VAN STADHOUDER VAN SIBERIë TOT KAPPER TE BERLIJN Door Nikolawitsch V. Tassin, gewezen politiek banneling in Siberië. P.) „Graaf Kutajssow is benoemd tot van den Czaar in Siberië', kon men C°et jaar 1904 in de Russische couranten le- L&Wzenden politieke bannelingen, die destijds E Siberië gevangen zaten, schrokken bij deze LCüïg op. Algemeen was het bekend, dat men C'egeeringskrïngen er toe had besloten de be- C*«eling der bannelingen en gevangenen te daarom werd dan ook graaf Kv- Jjssow benoemd, daar hij gold als een wreede .FJ1» die blind gehoorzaamde aan den wil van jp Czaar en voor niets terugdeinsde, al zou daarvoor heel Rusland moeten vernietigen. --- IN DE GEVANGENIS VAN ALEXANDROWO. j-fet 60 politieke gevangenen, die naar het ?vernement Jakoetsk waren afgezonden, ginrWij op weg naar Siberië. In het dorp Alexan?*o, ongeveer 70 Kilometer van Irkoetsk vereerd, hielden wij halt, want het transport S groote troepen gevangenen over 3000 tot Jy Kilometer was geen kleinigheidje De banr«igen moesten onderweg soms weken- en pudenlapg in gevangenissen afwachten, voor Eerder konden gaan. z leurende de eerste dagen na ons vertrek uit i|*androwo veroreidde zich reeds het gerucht, p de nieuwe gouverneur-generaal van Siberië tkoeetsk was aangekomen en ons met een ber* zou vereeren. In onze gevangenis begon PJ thans „grooten schoonmaak" te houden. F 0 trommelde alle gevangenen bij elkaar en Joftg hen de vloeren britsen en kozijnen te De oude stroomatrassen werden van f Poedervormigen inhoud ontdaan en gevuld £ versch stroo. De directie van de gevangenis J* zichtbaar nerveus, want de graaf kon iedep dag komen. Enkele dagen later kwam hij P ook in alle statie aan. Hij had een groot gepit en werd begeleid door een heel eskadron **aaf Kutajssow was een man van middelma- J* lengte, 47 jaar oud, met veel orden en de- Nies getooid Hij richtte enkele vragen aan ?*. stelde zich dan in postuur en hield zijn J*, terwijl zijn geheele persoonlijkheid tevre- met zichzelf en zijn tegenwoordige pof 6 uitdrukte. De inhoud van zijn rede luidde rjfeveer als volgt: „Tot nu toe was het leven ? bannelingen in Siberië te goed. De politieke hadden een zekere bewegingsvrij?*. kwamen in aanraking met de bevolking en ?°kten deze op tegen het gezag met hun areÏJtionnaire gedachten; zij stonden in een cor?|*>ndentie met Rusland, hadden hun eigen s*. enz. Dat moet nu uit zijn. Ik, graaf Kv- Pjssow, ben met een speciale volmacht uitgeft om eindelijk eens orde in Siberië te bren?• Van nu af aan, mogen de gevangenen de ? toegewezen dorpen niet verlaten, het aantal pakers wot 'S vergroot en de bewakingsmaat?*len vers lerpt alle brieven worden streng **nsureer . enz." Was (" vertrouwensman van onze afdeeling Jfcaf in naam van mijn kameraden beleefd bes' st ten antwoord, dat wij deze maatre?*ft w? ied en vernederend vonden, en dat wij f* er van overtuigd waien, dat alle politieke zich met kracht tegen de hervormen zouden verzetten. 5U wachtte rustig, totdat ik uitgesproken ft vroeg dan naar mijn naam, naar de reden P Qiijn verbanning en zelde: ~Voor de banne-55*n zal het nog erger worden, indien zij zich petten. Er staan ter mijner beschikking ge- Fjf soldaten en politie, en ik zal mijn wil weten fr le zetten". Daarmede was het aangename ten nüe- Vol zelfingenomenheid en Sjouwen op zijn macht verwijderde hij zich. r 1 sporen rinkelden uitdagend --- GEWAPENDE OPSTAND. den dag van zijn aankomst, was het S*» van ons, bannelingen, dat toch reeds zoo beproevingen was, een ware hel geworden. De C& bespionneerde de ongelukkigen elk uur £ <*en dag en inspecteerde hen verscheidene £*& per dag. De ontvangst van deze ongenoode !r*a was van onzen kant niet steeds erg ffcdelijk en de politie wreekte zich dan ook „elke gelegenheid. Het gevolg daarvan «as, dat ? bannelingen zonder vorm van prdces or r verhoor,' naar verafgelegen plaatsen i"en gestuurd zoodat hun bloedverwanten ï Jaren niets van hen hoorden. Op bevel van frioow scheidde men zelfs broers en zusters, 2«enooten en bloedverwanten, van elKaar, rfo zieken in eenzame dorpen werden 6e- waar noch doktershulp. noch apotheken KN'nieuwe regime drukte zoo zwaar op de >genen, dat gevallen van waanzin en zeii- N aan de orde van den dag waren. Wij be>& energiek te protesteeren, maakten gebruiK SeïelSenheiddat in Jakoetsk ongeveer P*erd politieke gevangenen verzameld waren, een gewapenden n tf1 zoogenaamde „Jakoetsksche Protest zette Ni Rusland op stelten. De publiek e opinie en i**Hi namen het voor ons op. In dezen Urt de terrorist Sazonow (Juli 19M) £ Minister van Efnnenlandsche Zaken von 2V De Czaar werd bevreesd. Ook graaf Kv- K» keesde, dat men hem in Siberië zou en keerde naar St. Petersburg teb alle 55 man, dia aan den opstand hadden gnomen, werden veroordeeld tot twaalf dwangarbeid. --- ONTVLUCHT. ifcÜ. weg naar de mijnen gelukte het mü te C*npen. Ik had een valsche P" Namgen en wilde naar het buitenland. (3 moest ik echter nog één dag naar St» <2Sg. Dat was een gevaarlijk experiment, C «e spionnen zouden mij kunnen herken£ ïk moest de redactie van een radicaal Diaa V*en, waarvan ik jarenlang medewerkt È hoofdredacteur was niet aanwezig en ik >ii >te op hem in de voorkamer, met de krant C hand. Plotseling ging de deur open, en ac %7 liet niemand anders binnen dan... graai ,VSs<>w! Rhrh schrik sloeg mij om het hart, en ik voel- het bloed langzaam naar miin wangen Vt Hij moest zich immers mijn gezicht her« 3! Het was nauwelijks een half jaar ge\' <ïat hij met mij, den vertrouwensman der eitOgen van Alexandrowo, had gesproken I De graaf moest tevens van mijn vlucht gehoord hebben, want alle kranten hadden het berfcht gebracht Mijn eerste ingeving was, dadelijk op de vlucht te slaan. Toen kreeg ik mijn zelfbeheersching terug. Ik kon mijn toestand daardoor slechts verergeren. In het alleruiterste geval bleef er nog tijd genoeg over naar de deur te loopen, als ik bemerkte, dat de graaf lets tegen mij wilde ondernemen. Ik deed een geweldige poging om weer kalm te worden doch kon niet verhinderen, dat mijn hart bonsde, alsof mijn borstkas te klein was. De graaf, die mij bij het binnentreden slechts vluchtig gegroet had, was blijkbaar zeer ve:Tast. Hij bekeek mij een minuut lang van het hoofd tot de voeten, dan ging hij zitten,, nam een krant in de hand en... deed alsof hij las. Zoo nu en dan blikte hij verstolen naar mij. Ik deed alsof ik niets bemerkte. Zonder twijfel had hij mij herkend, hoewel ik bij mijn eerste ontmoeting met hem de kleeding der bannelingen had gedragen en nu naar de laatste mode gekleed was. Hij wist immers, dat ik gevlucht was en toen... aa.-zelde hij — in de war gebracht door mijn besliste optreden — of ik werkelijk de man was waarvoor hij mij hield. Zoo verliepen er tien minuten... een eeuwigheid voor mij! Toen hield hij het niet meer uit. „Neem mij niet kwalijk, maar hebben wij elkaar niet eens ontmoet?" ~Ik kan mij helaas niets daarvan herinneren, misschien verwisselt V mij met iemand anders". „Dat kan ik haast niet gelooven! Ik méen~U in Siberië te hebben ontmoet!" „Ik ben nog nooit in Siberië geweest!" gaf ik droog ten antwoord. Daarmede was ons gesprek ten einde. Wy verdiepten ons weer in de couranten en wierpen elkaar onderzoekende blikken, toe. Totdat kort daarop de deur werd opengeworpen en mijn oude vriend, de hoofdredacteur op den drempel verscheen. Toen hij ons beiden (want hij kende den graaf ook) herkende, was hij een paar seconden lang sprakeloos. Eindelijk slikte hij iets weg en noodigde den graaf In zijn kamer; tegenover, mij verontschuldigde hij zich, dat hij mij nog even moest laten wachten. Gelukkig noemde hij geen namen. Overigens was ik hem voor zijn goeden inval zeer dankbaar. Nauwelijks was de'deur van het bureau achter den graaf gesloten, of ik maakte mij uit de voeten. Later sprak ik met den hoofdredacteur per telefoon af, waar wij elkander zouden ontmoeten. Deze samenkomst had 'savonds bij. een gemeenschappelijken vriend plaats. Wij lachten nu hartelijk over mijn onvrijwillige ontmoeting met graaf Kutajssow. De hoofdredacteur deelde mij mede, dat ik mij niet beangst behoefde te maken, want dat de graaf mij hoogstwaarschijnlijk toch had laten gaan. Hij had een open brief in de courant laten plaatsen, waarin hij alle schuld van de Siberische wreedheden op den vermoorden minister von Plehwe schoof, wiens werktuig hij — volgens zijn zeggen — was geweest. De graaf was bevreesd voor de revolutionnairen. Bij mijn vertrek uit Petersburg verzocht ik den hoofdredacteur mijn ouden kennis, den graaf Kutajssow mijn hartelijke groeten over te brengen. --- JAREN LATER IN BERLIJN. Vele jaren verliepen er sindsdien. In Rusland vond de groote omwenteling plaats; het Czarisme werd ten val gebracht, vele ministers en andere waardigheidsbekleeders kwamen in den orkaan der revolutie om, anderen wisten ongedeerd, doch meestal arm, het buitenland te bereiken. Op een herfstdag in het jaar 1922 zat ik te lunchen in een klein cafétje in Berlijn, waar vele Russen zich verzamelen. Aan het tafeltje naast mij nam een heer plaats van gevorderden leeftijd, die mij bekend voorkwam. Het was graaf Kutajssow. Ik herkende hem dadelijk, hoewel hij niet meer uniform of ridderorden droeg. Integendeel — hij droeg een sjofel, doch net buirgercostuum. • Was hij dat werkelijk, de machtige stadhouder van den Czaar, die eens als een despoot zijn staf over een land zoo groot als half Europa zwaaide? Ik kon mijn oogen niet gelooven! Al ras kwam de eigenaar van het café naar zijn tafeltje, en tituleerde hem: ..Mijnheer de graaf. Mijn laatste twijfel was verdwenen. Na een korte aarzeling trad ik op hem toe, en herinnerde hem in beleefde termen aan onze laatste ontmoeting in de redactiekamer te Petersburg. Hij herkende mij onmiddellijk, was zelfs verheugd en noodigde mij uit, aan zijn tafeltje plaats te nemen. Bij een kop koffie voerden wij een zeer onderhoudend en aangenaam gesprek. „Ik had U toen in Petersburg onmiddellijk herkend. Ook wist ik, dat U gevlucht was" zeide de. graaf. „Laten wij geen blad vcor den mond nemen, mijnheer de graaf! Het is immers reeds alles voorbij. Had U plan mij te laten arresteeren?" ~Neen", was het besliste antwoord. „Ik had meer dan genoeg gekregen van mijn post als gouverneur; ik was onverschillig voor alles geworden. Al waren alle bannelingen gevlucht, dan had het mij niets kunnen schelen". Toen begon hij te vertellen over zijn' tegenwoordige levenswijze De Bolsjewiki hadden hem alles ontnomen, wat hij bezat, zelfs zijn kleeren en zijn laatste geld. Nu moest hij op zijn leeftijd nog werk gaah zoeken. En het ergste was. hij deugde eigenlijk voor geen enkel vak! Sedert deze ontmoeting verloor ik hem uit het oog. Later las ik in de courant, dat graaf Kutajssow in Berlijn een kapperszaak geopend had. Ik had toen grooten lust, naar Berlijn te trekken, mij door hem te laten scheren en met hem, terwijl hij de zeep op mijn wangen wreef, over de verschrikkelijke tijden In . Siberië te praten. Maar het bleef bij het voornemen --- BPSJL/ 1 Recl. adv. no. 3407: --- BRIEF UIT PARIJS. EEN REISLUSTIG KABINET Dieven, die slachtoffers worden genoemd. (Van onzen correspondent). Paul Reyna.ua is uit het verre Oosten teruggekeerd en door den Minister van het Vliegwezen in Ie Bourget ontvangen. Reynaud, die toch reeds een tikje Oostérsch uiterlijk had, schijnt geheel te zijn ver- Chineesd en zag er In den grooten leeren vhegjas, die hij van Minister Dumesnil leek te hebben geleend, als een zielig Annamietje uit En het is nu maar de vraag wie de volgende minister zal zijn, die een reisje gaat maken. Want met uitzondering van Tardieu is het geheele Kabinet vrij we", reizende geweest, zoodat we eerstdaags mogen verwachten, dat onze ëx-prem!ef thans In zi]n nieuwe functie van Minister van Landbouw met een monstertje aardappels naar Londen zal reizen om de grens open te krijgen en te bewijzen, dat de aardappelziekte lang niet zoo erg is als ze wel aan een anaeren oever van het Kanaal durverh te veronderstellen. De reismanie van het hoogere Gouvernements-versoneel schijnt aanstekelijk te werten en verschillenden van het lager personeel nemen ook nu en dan de beenen, zij het dan ook wit andere beweegredenen. --- Besmettelijk. Zód was er de voorgaande weet een postambtenaartje van het postkantoor in de rue Cujas, die thans omgedoopt zal worden in de rue Judas, dat om redenen van zeer delicaten aard de trein dacht te moeten nemen. En het is mij ten deele duidelijk geworaen, waarom de postambtenaren in dit gemoedelijke land zoo weinig tijd hebben voor het publiek Zij hebben wel sndere dingen en meer lucratieve werkjes dan stuiver-postzegeltjes verkoopen. Het brave mannetje in de rue Cvjas bracht zijn dag door met postwlssels uit te schrijven voor rorjeie bedragen van frs. 5000 die hij zorgvuldig van porto voorzag, ze netjes aistempelde en inschreef en daarna op zijn döode gemak in "n andere postkantoor incasseerae. Hij maakte zijn postwisseltjes betaalbaar aan het meest nabije postkan toor, want anders was het incasso te vermoeiena en'te tijdroovend en toen hem ook dat nog te moeilijk werd, incasseerde hij met een i eraffneerde vakkennis zijn mandaatjes twee maal En ln:'ien hij zeil niet een einde aan zijn bedrijf had gemaakt door de beenen te nemen, zou hij nog steeds een tien mille per dag of per week of per uur (hij had maar voor het kiezen) verdienen, want niets lekte uit. Deze man is nu geworden een lid van de klasse der ~indelicaten", want een gouvemements-ambtenaar, die eenige millioenen van de pwblieke fondsen in eigen zak vreet te doen verhuizen is geen ..dier', maar een „employé indélicat". Een zuivere --- kwestie van titulatuur, want in de straf brengt dit, althans volgens de C<*ue Napoléon, die bier nog steeds van Kracht is, geen verschil. Maar de onbescheiden ambtenaartjes koeten ons elk jaar millicenen en millioenen en geruchtmakend zijn slechte die zaaltjes waarvan de ongehoorde brutaliteit opvalt, zooais ale van de ambtenaar uit de rue Cüjas. die de duitjes met goeden zwier en aan een arm van één der vrouwelijke beambten van hetzelfde kantcar, opmaakte. Rogier Candille, zooais de brave heette, was een gezien man in zijn kleine kringetje, hij was zelfs raadslid van de kf.eine gemeente Pontenay aux Roses, dat even buiten de poorten van Parijs is gelegen en waar thans zijn wettige echtgenoot» met een paar Kinderen vergeefs op 'hem zit te wachten. En weer zal er een pleidooi gehouden worden, waarbij als verzachtende omstandigheid zal warden aangehaald, dat de verleiding te groot was, dat de sommen, die door dezen amo*- naar dagelijksch werden gemanipuleerd buiten verhouding waren met het bescheiden salaris, dat de man genoot En weer zal men trachten een gewonen dief, die nog niet eens moedig genoeg was om een risico te nemen als een ander van het gilde, aan de Jwy voor te stellen als een ongelukkig slachtoffer van zijn dienstbetrekking. En weer zal de Jury, brjna met tranen in de oogen, de verzachtende omstandigheden aannemen en die ren fatsoenlijke betrekking had en grovelijf misbruik maakte van het vertrouwen, dat in hem werd gesteld behande'en als een slachtoffer van de maatschappij. En wij zullen onze belastingaanslag nog eens overlezen en weten, dat althans een klein gedeelte van onze zure belastingpenningen door dhr. Canaille in elegant gezelschap werd opgesoupeerd.... Er is slechts --- een lichtzijde aan de treurige werkelijkheid van dit verhaal, namelijk, dat er in het postkantoor van de rue Cujas twee stoeltjes zijn leeg gekomen, a&t we daarop tenminste weer twee menschen zonder werk kunnen neer laten In de hoop, dat zij het vertrouwen minder zullen beschamen. Maar aan den anderen Kant lijkt het mij,