. eerste solohoornist van het orkest en door : - Ormandy > meermalen naar voren gehaald: 'Die man heeft meer in zijn pink dan wij in ons hele lichaam. v \.; Bassist Henny van de Water: ,Als je maar de'helft had van wat hij aan muzikaliteit" en energie bezit zou je al wereldberoemd kunnen worden". • ' Zij kunnen< het . weten: .'Ormandy, the great, was here'.'..' --- ABC - /% l'Aelbrecht,galerie,'..j■'.,/.:' ,". ~' * * ~ Aelbrechtakolk 3a, tel. 771637 '.' . Aldo, galerie, Mauritsweg 36, ' te 1.331206 . ■.-....: '.'•■;\'■;. ■ t Allegaartje, werkwlnkeltje, Duysstraat 10, tel. 257594 of 665327 Albenlz, Gallery, Hllton Hotel, .",,'•'..'' Weena 10, tel. 116955 ;-•K•; il "; Academie van Beeldende Kunsten,'; G.J.deJonghweg4. —:■.■. v.' ' AMRO-bank, Coolsingel 119, tel. 324911 B Bergweg, galerie. Bergweg 245 a, tel. 654674 . , Boymans-Van Beunlngen, Mathenesserlaan 20, tel. 360500 *.'. Bender, galerie. Oosteinde 96a, ' tei. 145602 -,i4ktaKstf^>mJSßm Black Cat, Mauritsweg 56, tel. 133132 ' Belrose, boekhandel/galerie, ;' '-■• * • Mauritsweg 41a, tel. 145102 ■«'' •' ;, i Betty Kousbroek, galerie, Zaagmolenstraat 109, tel. 675536 e", a»ra,gal.rte..'.'"::•:,'-' Olymplaweg 250, tel. 320100: "... Coroco, Antiek en Inderieur, Oudedijk 62. tel. 121268 '."',VV . Claes 100,galerie,V ■• -.-:-■?"• '.".•» - Claes de Vrieselaan 100, tel. 760218 •..'-• D- De Doelen, galerie, ■•--:' Krulspleln 40, tel. 142911 . .'■ Delta, galerie. Binnenweg 113, tel. 13110 lllllil 'WIMIIiTW«iaii|jBMBf. 7Dordrechts Museum, Museumstraat 40, tel. 078-134100 ' Dordrecht, galerie dEenhoorn, Vriesestraat 116, tel. 078-148488 *■i •„ - Dordrecht, galerie Molen KlJck over den Dlj'ck, Noordendijk 144, te 1.078-130187 <-p -'.—■-< i.::•-',:-.' i ' Dordrecht, galerie t Hemeltje, i Sint Korlsweg 44-46, tel. 078-143381' - Dordrecht, Gemeentemuseum ', ; Mr. Slmon van Gijn, ~""''* Nleuwehaven 29, tel. 078-133793: . Dordrecht, :>•"?• i "%,.,• galerie Margreet Hulsmans, - - MatthlJs Balenstraat 17,' - •-■',' ' '" ï ';-' .' '■', Dordrecht,Galeries6-58, ;A'.vl> Nieuwstraat 56-58. te 1.078-146121 - Dordrecht,GebouwFlctura, s-;- Voorstraat 190, tel. 078-149822 '■■' De hand van de meester, galerie, ; Crooswljkseweg 130, tel. 183904 ..-, Waar geen plaatsnaam is vermeld gaat het om ..•';;-. h;j Rotterdam! '.-■'; ;;';;:;;,":.,-:.'.■"'.-.' E Egel, galerie, Bergselaan 131 a, :.:teL 634757.'. . :-i - ••'■• '■; Expositieruimte 239, -1; . Mathenesserlaan 239 a, tel. 373839 . ÏH Faktotum, galerie-eethuis,;"' •*■ " Josephstraat 111 b G. Galerie-2000, Westersingel 20, tel. 363018 ,:\<--l -'■■'■" Geervliet, Galerie GEF/71, . ' Burg. \A. Minnelaan 7-11, tel. 01887- 3069 |H jWjDI Gasterle Delfshaven, Voorhaven 3, '■.:■ ■ ■ Grallekcentrumolo :_; Schietbaanlaan 11a, tel. 775739 - Ïr' In kannen en kruiken, galerie iv i Iste Schansstraat 68, tel. 253329 , K Keerweer, galerie, .-."'.' , Keerweer 12, tel. 148924.. Kunsttaal Zuid, Zuidplein 64, ; tel. 816151 '. - v;, 7. Kunstwlnkel, Boezemweg 122 c, tel: 146794 -'.•:•-:<3injïi*•- , Boekhuls Den Draak, Veerplein 33-35, tel. 358822 i..',.,-: , >■ :' K. • .-•-.- ; _-. •■..'. Vlaardlngen, galerie De Duig, Smalle' 'havenstraat.-- ■..•-. r-'-r'■ :- De Vries en Roelof, galerie, .WestersingelB3,tel.36lsl9 '. I. :> Woutertje Pleterse, galerie, . S W » > Van Oldenbarneveltstraat 129,. j :"■;;,".*tei..i37645:.■■-■:; .-...-; ri'/'-.r "-' : Woudestein, galerie Erasmus' ' Universiteit, Burg. Oudlaan 50, . ' tei. 1455115ak'ii»«Vwi?Bji-Jig"J^Bai ' Van Waning, galerie/kunsthandel jWestersingel3s,tel.366oo4 ■ '">*■ .i '■' Westersingel, galerie. Westersingel 50, te 1.362970,-. -,;wi • -•■--,, .rr-. ■'-'.;■ . £Li ~ „Z.T.", galerie, Zwaanshals 290. --- Drie keer 'Fotograferen in Rotterdam' Er gloort licht voor de donkere kamers door BERTUS SCHMIDT .ROTTERDAM — Er komen hoopvolle | geluiden | van | het f font : van' Rotterdamse beroepsfotografen. ■ Té lang hebben zij zich moeten behelpen met incidentele tentoonstellingen, op de been gehouden door volhoudende pioniers, wie het geld en mankracht ontbrak om op dat speciale gebied door. te stoten. Nu, opeens, met medewerking-: van ' de . Kunststichting, een manifestatie die.zich over drie Rotterdamse zalen uitstrekt en, met overlappin-j gen, tot begin mei zal voortdu-, ren. Je zou bijna zeggen: het; licht gloort aan de kimmen. ■■,;, Lijnbaancentrum, de Doelen en Perspektief aan de Stationssingel zijn' de plaatsen j waar verscheidene facetten van I fotograferen te zien zijn. De or»l ganisatoren schijnen , vastbe% sloten. aan Rotterdamse fotografie regelmatiger I aandacht' te besteden. Zo staat het tenminste in de geïllustreerde catalogus'(ƒ 12.50) die ter gelegenheid E van de' exposities: is uitgegeven. Opdat, zo heet het, Rotterdam op afzienbare-termijn op zijn minst het fotografisch klimaat krijgt waar het qua ligging recht op heeft en als het kan wat tropischer. V Het is een oud verlangen, dat ik nog, niet zo lang geleden hoorde toen ik bij Perspektief op bezoek was. Immers, als de belangstelling er is, dan moet. die ook aan haar trekken komen. Niet incidenteel of toevall' lig,.maar gericht op plaatsen die' er j extra-werk van. willen maken. Een paar voortrekkers* doen in Rotterdam hun best, want het aanbod is. groot genoeg. Er wordt in dit land druk. gefotografeerd en zeker niet 3 alleen op het mooie plaatje,: maar ook met een vooropgezet* plan of uit de behoefte te experimenteren. ... v \ :..;<<; v.; Van Bas Vroege is \ deze compositie te sten/:. Peter Martens,,}';';'*. was verleden jaar Sin] Boston : ■ oog-*, getuigen van deze scènes, i '(Zie foto's F* : --- Zelfbewust -. Het voorwoord in de catalo-'; gus klinkt in elk geval zelfhef wust. -Er wordt: in opgemerkt' dat; de. drie tentoonstellingen'; een pretentie ; hebben zonder, pretentieus te willen zijn. hebben de pretentie een eerste.' representatief overzicht te bic« den.van bepaalde categorieënberoepsfotografen. De inventa-) risatie is niet kompleet, vinden, ze. Er is sprake van een momentopname, een historisch perspektief • ontbreekt.■~ Naar' mijn [ smaak" hoeven ze daar; niet zwaar aan te tillen, want) èr blijft genoeg over voor deze' start. In het Lijnbaancentrum vin- • den wijDe fotograaf als com-?; ponist', foto's waarvan de per-i soonlijke visie ■ van. de maker; voorop staat. In: het algemeen* toch.wel fotografen als beeldende kunstenaars, er' behoefte aan hebben bepaalde? ideeën . vorm \ te' geven' en traditie te doorbreken. Veel is' gearrangeerd ■ en' het 'j bizarre' wordt benadrukt, maar ik heb begrip voor hun intenties. ;i. --- Ooggetuige De expositie In de Doelen is 'gewijd aan *Dè; fotograaf I alsl ooggetuige', het waarschijnlijk, meest; populaire J-onderwerp,-, omdat het leven zelf wordt bê-.s trapt.: Fotograferen om gegevens, gebeurtenissen:. Op-f namen uit Portugal en Spanje,' een naakte freak op het voetbalveld, ''; gastarbeiders, ;K de£. 'Amerikaanse. scène. Joop ■ den Uyl in China,. het theater.' Zo wordt' onze nieuwsgierigheid, bevredigd. - — --, :V .-"i" .!• Perspektief geeft ruimte aan,: .'Debuterende fotografen': meifjj den ; tot ~:3Ctf april en de Doelen tot 3 mei. C< ---