INGEZONDEN STUKKEN. (Buiten verantwoordelijkheid der Redactie.) Mijnheer de Eedacteur! Eene toelichting betreffende de coöperatiekwestie; naar aanleiding van het ingezonden stuk in'uw nummer van 11. Zaterdag, onderteekend door „een voorstander van coöperatie", kan zeer nuttig en dienstig zijn De schrijver beweert weliswaar, dat hij geen polemiek wil uitlokken met mij, maar in de gegeven omstandigheden acht ik mij verplicht, polemiek te voeren met hem, of liever hem van antwoord te dienen. De uitdrukking „ongeoorloofde coöperatie" vindt bovengenoemde inzender wat al te kras. Meent hij misschien, dat ik hiermede zedelijk kwaad bedoeld heb ? Dan kan hij gerust zijn. Onze strijd gaat over een sociale, niet over een zedelijke kwestie. Bijgevolg heb ik gesproken over iets ongeoorloofds op sociaal, niet op zedelijk gebied. Na deze verklaring wensch ik te bewijzen, dat de coöperatie, waarover ik schreef, ongeoorloofd is in den zin. door mij bedoeld. De Redactie van den Volksbode is van oordeel, dat de coöperatie-kwestie een rrije kweet*»- is. Evenzoo denkt bovengenoemde schrijver, en hij voegt er bij : „Men schare zich aan de zijde der voorstanders, best; of men kieze de partij der tegenstanders, ook goed; doch men zegge niet: coöperatie is ongeoorloofd." Dit zullen wij eens zien. Men zegt: „De coöperatie-kwestie is een vrije kwestie. Is deze uitdrukking waar in haren geheelen omvang? Neen volstrekt niet. Ik neem ze derhalve slechts met onderscheid aan. Als men met die woorden bedoelt, dat de kwestie theoretisch een vrije kwestie is, dan wil ik gaarne toestemmen. Want ik ben het hieromtrent volkomen eens met pater Godts, zeggende in zijn „Scopuli Vitandi" dat de coöperatieve vereenigingen geoorloofd en eerlijk zijn, al komen ook sommigen daartegen op. En bijgevolg, als er overigens geen bcztrnren zijn, dan kan men gerust zijn coöperatie-lust botvieren. Bouw b.v. een fabriek in de een of andere negerij, of in een afgelegen hoek, waar ge tevergeefs zult uitzien naar een fatsoenlijken neringdoenden stand, — dan zeg ik u, richt daar ook maar gerust eene flinke coöperatieve zaak op voor de arbeiders, welke rondom uwe fabriek wonen. Maar, mijne opinie verandert, wanneer men zou beweren: De coöperatie kwestie is ook practisch een vrije kwestie, m. a. w. men kan gerust altijd en overal met coöperatie beginnen, als men zulks verkiest, of anders uitgedrukt, coöperatie is altijd en overal geoorloofd. Neen, dat bevalt mij niet, dat verwerp ik, daartegen strijd ik Het is genoegzaam bekend, dat ik in de onderhavige kwestie van practisch standpunt ben uitgegaan, ik had nl. het oog op Goirle en ter loops op Tilburg in welke beide plaatsen de neringdoende stand door coöperatie zonder twijfel erg benadeeld zou worden. En deze omstandigheid heeft mij doen zeggen en doet mij nog zeggen, dat coöperatie in die plaatsen ongeoorloofd is, naardien er geen wettige redenen voor bestaan. En dit bewns ik uit de woorden van pater Vermeersch S. J.: „Ik kan het niet goedkeuren, dat de arbeiders nog coöpereeren zouden om de billijke winst aan den handel te ontnemen." En sterker uit de woorden van Godts die per se voorstander der coöperatie is, en die ze theoretisch geoorloofd en eerlijk noemt. Wat houdt deze geleerde schrijver voor met het oog op de praktu'k? Hij schrijft uitdrukkelijk : „Wanneer men van den ecnen kant het stoffelijk welzijn van de werklieden moet bevorderen, van den anderen kant is het ongeoorloofd (hij zegt zelfs „nefas" d. i. een misdrijf), den stand te versmaden der neringdoenden, welke natuurlijkerwijze veel nadeel lijden door de oprichting van vereenigingen voor consumptie-coöperatie." Coöperatie strijdt niet zelden in de praktijk tegen het algemeen sociaal belang en is dan bijgevolg ongeoorloofd. Dit zal ik mijnen tegenstanders, die zich misschien op hunne auteurs beroepen, nog nader doen Zien door een voorbeeld. Verbeeld u, de Hanze telt op het oogenblik reeds 3:0 leden, met 6 verschillende gilden. De besten onder den neringdoenden stand zijn hierbij zeer goed. vertegenwoordigd. Ook mag de Hanze alhier zich verheugen in een flink getal begunstigers uit den aanzienlijken stand dezer gemeente. De leden der Hanze hebben natuurlijk vele vrienden en betrekkingen zoowel onder de patroons als onder de werklieden dezer stad. Voortdurend gaat de Hanze tot imjne groote vreugde vooruit èn in ledental èn in aanzien en invloed. Uit dit alles volgt, dat de Hanze alhier eene groote macht is, en eene groote macht heeft, waarmede wel rekening mag gehouden worden. En gaat u dan verder eens voorstellen, dat de R. K. Gildenbond tegen de Hanze in ging besluiten, om met coöperatie te beginnen, zou dat geen betreurenswaardige antipathie en wrijving en botsing verwekken tusschen verschillende standen ? En zou de Gildenbond d oor zulk ééne daad niet veel meer aan invloed verliezen dan hij misschien jaren lang gewonnen heeft? Want natuurlijk, de Hanze zou zich krachtig tegen coöperatie verzetten. Zij zou het groote belang harer leden verdedigen tot het uiterste toe. En als men dan toch doorging met coöperatie ?.... Zou zulke daad niet strijdig zün met het welbegrepen belang? En zou ik zulke daad dan ook niet met recht ongeoorloofd noemen ? 't Is mij onbegrijpelijk, hoe er iemand is, die zeggen kan, dat dergelijke handeling vrij en geoorloofd zijn zou. Ik hoop intusschen, dat er hier nooit of nimmer aanleiding zal gegeven worden tot strijd tusschen de verschillende standen. Neen,, duizendmaal neen. Wij, Katholieken, hebben immers elkanders hulp en steun noodig en zelfs hard noodig, tegenover het ongeloof en socialisme. Wij mogen elkander niet afbreken, maar we moeten elkaar zooveel mogelijk opbouwen. En dit verzeker ik dan.ook, dat de neringdoende stand van Tilburg, vertegenwoordigd door de Hanze, wel gelegenheid zal weten te vinden, om de organisatie en den welstand der R. K. werklieden naar het best vermogen te bevorderen. Maar, dan verwacht de Hanze ook op hare beurt den steun van andere standen, in 't bijzonder van de R. K. Werklieden, voor den neringdoenden stand, dien zh' verdedigt en beschermt tot heil van Kerk en Maatschappij. Hiermede meende ik müne opinie voldoende verdedigd te hebben, en te eindigen. Maar zie, daar vind ik in de N. T. Courant van heden een citaat van den heer Vlekke. Tegenover dit citaat plaats ik eenvoudig de conclusiën betreffende de coöperatie-kwestie, welke aangenomen werden door het Katholiek Congres van Mechelen en waarvan het verslag uitgegeven werd door den advocaat Jean Corbiau. Dat Congres werd bijgewoond door den Kardinaal-Aartsbisschop van Mechelen, den tegenwoordigen Hsschop van Luik, de kanunniken Winterer en Henry, den oud- Minister Jacobs, den senator Lammens, den volksvertegenwoordiger Schollaert, benevens een groot aantal geleerden en industrieelen. Door het Congres werden in verband met coöperatieve vereenigingen o. a. de volgende conclusiën aangenomen: „Het welbegrepen sociale belang vordert, dat de middelstand gehandhaafd worde, waarin het kapitaal zich vereenigt met den arbeid en waardoor de werkman cich langzamerhand kan verheffen." En verder: „Men moet mei omzichtigheid handelen bij het oprichten van vereenigingen van consumptie-coöperatie. Het is wel noodzakelijk de stoffelijke belangen van den werkman, maar niet minder die van de neringdoenden te bevorderen." Het is door deze interessante conclusiën dat de bekende Godgeleerde èn socioloog pater Godts C. ss. R. gekomen is tot de bovenvermelde opinie, waaruit daghelder blijkt, dat men wel degelijk onderscheid moet maken tusschen theorie en praktijk in de coöperatie-kwestie, A. SENGERS, kapelaan. Tilburg, 17 Maait 1903. --- M. d. R. Verzoeke beleefd opname van het onderstaande waarvoor mijn oprechten dank. (iezien de advertentie in Uw nummer van 1.1. Woensdag, waarbij Crediteuren der firma van Waesberghe & Co. werden opgeroepen tot inzenden van vorderingen uiterlijk vóór 2 Mei. zal het mij wel vergund zijn op te merken, dat die datum onbegrijpelijkerwijze zeer ver gezocht is. Immers, vergelh'kt men dien met den desgelijken datum van een ander faillissement, die luidt 4 April, terwijl dit faillissement pl.m. 6 weken later heeft plaats gehad dan het eerste, dan zou men bij het lezen van eerstgenoemde datum allicht denken aan een abuis in den vorm van een drukfout. Wat er van zij, het mag heeren commissieleden wel eens op het hart gedrukt worden, dat zy geroepen zyn om de belangen der Crediteuren te steunen en niet der Debiteuren. Een Crediteur. --- VERSCHEIDENHEDEN. Een Amerikaansche neger, Georges Hoosez geheeten en oorspronkelijk kruidenzoeker van beroep, schijnt zich den laatsten tijd meer op het vergiftigen van menschen te hebben toegelegd, als zijnde voordeeliger. Hy berekende f 250 per persoon, en men zegt, dat vele vrouwen van zh'n diensten hebben gebruik gemaakt. De man is te Philadelphia in hechtenis genomen. De politie stelt een nader onderzoek in; 34 personen worden sterk verdacht Ken Parijzenaar dineerde onlangs in een restaurant in de ru 3 Guisarde. ïta zich braaf ta goed gedaan te hebben, verklaard" (htjl geen geld te bezitten om de rekening ta betaten. Da restaurateur, dia toch eenige vergoeding voorde gelieven!: spijzen wilde hebben, steile voor, dat zu'in gast da borden in April f 26,50 j'ui i-Aug. f 247/,Sept- Dec. ' 285 § 0,50 --- Antwerpen, 17 Maart. Hu'den. Heden werden verkocht: no 825 453 Cilutöbia 10 2,8 ko a fr 88 no 850 184 idem 0 1,5 ka a fr 86 no 83 57 idem 10 1,6 ko a fr 72. Van ?«7,oure ro 1163 678 M V fal Clouzet obsl- 23,32 ko a fr 75 no 1116 54 B A mat Ancla oase- 82,40 ko a fr 78 van no 1134 100 P*ng m«rst Camp osse- 25 32 ko a fr 68 aldo 1153 264 MV 3 1 mat osse-32 40 kn a fr 74. To rts te leveren door st Phidiaa van ocgev J 5,760 ssl oase- 29,75 ko iQSchepirg al de Fray Bentos sal osse- 20,25 ko a fr 75. --- WISSELKOERSEN. Rotterdam, 47 Maart. Londen 4pOt.pst. 4 42 01 /2 f 4 2,13 Paröa 3 » Pr. 400 47,80 » 48,22»'2 Antw.Bross. 3 » ,100 47,72>/2 » 48,15 Duit. Bankpl. 4 iRM.IOO 58,75*59,15 --- PRIJZEN VAN COUPONS. Amsterdam, 17 Maart. Metall. pap. per fl. 21 f 21,10 » blt. Jan » » 21 » 21,10 Engelacne >p. at. »11,30 Eag. met affidavit > 11,90 Portugeeeche » —,—' Franache »47,65 Belgiache »47,60 Diversen in Reieham. » 58,70 Hamburg-Russen > 1,21 Russen in goud roebel » 1,90 » > zilver » » 1,25 » » papier > » 1,25 Poolache per lilr. » » 1,50 Spaantcbe boitenl. in fr. per Juli » 47,65 Spaanaohe binnenl. in piasters x 1,00 Amerik. goud dollar » 2,47 Mexieaanaohe dollar > 0,85 ---