CDA-voorzitter Lodders tikt Brinkman op de vingers Waarnemend CDA-voorzitter Tineke Lodders heeft. CDA-fractieleider Elco Brinkman de wacht aangezegd. De blokkade tegen een centrum-links kabinet moet uit de wereld vindt zij Van onze correspondenten Ans Bouwmans en Harm Harkema DEN HAAG - "Van een blokkade tegen centrum-links is geen sprake. Die moet er ook niet zijn. We staan open voor elke coalitie, als daarin voldoende terug te vinden is van ons eigen programma". Tineke Lodders, waarnemend voorzitter van het CDA, windt er geen doekjes om. De door fractieleider Brinkman gewekte indruk dat het CDA een blokkade had opgeworpen tegen regeren met de PvdA, behoeft correctie. Zoals ook het verhaal uit de wereld moet dat het CDA de oppositie zou verkiezen, boven het dragen van regeringsverantwoordelijkheid. Terwijl vrijwel ieder politiek kopstuk interviews over de formatie afhoudt ("Het lijkt me in deze fase niet opportuun"), is Tineke Lodders met graagte bereid. Want de achterban, die van de commissie-Gardeniers immers had begrepen dat het CDA beter naar haar moet luisteren en een socialer gezicht moet tdnen, heeft zich geroerd. Vele telefoontjes en brieven kreeg het CDA-partijkantoor te verwerken van verontruste leden, die de blokkade j van Brinkman bepaald niet vonden rijmen met de aanbevelingen van de commissie. "Ik was daarover zeer bezorgd. Het CDA is, een partij die van oudsher verantwoordelijkheid wil dragen, en geen blokkades opwerpt. Dat was ook de aard van de reacties die ik kreeg", aldus Lodders. Volgens Lodders is de discussie over de rol van Brinkman en zijn fractie gerechtvaardigd. Het beeld is veroorzaakt door de adviezen aan de koningin en de uitspraken van Brinkman. De waarnemend partijvoorzitter heeft Brinkman en de CDA-fractie de afgelopen weken meermalen van haar bezorgdheid op de hoogte gesteld, en | duidelijk gemaakt dat de indruk van een blokkade jegens centrum-links moest worden weggenomen en de voorkeur voor centrum-rechts beter uitgelegd. - En was daar gehoor voor? Lodders: "Daar was zeker in de fractie gehoor voor. Er is beloofd bij gelegeiflieden die er zijn het beeld van een blokkade weg te nemen". • Brinkman heeft dat toch niet of nauwelijks gedaan. Lodders, voorzichtig: "Er zijn niet zoveel momenten geweest dat hij er de gelegenheid toe heeft gehad". - Ach, kom nou. De voorzitter, nog meer op haar hoede: "Ik denk dat als je de uitspraken van de fractievoorzitter goed leest, daar niet uit te halen is geweest dat centrum-links op voorhand niet mag worden onderzocht". Afgelopen vrijdag had Brinkman zon gelegenheid, maar hij kwam niet verder dan een voorzichtig openingetje, en dan nog alleen voor de goede verstaander, door te zeggen dat partijen hun egelstellingen moeten verlaten. Lodders erkent dat Brinkman nog niet erg zijn best heeft gedaan het ontstane beeld bij te stellen, terwijl hij als fractievoorzitter toch elke dag gelegenheid heeft dat te doen. Lodders: "Dat is zo. Maar Brinkman is ook onderhandelaar. Elk woord wordt op een goudschaaltje gewogen". • Daarom zegt u het nu maar eens duidelijk. Lodders: "Ja. Als waarnemend voorzitter hoor ik signalen. Ik geef daar uiting aan". --- Misverstand Lodders neemt de gelegenheid te baat nog een ander misverstand uit de wereld te helpen. Hoewel de aanvankelijke voorkeur van het CDA voor 'paars' erop wees dat het CDA het liefst de oppositie zou gaan, is daar wat Lodders betreft geen sprake van. "Ik weet dat vooraanstaande CDA'ers veel voelen voor de oppositie, maar ik heb vanaf het begin gezegd de voorkeur te geven aan het dragen van regeringsverantwoordelijkheid. We zoeken de oppositierol niet, maar mochten we er onverhoopt toch in terechtkomen, dan schuwen we hem ook niet. Er zit een zekere ambivalentie in. De oppositie heeft voordelen. Die moetje benutten door de partij weer goed op de rails te zetten. Maar het betekent ook dat je langs de kant staat, niet aan het roer zit en niet kunt beslissen welke kant je opgaat". Lodders' voorkeur voor regeren heeft onder andere te maken met de zorg van het CDA voor immateriële onderwerpen, zoals het bijzonder onderwijs, ontwikkelingen in de medische technologie en euthanasie. Stuk voor stuk onderwerpen waarbij een CDA in de oppositie machteloos zal moeten toezien, hoe 'paars' het christendemocratische gedachtengoed verkwanselt. --- Waarschuwing Hoewel informateur Kok van de majesteit de opdracht heeft gekregen een concept-regeerakkoord te schrijven waarin vooral de sociaal- en financieeleconomische problematiek aan de orde moet komen, waarschuwt Lodders de'andere partijen alvast: "Voor het CDA hebben de immateriële onderwerpen een even grote prioriteit als de harde onderwerpen". • Dan kunt u het beste weer met de PvdA in zee. Het CDA heeft bijvoorbeeld bij de euthanasie toch goed met die partij kunnen samenwerken? Lodders: "Ik zie de PvdA ook niet als de grootste bedreiging. Afgaand op Kok, denk ik ook niet dat de PvdA voorop zal lopen met veranderingen in de euthanasiewetgeving^. De waarnemend partijvoorzitter beziet samenwerking met PvdA en D 66 als een reële optie voor het CDA, als programmatisch overeenstemming kan worden bereikt: "We hadden als argument . voor paars en centrum-rechts, dat de twee verliezers niet samen in een nieuw kabinet thuishoren. Maar naarmate de uitslag verder weg komt te liggen, boet dit argument aan kracht in". --- Vrouwenhandel steekt in Brabant en Zeeland de kop op Door Joop Hoek ROOSENDAAL - In heel West- Brabant en Zeeland zijn seksclubs betrokken. bij vrouwenhandel. Er is een circuit waarin illegaal in ons land verblijvende Poolse, Roemeense, Russische en Zuidamerikaanse vrouwen, circuleren. Als ze lastig worden of niet doen wat ze wordt opgedragen, krijgen ze een strafoverplaatsing. Of worden ze in elkaar geschopt. Vorig jaar viel de Rotterdamse vreemdelingendienst, die in het terugdringen van vrouwenhandel een straf beleid voert, de club Aphrodite in Roosendaal binnen. De rechercheurs haalden er in een bliksemactie een Roemeens meisje weg, dat tegen haar zin zou worden vastgehouden. Nadat het personeel en de prostituees waren afgevoerd in twee busjes van de Roosendaalse politie, werd de hele tent op zn kop gezet. De politiemensen zochten . naar een koffertje waarin belangrijke papieren over de georganiseerde vrouwenhandel zaten. Het werd niet gevonden.;, j.^ • "Toch", zegt een Rotterdamse rechercheur, "staat onomstotelijk vast dat Aphrodite-oudestijl betrokken is bij vrouwenhandel. Meisjes moeten hun 'reis- en verblijfskosten' zelf terugbetalen, worden mishandeld en gechanteerd met naaktfoto's waarmee gedreigd wordt dat die zullen worden opgestuurd naar de familie in het moederland. Een meisje is zelfs van de aardbodem verdwenen. Een ander ernstig mishandeld, in elkaar geschopt, peuken zijn uitgedrukt op haar lichaam. En de plaatselijke politie kijkt maar toe en zelfs dat niet eens. Het heeft er prioriteit nul. Die collega's weten niet wat er zich afspeelt. Hebben geen idee wie er werken." :<• "Val maar binnen in clubs in Roosendaal, Bergen op Zoom, Etten-Leur, Rucphen, Sas van Gent of andere plaatsen, het is altijd raak. Het stikt er van de illegalen. Er werken veel naar ons land gesmokkelde vrouwen, die daar vaak tegen hun zin met een klant naar bed gaan. Of niet worden betaald. Zelf hun doktersrekening moeten betalen, dat soort zaken. Omdat ze illegaal zijn, denken ze ook rechteloos te zijn. Maar als wij in de gaten krijgen dat een clubeigenaar zijn meisjes niet betaalt, ligt er zo geld op tafel." ■ Vorig jaar deed de politie een inval in seksclub Aphrodite in Roosendaal, waar illegale Oosteuropese vrouwen zouden werken. © GPD --- Team Het speciale team van de Rotterdamse vreemdelingendienst scoort goed in de Maasstad. De rechercheurs zijn niet te beroerd om, als het moet, om de vijf minuten dezelfde club binnen te vallen. Tot grote ergernis van de bedrijfsleider en klanten. ~ Het team is in 1986 opgericht om een eind te maken aan de fraude met geboortebewijzen en paspoorten waardoor Zuidamerikaanse meisjes legaal' de 'dochter' van een Nederlandse moeder konden worden. En dus recht hebben op een Nederlands paspoort. De blanco geboorteakten waren in de Dominicaanse republiek voor een grijpstuiver te koop. De rechercheurs draaiden opvallende onderzoeken, zoals dat tegen de beruchte miljardairsbende in Rotterdam. Maar ze constateerden ook dat het dweilen met de kraan open was, omdat de activiteiten van de vrouwenhandelaars zich steeds meer verplaatsen j naar de provincie. In West-Brabant en Zeeland. "En dat stak. We hebben die activiteiten eens in kaart gebracht en hadden bij elkaar een flink dossier. En daarmee zijn we na ide inval in Aphrodite naar de Roosendaalse politie gegaanïr.We troffen - daar een adjudant die vlak voor zijn pensioen zat en geen enkele interesse had in ons materiaal. Die had er dus geen kaas van gege- Terwijl we het hem hapklaar aanboden. Er hoefde alleen nog maar getapt en gevolgd worden en het was kat in het bakkie. We hadden namen, kentekens en nog veel meer. Ons dossier had niet alleen betrekking op vrouwenhandel, maar ook op handel in wapens, zwart geld en een mogelijke platte douanier. En een mogelijk lek bij de Roosendaalse politie." \ Eenmaal terug in Rotterdam, namen de rechercheurs contact op met de officier van justitie, die de telefoon pakte om zijn Bredase collega te informeren. Een dag later, ergens in november, zaten de politiemannen tegenover de openbare aanklagers mr. W. Tielkemeijer en E. Kiepe. Laatstgenoemde bevestigt het onderhoud. --- Bewezen Aan deze twee zeer geïnteresseerde magistraten overhandigden ze het dossier en boden aan om het onderzoek mee te draaien. Daar hadden ze wel een paar maanden werk en tijd voor over. Er zijn nog enkele contacten geweest met de Centrale Recherche Informatiedienst en de criminele inlichtingendienst (CID). "Maar daarna werd het stil. Af en toe kregen we een telefoontje van een CID-man uit Breda, die nog wat wilde weten over kentekens, en dat soort zaken. Daar leiden we uit af dat er mogelijk nog aan die zaak gewerkt wordt. Maar die had natuurlijk allang rond kunnen zijn. Tot Aphrodite was vrouwenhandel bewezen." De rechercheurs noemen de namen van enkele,verdachten. Een van hen diende nog een klacht tegen de rechercheurs in, omdat na de inval in Aphrodite uit een kluis een bedrag van 5000 gulden zou zijn verdwenen. Inmiddels heeft de eigenaresse van de Roosendaalse club, de in België wonende Dominique Mook, op advies van de Rotterdamse politie schoon schip gemaakt in haar onderneming. '••- v *:•* "Er was inderdaad vrouwenhandel. In mijn club zijn vrouwen door een zakenpartner van mij verkracht en door weer een andere met brandende sigaretten mishandeld. Toen een personeelslid mij dat vertelde, wilde ik het eerst niet geloven. Maar Rotterdamse rechercheurs hebben mij enkele weken geleden bevestigd dat het allemaal waar was. Inmiddels heb ik mijn ex-compagnon verboden nog een voet op mijn terrein te zetten en dien ik tegen hem een klacht in wegens vrouwenhandel." De vrouw zegt niet op de hoogte te zijn geweest van de omstandigheden in de club, omdat ze vaak in België verblijft en haar ex-compagnon de zaken waarnam. De Roosendaalse politie heeft inmiddels de bedrijfsleider van de club beloofd direct op te zullen treden als er zich in of rond het pand onregelmatigheden voordoen. --- Aandacht Politieman D. van Dop, de leider van de divisie (bestrijding) georganiseerde criminaliteit in Breda, en thans ook object van een onderzoek door de rijksrecherche, erkent dat er in dit gebied vrouwenhandel voorkomt. "Niet zo heftig als bijvoorbeeld in Rotterdam en Antwerpen, maar toch. We zijn er ook wel eens op verzoek van Belgische collega's ingedoken. In eerste instantie heeft de politie in Roosendaal een onderzoek naar vrouwenhandel ingesteld. Dat is, na de inval in Aphrodite, op niets uitgelopen omdat de betrokken vrouw (de Roemeense), geen aangifte wilde doen. Maar we zijn er wel verder mee gegaan. Tegen de CID hebben we gezegd: er is sprake van vrouwenhandel. Jullie moeten gaan investeren. Van het resultaat ben ik nog niet echt kapot, maar we moeten zeker aandacht aan dit fenomeen besteden. We bevinden ons nu in de tweede fase van onderzoek." De Roosendaalse politiechef D. Deibel verwerpt de kritiek van de Rotterdamse rechercheurs dat de politie in deze regio geen aandacht zou besteden aan vrouwenhandel. "Jaren geleden zijn we na informatie van de stichting tegen vrouwenhandel nog tegen een club in de Damstraat opgetreden. En de Roemeense vrouw uit Aphrodite is door twee van onze rechercheurs verhoord. Het procesverbaal is naar het openbaar ministerie gestuurd. Als we ervan horen, heeft het ook prioriteit." Deibel zegt niet te geloven dat er achter zijn rug rechercheurs van andere korpsen bezig zijn zijn werk te doen. "Je kan hoogstens zeggen dat sommige onderzoeken bovenlokaal zijn. Dan is er sprake van delegeren." --- EU-leiders buigen zich over opvolging Delors BRUSSEL - In Brussel komen vandaag de staats- en regeringsleiders van de EU bijeen voor een speciale top over de opvolging van Commissievoorzitter Jacques Delors. Grootste kanshebber is de Luxemburgse premier Jacques Santer. De top is belegd door Duitsland, momenteel EU-voorzitter. Onder Grieks voorzitterschap sneuvelde eind vorige maand in Korfoe de kandidatuur van de Nederlandse premier Ruud Lubbers en zijn Belgische collega Jean-Luc Dehaene. Hoewel Dehaene door de meeste lidstaten werd gesteund, spraken de Britten hun veto uit omdat zij vreesden dat de Belgische • christen-democraat de Europese integratie zou willen versnellen. Met andere grote EU-landen als Duitsland en Frankrijk lijkt Groot-Brittannie nu in Santer de ideale compromis-kandidaat te zien. Dehaene is nog wel formeel kandidaat, maar zal waarschijnlijk ten gunste van Santer een stapje terug doen. Als premier van de kleinste lidstaat geldt Santer, die zijn land al tien jaar leidt, zeker niet als een politiek zwaargewicht. Indien Santer voorzitter van de j Europese Commissie wordt krijgt hij te maken met de uitbreiding van de EU, want per 1 januari treden Oostenrijk, Finland, Zweden en Noorwegen toe. De Luxemburgse premier zal het moeilijk krijgen om in de voetsporen te treden van Delors, de Fransman die de Europese eenwording de afgelopen tien jaar grote impulsen gaf. De premiers van Spanje en Portugal, Felipe Gonzalez en Anibal Cavaco Silva, werden de afgelopen weken ook gepolst, maar lieten weten geen kandidaat te zijn voor de opvolging van Delors. . 1 De Duitse bondskanselier Helmut Kohl zal na de top een onderhoud hebben met de fractieleiders van het Europarlement. De benoeming van de voorzitter en overige Commissarissen moet door het parlement worden goedgekeurd. Net als bij de voorzitter loopt dé ambtstermijn van de Commissarrissen in januari 1995 af. --- Vakantie Bergstra Morgen ga ik met vakantie. Niemand zal daar wakker van liggen, of ik moest het zelf zijn: wat bezielt mij, de veenkoloniale tropen te verruilen voor de subtropen? Wel hoorde ik van diverse kanten gemompelde verontrusting over de vakantie van iemand . anders: koningin Beatrix, bijgenaamd De Majesteit. Zij zit in Toscane. De verontrusting is misplaatst en dient te worden weerlegd. De rol van het staatshoofd in ons staatsbestel is grotendeels ceremonieel. Beatrix neemt geloofsbrieven van ambassadeurs in ontvangst, leest staatsstukken, ondertekent wetten, zit aan aan diners, opent parlementaire jaren en draagt representatieve hoeden. Allemaal heel belangwekkend, maar zuiver voor de vorm. Ze hoort geen macht te hebben en de regering is derhalve verantwoordelijk voor al haar daden. Slechts één cruciaal staatsrechtelijk moment mag ze wel invloed hebben -en dat heeft ze dan ook. Dat is de (in)formatie. Dan wijst zij de (in)formateur aan. Daarmee kan zij een doorslaggevende invloed hebben op de politieke kleur van ons nieuwe kabinet. Een zware verantwoordelijkheid, die dat nieuwe kabinet met terugwerkende kracht op zich neemt. De formatieperiode is dus eigenlijk de enige periode waarin de Koningin nu eens echt de mouwen kan opstropen. Op dit moment zitten we midden in zon tijd. En uitgerekend nu is ze met vakantie. Is dat wel de voorbeeldige plichtsbetrachting die wij onderdanen van onze vorstin mogen verwachten? Betalen we haar daar nou zon ko- ninklijke gage voor? Dat soort vragen heb ik horen stellen toen de Koningin haar koffers pakte op de dag dat ze Kok tot informateur had benoemd. We zijn tijdens deze informatieperiode al eerder getuige geweest van een geval van vakantieviering. Hoofdrolspeler was toen Gijs van Aardenne. Hij zat al in Italië toen hij geroepen werd om een staatsrechtelijk trio te vormen met Vis en De Vries. Even kwam hij terug, maar daarna vertrok hij ogenblikkelijk weer om de paar dagen verlof op te maken, die hij nog tegoed dacht te hebben. De informatie kon wel even wachten. Nu is het heel wel mogelijk dat Van Aardenne een legitieme reden had om zijn vakantie netjes af te maken. Zijn dochter trouwde in Italië. Hij had een kaartje voor het Scala in Milaan. Van die dingen. Maar daar hebben wij als volk niets van vernomen, zodat de indruk blijft hangen dat de regeringsvorming in ons land niet de hoogste graad van ur- . gentie heeft. . De vakantie van De Majesteit zou die indruk kunnen versterken. Dat zou jammer zijn, want dit is iets van een totaal andere orde. Hier draait alles om het principe dat de Koningin boven alle kritiek is verheven. Overpeinzingen over moderne communicatiemiddelen, die haar in staat stellen in haar vakantieverblijf adekwaat op de hoogte te blijven van Koks vorderingen, mogen hout snijden, maar zijn • te laagbijdegronds. Het gaat erom dat we er toch niet aan zouden moeten denken een Koningin te hebben, die niet zelf het tijdstip van haar vakantie zou mogen uitkiezen. Vorsten stel-. len buitenlandse tripjes alleen uit als hun tronen wankelen. Daar is bij ons gelukkig geen sprake van. Onze monarchie is een merkwaardige mix van anachronie en eigentijdsheid. Wij onderdanen willen dat de Koningin zich navenant gedraagt. Ze moet dus braaf het constitutionele pad bewandelen, maar ons op gezette tijden toch laten voelen dat ze lak heeft aan ons en ons democratisch gewriemel. Als we een gelijke als staats-, hoofd wensten, hadden we wel een president genomen. "L'état, c'est moi", zei de Zonnekoning al. "De staat, dat ben ik", zegt Beatrix hem na. We weten niet of ze dat werkelijk zegt, maar dat geeft niet. Het gaat erom dat wij onderdanen vinden dat ze dat kan en mag zeggen. Dus kan zij altijd met vakantie (en nooit met verlof, want van wie zou ze dat moeten krijgen?). Ook tijdens de schaarse periodes, dat ze echt werk omhanden heeft. Zij mag wat Van Aardenne niet mag. Vroegere bewoners van het land waar zij vakantie viert hadden daar een spreekwoord voor: Wat Jupiter mag, mag de os nog niet. Ook u een prettige vakantie. --- Commentaar Kaalplukken Met de 'Plukze'-wetgeving die in maart van dit jaar van kracht werd, heeft justitie er een nieuw en interessant werkterrein bij gekregen. De wetshandhavers moeten nu op niveau in de slag met criminelen die vaak zeer gewiekst omgaan met grote vermogens die ze op onwettige manier hebben gekregen.; Het spreekt vanzelf dat daarvoor specialisten nodig zijn; bij justitie. En het spreekt ook vanzelf dat ze snel nodig zijn, want de nieuwe taken die het openbaar ministerie door de nieuwe wetgeving krijgt, lijken zeer doeltreffend. Voor criminelen' isjer niets pijnlijker dan het verlies van hun bezit. De nieuwe wetgeving komt sterk tegemoet aan de gevoelens van rechtvaardigheid. Het is niet te verkroppen wanneer criminelen, die grote vermogens hebben vergaard, na het uitzitten van hun eventuele straffen, in alle rust kunnen beschikken over hun onwettige welvaart. ; Alleen al vanwege het rechtsgevoel is het zinnig om justitie zo sterk mogelijk te maken bij het uitvoeren van die nieuwe taak. Als daarvoor extra rechters, extra officieren van justitie of financiële specialisten nodig zijn, dan moeten die zo snel mogelijk worden aangesteld. Daar komt bij dat het aanpakken van vermoegens in principe zelfs een profijtelijke bezigheid kan zijn voor justitie. Het is in elk geval veel voordeliger om een crimineel veel onterecht verkregen geld af te nemen dan hem langdurig met volledig pension op te bergen en te bewaken in een gevangenis.. Zinvol straffen is in de meeste samenlevingen een permanent twistpunt. De zin van opsluiting alleen, wordt, niet ten onrechte, voortdurend betwist. Bij het kaalplukken van criminelen is,er geen reden om te twijfelen aan de zin van de straf. Het uitgangspunt dat mensen niet rijker mogen worden van onwettige activiteiten, roept geen enkele tegenspraak op. Integendeel zelfs, want zoals gezegd, het is niet te verteren dat misdaad, zelfs'na een vrijheidstraf uiteindelijk zeer profijtelijk kan zijn. --- Werklozen Met het nieuwste door.het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) gepubliceerde werkloosheidscijfer moet terughoudend worden omgesprongen. Officieel zijn er 461.000 "geregistreerde" werklozen, mensen die bij de arbeidsbureaus staan ingeschreven en direct beschikbaar zijn voor een baan van minstens twaalf uur in de week. Dat zegt nog niets over het werkelijke aantal werkzoekenden (een miljoen) of over de omvang van de groep met een wwuitkering (739.000). Het is dus maar hoe het begrip werkloosheid wordt gedefinieerd. Uit de cijfers kan echter wél de richting worden gedestilleerd waarin de werkloosheid zich ontwikkelt. En die is positief: zowel het aantal geregistreerde werklozen als het aantal mensen met een ww-uitkering neemt af. Voor het eerst sinds twee jaar gloort weer enige hoop tussen de cijfers van het CBS. ._,:.,>, Opvallend is dat de werkloosheid onder jongeren tot 25 jaar sneller afneemt dan gemiddeld. Dat is niet onbelangrijk, want juist onder jongeren was en is de werkloosheid hoger dan onder de beroepsbevolking als geheel. Bovendien is het een gegeven dat werkloosheid bij jongeren gemakkelijker .dan bij ouderen omslaat in een "leefstijl". Werkloze jongeren, die niet snel genoeg een baan vinden, vormen in potentie de kern van de volgende generatie langdurig werklozen, -.'diifli Begin dit jaar nam het aantal werklozen nog schrikbarend toe. Het groeitempo lag op zon 18.000 per maand. Sinds april, de maand van de omslag, krimpt het werklozenleger met structureel zon 8000 per maand.'De daling is dus al een maand of drie aan de gang en daar mag, zij het heel voorzichtig, wellicht de conclusie aan worden verbonden dat het niet om een toevallig incident gaat, maar dat het gestage herstel van de'economie eindelijk zijn sporen begint te drukken op de arbeidsmarkt. ---